Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa

Sāsanavaṃsappadīpikā

Buddhaṃ sumālī dvipaduttamo tamo,

Hantvāna bodhesidha paṅkajaṃ kajaṃ;

Maggaggaselamhi suñaṭṭhito ṭhito,

So maṃ ciraṃ pātu sukhaṃ sadā sadā.

Sīhaḷaddīpatoyeva,

Āgatehi disantare;

Bhikkhūhi yācito kassaṃ,

Sāsnavaṃsappadīpikaṃ.

Kāmañca porāṇehi yā,

Sāsnavaṃsappadipikā;

Vitthāra vācanāmaggā,

Viracitā vinicchayā.

Sā pana marammabhāsāya,

Katattāyeva etesaṃ;

Dīpantaranivāsinaṃ,

Vahāti suṭṭhunātthaṃ.

Tasmā hi mūlabhāsāya,

Karissāmi ahaṃ have;

Saṃsanditvāna ganthehi,

Taṃ sallakkhentu sādhavoti.

Tatrāyaṃmātikā –

1. Navaṭṭhānāgatasāsanavaṃsakathāmaggo,

2. Sīhaḷadīpikasāsanavaṃsakathāmaggo,

3. Suvaṇṇabhūmisāsanavaṃsakathāmaggo,

4. Yonakaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo,

5. Vanavāsīraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo,

6. Aparantaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo,

7. Kasmīragandhāraraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo,

8. Mahiṃsakaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo,

9. Mahāraṭṭhasāsanavaṃsavathāmaggo,

10. Cinaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggocāti.

1. Navaṭṭhānāgatasāsanavaṃsakathāmaggo



礼敬世尊、阿罗汉、正等正觉者
《佛教传承明灯》
最胜二足尊佛陀，摧破黑暗开莲华；
安住圣道山之巅，愿彼常护我安乐。
从僧伽兰卡岛（斯里兰卡），
远方诸方来；
比丘众请求，
我造传承灯。
虽有古德造，
佛教传承灯；
详释决择法，
广说诸道理。
因为用缅文，
而作此论故；
其他地方住，
义理难通达。
是故我今当，
用根本语造；
对照诸经典，
愿善人知晓。
此处目录如下：
1、九处传来佛教史品道，
2、僧伽兰卡岛佛教史品道，
3、金地（缅甸）佛教史品道，
4、希腊地区佛教史品道，
5、伐那婆私地区佛教史品道，
6、阿巴兰塔地区佛教史品道，
7、迦湿弥罗健陀罗地区佛教史品道，
8、摩醯沙迦地区佛教史品道，
9、摩诃拉吒地区佛教史品道，
10、支那国（中国）佛教史品道。
1、九处传来佛教史品道

1. Tattha ca navaṭṭhānāgatasāsanavaṃsakathāmaggo evaṃ veditabbo. Amhākañhi bhagavā sammāsambuddho veneyyānaṃ hitatthāya hatthagataṃ sukhaṃ anādiyitvā dīpaṅkarassa bhagavato pādamūle byākaraṇaṃ nāma mañjūsaka pupphaṃ pilandhitvā kappasatasahassādhikāni cattāri asakhye yāni anekāsu jātīsu attano khedaṃ anapekkhitvā samatiṃsapāramiyo pūretvā vessantarattabhāvato cavitvā tusitapure devasukhaṃ anubhavi.

Tadā devehi uyyojiyamāno hutvā kapilavatthumhi hosamataraññā pabhuti asambhinnāttiyavaṃsikassa suddho dhanassanāma mahārañño aggamahesiyā asambhinnāttiyavaṃ sikāya māyāya kucchīsmiṃ āsāḷimāsassa puṇṇamiyaṃ guruvāre paṭisandhiṃ gahetvā asamāsaccayena vesākhamāsassa puṇṇamiyaṃ sukkavāre vijāyitvā soḷasavassikakāle rajjasampattiṃ patvā ekūnatiṃsavassāni atikkamitvā maṅgalauyyānaṃ nikkhamanakāle devehi dassitāni cattāri nimittāni passitvā saṃvegaṃ āpajjitvā mahābhinikkhamanaṃ nikkhamitvā anomāyanāma nadiyā tīre bhamara vaṇṇasannibhāni kesāni chinditvā devadattiyakāsāvaṃ paṭicchādetvā ne rañjarāyanāma nadiyā tīre vesākhamāsassa puṇṇamiyaṃ paccūsakāle sujātāyanāma seṭṭhidhītāya dinnaṃ pāyāsaṃ ekūnapaṇṇāsavārena paribhuñjitvā purimikānaṃ sammāsambuddhānaṃ dhammatāya suvaṇṇapātiṃ nadiyaṃ otāretvā mahābodhimaṇḍaṃ upasaṅkamitvā aparājitapallaṅke nisīditvā anamataggasaṃ sārato paṭṭhāya attānaṃ chāyā viya anuyantānaṃ anekasatakilesaverīnaṃ sīsaṃ catūhi maggasatthehi chinditvā tilokaggamahādhammarājattaṃ patvā pañcatālīsavassānaṃ tesu tesu ṭhānesu tesaṃ tesaṃ sattānaṃ mahākaruṇāsamāpattijālaṃ patthāretvā desanāñāṇaṃ vijambhetvā dhammaṃ desetvā sāsanaṃ patiṭṭhāpesi. Patiṭṭhāpetvā ca pana asītivassāyukakāle vijjotayitvā nibbāyanappa dāpajālaṃ viya anupādisesanibbānadhātuyā parinibbāyi. Maccu dhammassa ca nāma tīsu lokesu atimamāyitabbo esa, atigarukātabbo esa, atibhāyitabbo esāti vijānanasabhāvo natthi. Bhagavantaṃyeva tāva tilokaggapuggalaṃ ādāya gacchati, kiṃmaṅgaṃ pana amhe yevā tevā, ahovataacchariyā saṅkhāradhammoti. Honti cettha–

Maccudhammo ca nāmesa,

Nillajjo ca anottappī;

Tilokaggaṃva ādāya,

Gacchī pageva aññesu.

Yathā goghātako coro,

Māretuṃyeva ārabhi;

Goṇaṃ laddhāna lokamhi,

Payojanaṃva ettakaṃ.

Tatheva maccurājā ca,

Hindagūnaṃ guṇaṃ idha;

Na vijānāti eso hi,

Māretuṃyeva ārabhīti.


其中九处传来佛教史品道应如是了知。我们的世尊正等正觉者，为利益所化众生，不顾及手中的安乐，在燃灯佛足下献上名为曼殊沙迦之花，受记之后，历经四阿僧祇十万劫，在无数生中不顾自身疲劳，圆满三十波罗蜜，从毗首安多罗身死后，生于兜率天享受天界之乐。
尔时，诸天劝请下生，于迦毗罗卫城（今尼泊尔蓝毗尼），在纯正刹帝利种姓的净饭大王与同样纯正刹帝利种姓的摩耶夫人腹中，于阿沙荼月满月之星期四入胎，满十月后于卫塞月满月之星期五诞生。十六岁时继承王位，度过二十九年后，在游览芒迦拉园时见到天神示现的四种瑞相而生起厌离，作大出离，到阿诺摩河（今尼泊尔边境Aumi河）岸边剪去如蜂色般的头发，披上天授的袈裟，在尼连禅河（今印度法尔古河）岸边的卫塞月满月破晓时分，接受善生（须阇塔）长者女所供养的乳糜，分四十九口食用，依往昔诸正等正觉者之法将金钵投入河中，前往大菩提场，坐于不败宝座上，从无始轮回以来如影随形的百千烦恼怨敌，以四道宝剑斩断其首，证得三界至上的大法王位。四十五年间在各处为众生铺设大悲禅定之网，运用说法智慧宣说正法，建立教法。
建立教法后，于八十岁时，如明灯耗尽油蜡般入于无余涅槃界。对于死法，在三界中没有任何事物可爱惜者，可尊重者，可畏惧者。连三界至尊的世尊都被其摄去，何况我们这些凡夫？啊！诸行法确实不可思议！这里有偈：
死法此名者，
无惭无愧畏；
摄去三界尊，
何况其他人。
如屠牛盗贼，
得牛即杀戮；
世间仅如此，
别无他用途。
死王亦如是，
于此贤圣德；
彼实不了知，
唯知行杀戮。

Sattāhaparinibbute ca bhagavati āyasmā mahākassapo tiyaḍḍhasatādhikehi sahassamattehi bhikkhūhi saddhi pāvāto kusīnārāyaṃ āgacchanto antarāmagge bhagavā sammāsambuddho parinibbutoti sutvā avītasoka bhikkhū rodante disvā vuddhapabbajito subhaddānāma bhikkhu evaṃ vadati– mā āvuso paridevittha, natthettha socitabbonāmakoci, pubbe mayaṃ bhavāma samaṇena ge,bhamena upaddutā– idaṃ karotha idaṃ tumhākaṃ kappati, mā idaṃ karittha na idaṃ tumhākaṃ kappatīti, seyyathāpi iṇasādhikena dāsoti, idāni pana mayaṃ yaṃ yaṃ icchāma, taṃ taṃ sakkā kātuṃ, yaṃ yaṃ pana na icchāma,taṃ taṃ sakkā akātunti. Taṃ sutvā īdisaṃ pana verīpuggalaṃ paṭicca sammāsambuddhassa bhagavato sāsanaṃ khippaṃ antaradhāreyya, idāni suvaṇṇakkhandhasadiso sarīro saṃvijjamāno yeva dukkhena nipphādite sāsane mahābhayaṃ uppajji ca, īdiso puggalo aññaṃ īdisaṃ puggalaṃ sahāyaṃ labhitvā vuddhimāpajjanto hāpetuṃ sakkuṇeyya maññeti cittakkhedaṃ patvā dhammasaṃvegaṃ labhitvā imaṃ bhikkhuṃ idheva setavatthaṃ nivāsāpetvā sarīre bhasmena vikiritvā bahiddhā karissāmīti cintesi.

Tadā āyasmato mahākassapattherassa etadahosi,– idāni samaṇassa gotamassa sarīraṃ saṃvijjamānaṃyeva parisā vivādaṃ karontīti manussā upavadissantiti. Tato pacchā imaṃ vitakkaṃ vūpasametvā khamitvā sammāsambuddho bhagavā parinibbāyamānopi tena pana desito dhammo saṃvijjati, tena desitassa dhammassa thiraṃ patiṭṭhāpanatthāya saṅgāyiyamānaṃ īdisehi puggalehi sāsanaṃ na antaradhāyissati, ciraṃ ṭhassati yevāti manasikaritvā bhagavato dinnapaṃsu kūlacīvarādivasena dhammānuggahaṃ anussaritvā bhagavato parinibbānato tatiye māse āsāḷimāsassa puṇṇamito pañcame divase rājagahe sattapaṇṇiguhāyaṃ ājātasattuṃnāma rājānaṃ nissāya pañcahi arahanta satehi saddhiṃ sattamāsehi paṭhamaṃ saṅgāyanaṃ akāsi.

Tadā aṭṭhacattālīsādhikasatakaliyugaṃ anavasesato apanetvā kaliyugena sāsanaṃ samaṃ katvā ṭhapesi. Yadā pana ajātasattu rañño rajjaṃ patvā aṭṭhavassāni ahesuṃ, tadā marammaraṭṭhe taṅkosaṅgatvapure jambudīpadhajassanāma rañño rajjaṃ patvā atirekapañcavassāni ahesunti.

Imissañca paṭhamasaṅgītiyaṃ āyasmā mahākassapo āyasmā upāli āyasmā ānando āyasmā anuruddho cāti evamādayo pañcasatappamāṇā mahātherā paṭhamaṃ saṅgāyitvā sāsanaṃ anuggahesuṃ. Evaṃ subhaddassa duṭṭhapabbajitassa duṭṭhavacanaṃ sāsanassa anuggahe kāraṇaṃnāma ahosi. Subhaddo ca nāma duṭṭhapabbajito ātumānagaravāsī ahosi kappakakuliko. So yadā bhagavā ātumānagaraṃ gacchati, tadā atteno putte dve sāmaṇere kappakakammaṃ kārāpetvā laddhehi taṇḍulatelādīhi vatthūhi yāguṃ pacitvā sasaṅghassa buddhassa adāsi. Bhagavā pana tāni appaṭiggahetvā kāraṇaṃ pucchitvā vigarahitvā akappiyasamādānadukkaṭāpattiṃ kappakapubbassa bhikkhussa khuradhāraṇadukkaṭāpattiñca paññāpesi. Taṃ kāraṇaṃ paṭicca veraṃ bandhitvā sāsanaṃ viddhaṃsitukāmatāya tattakaayoguḷaṃ gilitvā uggīranto viya īdisaduṭṭhavacanaṃ vadīti.


这是巴利文的完整中文直译：
世尊涅槃七日后，大迦叶尊者与一千五百位比丘从波婆城前往拘尸那罗城（今印度北方邦库希纳加尔）。在路上听闻"正等正觉的世尊已入涅槃"时，看到尚未离苦的比丘们在哭泣。一位名叫须跋陀的年长出家人如是说道："诸位道友，不要悲伤，这里没有什么值得忧愁的。以前我们被沙门严格管束，说'你们要这样做，这样做是允许的；不要那样做，那样做是不允许的'，就像被债主压迫的奴隶一样。现在我们想做什么就能做什么，不想做什么就可以不做。"
听到这话后，（大迦叶）想到："因这样的恶人，正等正觉世尊的教法将很快消失。现在正当如黄金般的舍利尚在，在艰难建立的教法中已生大患难。此人若得到其他类似的人为同伴，势力增长时恐怕能够破坏（教法）。"心生厌恶，生起法的警惕心，（大迦叶）思忖道："我要让这比丘就在这里穿上白衣，在身上撒上灰尘后将他驱逐出去。"
那时，大迦叶长老心想："现在乔达摩沙门的舍利还在，人们就会说众人在争论。"之后平息这个念头，宽恕了（须跋陀），想到："虽然正等正觉的世尊已入涅槃，但他所说之法仍在。为了使他所说之法稳固，若举行结集，有这样的人在也不会使教法消失，必定会长久住世。"忆念世尊赐予粪扫衣等法的恩惠，在世尊涅槃后第三个月，即阿娑罗月（现在的7-8月）满月后第五天，在王舍城（今印度比哈尔邦拉杰吉尔）的七叶窟，依靠阿阇世王，与五百阿罗汉一起，用七个月时间完成第一次结集。
那时消除了一百四十八年的罪恶时期，使教法与罪恶时期平等安立。当阿阇世王登位八年时，缅甸国檀枷城（今缅甸实皆）的占部提帜王登位已超过五年。
在这第一次结集中，大迦叶尊者、优波离尊者、阿难尊者、阿努楼陀尊者等五百位大长老首次结集并护持了教法。如是，恶性出家人须跋陀的恶言反而成为护持教法的因缘。这个名叫须跋陀的恶性出家人是阿图玛城的理发匠出身。当世尊到阿图玛城时，他让自己的两个沙弥儿子做理发工作，用所得到的米、油等物煮粥供养佛陀及僧团。世尊不接受这些供养，询问原因后呵斥了他，并制定了接受不适当供养的突吉罗罪和前理发匠比丘持剃刀的突吉罗罪。因这缘故，（须跋陀）怀恨在心，想要破坏教法，就像吞下炽热铁丸后又吐出来一样说出这样的恶言。


Ajātasatturājā ca tumhākaṃ dhammacakkaṃ hotu, mama āṇācakkaṃ pavattissāmi, vissaṭṭhā hutvā saṅgāyantūti anuggahesi. Tenesa paṭhamaṃ sāsanānuggaho rājāti veditabbo, mahākassapādīnañca arahantānaṃ pañcasatānaṃ sisāparamparā anekā honti, gaṇanapathaṃ vītivattā. Yamettha ito paraṃ vattabbaṃ, taṃ aṭṭhakathāyaṃ vuttanayena veditabbaṃ. Te pana mahātherā saṅgāyitvā parinibbāyiṃsūti. Honti cettha–

Iddhimanto ca ye therā,

Paṭhamassaṅgītiṃ katvā;

Sāsanaṃ paggahitvāna,

Maccūvasaṃva sampattā.

Kiñcāpi iddhiyo santi,

Tathāpi tā jahitvāna;

Nibbāyiṃsu vasaṃ maccu,

Patvā te chinnapakkhāva.

Kā kathāva ca amhākaṃ,

Amhākaṃ gahaṇe pana;

Maccuno natthi sāro ca,

Evaṃ dhāreyya paṇḍitoti.

Ayaṃ paṭhamasaṅgītikathā saṅkhepo.

Tato paraṃ vassasataṃ tesaṃ sissaparamparā sāsanaṃ dhāretvā āgamaṃsu. Athānukkamena gacchantesu rattidivesu vassasataparinibbute bhagavati vesālikā vajjiputtakā bhikkhū vesāliyaṃ kappati siṅgiloṇakappā, kappati dvaṅgulakappo, kappati gāmantarakappo, kappati āvāsakappo, kappati anumatikappo, kappati āciṇṇakappo, kappati āmathitakappo, kappati jaḷogiṃ pātuṃ, kappati adasakaṃ nisīdanaṃ, kappati jātarūparajatanti imāni dasavatthūni dīpesuṃ.

Tesaṃ susunāgaputto kāḷāsokonāma rājā pakkho ahosi. Tena kho pana samayena āyasmā yaso kākaṇḍakaputto vajjīsu cārikaṃ caramāno vesālikā kira vajjiputtakā bhikkhū vesāliyaṃ dasavatthūni dipentīti sutvā na kho panetaṃ ppatirūpaṃ, yvāhaṃ dasabalassa sāsanavipattiṃ sutvā appossukko bhaveyyaṃ, sandhāhaṃ adhammavādino niggahetvā dhammaṃ dīpessāmīti cintayanto yena vesālī, tadavasari. Tadā āyasmā mahāyaso revatasabbakāmiādīhi sattasatehi arahantehi saddhiṃ saṅgāyissāmīti vesāliyaṃ vālukārāmaṃ āgacchi. Vajjiputtakāca bhikkhū upārambhacittā kāḷāsokaṃnāma rājānaṃ upasaṅkamitvā mayaṃ kho mahārāja imasmiṃ mahāvanārāme gandhakuṭiṃ rakkhitvā vassāma, idāni mahārāja adhammavādino aññe bhikkhū vilumpitukāmā viddhaṃsitukāmā āgatāti ārocesuṃ. Kāḷāsoko ca mahārājā āgantukānaṃ bhikkhūnaṃ appavisanatthāya nivārethāti amacce pesesi. Amaccāca nivāretuṃ gacchantā devatānaṃ ānubhāvena bhikkhū na passanti. Tadaheva ca rattibhāge kāḷāsokamahārājā lohakumbhīniraye patanākārena supinaṃ passi. Tassa rañño bhagini nandānāma therī ākāsena āgacchanti dhammavādino mahāthere niggaṇhitvā adhammavādīnaṃ bhikkhūnaṃ paggahaṇe dosabahulataṃ pakāsetvā sāsanassa paggahaṇatthāya ovādaṃ akāsi.

Kāḷāsokarājā ca saṃvegappatto hutvā āyasmantānaṃ mahāyasattherādīnaṃ khamāpetvā ajātasatturājā viya saṅgāyane paggahaṃ akāsi.

Mahāyasattherādayo ca kāḷāsokaṃ rājānaṃ nissāya vālukārāme vajjiputtakānaṃ bhikkhūnaṃ pakāsitāni adhammavatthūni bhinditvā aṭṭhati māsehi dutiyasaṅgāyanaṃ akaṃsu.

Tadā ca majjhimadese pātaliputtanagare susunāgarañño puttabhūtassa kāḷāsokarañño atisekaṃ patvā dasavassāni ahesuṃ. Parammaraṭṭhe pana sirikhettanagare dvattagoṅkassanāma rañño abhisittakālato pure ekavassaṃ ahosi. Jinasāsanaṃ pana vassasataṃ ahosi.


这是巴利文的完整中文直译：
阿阇世王说："愿你们转法轮，我将运转权力之轮，请放心进行结集。"如此护持（教法）。因此他被视为第一位护持教法的国王。大迦叶等五百阿罗汉的师徒传承众多，超出计数。此后应当说的内容，当依照注释书所说的方法来理解。那些大长老们结集后都入灭了。这里有偈颂：
"具神通的长老们，
完成第一次结集；
护持了佛陀教法，
最终归于死亡道。
纵有诸多神通力，
舍弃一切而涅槃；
如同折翼入死境，
归于死神的掌控。
更何况是我们辈，
对于我们而言者；
死神面前无坚实，
智者应当如是知。"
这是第一次结集的简要叙述。
此后一百年间，他们的师徒相继传承护持教法。随着日月推移，在世尊涅槃一百年后，毗舍离的跋耆子比丘在毗舍离（今印度比哈尔邦)宣称十事为清净：可用角器贮盐、可用两指量食、可于聚落间食、可于住处食、可经许可后食、可依惯例食、可饮未搅动乳、可饮未发酵浆、可用无缘坐具、可受持金银。
须生那伽的儿子迦罗阿育王支持他们。那时，耶舍迦干陀子尊者在跋耆地区游行时，听闻"毗舍离的跋耆子比丘在毗舍离宣称十事为清净"，心想："我听闻十力（佛陀）的教法衰败而袖手旁观是不适当的，我要降伏非法说者，弘扬正法。"于是前往毗舍离。当时大耶舍尊者与离婆多、萨婆迦米等七百位阿罗汉一起来到毗舍离的波卢迦精舍准备结集。跋耆子比丘们怀着挑剔之心前往迦罗阿育王处告知说："大王，我们在这大林精舍守护香室安居，现在大王，有些非法说者的比丘想要掠夺破坏（我们）而来。"迦罗阿育大王派大臣前去阻止外来比丘进入。大臣们前去阻止时，因诸天神威力而看不见比丘们。就在那天夜里，迦罗阿育大王梦见自己堕入铁锅地狱。王的妹妹难陀长老尼乘空而来，向王说明镇压正法论者大长老而支持非法论者比丘的过失很大，为了护持教法而给予教诫。
迦罗阿育王生起警惕，向大耶舍长老等请求原谅，如同阿阇世王一样支持结集。
大耶舍长老等依靠迦罗阿育王，在波卢迦精舍破斥跋耆子比丘宣称的非法事项，用八个月完成第二次结集。
那时中印度华氏城（今印度比哈尔邦巴特那）须生那伽王之子迦罗阿育王登位已超过十年。而在缅甸国的室利差德罗城（今缅甸实皆北部），在都达贡卡王登位前一年。佛陀教法已经传承一百年。


Imissañca dutiyasaṅgītiyaṃ mahāyasa revata sabbakāmippamukhā sattasatappamāṇā mahātherā dutiyaṃ saṅkhāyitvā dutiyaṃ sāsanaṃ paggahesuṃ.

Āyasmā mahāyasattherocanāma pañcahi etadaggaḷāne hi bhagavatā thomitassa ānandattherassa saddhivihāriko ahosi. Vajjiputtakānaṃ bhikkhūnaṃ adhammavatthudīpanaṃ dutiyasaṅgītiyaṃ kāraṇameva. Kāḷāsokarājāca pageva adhammavādībhikkhūnaṃ sahāyopi samāno puna dhammavādibhikkhūnaṃ sahāyo hutvā anuggahaṃ akāsi. Tasmā dutiyasāsanapaggaho rājāti veditabbo.

Dutiyasaṅgītiyaṃ pana mahāyasatthera revata sabbakāmippamukhānaṃ sattasatānaṃ mahātherānaṃ sissaparamparā anekā honti, gaṇanapathaṃ vītivattā. Yamettha ito paraṃ vattabba, taṃ aṭṭhakathāyaṃ vuttanayena veditabbaṃ. Te pana mahātherā dutiyaṃ saṅgāyitvā parinibbāyiṃsūti. Honti cettha–

Buddhimanto ca ye therā,

Dutiyassaṅgitiṃ katvā;

Sāsanaṃ paggahitvāna,

Maccūvasaṃva sampattā.

Iddhimantopi ye therā,

Maccuno tāva vasaṃ gamuṃ;

Kathaṃyeva mayaṃ muttā,

Tato āraka muccanāti;

Ayaṃ dutiyasaṅgītikathāsaṅkhepo.

Tato paraṃ aṭṭhatiṃsādhikāni dvevassasatāni sammāsabbuddhassa bhagavato sāsanaṃ nirākulaṃ ahosi nirabbudaṃ. Aṭṭhatiṃsādhike pana dvivassasate sampatte pāṭaliputta nagare siridhammāsokassanāma rañño kāle nigrodhasāmaṇeraṃ paṭicca buddhasāsane pasīditvā bhikkhusaṅghassa lābhasakkāraṃ bāhullaṃ ahosi. Tadā saṭṭhisahassamattā titthiyā lābhasakkāraṃ apekkhitvā apabbajitāpi pabbajitāviya hutvā upāsathapavāraṇādikammesu pavisanti, seyyathāpināma haṃsānaṃ majjhe bakā, yathā ca gunnaṃ majjhe gavajā, yathā ca sindhavānaṃ majjhe gadrabhāti.

Tadā bhikkhusaṅgho idāni aparisuddhā parisāti manasi karitvā uposathaṃ na akāsi. Sāsane abbudaṃ hutvā sattavassāni uposathapavāraṇāni chijjanti. Siridhammāso ko ca rājā taṃ sutvā taṃ adhikaraṇaṃ vūpasamehi uposathaṃ kārāpehīti ekaṃ amaccaṃ pesesi. Amacco ca bhikkhū uposathaṃ akattukāme kiṃ karissāmīti rājānaṃ paṭipucchituṃ avisahatāya sayaṃ mūḷo hutvā aññena mūḷena manthetvā sace bhikkhusaṅgho uposathaṃ na kareyya, bhikkhusaṅghaṃ ghātetukāmo mahārājāti sayaṃ mūḷo hutvā mūḷassa santikā mūḷavacanaṃ sutvā vihāraṃ gantvā uposathaṃ akattukāmaṃ bhikkhusaṅghaṃ ghātesi.

Rājā ca taṃ sutvā ayaṃ bālo mayā anāṇattova hutvā īdisaṃ luddakammaṃ akāsi, ahaṃ pāpakammato muccissāmivā māvāti dvaḷakajāto hutvā mahāmoggaliputta tissattheraṃ gaṅgāya patisotato ānetvā taṃ kāraṇaṃ theraṃ pucchi. Thero ca dīpakatittirajātakena acetanatāya pāpakammato mocessasiti vissajjesi, sattāhampi titthiyānaṃ vādaṃ siridhammāsokarañño sikkhāpesi, vādena vādaṃ tulayitvā saṭṭhisahassamatte titthiye sāsanabāhiraṃ akāsi. Tadā pana uposathaṃ akāsi. Bhagavatā vuttaniyāmeneva kathāvatthuñca bhikkhusaṅghamajjhe byākāsi . Asokārāme ca sahassamattā mahātherā navahi māsehi saṅgāyiṃsuṃ.

Tadā majjhimadese pāṭaliputtanagare siridhammāsokarañño rajjaṃ patvā aṭṭhārasavassāni ahesuṃ. Marammaraṭṭhe pana sirikhettanagare ramboṅkassanāma rañño rajjaṃ patvā dvādasa vassāni ahesunti.


这是巴利文的完整中文直译：
在这第二次结集中，以大耶舍、离婆多、萨婆迦米为首的七百位大长老进行第二次结集，护持了教法。
大耶舍长老是被世尊在五个最胜位中赞叹的阿难长老的共住弟子。跋耆子比丘宣说非法事项成为第二次结集的因缘。迦罗阿育王虽然一开始是非法说者比丘的支持者，后来却成为正法说者比丘的支持者并给予护持。因此他被视为第二次护持教法的国王。
在第二次结集中，以大耶舍长老、离婆多、萨婆迦米为首的七百位大长老的师徒传承众多，超出计数。此后应当说的内容，当依照注释书所说的方法来理解。那些大长老们完成第二次结集后都入灭了。这里有偈颂：
"具智慧的长老们，
完成第二次结集；
护持了佛陀教法，
最终归于死亡道。
纵有神通的长老，
也归于死神掌控；
我们怎能得解脱，
离此更远得解脱。"
这是第二次结集的简要叙述。
此后二百三十八年间，正等正觉世尊的教法无有混乱和障碍。到了二百三十八年时，在华氏城（今印度比哈尔邦巴特那）法阿育王时期，因尼拘陀沙弥而对佛教生起信心，比丘僧团获得许多利养和恭敬。当时约有六万外道为了获得利养和恭敬，虽未出家却装作出家人参加布萨、自恣等仪式，就像天鹅群中的鹭鸟，或牛群中的野牛，或骏马群中的驴子一样。
那时比丘僧团想到"现在众会不清净"而不举行布萨。教法中出现障碍，布萨和自恣中断了七年。法阿育王听闻此事后，派一位大臣去说："平息这争议，让他们举行布萨。"大臣因不敢回去问国王该如何处理不愿举行布萨的比丘，自己糊涂了，又与另一个糊涂的人商量，自己糊涂地听信了那个糊涂之人"如果比丘僧团不举行布萨，大王要杀死比丘僧团"的话，去到精舍杀害了不愿举行布萨的比丘僧团。
国王听闻此事后说："这愚人未经我的命令就做出如此残暴的行为，我能否免除这恶业呢？"感到困惑不安，便从恒河上游迎请目犍连子帝须长老来询问此事。长老用天鹑本生故事回答说因无意识而可免除恶业，并用七天时间教导法阿育王辨别外道的论说，通过论辩使约六万外道被驱逐出教团。之后举行了布萨。又如世尊所说的方式在比丘僧团中解说论事。在阿育王寺，约一千位大长老用九个月时间进行结集。
那时中印度华氏城（今印度比哈尔邦巴特那）的法阿育王登位已十八年。而在缅甸国的室利差德罗城（今缅甸实皆北部），兰崩卡王登位已十二年。


Imissañca tatiyasaṅgītiyaṃ mahāmoggaliputtatissattheronāma dutiyasaṅgāyakehi mahātherehi brahmalo kaṃ gantvā sāsanassa paggahaṇatthaṃ tissanāma mahābrahmānaṃ āyācita niyāmena tato cavitvā idha moggaliyānāma brāhmaṇiyā kucchimhi nibbattasatto.

Lābhasakkāraṃ apekkhitvā saṭṭhisahassamatānaṃ titthiyānaṃ samaṇālayaṃ katvā uposathapavāraṇādīsu kammesu pavesanaṃ parisāya asuddhattā sattavassāni uposathassa akaraṇañca sāsanassa paggahaṇe kāraṇameva. Mahāmoggaliputtatissa majjhantika mahārevappamukhā mahātherā tatiyaṃ saṅgāyitvā tatiyaṃ sāsanaṃ paggahesuṃ.

Siridhammāsokarājā ca titthiyānaṃ vādaṃ sallakkhetvā titthiye bahisāsanakaraṇādīhi sāsanassa paggaho rājāti veditabbo. Mahāmoggaliputtatissa majjhintika mahārevappamukhānaṃ sahassamattānaṃ mahātherānaṃ sissaparamparā anekā honti, gaṇanapathaṃ vītivattā. Yamettha ito paraṃ vattabbaṃ, taṃ aṭṭhakathāyaṃ vuttanayena veditabbaṃ. Te pana mahātherā tatiyaṃ saṅgāyitvā parinibbāyiṃsūti. Honti cettha–

Mahiddhikāpi ye therā,

Saṅgāyitvāna sāsane;

Maccūvasaṃva gacchiṃsu,

Abbhagabbhaṃva bhākaro.

Yathā eteca gacchanti,

Tathā mayampi gacchāma;

Konāma maccunā mucce,

Maccūparāyanā sattā.

Tasmā hi paṇḍito poso,

Nibbānaṃ pana accutaṃ;

Tasseva sacchikatthāya,

Puññaṃ kareyya sabbadāti.

Ayaṃ tatiyasaṅgītikathāsaṅkhepo.

Tato paraṃ kattha sammāsambuddhassa bhagavato sāsanaṃ suṭṭhu patiṭṭhahissatīti vimaṃsitvā mahāmoggaliputtatissatthero paccantadese jinasāsanassa suppatiṭṭhiyamānabhāvaṃ passitvā navaṭṭhānāni jinasāsanassa patiṭṭhāpanatthāya visuṃ visuṃ mahāthere pesesi. Seyyathidaṃ. Mahāmahindattheraṃ sīhaḷadīpaṃ pesesi-tvaṃ etaṃ dīpaṃ gantvā tattha sāsanaṃ patiṭṭhapehīti, soṇattheraṃ uttarattherañcasuvaṇṇabhūmiṃ, mahārakkhitattheraṃ yonakalokaṃ, rakkhitattheraṃ vanavāsīraṭṭhaṃ, yonakadhammarakkhitattheraṃ aparantaraṭṭhaṃ, majjhanti kattheraṃ kasmīragandhā raraṭṭhaṃ, mahārevattheraṃ mahiṃsakamaṇḍalaṃ, mahādhammarakkhitattheraṃ mahāraṭṭhaṃ, majjhimattheraṃ cīnaraṭṭhanti. Tattha ca upasampadapahonakena saṅghena saddhiṃ pesesi. Te ca mahātherā visuṃ visuṃ gantvā sāsanaṃ tattha tattha patiṭṭhāpesuṃ. Patiṭṭhāpetvā ca tesu tesu ṭhānesu bhikkhūnaṃ kāsāvapajjotena vijjotamānā abbhahimadhūrajorāhusaṅkhātehi vimatto viya nisānātho jinasāsanaṃ anantarāyaṃ hutvā patiṭṭhāsi.

Tesu pana navasu ṭhānesu suvaṇṇabhūmināma adhunā sudhammanagarameva. Kasmā panetaṃ viññāyatīti ce. Maggānumānato ṭhānānumānato vā. Kathaṃ maggānumānato. Ito kira suvaṇṇabhūmi sattamattāni yojanasatāni honti, ekena vāte na gacchantī nāvā sattahi ahorattehi gacchati, athekasmiṃ samaye evaṃ gacchanti nāvā sattāhampi nadiyā vaṭṭamaccha piṭṭhe neva gatāti aṭṭhakathāyaṃ vuttena sīhaḷadīpato suvaṇṇabhūmiṃ gatamaggappamāṇena sukhammapurato sīhaḷadīpaṃ gatamaggappamāṇaṃ sameti. Sudhamme purato kira hi hiṃsaḷadīpaṃ sattamattāni yojanasatāni honti, ujuṃ vāyuāgamanakāle gacchanti vāyunāvā sattahi ahorattehi sampāpuṇāti. Evaṃmaggānumānato viññāyati.


这是巴利文的完整中文直译：
在这第三次结集中，目犍连子帝须长老是依照第二次结集的大长老们上升梵天界请求帝须大梵天护持教法的安排，从那里死后转生到此世间目犍莉婆罗门女的腹中。
六万外道为了获得利养和恭敬而装作沙门样子参加布萨、自恣等仪式，因众会不清净而七年不举行布萨，这成为护持教法的因缘。目犍连子帝须、末阐提、大离婆等大长老完成第三次结集，护持了教法。
法阿育王观察外道的论说，通过将外道驱逐出教团等方式护持教法，因此被视为护持教法的国王。目犍连子帝须、末阐提、大离婆等为首的约一千位大长老的师徒传承众多，超出计数。此后应当说的内容，当依照注释书所说的方法来理解。那些大长老们完成第三次结集后都入灭了。这里有偈颂：
"具大神通长老们，
结集护持佛教法；
终归死神的掌控，
如日没入乌云中。
如他们皆此离去，
我等亦将如是去；
谁能逃脱死神手，
众生皆归死亡道。
是故智慧之人者，
应求不死的涅槃；
为证悟此究竟法，
应当常行诸福业。"
这是第三次结集的简要叙述。
此后，目犍连子帝须长老思考"正等正觉世尊的教法将在何处良好确立"，看到佛法将在边地善立，便派遣大长老们分别前往九处建立佛教。即：派遣大摩哂陀长老到锡兰岛（今斯里兰卡）说"你去那里建立教法"，派遗输那长老和郁多罗长老到金地（今缅甸南部），派遣摩诃勒叉长老到希腊世界，派遣勒叉长老到婆那婆私国，派遣阎那达摩勒叉长老到阿波兰多国，派遣末阐提长老到罽宾健陀罗国（今克什米尔-甘达拉地区），派遣摩诃离婆多长老到摩醯沙曼陀罗，派遣摩诃达摩勒叉长老到摩诃勒吒，派遣摩德提摩长老到支那国。派遣时都配备足以进行授戒的僧团。那些大长老们分别前往各处建立教法。建立后，在那些地方都有身着袈裟的比丘光耀，佛教远离了如云、冰、烟、罗睺等障碍而安稳确立。
在这九个地方中，金地即现在的须弥城（今缅甸丹兵）。为何知道这一点？从路程推测或从地点推测。如何从路程推测？据说从这里到金地约七百由旬，船只不顺风时要七天七夜才能到达，有时船行七天都在河中的旋涡鱼背上打转，如注释书所说从锡兰岛到金地的路程长度与从须弥城到锡兰岛的路程长度相符。据说从须弥城到锡兰岛约七百由旬，顺风时帆船七天七夜可到达。如此从路程可以推知。;



Kathaṃ ṭhānānumānato. Suvaṇṇabhūmi kira mahāsamuddasamīpe tiṭṭhati, nānāverajjakānampi vāṇijānaṃ upasaṅkamanaṭṭhānabhūtaṃ mahātitthaṃ hoti. Teneva mahājanakakumārādayo campānagarādito saṃvohāratthāya nāvāya suvaṇṇabhūmiṃ āgamaṃsūti. Sudhammapurampi adhunā mahāsamuddasamīpeyeva tiṭṭhati. Evaṃ ṭhānānumāsato viññāyatīti.

Apare pana suvaṇṇabhūmināma haribhuñjaraṭṭhaṃyeva, tattha su vaṇṇassa bāhullattāti vadanti. Aññe pana siyāmaraṭṭhaṃyevāti vadanti. Taṃ sabbaṃ vimaṃsitabbaṃ.

Aparantaṃ nāma visuṃ ekaraṭṭhamevāti apare vadanti. Aññe pana aparantaṃnāma sunāparantaraṭṭhamevāti vadanti. Taṃ yuttameva. Kasmā aparantaṃ nāma sunāparantaraṭṭhamevāti viññāyatīti ce. Aṭṭhakathāsu dvīhi nāmehi vuttattā. Uparipaṇṇāsaaṭṭhakathāyañhi saḷāyatanasaṃyuttaṭṭhakathāyañca aṭṭhakathācariyehi sunāparantaraṭṭhe koṇḍadhānattherena salākādānādhikāre laddhetadaggaṭṭhānataṃ dassantehi aparantaraṭṭhaṃ suna saddena yojetvā vuttaṃ. Dhammapadaṭṭhakathāyaṃ pana aṅguttaraṭṭhakathāyañca tameva raṭṭhaṃ vinā sunasaddena vuttaṃ. Sunasaddo cettha puttapariyāyo. Mandhāturañño jeṭṭhaputto catuddīpavāsi no pakkositvā tesaṃ visuṃ visuṃ nivāsaṭṭhānaṃ niyyādesi. Tattha uttaradīpavāsīnaṃ ṭhānaṃ kururaṭṭhaṃnāma, pubbadīpavāsīnaṃ pana vedeharaṭṭhaṃnāma, pacchimadīpavāsīnaṃ aparantaṃ nāma. Bhattapacchimadīpe jātattā te sunasaddena vuttā. Tatra jātāpi hi tesaṃ puttātivā sunātivā vuttā, yathā vajjiputtakā bhikkhūti. Vatticchāvasena vā vācāsiliṭṭhavasena ca idameva sunasaddena visesetvā voharantīti daṭṭhabbaṃ.

Yonakaraṭṭhaṃnāma yavanamanussānaṃ nivāsaṭṭhānameva, yaṃjaṅgamaṅghaiti vuccati.

Vanavāsīraṭṭhaṃnāma sirikhettanagaraṭṭhānamo. Keci pana vanavāsīraṭṭhaṃnāma ekaṃ raṭṭhameva, na sirikhettanagaraṭṭhānanti vadanti. Taṃ na sundaraṃ. Sirikhettanagaraṭṭhānameva hi vanavāsīraṭṭhaṃ nāma. Kasmā panetaṃ viññāyatītice. Imassa amhākaṃ rañño bhātikarañño kāle sirikhettanagare gumbhehi paṭicchādite ekasmiṃ pathavipuñje anto nimmujjitvā ṭhitaṃ porāṇikaṃ ekaṃ lohamayabuddhapaṭipibbaṃ paṭilabhi, tassa ca pallaṅke idaṃ vanavāsīraṭṭhavāsīnaṃ pūjanatthāyātiādinā porāṇalekhanaṃ dissati, tasmā yevetaṃ viññāyatīti.

Kasmīragandhāraraṭṭhaṃnāma kasmīraraṭṭhaṃ gandhāraraṭṭhañca. Tāni pana raṭṭhāni ekābaddhāni hutvā tiṭṭhanti. Teneva majjhanti kattheraṃ ekaṃ dvīsu raṭṭhesu pesesi. Janapadattā pana napuṃsakekattaṃ bhavati. Tadā pana ekassa rañño āṇāya patiṭṭhānavisayattā ekattavacanena aṭṭhakathāyaṃ vuttantipi vadanti.

Mahiṃsakamaṇḍalaṃnāma andhakaraṭṭhaṃ, yaṃ yakkhapuraraṭṭhanti vuccati.

Mahāraṭṭhaṃnāma mahānagararaṭṭhaṃ. Ādhunā hi mahāraṭṭhameva na garasaddena yojetvā mahānagararaṭṭhanti voharantīti. Siyāmaraṭṭhantipi vadanti ācariyā.

Cinaraṭṭhaṃnāma himavantena ekābaddhaṃ hutvā ṭhitaṃ cīnaraṭṭhaṃ ye vāti.

Idaṃ sāsanassa navasu ṭhānesu visuṃ visuṃ patiṭṭhānaṃ.


这是通过地点推断。据说金地(Suvaṇṇabhūmi)位于大海边，是各国商人往来的重要港口。因此摩诃阇那迦王子等人从瞻波城(现今印度比哈尔邦)等地乘船前往金地经商。如今的素昙城(Sudhammapura)也位于大海边。这样通过地点可以推断得知。
其他人说所谓金地就是哈利布加国，因为那里盛产黄金。还有人说就是暹罗国(今泰国)。这些都需要考证。
有人说阿波兰陀(Aparanta)是一个独立的国家。其他人说阿波兰陀就是苏那波兰陀国。这是正确的。为什么知道阿波兰陀就是苏那波兰陀国呢？因为在注释书中用两个名称提到。在《上五十经注》和《六处相应注》中，注释师们在讲述孔达达那长老在苏那波兰陀国分发食票而获得第一的故事时，将阿波兰陀国与"苏那"一词结合使用。而在《法句经注》和《增支部注》中，提到同一个国家时没有用"苏那"一词。这里的"苏那"是"子"的同义词。曼陀都王召集四大洲的居民，把不同的居住地分配给他们。其中北洲居民的地方叫俱卢国，东洲居民的是毗提诃国，西洲居民的是阿波兰陀。因为他们出生在最后一个地方，所以用"苏那"来称呼。那里出生的人被称为他们的"子"或"苏那"，就像称"跋耆子比丘"一样。或者应该理解为根据用词的需要和语言的优美，特别用"苏那"这个词来称呼。
所谓耶婆那国就是希腊人居住的地方，也叫做扬伽曼伽。
所谓婆那婆西国就是室利刹多城邦。有人说婆那婆西国是一个独立的国家，不是室利刹多城邦。这是不对的。婆那婆西国就是室利刹多城邦。为什么这样认为呢？在我们国王的兄弟王统治期间，在室利刹多城被灌木丛覆盖的一个土堆里，发现了一尊古老的铜佛像，在佛像底座上有古代题记说"这是为了婆那婆西国居民供养"等字样，因此可以确定。
迦湿弥罗乾陀罗国是迦湿弥罗国(今克什米尔地区)和乾陀罗国。这两个国家是连在一起的。因此派遣一位中天竺长老到这两个国家。因为是地区名称所以用中性单数。也有人说因为当时在一个国王统治下，所以在注释书中用单数。
摩醯娑迦曼荼罗就是安达迦国，也叫做夜叉城国。
摩诃罗吒就是摩诃那伽罗国。如今去掉"那伽罗"(城)这个词，就称为摩诃罗吒。论师们也说是暹罗国。
支那国就是与雪山连接的中国。
这就是佛教在九个地方分别建立的情况。


Idāni ādito paṭṭhāya theraparamparakathā vattabbā. Sammāsambuddhassa hi bhagavato saddhivihāriko upālitthe ro,tassa sisso dāsakatthero, tassa sisso soṇakatthero, tassa sisso siggavatthero candavajjitthe ro ca, tesaṃ sisso moggaliputtatissattheroti ime pañcamahātherā sāsanavaṃse ādibhūtā ācariyaparamparānāma. Tesañhi sissaparamparabhūtā theraparamparā yāvajjatanā na upacchindhanti. Ācariyaparamparāya ca lajjibhikkhū yeva pavesetvā kathetabbā no alajjibhikkhū. Alajjībhikkhū nāma hi bahussutāpi samānā lābhagarulokagaruādihi dhammatanti nāsetvā sāsanavare mahābhayaṃ uppādentīti. Sāsanarakkhanakammaṃnāma hi lajjīnaṃyeva visayo no alajjīnaṃ. Tenāhu porāṇā therā, anāgate sāsanaṃ ko nāma rakkhissatīti anupekkhitvā anāgate sāsanaṃ lajjino rakkhissanti, lajjino rakkhissanti, lajjino rakkhissantīti tikkhāttuṃ vācaṃ nicchāresuṃ. Evaṃ majjhimadesepi alajjīpuggalā bahu santīti veditabbā.

Parinibbānato hi bhagavato vassasatānaṃ upari pubbe vuttanayeneva vajjiputtakā bhikkhū adhammavatthūni dīpetvā paṭhamasaṅgītikāle bahikatehi pāpabhikkhūhi saddhiṃ mantetvā sahāyaṃ gavesetvā mahāsaṅgītivohārena mahātherā viya saṅgītiṃ akaṃsu. Katvā ca visuṃ gaṇā ahesuṃ. Ahovata idaṃ hāsitabbakammaṃ, seyyathāpi nāma jarasiṅgālo catupadasāmaññena mānaṃ jappetvā attānaṃ sīhaṃ viya maññitvā sīho viya sīhanādaṃ nadīti. Te pāvacanaṃ yathā bhūtaṃ ajānitvā saddacchāyāmattena yathābhūtaṃ atthaṃ nāma siṃsu. Kiñci pāvacanampī apanesuṃ. Tañca sakagaṇeyeva hoti, na dhammavādīgaṇe. Dhammavinayaṃ vikopetvā yathicchita vaseneva cariṃsu. Ayaṃ pana mahāsaṅgītināma eko adhammavādīgaṇo.

Tato pacchā kālaṃ atikkante tatoyeva aññamaññaṃ vādato bhijjitvā gokulikonāma eko gaṇo ekabyohāronāma ekoti dve gaṇā bhijjiṃsu. Tato pacchā gokulikagaṇagaṇatoyeva aññamaññaṃ bhijjitvā bahussutikonāma eko gaṇo paññattivādonāma ekoti dve gaṇā bhijjiṃsu. Punapi tehiyeva gaṇehi cetiyavādonāma eko gaṇo bhijji.

Tato pacchā cirakālaṃ atikkante dhammavādīgaṇehi visabhāgagaṇaṃ pavisitvā mahiṃsāsakonāma ekogaṇo vajjiputtakonāma ekoti dve gaṇā bhijjiṃsu. Tato pacchāpi vajjiputtakagaṇatoyeva aññamaññaṃ bhijjitvā dhammuttarikonāma eko gaṇo, bhaddayānikonāma eko, channāgārikonāma eko, samutikonāma ekoti cattāro gaṇā bhijjiṃsu.

Punapi mahiṃsāsakagaṇato aññamaññaṃ bhijjitvā sabbatthivādonāma eko gaṇo, dhammaguttikonāma eko, kassapiyonāma eko, saṅkantikonāma eko, suttavādo nāma ekoti pañca gaṇā bhijjiṃsu.

Evaṃ majjhimadese dutiyasaṅgītiṃ saṅgāyantānaṃ mahātherānaṃ dhammavādītheravādagaṇato visuṃ visuṃ bhijjamānā adhammavādīgaṇā sattarasa ahesuṃ. Te ca adhammavādīgaṇā sāsane theraparamparāya ananto gadhā. Te hi sāsane upakārā na honti, theraparamparāya ca pavesetvā gaṇhituṃ na sakkā, yathā haṃsagaṇe bako, yathā ca go gaṇe gavajo, yathā ca suvaṇṇagaṇe hārakuṭoti.

Mahākassapattherādito pana āgatā theraparamparā upāli dāsako cevātiādinā parivārakhandhake samantapāsādikaṭṭhakathāyañca āgatanayeneva veditabbā.


现在应当从开始讲述长老传承的历史。与等正觉世尊共住的优波离长老，他的弟子是陀娑迦长老，他的弟子是苏那迦长老，他的弟子是悉伽婆长老和旃陀跋耆多长老，他们的弟子是目犍连子帝须长老，这五位大长老是佛教传承中最初的师承系统。他们的弟子传承一直延续至今未曾中断。在论及师承时，应当只谈及持戒比丘，不应谈及破戒比丘。所谓破戒比丘，即使多闻，也会因贪求利养、名声等而毁坏教法，在殊胜的教法中引起大的危险。守护教法的责任只属于持戒者，不属于破戒者。因此古代长老们说，思考"未来谁将守护教法"时，他们三次宣说："未来持戒者将守护教法，持戒者将守护教法，持戒者将守护教法。"如此应知在中印度也有许多破戒者。
在世尊般涅槃后一百多年，如前所述，跋耆子比丘宣扬非法事项，在第一次结集时，与被摈除的恶比丘商议，寻求同伴，以大结集之名，像大长老们一样举行结集。结集后成为独立的部派。这真是可笑的行为，就像老狐狸以四足兽的共同特征自负，认为自己是狮子，像狮子一样发出狮子吼。他们不了解教法的真实义，仅凭文字的表象而误解真实的意义。他们还删除了一些教法。这只发生在他们自己的部派中，不在持法部派中。他们破坏法与律，随心所欲而行。这个大结集是一个非法部派。
之后随着时间推移，从这个部派中因见解分歧而分裂出牛居部和一说部这两个部派。后来又从牛居部中分裂出多闻部和施设论部这两个部派。之后又从这些部派中分裂出制多山部。
经过很长时间后，从持法部派中分离出来的异见部派中，分裂出化地部和跋耆子部这两个部派。之后又从跋耆子部中相互分裂出法上部、贤冢部、六城部和正量部这四个部派。
又从化地部中相互分裂出说一切有部、法护部、迦叶部、正理部和经量部这五个部派。
如此在中印度举行第二次结集的大长老们的持法上座部中，分裂出十七个非法部派。这些非法部派不属于长老传承系统。他们对教法没有帮助，也不能列入长老传承中，就像天鹅群中的鹳鸟，牛群中的野牛，黄金堆中的铜币一样。
从大迦叶长老开始的长老传承，应当依据《律藏》的《小品》和《一切善见律注》中所说的"优波离、陀娑迦等"的方式来理解。


Upālittherādīnaṃ parisuddhācārādīni anumānetvā yāva moggaliputtatissattherā, tāva tesaṃ therānaṃ parisuddhā cārādīnīti sakkā ñātuṃ, seyyathāpi nadiyā uparisote meghavassāni anumānetvā adhosote nadiyā udakassa bāhullabhāvo viññātuṃ sakkāti ayaṃ kāraṇānumānanayo nāma.

Yāva pana moggaliputtatissattherā, tāva therānaṃ parisuddhācārādīni anumānetvā upālittherassa parisuddhācārādīnīti sakkā ñātuṃ, seyyathāpi nāma uparidhūmaṃ passitvā anumānetvā aggi atthīti sakkā ñātunti ayaṃ phalānumānana yo nāma.

Adibhūtassa pana upālittherassa avasānabhūtassa ca moggaliputtatissattherassa parisuddhācārādīni anumānetvā majjhe dāsakasoṇasiggavādīnaṃ therānaṃ parisuddhācārādīniti sakkā ñātuṃ, seyyathāpi nāma silāpaṭṭassa orabhāge pārabhāge ca migapadavaḷañjanaṃ disvā anumānetvā majjhe apākaṭaṃ padavaḷañcanaṃ atthīti sakkā ñātunti ayaṃ migapadavaḷañjana nayo nāma.

Evaṃ tīhi nayehi ayaṃ theravādagaṇo dhammavādīlajjipesaloti veditabbo. Evamuparipi nayo netabbo. Theraparamparā ca yāva potthakāruḷā parivārakhandhake samanta pāsādikāyañca tato mahindo iṭṭiyotiādinā vutta nayena veditabbāti.

Iti sāsanavaṃse navaṭṭhānāgatasāsanavaṃsakathāmaggo

Nāma paṭhamo paricchedo.

2. Sīhaḷadīpikasāsanavaṃsakathāmaggo



从优波离长老等人开始，通过推断他们的清净行为等，直至目犍连子帝须长老，可以知道这些长老都具有清净行为等，就像通过推测上游的降雨量可以知道下游河水的丰沛程度，这就是所谓的因相推理法。
从目犍连子帝须长老开始，通过推断长老们的清净行为等，可以知道优波离长老的清净行为等，就像看到上方的烟可以推知有火一样，这就是所谓的果相推理法。
通过推断最初的优波离长老和最后的目犍连子帝须长老的清净行为等，可以知道中间的陀娑迦、苏那、悉伽婆等长老的清净行为等，就像看到石板两端的鹿足迹，可以推知中间虽然看不见但也有足迹一样，这就是所谓的鹿迹推理法。
应当通过这三种推理方法来理解这个上座部派是持法且具有惭愧的优秀僧团。以上的推理方法也可用于后续部分。长老传承应当根据记载于贝叶经及《小品》和《一切善见律注》中所说的"摩哂陀、伊地亚"等方式来理解。
以上是佛教史中关于九处传法史的第一章。
2.教法在锡兰岛（今斯里兰卡）的传播史

2. Idāni sīhaḷadīpasāsanakathāmaggaṃ vattuṃ okāso anuppatto, tasmā taṃ vakkhāmi.

Sīhaḷadīpañhi sāsanassa patiṭṭhānabhūtattā cetiyagabbhasadisaṃ hoti. Sammāsambuddho kira sīhaḷadīpaṃ dharamānakālepi tikkhattuṃ agamāsi. Paṭhamaṃ yakkhānaṃ damanatthaṃ ekakova gantvā yakkhe dametvā mayi parinibbute sīhaḷadīpe sāsanaṃ patiṭṭhahissatīti tambapaṇṇidīpe ārakkhaṃ karonto tikkhattuṃ dīpaṃ āviñchi. Dutiyaṃ mātulabhāgineyyānaṃ nāgarā jūnaṃ damanatthāya ekakova gantvā te dametvā agamāsi. Tatiyaṃ pañcabhikkhusataparivāro gantvā mahācetiyaṭṭhāne ca thūpārāmacetiyaṭṭhāne ca mahābodhipatiṭṭhitaṭṭhāne ca mahiyaṅgaṇacetiyaṭṭhāne ca mudiṅgaṇacetiyaṭṭhāne ca dīghavāpi cetiyaṭṭhāne ca kalyāṇiyacetiyaṭṭhāne ca nirodhasamāpattiṃ samāpajjitvā nisīdi.

Tadā ca pana sāsanaṃ ogāhetvāna tāva tiṭṭhati. Pacchā pana yathāvuttattheraparamparāya samabhiniviṭṭhena mahāmoggaliputtatissattherena pesito mahindatthero jinacakke pañcatiṃsādhike dvisate sampatte dutiyakattikamāse iṭṭiyena uttiyena sambulena bhaddasālena cāti etehi therehi saddhiṃ sīhaḷadīpaṃ agamāsi. Soṇuttarattherādayo jinacakke pañcatiṃsādhike dvisate sampatte dutiyakattikamāseyeva sāsanassa patiṭṭhāpanatthāya attano attano sampattabhārabhūtaṃ taṃ taṃ ṭhānaṃ agamaṃsu.

Mahāmahindatthero pana sattamāsāni āgametvā jinacakke chattiṃsādhike dvisate sampatte jeṭṭhamāsassa puṇṇamiyaṃ sīhaḷadīpaṃ sāsanassa patiṭṭhāpanatthāya agamāsi. Teneva tesu navasu ṭhānesu sīhaḷadīpaṃ chattiṃsādhike dvisa te agamāsi. Aññāni pana aṭṭha ṭhānāni pañcatiṃsādhikadvisateyeva agamāsīti visuṃva vatthapetabbo.

Kasmā pana mahāmahindatthero sattamāsāni āgametvā sabbapacchā sīhaḷadīpaṃ gacchatīti. Sīhaḷadīpe muṭabhivo nāma rājā jarādubbalo ahoti, sāsanaṃ paggahetuṃ asamattho, tassa pana putto devānaṃ piya tisso nāma rājakumāro daharo sāsanaṃ paggahetuṃ samattho bhavissati, so ca devānaṃ viyatisso rajjaṃ tāva labhatu vedissakagirinagare mātuyā saddhiṃ ñātake tāva passāmīti apekkhitvā sattamāsāni āgametvā chattiṃsādhikadvisateyeva jinacakke mahāmahindatthero sīhaḷadīpaṃ gacchatīti veditabbaṃ.

Mahāmahindatthero ca iṭṭiyādīhi therehi catūhi bhāgineyyena sumanasāmaṇerena bhaṇḍukena nāma upāsake na cāti etehi saddhiṃ chattiṃsādhike dvisate jinacakke jeṭṭhamāsapuṇṇamiyaṃ suvaṇṇahaṃsā viya jeṭṭhamāse nabhaṃ uggantvā ākāsamaggena anurādhapurassa puratthimadisābhāge missa kapabbatakūṭe patiṭṭhāsi.

Jeṭṭhamāsassa ca puṇṇamiyaṃ laṅkādīpe jeṭṭhamūlanakkhattasabhā hutvā manussā chaṇaṃ akaṃsu. Tenevāha sāratthadīpaniyaṃ nāma vinayaḍīkāyaṃ, jeṭṭhamāsassa puṇṇamiyaṃ jeṭṭhanakkhattaṃ mūlanakkhattaṃ vā hotīti. Tattha ca puṇṇaminakkhattaṃ rājamattante puṇṇaminakkhattavicāraṇanayena vuttanti daṭṭhabbaṃ.

Devānaṃ piya tisso ca rājā nakkhattaṃ nāma ghosāpetvā chaṇaṃ kārethāti amacce āṇāpetvā cattālī sapurisasahassaparivāro nagaramhā nikkhamitvā yena missa kapabbato, tena pāyāsi migavaṃ kīḷitukāmo. Atha tasmiṃ pabbate adhivatthā ekā devatā migarūpena rājānaṃ phalobhetvā pakkositvā therassa abhimukhaṃ akāsi.


现在已到了讲述锡兰岛(今斯里兰卡)教法史的时候，因此我将讲述这个内容。
锡兰岛因为是教法建立的地方，所以如同佛塔的内室一样。据说正等觉者在世时曾三次前往锡兰岛。第一次为了调伏夜叉，独自前往调伏夜叉，并预言"在我般涅槃后，教法将在锡兰岛建立"，为铜色洲(锡兰岛的古称)设立守护后离开。第二次为了调伏舅舅和外甥两位龙王，独自前往调伏他们后离开。第三次与五百比丘同行，在大塔处、塔园塔处、大菩提树处、摩诃洋伽那塔处、穆丁伽那塔处、长池塔处、迦利耶尼塔处入灭尽定而坐。
那时教法尚未深入建立。后来，按照前述长老传承，由大目犍连子帝须长老派遣的摩哂陀长老，在佛历二百三十五年第二迦提迦月，与伊地亚、郁帝亚、三部罗、跋陀沙罗等长老一同前往锡兰岛。苏那郁多罗长老等人也在佛历二百三十五年第二迦提迦月，为了建立教法，各自前往其负责的地方。
大摩哂陀长老等待七个月后，在佛历二百三十六年阇提月月圆日，为了建立教法而前往锡兰岛。因此在这九个地方中，锡兰岛是在二百三十六年，而其他八个地方是在二百三十五年，这应该分别说明。
为什么大摩哂陀长老要等待七个月最后才去锡兰岛呢？应当知道是因为锡兰岛的穆塔西瓦王年老体衰，无力护持教法，而他的儿子天爱帝须王子年轻，能够护持教法。等待他像天人一样统治王国，同时也想在毗提沙山城与母亲和亲属相见，因此等待七个月，在佛历二百三十六年才前往锡兰岛。
大摩哂陀长老与伊地亚等四位长老、外甥须摩那沙弥、般荼迦优婆塞等人一起，在佛历二百三十六年阇提月月圆日，如同金色天鹅一般，在阇提月升入空中，经由空中道路降落在阿努拉达城(今斯里兰卡阿努拉德普勒)东方的密沙迦山顶。
在阇提月月圆日，锡兰岛举行阇提月-穆罗星宿的节日，人们举办庆典。因此在《心义灯》律注中说："在阇提月月圆日是阇提星宿或穆罗星宿。"这里的月圆星宿应当按照王室占星术中月圆星宿的推算方法来理解。
天爱帝须王命令大臣宣布举行节日，带领四万随从离开城市，前往密沙迦山打猎。这时住在那座山上的一位天神化作鹿的形态引诱国王，呼唤他来到长老面前。


Thero rājānaṃ āgacchantaṃ disvā mamaṃyeva rājā passatu mā itareti adhiṭṭhahitvā tissa tissa ito ehīti āha. Rājā taṃ sutvā cintesi, imasmiṃ dīpe jāto sakalopi manusso maṃ tissoti nāmaṃ gahetvā ālapituṃ samattho nāma natthi, ayaṃ pana bhinnabhinnapaṭadharo bhaṇḍukāsāva vasano maṃ nāmena ālapati, ko nukho ayaṃ bhavissati, manusso vā amanusso vāti. Thero āha,–

Samaṇā mayaṃ mahārāja, dhammarājassa sāvakā;

Taveva anukampāya, jambudīpā idhāgatāti.

Tadā ca devānaṃ piyatisso rājā asokaraññā pesitena abhisekena ekamāsābhisitto ahosi. Visākhapuṇṇamāyaṃ hissa abhisekamakaṃsu. So ca asokaraññā pesite dhammapaṇṇākāre ratanattayaguṇappaṭisaṃyuttaṃ sāsanappavattiṃ acirasutaṃ anussaramāno taṃ therassa samaṇā mayaṃ mahārāja, dhammarājassa sāvakāti vacanaṃ sutvā ayyā nukho āgatāti tāvadeva āvudhaṃ nikkhipitvā ekamantaṃ nisīdi sammodanīyaṃ kathaṃ kathayamāno. Yathāha,–

Āvudhaṃ nikkhipitvāna, ekamantaṃ upāvisi;

Nisajja rājā sammodi, bahuṃ atthūpasañhitanti.

Sammodanīyaṃ kathañca kurumāneyeva tasmiṃ tānipi cattālīsapurisasahassāni āgantvā samparivāresuṃ. Tadāthero itarepi cha jane dassesi. Rājā disvā ime kadā āgatāti āha. Mayā saddhiṃyeva mahārājāti. Idāni pana jambudīpe aññepi evarūpā samaṇā santīti. Santi mahārāja etarahijambudīpo kālāvapajjoto isivātapaṭivāto, tasmiṃ–

Tevijjā iddhipattā ca, cetopariyakovidā;

Khīṇāsavā arahanto, bahū buddhassa sāvakāti.

Bhante kena āgatatthāti. Neva mahārāja udakena, na thalenāti. Rājā ākāsena āgatāti aññāsi. Thero atthi nukho rañño passāveyyattikanti vīmaṃsanatthāya āsannaṃ ambarukkhaṃ ārabbha pañhaṃ pucchi, –

Kinnāmo mahārāja ayaṃ rukkhoti. Ambarukkho nāma bhanteti. Imaṃ pana mahārāja ambaṃ muñcitvā añño ambo atthi vā natthi vāti. Atthi bhante aññepi bahū ambarukkhāti. Imañca ambaṃ te ca ambe muñcitvā atthi nukho mahārāja aññe rukkhāti. Atthi bhante, te pana na ambarukkhāti. Aññe ca ambe anambe ca muñcitvā atthi pana añño rukkhoti. Ayameva bhante amba rukkhoti. Sādhu mahārāja paṇḍitosīti.

Atthi pana mahārāja te ñātakāti. Atthi bhante bahūjanāti. Te muñcitvā keci aññātakāpi atthi mahārājāti. Aññātakā bhante ñātakehi bahutarāti. Tavañātake ca aññātake ca muñcitvā atthañño koci mahārājāti. Ahameva bhanteti. Sādhu mahārāja attā nāma attano neva ñātako na aññātakoti.

Atha thero paṇḍito rājā sakkhissati dhammaṃ aññātunti cūḷahatthipadopamasuttaṃ kathesi. Kathāpariyosāne rājā tīsu saraṇesu patiṭṭhahi saddhiṃ cattālīsāya pāṇasahassehīti. Tato paraṃ yaṃ yaṃ vattabbaṃ, taṃ taṃ samantapāsādikādīsu vuttanayena veditabbaṃ.


长老看见国王走来，决意"让国王只看见我，不要看见其他人"，并说道："帝须，帝须，到这里来。"国王听到后想道："在这个岛上出生的所有人中，没有人敢称我的名字'帝须'来呼唤我，而这个穿着破旧衣服、身着褐色袈裟的人却用我的名字呼唤我，这究竟是人还是非人呢？"长老说：
"大王啊，我们是沙门，是法王的弟子；
为了怜悯你，从阎浮提（印度）来到这里。"
那时天爱帝须王已经接受阿育王派来的灌顶一个月了。他们在毗舍佉月圆日为他举行灌顶仪式。他回忆起不久前听到的阿育王送来的法的馈赠中关于三宝功德的教法传播，听到长老说"大王啊，我们是沙门，是法王的弟子"这句话后，想到"是尊者们来了"，立即放下武器，坐在一旁与他亲切交谈。如说：
"放下武器后，坐在一旁；
国王坐下后，亲切交谈，谈论诸多有益之事。"
在他进行亲切交谈时，那四万随从也来到周围。这时长老显现其他六人。国王见到后问："他们是什么时候来的？""大王，是和我一起来的。""现在阎浮提还有其他这样的沙门吗？""有的，大王。现在阎浮提如同灯光照耀，充满仙人的气息，在那里—
具有三明和神通，
精通他心，
诸多漏尽阿罗汉，
都是佛陀的弟子。"
"尊者，你们是怎么来的？""大王，既不是从水路，也不是从陆路。"国王知道他们是从空中来的。长老为了试验国王是否有理解力，以附近的芒果树为例提问：
"大王，这棵树叫什么名字？""尊者，这是芒果树。""大王，除了这棵芒果树，还有其他芒果树吗？""尊者，还有很多其他芒果树。""除了这棵芒果树和那些芒果树，还有其他树吗？""有的，尊者，但那些不是芒果树。""除了芒果树和非芒果树，还有其他树吗？""尊者，就只有这棵芒果树。""很好，大王，你很有智慧。"
"大王，你有亲属吗？""尊者，有很多人。""除了他们，还有非亲属吗？""尊者，非亲属比亲属更多。""除了你的亲属和非亲属，还有其他人吗？""尊者，只有我自己。""很好，大王，自我既不是亲属也不是非亲属。"
然后长老想到"这位国王很有智慧，能够理解法义"，便为他讲说《小象迹喻经》。讲说结束时，国王与四万人一起皈依三宝。此后应当依据《一切善见律注》等所说的方式来了解其他应说之事。


Iccevaṃ sīhaḷadīpe sāsanānuggahaṇa mahindattherato āgatā sissaparamparā bahū honti, gaṇanapathaṃ vīti vattā. Kathaṃ. Mahāmahindattherassa sisso ariṭṭho nāma thero, tassa sisso tissadatto, tassa sisso kāḷasumano, tassa sisso dīgho, tassa sisso dīgha sumano, tassa sisso kāḷasumano, tassa sisso nāgo, tassa sisso buddharakkhito, tassa sisso tisso, tassa sisso revo, tassa sisso sumano, tassa sisso cūḷanāgo, tassa sisso dhammapāli etā, tassa sisso khemo, tassa sisso upalisso, tassa sisso phussadevo, tassa sisso sumano, tassa sisso mahāpadumo, tassa sisso mahāsīvo, tassa sisso upāli, tassa sisso mahānāgo, tassa sisso abhayo, tassa sisso tisso, tassa sisso sumano, tassa sisso cūḷābhayo, tassa sisso tisso, tassa sisso cūḷadevo, tassa sisso sīvoti. Ayaṃ yāva potthakāruḷasaṅkhātā catutthasaṅgītikā, tāva theraparamparāti daṭṭhabbā.

Vuttañhetaṃ aṭṭhakathāyaṃ,– yāvajjabhanā tesaṃyeva antevāsikaparamparabhūtāya ācariyaparamparāya ābhatantiti veditabbanti.

Evaṃ tesaṃ sissaparamparabhūtā ācariyaparamparā yāvajjatanā sāsane pākaṭā hutvā āgacchantīti veditabba.

Sāsane vinayadharehi nāma tilakkhaṇasampannehi bhavitabbaṃ. Tīṇi hi vinayadharassa lakkhaṇāni icchi tabbāni. Katamāni tīṇi. Suttañcassa svāgataṃ hoti suppavatti suvinicchitaṃ suttato anubyañjanatoti idamekaṃ lakkhaṇaṃ, vinaye kho pana ṭhito hoti asaṃhīroti idaṃ dutiyaṃ, ācariyaparamparā kho panassa suggahitā hoti sumanasikatā supadhāritāti idaṃ tatiyaṃ.

Tattha ācariyaparamparā kho panassa suggahitā hotīti theraparamparā vaṃsaparamparā cassa suṭṭhugahitā hoti. Sumanasikatāti suṭṭhu manasikatā, āvajjitamatte ñajjali tappadīpo viya hoti.

Supadhāritāti suṭṭhu upadhāritā, pubbāparānusandhito atthato kāraṇato ca upa dhāritā. Attano matiṃ pahāya ācariyasuddhiyā vattā hoti, mayhaṃ ācariyo asukācariyassa santike uggaṇhi, so asukassāti evaṃ sabbaṃ ācariyaparamparaṃ thera vādaṅgaṃ āharitvā yāva upālitthero sammāsambuddhassa santike uggaṇhīti pāpetvā ṭhapeti. Tatopi āharitvā upālitthero sammāsambuddhassa santike uggaṇhi, dāsakatthero attano upajjhāyassa upālittherassa, soṇakatthero attano upajjhāyassa dosakattherassa, siggavatthero attano upajjhāyassa soṇakattherassa, moggaliputtatissatthero attano upajjhāyassa siggavattherassa caṇḍa vajjittherassa cāti evaṃ sabbaṃ ācariyaparamparaṃ theravādaṅgaṃ āharitvā attano ācariyaṃ pāpetvā ṭhapeti. Evaṃ uggahitā hi ācariyaparamparā suggahitā hoti.

Evaṃ asakkontena pana dve tayo parivaṭṭā uggahetabbā. Sabbapacchimena hi nayena yathā ācariyo ca ācariyācariyo ca pāḷiñca paripuñchañca vadanti, tathā ñātuṃ vattatīti.


如是在锡兰岛(今斯里兰卡)从摩哂陀长老开始护持教法的弟子传承众多，超越计数之路。如何呢？大摩哂陀长老的弟子是阿利吒长老，他的弟子是帝须达多，他的弟子是迦罗苏摩那，他的弟子是提伽，他的弟子是提伽苏摩那，他的弟子是迦罗苏摩那，他的弟子是那伽，他的弟子是佛护，他的弟子是帝须，他的弟子是列瓦，他的弟子是苏摩那，他的弟子是小那伽，他的弟子是法护，他的弟子是凯摩，他的弟子是优波离sisso，他的弟子是弗沙提婆，他的弟子是苏摩那，他的弟子是摩诃钵昙，他的弟子是摩诃西瓦，他的弟子是优波离，他的弟子是摩诃那伽，他的弟子是无畏，他的弟子是帝须，他的弟子是苏摩那，他的弟子是小无畏，他的弟子是帝须，他的弟子是小提婆，他的弟子是西瓦。这就是直到被称为记载于贝叶经的第四次结集为止的长老传承。
在注释书中说：应当知道直到今日，这都是通过作为他们弟子传承的师承系统传下来的。
如此应当知道，他们的弟子传承作为师承系统在教法中显著地传续至今。
在教法中，持律者应当具足三种特征。什么是持律者所需要的三种特征呢？经教他善于掌握，善于运用，善于决定，从经文到字句，这是第一个特征；安住于律中而不动摇，这是第二个特征；师承系统他善于把握，善于作意，善于忆持，这是第三个特征。
其中"师承系统他善于把握"是指长老传承、种姓传承他都很好地掌握。"善于作意"是指很好地注意，一经提醒就像灯光显现一样。
"善于忆持"是指很好地忆持，从前后关联、意义和原因来忆持。舍弃自己的见解而依据师承的清净来说法，"我的老师从某某老师那里学习，他又从某某那里学习"，如此追溯所有师承传统直到优波离长老从正等觉者那里学习为止。从那里又追溯优波离长老从正等觉者那里学习，陀娑迦长老从他的戒师优波离长老那里学习，苏那迦长老从他的戒师陀娑迦长老那里学习，悉伽婆长老从他的戒师苏那迦长老那里学习，目犍连子帝须长老从他的戒师悉伽婆长老和旃陀跋耆多长老那里学习，如此追溯所有师承传统直到自己的老师。如此学习的师承系统就是善于把握的。
如果不能这样做，也应当学习两三代传承。因为按照最基本的方式，应当知道老师和老师的老师是如何解说经文和注释的。


Yathā vuttattheraparamparā pana bhagavato dharamānakālato paṭṭhāya yāva potthakāruḷā mukhapāṭheneva piṭakattayaṃ dhāresuṃ, paripuṇṇaṃ pana katvā potthake likhitvā na ṭhapenti. Evaṃ mahātherā dukkarakammaṃ katvā sāsanaṃ paggaṇhiṃsu. Tatridaṃ vatthu,–

Sīhaḷadīpe kira caṇḍālatissabhayena saṅkhubbhitvā devo ca avassitvā dubbhikkhabhayaṃ uppajji. Tadā akko devānamindo āgantvā tumhe bhante piṭakaṃ dhāretuṃ na sakkhissatha, nāvaṃ pana ārūhitvā jambudīpaṃ gacchatha, sace nāvā appahonakā bhaveyya, kaṭṭhena vā veḷunā vā taratha, abhayatthāya pana mayaṃ rakkhissāmāti āha.

Tadā saṭṭhimattā bhikkhū samuddatīraṃ gantvā puna etadahosi,– mayaṃ jambudīpaṃ na gacchissāma, idheva vasitvā tepiṭakaṃ dhārissāmāti. Tato pacchā nāvā titthato nivattitvā sīhaḷadīpekadesaṃ malayajanapadaṃ gantvā mūlaphalādīhiyeva yāpetvā sajjhāyaṃ akaṃsu. Chātakabhayena atipīḷitā hutvā evampi kātuṃ asakkonto vāḷukatale uraṃ ṭhapetvā sīsena sīsaṃ abhimukhaṃ katvā vācaṃ anicchāretvā manasāyeva akaṃsu. Evaṃ dvādasavassāni saddhiṃ aṭṭhakathāya tepiṭakaṃ rakkhitvā sāsanaṃ anuggahesuṃ.

Dvādasavassesu pana atikkantesu taṃ bhayaṃ vūpasamitvā pubbe jambudīpaṃ gacchantā sattabhikkhusatā āgantvā sīhaḷadīpekadesaṃ rāmajanapade maṇḍalārāmavihāraṃ āpajjiṃsu. Tepi saṭṭhimattā bhikkhū tameva vihāraṃ gantvā aññamaññaṃ sammantetvā sajjhāyiṃsu. Tadā aññamaññaṃ samenti, na virujjhanti, gaṅgādakena viya yamunodakaṃ saṃsandenti. Evaṃ piṭakattayaṃ mukhapāṭheneva dhāretvā mahātherā dukkarakammaṃ karontīti veditabbā.

Yampi pariyattiṃ ekapadamattampi avirajjhitvā dhārenti, taṃ dukkarakammameva.

Sīhaḷadīpe kira punabbasukassa nāma kuṭumbikassa putto tissatthero buddhavacanaṃ uggaṇhitvā imaṃ jambudīpaṃ āgantvā yonakadhammarakkhitattherassa santike buddhavacanaṃ uggaṇhitvā gacchanto nāvaṃ abhirūhanatitthe ekasmiṃ pade uppannakaṅkho yojanasatamaggaṃ nivattitvā ācariyassa santikaṃ āgacchanto antarāmagge ekassa kuṭumbikassa pañhaṃ kathesi. So pasīditvā satasahassagghanakaṃ kampalaṃ adāsi. Sopi taṃ āharitvā ācariyassa adāsi. Thero vā siyā koṭṭetvā nisīdanaṭṭhāne paribhaṇḍaṃ kāresi. Kimatthāyāti. Pacchimāya janatāya anuggahatthāya. Evaṃ kirassa ahosi,– amhākaṃ gatamaggaṃ āvajjitvā anāgate sabrahmacārino paṭipattiṃ pūretabbaṃ maññissantīti. Tissattheropi ācariyassa santike kaṅkhaṃ chinditvā sīhaḷadīpameva sakaṭṭhānaṃ āgamāsīti. Iccevaṃ pariyattiṃ ekapadamattampi avirajjhitvā dhāraṇampi dukkarakammamevāti daṭṭhabbaṃ.

Yampi yebhuyyena paguṇaṃ na karonti, tassa anantaradhānatthāya asammosatthāya uggahadhāraṇādivasena rakkhanampi karonti, taṃ dukkarakammameva.


如前所述的长老传承，从世尊在世时开始直到记载于贝叶经为止，都是以口诵方式持守三藏，而没有完整地写在贝叶经上保存。如此大长老们做着难行之事来护持教法。这里有一个故事：
据说在锡兰岛因旃陀罗帝须的恐怖而动乱，天不降雨，发生饥荒之难。那时天帝帝释来说："尊者们，你们将无法持守经藏，请乘船去阎浮提（印度）。如果船不够，就用木头或竹子渡海，为了你们的安全，我们会保护你们。"
那时约六十位比丘到达海边，又想道："我们不去阎浮提，就住在这里持守三藏。"之后从码头返回，去到锡兰岛的一处马来雅地区，只靠根和果维生而诵习。被饥荒所逼迫，甚至无法这样做时，就把胸部贴在沙地上，头对着头，不发出声音，只在心中诵习。如此十二年间守护着含注释的三藏，护持教法。
十二年过去后，那场灾难平息了，之前去往阎浮提的七百位比丘回来，到达锡兰岛的罗摩地区曼陀罗园寺。那六十位比丘也去到同一座寺院，相互商议后开始诵习。那时他们互相印证，没有差异，如恒河之水与阎牟那河之水融合一样。应当知道大长老们如此以口诵方式持守三藏，做着难行之事。
即使是不漏掉一个词地持守教法，这也是难行之事。
据说在锡兰岛，一位名叫布那婆苏的居士之子帝须长老学习了佛语后来到这个阎浮提，在耶婆那法护长老处学习佛语。当他要回去时，在登船的码头对一个词产生疑惑，就返回一百由旬的路程去见老师，在半路上为一位居士解答问题。那位居士生起信心，送给他价值十万的毛毯。他把毛毯带去送给老师。长老把它剪开作为坐处的围边。为什么这样做？为了帮助后代的人。据说他这样想："思维我们走过的路，未来的同梵行者们会认为应当圆满修行。"帝须长老在老师处解决疑惑后，就回到锡兰岛自己的地方。如此应当知道，即使是不漏掉一个词地持守教法也是难行之事。
虽然大多数人不能熟练掌握，但为了不让教法消失、不让教法忘失，通过学习、持守等方式来守护，这也是难行之事。


Sīhaḷadīpeyeva kira mahābhaye ekasseva bhikkhuno mahāniddeso paguṇo ahosi. Atha catunikāyikatissattherassa upajjhāyo mahātipiṭakatthero nāma mahārakkhitattheraṃāha,– āvuso mahārakkhita asukassa santike mahāniddesaṃ gaṇhāhīti. Pāpokirāyaṃ bhante na gaṇhāmīti. Gaṇhāvuso ahaṃ te santike nisīdissāmīti. Sādhu bhante tumhesu nisinnesu gaṇhissāmīti paṭṭhapatvā rattindivaṃ nirantaraṃ pariyāpuṇanto osānadivase heṭṭhāmañce itthiṃ disvā bhante sutaṃyeva me pubbe, sacāhaṃ evaṃ jāneyyaṃ, na īdisassa santike dhammaṃ pariyāpuṇeyyanti āha. Tassa pana santike bahū mahātherā uggaṇhitvā mahāniddesaṃ patiṭṭhāpesuṃ. Evaṃ yaṃ yebhuyyena paguṇaṃ na karonti, tassa anantaradhānatthāya asammosattāya uggahadhāraṇādivasena rakkhanampi dukkarakammaṃ yevāti daṭṭhabbaṃ.

Iccevaṃ bhagavato dharamānakālato pabhuti cirakālaṃ yathāvuttamahātheraparamparā pariyattiṃ mukhapāṭheneva dhāresuṃ . Ahovata porāṇikānaṃ mahātherānaṃ satipaññāsamādhivepullatāya hi te mukhapāṭheneva dhāretu sakkāti. Mukhapāṭheneva porāṇakattherānaṃ pariyattidhāraṇaṃ pañcanavutādhikāni catusatāni ahosi.

Bhagavato parinibbānato mahāvaṃsasāratthasaṅgahesu āgatanayena jinacakke paṇṇāssādhike catusate sampatte tambapaṇṇidīpe rājūnaṃ aṭṭhārasamako’saddhātissassa nāma rañño putto vaṭṭagāmaṇi nāma rājā rajjaṃ patvā chavassakāle anāgate sattā hīnasatipaññāsamādhikā hutvā na sakkhissanti mukhapāṭhena dhāretunti upaparikkhitvā pubbe vuttehi mahātherehi anupubbena āgatā pañcamattā mahātherasatā vaṭṭagāmaṇirājānaṃ nissāya tambapaṇṇidīpekadese malayajanapade ālokaleṇe aṭṭhakathāya sahapiṭakattayaṃ potthake āropesuṃ.

Tañca yathāvuttasaṅgītiyo upanidhāya catutthasaṅgītiyeva nāmāti veditabbā. Vuttañhetaṃ sāratthadīpaniyaṃ nāma vinayaṭīkāyaṃ,– catutthasaṅgītisadisā hi potthakārohasaṅgītīti.

Sīhaḷadīpe pana vaṭṭagāmaṇirājā marammaraṭṭhe sirikhettanagare eko nāma kukkuṭasīsarājā ca ekakālena rajjaṃ kāresi. Amarapuramāpakassa rañño kāle sīhaḷadīpabhikkhuhi idha pesitasandesakathāyaṃ pana tettiṃsādhikacatusate sampatte potthakāruḷaṃ akaṃsūti āgataṃ. Vuttañhetaṃ tattha,– tettiṃsādhikacatuvassasataparimāṇakālanti.

Idaṃ sīhaḷadīpe yāva potthakāruḷhā

Sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Athāparaṃ jambudīpe sīhaḷadīpe ca bhikkhū visuṃ visuṃ gaṇavasena bhijjiṃsu, yathā anotattadahato nikkhamananadiyā gaṅgāyamunādivasena bhijjantīti. Tattha jambudīpe gaṇānaṃ bhijjamānataṃ upariyeva vakkhāma.

Sīhaḷadīpe pana gaṇānaṃ bhijjamānatā evaṃ daṭṭhabbā. Kathaṃ. Sīhaḷadīpe hi sāsanassa patiṭṭhamānakālato aṭṭhārasādhi kadvivassasate sampatte vaṭṭagāmaṇiraññā kārāvite abhayagirivihāre parivārakhandhakaṃ pāṭhato ca atthato ca vipallāsaṃ katvā mahāvihāravāsigaṇato puthu hutvā eko gaṇo bhijji, so abhayagirivāsigaṇo nāma, dhammarucigaṇoti ca tasseva nāmaṃ.

Abhayagirivāsigaṇassa bhijjamānato dvecattālīsādhikativassasate sampatte mahāsenena nāma raññā kārāpite jetavanavihāre bhikkhū ubhatovisaṅgapāṭhe viparītavasena abhisaṅkharitvā abhayagirivāsigaṇato visuṃ eko gaṇo ahosi, so jetavanavāsigaṇo nāma, sāgaliyagaṇoti ca tasseva nāmaṃ.


据说在锡兰岛发生大难时，只有一位比丘熟知《大义释》。那时四部众帝须长老的戒师大三藏长老对大护长老说："贤友大护，去某人那里学习《大义释》。""尊者，此人是恶人，我不去学。""贤友，去学吧，我会坐在你旁边。""好的尊者，有您在场我就去学。"于是开始日夜不断学习，到最后一天，看见床下有一个女人，就说："尊者，我以前只是听说，如果我早知道这样，就不会在这样的人那里学法。"但是很多大长老从他那里学习，使《大义释》得以确立。如此应当知道，虽然大多数人不能熟练掌握，但为了不让教法消失、不让教法忘失，通过学习、持守等方式来守护，这也是难行之事。
如此从世尊在世时开始，长期以来如前所述的大长老传承以口诵方式持守教法。啊！由于古代大长老们具足念慧定的广大，他们能够以口诵方式持守。古代长老们以口诵方式持守教法持续了四百九十五年。
根据《大史》和《精要集》所说，在佛历四百五十年时，铜色洲（锡兰岛）第十八代国王无信帝须的儿子瓦塔伽马尼王即位后第六年，考虑到未来众生念慧定微弱，将无法以口诵方式持守，于是依靠前述大长老们代代相传的约五百位大长老，在铜色洲的马来雅地区光明洞，将三藏连同注释记录在贝叶经上。
这应当被理解为与前述诸结集相比是第四次结集。因为在《心义灯》律注中说："记录在贝叶经上的结集相当于第四次结集。"
在锡兰岛的瓦塔伽马尼王与缅甸实皆城的鸡头王在同一时期统治。但在建造曼德勒城国王时期从锡兰岛比丘们发来的信息中说，是在佛历四百三十三年进行贝叶经记录。因为在那里说："时间是四百三十三年。"
这是锡兰岛直到贝叶经记录时期教法的确立。
此后在阎浮提（印度）和锡兰岛的比丘们分别形成不同部派，就像从无热恼池流出的河水分成恒河、阎牟那河等。其中阎浮提部派的分裂我们将在后面说明。
锡兰岛部派的分裂应当如此理解。怎样呢？在锡兰岛教法建立后二百一十八年，在瓦塔伽马尼王建造的无畏山寺，对《小品》在文句和意义上作出错误解释，从大寺派中分裂出一个部派，称为无畏山寺派，也叫法乐部。
从无畏山寺派分裂后三百四十二年，在摩诃西那王建造的祗陀林寺，比丘们对两部戒经作出相反的整理，从无畏山寺派中分出一个部派，称为祗陀林寺派，也叫沙迦利耶部。


Jetavana vāsigaṇassa bhijjamānakālato ekapaññāsavassādhikānaṃ tiṇṇaṃ vassasatānaṃ upari kurundavāsino ca kolambavāsino ca bhikkhū bhāgineyyaṃ dāṭhāpatiṃ nāma rājānaṃ nissāya ubhatovibhaṅgaparivārakhandhakapāṭhe viparītavasena abhisaṅkharitvā vuttehi dvīhi gaṇehi visuṃ hutvā mahāvihāra vāsigaṇhattamaṃ tulayitvā upadhāretvā mahāvihāranāmaṃ gahetvā eko gaṇo bhijji. Evaṃ sīhaḷadīpe mahāmahindattherādīnaṃ vaṃsabhūtena mahāvihāravāsi gaṇena saddhiṃ cattāro gaṇā bhijjiṃsu.

Tattha mahāvihāravāsi gaṇoyeva eko dhammavādī ahosi, sesā pana adhammavādino. Te ca tayo adhammavādino gaṇā bhūtatthaṃ pahāya abhūtatthena dhammaṃ agaruṃ katvā cariṃsūti vacanato sīhaḷadīpe adhammavādino tayopi alajjino gaṇā parimaṇḍalasuppaṭicchannādisikkhāpadāni anādiyitvā vicariṃsu. Tato paṭṭhāya sāsane ekaccānaṃ bhikkhūnaṃ nānappakāravasena nivāsanapārupanādīni dissantiti veditabbaṃ.

Adhammavādigaṇānaṃ bhijjamānakālato sattavīsādhikānaṃ pañcasatānaṃ vassānañca upari sirisaṅghabodhi nāma rājā mahāvihāra gaṇassa pakkho hutvā adhammavādinā tayo gaṇe niggahitvā jinasāsanaṃ paggahesi. So ca sirisaṅgha bodhirājā amhākaṃ marammaraṭṭhe arimandananagare anuruddhena nāma raññā samakālavasena rajjasampattiṃ anubhavi.

Tato pacchā sīhaḷadīpe vohārakatissassa nāma rañño kāle kapilena nāma amaccena saddhiṃ mantetvā mahāvihāra vāsino bhikkhū nissāya adhammavādigaṇe niggaṇhitvā jinasāsanaṃ paggaṇhāti.

Tato pacchā ca goṭṭhābhayassa nāma rañño kāle abhayagiri vāsino bhikkhū parasamuddaṃ pabbājetvā mahāvihāra vāsino bhikkhū nissāya sāsanaṃ visodhayi.

Tato pacchāpi goṭṭhābhayarañño puttabhūtassa mahāsenassa nāma rañño kāle abhayagirivāsīnaṃ bhikkhūnaṃ abbhantare saṅghamitto nāma eko bhikkhu rañño padhānācariyo hutvā mahāmahindattherādīnaṃ arahantānaṃ nivāsaṭṭhānabhūtaṃ mahāvihārārāmaṃ vinassituṃ mahāsenaraññā mantetvā ārabhi. Tadā navavassāni mahāvihāre bhikkhu sañño ahosi. Ahovata mahātherānaṃ mahiddhikānaṃ nivāsaṭṭhānaṃ alajjino bhikkhū vinassāpesuṃ, suvaṇṇahaṃssānaṃ nivāsaṭṭhānaṃ kākā viyāti.

Jetavanavāsīnañca bhikkhūnaṃ abbhantare eko tisso nāma bhikkhu teneva raññā mantetvā mahāvihāre sīmaṃ samūhani . Achekattā pana tesaṃ sīmasamūhanakammaṃ na sampajjīti. Ahovata dussīlānaṃ pāpakānaṃ kammaṃ acchariyaṃ, seyyathāpi nāma sākhamigo aggaggho kāsivatthaṃ mahagghaṃ bhinnati, evameva bhinditabbavatthunā bhedakapuggalo ativiya dūro ahosīti. Bhavanti cettha, –

Yathā sākhamigo pāpo, appagghoyeva kāsikaṃ;

Mahagghaṃ kacca bhinnaṃbhinnaṃ, mahussāhena chindati.

Evaṃ adhammavādī pāpo, dhammavādigaṇaṃ subhaṃ;

Mahussāhena bhindayi, aho acchariyo ayaṃ.

Ārakā dūrato āsuṃ, bhinditabbehi bhedakā;

Bhūmitova bhavagganto, aho kammaṃ ajānatanti.

Iccevaṃ adhammavādigaṇānaṃ balavatāya dhammavādigaṇo parihāyati. Yathā hi gijjhasakuṇassa pakkhavātena suvaṇṇahaṃsā pakatiyā ṭhātuṃ na sakkonti, evameva adhammavādīnaṃ balavatāya dhammavādī parihāyati. Byagghavane viya suvaṇṇamigo nillayitvā gocaraṃ gaṇhāti, yathārucivasena dhammaṃ carituṃ okāsaṃ na labhi.


从祗陀林寺派分裂的时期之后三百五十一年，住在古伦达寺和科伦坡寺的比丘们依靠名为达托巴提的外甥国王，对两部分别解脱律和《小品》的文句作出相反的整理，从前述两派中分离出来，衡量评估后取用大寺的名号，形成一个部派。如此在锡兰岛(今斯里兰卡)与作为大摩哂陀长老等传承的大寺派一起共有四个部派。
其中只有大寺派是说法派，其余是非法派。那三个非法派舍弃真实义，以不真实义轻视法而行，根据这句话可知锡兰岛的三个无惭愧非法派不遵守圆整、善覆等学处而行。从那时起，应当知道在教法中出现某些比丘以各种方式穿着下衣和覆衣等。
从非法派分裂的时期之后五百二十七年，名为锡利桑伽菩提的国王支持大寺派，制止三个非法派，扶持佛陀教法。这位锡利桑伽菩提王与我们缅甸阿里曼达那城(今曼德勒)的阿努律陀王在同一时期享有王位。
此后在锡兰岛沃哈利迦帝须王时期，与名为迦毗罗的大臣商议后，依靠大寺派的比丘们制止非法派，扶持佛陀教法。
此后在名为果塔巴耶王时期，将无畏山寺派的比丘们驱逐到海外，依靠大寺派的比丘们清净教法。
此后果塔巴耶王的儿子摩诃西那王时期，无畏山寺派比丘中名为僧密多的比丘成为国王的首席导师，与摩诃西那王商议开始破坏作为大摩哂陀长老等阿罗汉居住处的大寺园。那时大寺九年无比丘。啊！无惭愧的比丘们竟然破坏大神通长老们的居住处，就像乌鸦占据金鹅的住处一样。
在祗陀林寺派比丘中，一位名为帝须的比丘也与那位国王商议废除大寺的界。但由于他们不熟练，废除界的羯磨没有成功。啊！恶戒者们的恶行真是奇特，就像野猴这样低贱的东西撕破高贵的迦尸布一样，破坏者与应被破坏的对象差距太远了。这里有偈颂：
"如同恶劣的野猴，虽然毫无价值，
却努力撕破、破坏，价值高贵的迦尸布。
如是恶劣非法说者，努力破坏，
善良的说法部派，啊！真是奇特。
破坏者与所破坏者，相距甚远，
如地面到有顶天，啊！不知业力。"
如是由于非法派的强大，说法派衰退。就像金鹅无法在兀鹫的翅风中保持本来状态一样，由于非法说者的强大，说法者衰退。如同金鹿在虎林中隐藏觅食一样，无法随意修行法。


Sīhaḷadīpe sāsanassa patiṭṭhānato dvisattatādhikānaṃ catusatānaṃ vassasahassānañca upari sammāsambuddhassa parinibbānato aṭṭhasattasatādhikānaṃ vassasahassānaṃ upari mahārājā nāma bhūpālo rajjaṃ kāresi. So pana rājā ñadumbaragirivāsikassapattheraggamukhā mahāvihāravāsino bhikkhū tameva rājānaṃ nissāya sāsane malaṃ visodhesuṃ, yathā heraññiko hiraññe malanti.

Mahāvihāravāsigaṇato aññe adhammavādinā uppabbā jetvā visodhesuṃ. So ca mahārājā amhākaṃ marammaraṭṭhe arimaddananagare narapaticaññisūnā nāma raññā samakāla vasena rajjaṃ kāresīti veditabbo.

Tato pacchā vi vijayabāhurājānaṃ parakkamabāhurājānañca nissāya mahāvihāra vāsino bhikkhū sāsanaṃ parisuddhaṃ akaṃsu, adhammavādino sabbepi uppabbājetvā mahāvihāravāsigaṇoyeva eko patiṭṭhahi, yathā abbhādiupakkilesamalehi vimutto nisānāthoti.

Sirisaṅghabodhirājā vohārikatissarājā goṭṭhābhayarājāti ete rājāno sāsanaṃ visodhentopi sabbena sabbaṃ adhammavādigaṇānaṃ avinassanato sāsanaṃ parisuddhaṃ na tāva ahosi. Sirisaṅghabodhirañño mahārañño vijayabāhurañño parakkamabāhuraññoti etesaṃyeva rājūnaṃ kāle sabbena sabbaṃ adhammavādīnaṃ vinassanato sāsanaṃ parisuddhaṃ ahosi. Tadā pana adhammavādinā sīsampi uṭṭhahituṃ na sakkā, yathā aruṇugge kosiyāti.

Aparabhāge pana ciraṃ kālaṃ atikkante micchādiṭṭhikānaṃ vijātiyānaṃ bhayena laṅkādīpe sāsanaṃ osakkitvā gaṇapūraṇamattassapi bhikkhusaṅghassa avijjamānatāya mahāvijayabāhurañño kāle rāmaññadesato saṅghaṃ ānetvā sāsanaṃ patiṭṭhāpesi.

Tato pacchā ca vimaladhammasūriyassa nāma rañño kāle rakkhāpuraraṭṭhato saṅghaṃ ānetvā sāsanaṃ patiṭṭhāpesi. Tato pacchā ca vimalassa nāma rañño kāle tatoyeva saṅghaṃ ānetvā sāsanaṃ patiṭṭhāpesi. Tato pacchā ca kittissirirājasīhassa nāma rañño kāle syāmaraṭṭhato saṅghaṃ ānetvā tatheva akāsīti.

Ayaṃ sīhaḷadīpe sāsanassa osakkanakathā.

Tato pacchā jinasāsane navutādhike aṭṭhavassasate sampatte buddhadāsassa nāma rañño kāle eko dhamma kathikatthero ṭhapetvā vinayapiṭakaṃ abhidhammapiṭakañca avasesaṃ suttantapiṭakaṃ sīhaḷabhāsāya parivattitvā abhisaṅkharitvā ṭhapesi. Tañca kāraṇaṃ cūḷavaṃse vuttaṃ.

Tassa kira buddhadāsassa rañño puttā asītimattā asītimahāsāvakānaṃ nāmeneva vohāritā ahesuṃ. Tesu puttesu sāriputtattherassa nāmena vohārito eko upatisso nāma rājakumāro pitari devaṅgate dvecattālīsavassāni rajjaṃ karesi.

Tato pacchā kaniṭṭho mahānāmo nāma rājakumāro dvāvīsavassāni rajjaṃ kāresi. Tassa rañño kāle jina cakke tettiṃsādhikanavasatavasse sīhaḷadīpe chasaṭṭhimattānaṃ rājūnaṃ pūraṇakāle buddhaghoso nāma thero sīhaḷadīpaṃ gantvā sīhaḷabhāsāya likhite aṭṭhakathāganthe māgadhabhāsāya parivattitvā likhi.

So pana mahānāma rājā amhākaṃ marammaraṭṭhe siripaccayanagare savilaññikrovi nāmakena raññā samakālo hutvā rajjaṃ kāresi. Parittaniddāne pana brūmavi?Thī? Nāmakena raññā samakālo hutvā rajjaṃ kāresīti vuttaṃ. Taṃ na yujjatiyeva.


在锡兰岛(今斯里兰卡)教法建立后四百七十二年，佛陀般涅槃后一千七百八年，有一位名叫大王的国王统治。那时以雅顿巴拉山寺长老为首的大寺派比丘们依靠这位国王净化教法中的污垢，如同银匠清除银子中的杂质一样。
他们驱逐了除大寺派以外的所有非法说者来净化。应当知道这位大王与我们缅甸阿里曼达那城(今曼德勒)的那罗帕帝赞努王在同一时期统治。
此后依靠维杰耶跋咖王和帕拉克拉马跋咖王，大寺派比丘们使教法清净，驱逐所有非法说者，只有大寺派独立存在，如同月亮摆脱云等污染物一样。
锡利桑伽菩提王、沃哈利迦帝须王、果塔巴耶王这些国王虽然也净化教法，但因为非法派没有完全消失，教法还不完全清净。只有在锡利桑伽菩提王、大王、维杰耶跋咖王、帕拉克拉马跋咖王这些国王时期，由于非法说者完全消失，教法才变得清净。那时非法说者连头都抬不起来，就像在黎明时分的猫头鹰一样。
后来经过很长时间，由于邪见外族的威胁，锡兰岛的教法衰退，甚至连凑足一个僧团所需的比丘都找不到，在大维杰耶跋咖王时期从若干国(今缅甸蒙族地区)请来僧团重建教法。
此后在维马拉达摩苏利耶王时期从若开邦请来僧团重建教法。此后在维马拉王时期也从那里请来僧团重建教法。此后在吉提西利拉贾西诃王时期从暹罗国(今泰国)请来僧团同样这么做。
这是锡兰岛教法衰退的叙述。
此后在佛陀教法八百九十年时，在佛陀达沙王时期，一位说法长老除了律藏和阿毗达摩藏外，将其余的经藏翻译成僧伽罗语整理保存。这件事在《小史》中提到。
据说这位佛陀达沙王有约八十位儿子，都以八十大弟子的名字称呼。这些王子中，以舍利弗长老的名字称呼的优波帝须王子在父王去世后统治了四十二年。
此后他的弟弟摩诃那摩王子统治了二十二年。在这位国王时期，佛历九百三十三年，在锡兰岛第六十六位国王统治时，名叫佛音的长老前往锡兰岛，将用僧伽罗语写成的注释书翻译成摩揭陀语写下。
这位摩诃那摩王与我们缅甸锡利巴查那城的萨维兰尼克罗维王同时期统治。但在《护卫经》序言中说他与布鲁马维帝王同时期统治，这是不合适的。


Sīhaḷadīpe pana kittissirimegho nāma rājā hutvā navame vasse tasmiṃyeva dīpe rājūnaṃ dvāsaṭṭhimattānaṃ pūraṇakāle jinacakke tiṃsādhike aṭṭhasatavasse jambudīpe kaliṅgapurato kuhasivassa nāma rañño jāmātā dantakumāro hemamālaṃ nāma rājadhītaṃ gahetvā dāṭhādhātuṃ thenetvā navāya taritvā sīhaḷadīpaṃ agamāsi. Jinacakke tiṃsādhikaaṭṭhavassasate jeṭṭhatissarājā navavassāni rajjaṃ kāresi.

Buddhadāsarājā ekūnatiṃsati vassāni upalissarājā cadvicattālīsavassāni mahānāmarājā dvāvīsavassānīti sabbāni sampiṇḍitvā jinasāsanaṃ dvattiṃsādhikanavavassasatappamāṇaṃ hoti.

Tasmiñca kāle yadā dvīhi vassehi ūnaṃ ahosi, tadā mahānāmarañño kāle tiṃsādhikanavavassasatamatte sāsane buddhaghoso nāma thero laṅkādīpaṃ agamāsi.

Amarapuramāpakassa rañño kāle sīhaḷadīpikehi bhikkhūhi pesitasannesapaṇṇe pana chapaṇṇāsādhikanavavassasatātikkante sūti vuttaṃ.

Ettha ṭhatvā buddhaghosattherassa aṭṭhuppattiṃsaṅkhepamattaṃ vakkhāma. Kathaṃ. Sīhaḷabhāsakkharehi parivattitaṃ pariyattisāsanaṃ māgadhasāsakkharena ko nāma puggalo parivattituṃ sakkhissatīti mahātherā nimantayitvā tāvatiṃsabhavanaṃ gantvā ghosaṃ devaputtaṃ disvā saddhiṃ sakkena devānamindena taṃ yācitvā bodhirukkhasamīpe ghosagāme kesassa nāma brāhmaṇassa kesiyā nāma brāhmaṇiyā kucchimhi paṭisandhiṃ gaṇhāpesuṃ. Khādatha bhonto pivatha bhontotiādinā brāhmaṇānaṃ aññamaññaṃ ghosakāle vijāyanattā ghosoti nāmaṃ akāsi. Sattavassikakāle so tiṇṇaṃ vedānaṃ pāragū ahosi.

Atha kho ekena arahantena saddhiṃ vedakathaṃ sallapanto taṃ kathaṃ niṭṭhāpetvā kusalā dhammā akusalā dhammā abyākatā dhammātiādinā paramatthavedaṃ nāma buddhamantaṃ pucchi. Tadā so sutvā uggaṇhitukāmo hutvā tassa arahantassa santike pabbajitvā devasikaṃ devasikaṃ piṭakattayaṃ saṭṭhimattehi padasahassehi sajjhāyaṃ akāsi, vācuggataṃ akāsi. Ekamāseneva tiṇṇaṃ piṭakānaṃ pāragū ahosi.

Tato paccā raho ekakova nisinnassa etadahosi,– buddhabhāsite piṭakattaye mama vā paññā adhikā, udāhu upajjhāyassa vāti. Taṃ kāraṇaṃ ñatvā upajjhācariyo niggahaṃ katvā ovadi. So saṃvegappatto hutvā khamāpetuṃ vandi. Upajjhācariyo tvaṃ āvuso sīhaḷadīpaṃ gantvā piṭakattayaṃ sīhaḷassāsakkharena likhitaṃ māgadhabhāsakkharena likhāhi, evaṃ sati ahaṃ khamissāmīti āha.

Buddhaghoso ca pitaraṃ micchādiṭṭhibhāvato mocetvā ācariyassa vacanaṃ sirasā paṭiggahetvā piṭakattayaṃ likhituṃ sīhaḷadīpaṃ nāvāya agamāsi. Tadā samuddamajjhe tīhi divasehi tarante buddhadattatthero ca sīhaḷadīpato nāvāya āgacchanto antarāmagge devāna ānubhāvena aññamaññaṃ passitvā kāraṇaṃ pucchitvā jāni. Jānitvā ca buddhadattatthero evamāha,- mayā āvuso kato jinālaṅkāro appassāroti maññitvā piṭakattayaṃ parivattituṃ likhituṃ okāsaṃ nādāsuṃ, tvaṃ pana piṭakattayaṃ saṃvaṇṇehīti vatvā attano sakkena devānamindena dinnaṃ haritakiphalaṃ ayomayalekhana daṇḍaṃ nisitasilañca buddhaghosattherassa adāsi. Evaṃ tesaṃ dvinnaṃ therānaṃ aññamaññaṃ sallapantānaṃyeva nāvā sayameva apanetvā gacchiṃsu.


在锡兰岛(今斯里兰卡)，吉提西利梅伽王在位第九年，即该岛第六十二位国王时期，佛历八百三十年，从阎浮提（印度）迦陵伽城库哈西瓦王的女婿檀特王子与公主希玛玛拉一起偷取牙舍利，乘船渡海来到锡兰岛。佛历八百三十年时，杰塔帝须王统治了九年。
佛陀达沙王统治二十九年，优波离王统治四十二年，摩诃那摩王统治二十二年，把这些全部加起来，佛教历时九百三十二年。
在那时期还差两年时，也就是在摩诃那摩王统治期间佛历九百三十年左右，名叫佛音的长老前往兰卡岛。
但在建造曼德勒城国王时期锡兰岛比丘们寄来的信中说是在九百五十六年之后。
在此我们要简略地讲述佛音长老的缘起。怎样呢？大长老们思考"谁能将用僧伽罗文字翻译的教法转译成摩揭陀文字"，便前往三十三天，见到名叫果沙的天子，与帝释天王一起请求他，使他投生在菩提树附近果沙村婆罗门计沙与婆罗门女计西的腹中。因为在婆罗门们互相说"尊者们请吃，尊者们请喝"等时出生，所以取名为果沙。七岁时他精通三吠陀。
然后他与一位阿罗汉讨论吠陀，讨论结束后询问关于"善法、不善法、无记法"等所谓最上义吠陀的佛陀真言。那时他听后想要学习，在那位阿罗汉座下出家，每天诵习约六万句的三藏，使之熟记。仅一个月就精通三藏。
此后当他独自静坐时想到："在佛所说的三藏中，是我的智慧更胜，还是和尚的更胜？"和尚知道这件事后予以呵责教诫。他生起悚惧后顶礼请求原谅。和尚说："贤友，你去锡兰岛，将用僧伽罗文字书写的三藏译成摩揭陀文字书写，这样我就原谅你。"
佛音使父亲脱离邪见后，恭敬地接受老师的话，乘船前往锡兰岛书写三藏。那时在海中航行三天，佛陀达多长老也从锡兰岛乘船而来，在半路上以天神之力相互看见后询问了解情况。了解后佛陀达多长老这样说："贤友，他们认为我所造的《胜者庄严》内容简略，不让我翻译书写三藏，你去注释三藏吧。"说完后把帝释天王给他的诃梨勒果、铁制书写工具和磨刀石给了佛音长老。就这样在两位长老互相交谈时，船只自行分开行驶。


Buddhaghosatthero ca sīhaḷadīpaṃ patvā paṭhamaṃ saṅghapālattheraṃ passitvā piṭakattayaṃ māgadhabhāsakkharena parivattetuṃ āgatomhīti kāraṇaṃ ārocetvā sīhaḷabhikkhū ca sīle patiṭṭhāyātiādigāthaṃ niyyādetvā imissā gāthāya atthaṃ piṭakattayaṃ āloletvā saṃvaṇṇehīti uyyojesuṃ, tasmiṃyeva divase sāyanhakālato paṭṭhāya yathāvuttagāthaṃ pamukhaṃ katvā visuddhimaggaṃ akāsi. Katvā taṃ kammaṃ nipphādetvā tassa ñāṇappabhavaṃ vīmaṃsetukāmo devānamindo tañca ganthaṃ antaradhāpesi. Punāpi thero akāsi . Tatheva devānamindo antaradhāpesi. Punāpi thero akāsi. Evaṃ tikkhattuṃ kārāpetvā pubbaganthepi dassesi. Tiṇṇampi ganthānaṃ aññamaññaṃ ekapadamattenapi visesatā natthi saṅghapālatthero ca taṃ ārādhayitvā piṭakattayaṃ niyyādesi. Evaṃ visuddhimagge saṅghapālattherassa yācanaṃ ārabbha visuddhimaggo katoti āgataṃ. Buddhaghosuppattikathāyaṃ pana saṅgharājattherassa āyācanaṃ ārabbhāti āgataṃ.

Ayaṃ buddhaghosuppattikathāyaṃ āgatanayena dassitabuddhaghosuppattikathāsaṅkhepo.

Cūḷavaṃse panevaṃ āgato. Buddhaghosatthero nāma mahābodhirukkhasamīpe ekasmiṃ brāhmaṇagāme vijāto tiṇṇampi vedānaṃ pāragū ahosi tesu tesu vādesu ca aticheko. So aññehi ca saddhiṃ pucchābyākaraṇakammaṃ kattukāmo jambunīpatale āhiṇḍanto ekaṃ vihāraṃ patvā tasmiṃ vā āgantukabhāvena nisīdi. Tasmiñca vihāre revato nāma thero vasi. Tena therena saddhiṃ bhallapanto so brāhmaṇamāṇavo tīsu vedesu aloletvā pañhaṃ pucchi. Pucchitaṃ pucchitaṃ thero byākāsi. Therassa pana pucchitaṃ pañhaṃ māṇavo na sakkā byākātuṃ. Atha māṇavo pucchi,–ko nāmāyaṃ bhante mantoti. Buddhamanto nāmāyanti vutte uggaṇhitukāmo hutvā therassa santike pabbajitvā piṭakattayaṃ uggaṇhi. Aciraneva tiṇṇampi piṭakānaṃ pāragū ahosi. Buddhasseva ghoso yassa atthīti buddhaghosoti nāmena pākaṭo ahosi.

Buddhaghoso ca āyasmato revatassa santike nisīdanto ñāṇodayaṃ nāma ganthaṃ aṭṭhassāliniñca nāma ganthaṃ akāsi. Tato pacchā parittaṭṭhakathaṃ kattukāmo hutvā ārabhi. Tadā ācariyo evamāha,– jambudīpe pana āvuso pāḷimattaṃyeva atthi, aṭṭhakathā pana natthi, ācariyavādo ca bhinno hutvā atthi, teneva mahāmahindhattherena ānitā aṭṭhakathā tīsu ca saṅgītīsu āruḷo pāḷiyo sāriputtattherādīhi desito kathāmaggo sīhaḷadīpe atthi, tvaṃ gantvā māgadhabhāsakkharena likhehīti uyyojiyamāno buddhaghosatthero sīhaḷadīpaṃ gantvā anurādhapure mahāvihāraṃ pavisitvā saṅghapālattherassa santike saddhiṃ sīhaḷaṭṭhakathāya theravāde sutvā aṭṭhakathaṃ karissamīti ārocesi. Sīhaḷabhikkhū ca pubbe vuttanayeneva sīle patiṭṭhāyātiādi gāthā niyyādesuṃ. Buddhaghoso ca saddhiṃ aṭṭhakathāya piṭakattayaṃ saṅkhipitvā visuddhimaggaṃ akāsi.

Pubbe vuttanayeneva sakko antaradhāpetvā tikkhattuṃ kārāpesi. Saṅghapālattheropi arādhayitvā piṭakattayaṃ niyyādesīti.

Kiñcāpi nānā ganthesu nānākārehi buddhaghosuppatti āgatā, tathāpi buddhaghosattherassa sīhaḷadīpaṃ gantvā piṭakattayassa likhanaṃ aṭṭhakathānañca karaṇameva pamāṇanti manokiliṭṭhaṃ na uppādetabbanti. Buddhaghosatthero vikaṭattayaṃ likhitvā jambudīpaṃ paccāgamāsi.


佛音长老到达锡兰岛后，首先见到僧护长老，告知来意是要将三藏转译成摩揭陀文字。锡兰岛的比丘们交给他"比丘们住立于戒"等偈颂，让他把这首偈颂的含义对照三藏来注释。他从那天傍晚开始，以前述偈颂为开端造作《清净道论》。完成这项工作后，帝释天王想要考验他的智慧来源，就使那部著作消失。长老又重写一遍。天帝又使之消失。长老又写了一遍。这样让他写了三遍后，把先前的著作也显示出来。三部著作连一个字都没有差异。僧护长老对他满意后把三藏交给他。如此在《清净道论》中说是因僧护长老的请求而造《清净道论》。但在《佛音传》中说是因僧王长老的请求。
这是根据《佛音传》所说方式显示的佛音缘起略说。
在《小史》中是这样记载的：名叫佛音的长老出生在大菩提树附近一个婆罗门村，精通三吠陀，在各种论中极为聪明。他想要与他人进行问答，在阎浮提地区游历时到达一座寺院，以客人身份在那里坐下。在那座寺院住着一位名叫列瓦多的长老。这位婆罗门青年与那位长老交谈时，查找三吠陀后提出问题。长老回答了所有问题。但青年却不能回答长老提出的问题。于是青年问道："尊者，这是什么咒语？"当听说是"佛陀咒语"时，想要学习，就在长老座下出家学习三藏。不久就精通三藏。因为他有如佛陀之音，所以以佛音之名而闻名。
佛音在尊者列瓦多座下时造作了名为《智生论》和《法集论》的著作。此后想要造作《小部注》就开始着手。那时老师这样说："贤友，在阎浮提只有经文，没有注释，而且师说已经分歧。由大摩哂陀长老带来的注释、在三次结集中结集的经文、舍利弗长老等所说的论道都在锡兰岛，你去用摩揭陀文字书写吧。"在这样的劝导下，佛音长老去到锡兰岛，进入阿努拉达布拉城的大寺，在僧护长老座下听闻带有僧伽罗注释的上座部义理后，表示要造注释。锡兰岛的比丘们如前所述方式交给他"住立于戒"等偈颂。佛音把三藏和注释归纳后造作了《清净道论》。
如前所述方式帝释使之消失，让他写了三遍。僧护长老也满意后把三藏交给他。
虽然在不同的著作中以不同方式记载佛音的缘起，但是佛音长老去锡兰岛书写三藏和造作注释才是准确的，不应生起污染心。佛音长老写完三藏后返回阎浮提。


Iccevaṃ pāḷibhāsāya pariyattiṃ parivattitvā pacchā ācariyaparamparasissānusissavasena sīhaḷadīpe jinacakkaṃ majjhanti kaṃsumāsī viya atidibbati, anekakoṭippamāṇehi sotāpannasakadāgāmianāgāmiarahantehi laṅkādīpaṃ atisobhati, sabbapāliphullena tiyojanikapāricchattakarukkhena tāvatiṃsabhavanaṃ viya satapattapadumādīhi mahāpokkharaṇī viya tesu tesu ṭhānesu maggamahāmaggaāpakagharadvāratitthavanapabbataguhamandiravihārasālādīsu aladdhamaggaphalaṭṭhānaṃ nāma kiñci natthi, thokaṃ āgametvā piṇḍāya patiṭṭhamānapadesepi maggaphalāni labhiṃsuyeva.

Maggaphalāni sacchikarontānaṃ puggalānaṃ bāhullatāya ayaṃ puthujjano ayaṃ puthujjanoti aṅguliṃ pasāretvā dassetabbo hoti. Ekasmiṃ kāle sīhaḷadīpe puthujjana bhikkhu nāma natthi. Tathā hi vuttaṃ vibhaṅgaṭṭhakathāyaṃ, ekavāraṃ puthujjanabhikkhu nāma natthīti.

Abhiññālābhīnaṃ kira mahiddhikānaṃ gamanāgamanavasena sūriyossāsaṃ alabhitvā dhaññakoṭṭakā mātugāmā dhaññakoṭṭituṃ okāsaṃ na labhiṃsu.

Devalokato sumanasāmaṇero dakkhiṇakkhakaṃ sīhaḷadīpaṃ anetvā tassa pāṭihāriyaṃ dassanavasena uddhakabindhūhi tiyojanasataṃ sakalampi laṅkādīpaṃ byāpatvā bhagavatā paribhuttacetiyaṅgaṇaṃ viya hutvā navāya gacchantā mahāsamudde udakato nāḷikeramattampi disvā sakalaṅkādīpaṃ pūjenti, mahāmahindattherassa santike ariṭṭhattherena saddhiṃ pañcamattā bhikkhusatā paṭhamaṃ tāva vinayapiṭakaṃ uggaṇhiṃsūti imehi kāraṇehi laṅkādīpaṃ jinacakkassa patiṭṭhānaṃ hutvā varadīpanti nāmaṃ paṭilabhi.

Sīhaḷadīpeyeva piṭakattayaṃ potthakāruḷavasena patiṭṭhāpetvā tato pacchā coranāgassa nāma rañño kāle sakalalaṅkādīpaṃ dubbhikkhabhayena pīḷetvā piṭakattayaṃ dhārentā bhikkhū jambudīpaṃ āgamaṃsu. Anāgantvā tattheva ṭhitāpi bhikkhū chātakabhayena pīḷetvā udarapaṭalaṃ bandhitvā kucchiṃ vālukarāsimhi ṭhapetvā piṭakattayaṃ dhāresuṃ.

Kuṭa kaṇṇatissassa rañño kāleyeva dubbhikkhabhayaṃ vūpasamitvā jambudīpato bhikkhū puna gantvā sīhaḷadīpe ṭhitehi bhikkhūhi saddhiṃ mahāvihāre piṭakattayaṃ avirodhāpetvā samasamaṃ katvā ṭhapesuṃ. Ṭhapetvā ca pana sīhaḷadīpeyeva suṭṭhu dhāresuṃ.

Tattheva aṭṭhakathāyo buddhaghosatthero māgadhabhāsāya parivattetvā viraci. Pacchā ca yebhuyyena tattheva aṭṭhakathāṭīkāanumadhulakkhaṇagaṇṭhiganthantarāni akaṃsu. Puna sāsanaṃ nabhe ravinduva pākaṭanti.

Tattha buddhavaṃsaṭṭhakathaṃ buddhadattatthere akāsi. Itivuttodānacariyāpiṭakatherātherīvimānavatthupetavatthunettiaṭṭhakathāyo ācariyadhammapālatthero akāsi. So ca ācariyadhammapālatthero sīhaḷadīpassa samīpe damilaraṭṭhe badaratitthamhi nivāsitattā sīhaḷadīpeyeva saṅgahetvā vattabbo.

Paṭisambhidāmaggaṭṭhakathaṃ mahānāmo nāma thero ākāsi. Mahāniddesaṭṭhakathaṃ upaseno nāma thero akāsi. Abhidhammaṭīkaṃ pana ānandatthero akāsi. Sā ca sabbāsaṃ ṭīkānaṃ ādibhūtattā mūlaṭīkāti pākaṭā.

Visuddhimaggassa mahāṭīkaṃ dīghanikāyaṭṭhakathāya ṭīkaṃ majjhimanikāyaṭṭhakathāya ṭīkaṃ saṃyuttanikāyaṭṭhakathāya ṭīkañhāti imāyo ācariyadhammapālatthero akāsi.


如此将巴利语教法翻译后，通过师徒相承的方式，胜者之轮在锡兰岛闪耀如正午的满月，以无数俱胝计的须陀洹、斯陀含、阿那含、阿罗汉使兰卡岛极其庄严，如同三十三天以三由旬的遍吉支树开满花朵，如同以百叶莲等庄严的大莲池一样。在各处的道路、大道、水池、房屋、门口、渡口、森林、山洞、宫殿、精舍、讲堂等处，没有一处不是证得道果之处。即使在稍待片刻准备托钵的地方也能获得道果。
由于证得道果的人众多，必须用手指着才能说"这是凡夫，这是凡夫"。有一个时期锡兰岛没有所谓的凡夫比丘。如在《分别论注》中说："有一次没有所谓的凡夫比丘。"
据说由于具神通大威力者来来往往，妇女们因得不到太阳光而无法获得碾米的机会。
须摩那沙弥从天界带来右锁骨到锡兰岛，由于显示它的神迹，水滴遍布整个三百由旬的兰卡岛，如同世尊所使用的塔院一样。乘船者在大海中即使只看到椰子大小的水，也会供养整个兰卡岛。约五百位比丘与阿里塔长老一起在大摩哂陀长老座下首先学习律藏。由于这些原因，兰卡岛成为胜者之轮的立足处，获得"殊胜之岛"的名号。
在锡兰岛确立了贝叶经形式的三藏后，在贼王时期，整个兰卡岛受到饥荒威胁，持诵三藏的比丘们来到阎浮提（印度）。没有来而留在那里的比丘们受到饥荒逼迫，腹部绑布，把肚子贴在沙堆上持诵三藏。
在古达干那帝须王时期饥荒平息后，从阎浮提的比丘们又回来，与留在锡兰岛的比丘们一起在大寺核对三藏，使之完全一致后确立。确立后在锡兰岛很好地持守。
佛音长老就在那里把注释转译成摩揭陀语撰写。后来主要也是在那里造作了注释书的复注、随喜相、结节等著作。教法再次如天空中的日月一样显著。
其中《佛种姓注》是佛陀达多长老造的。《如是语》、《自说》、《行藏》、《长老偈》、《长老尼偈》、《天宫事》、《饿鬼事》、《导论》的注释是阿阇黎法护长老造的。这位阿阇黎法护长老因住在锡兰岛附近达米拉国的巴达拉城，应当算入锡兰岛。
《无碍解道注》是名叫摩诃那摩的长老造的。《大义释注》是名叫优波西那的长老造的。阿毗达摩复注是阿难陀长老造的。这是所有复注之首，所以称为根本复注而闻名。
《清净道论大复注》、《长部注释复注》、《中部注释复注》、《相应部注释复注》这些是阿阇黎法护长老造的。


Sāratthadīpaniṃ nāma vinayaṭīkaṃ aṅguttaranikāyaṭīkañca parakkamabāhuraññā yācito sāriputtatthero akāsi. Vimativinodaniṃ nāma vinayaṭīkaṃ damilaraṭṭhavāsikassapatthero akāsi.

Anuṭīkaṃ pana ācariyadhammapālatthero. Sā ca mūlaṭīkāya anuttānatthāni uttānāni saṃvaṇṇitattā anuṭīkā tivuccati.

Visuddhimaggassa cūḷaṭīkaṃ makhudīpaniñca aññetarā therā akaṃsu. Sā ca mūlaṭīkāya atthāvasesāti ca anuttānatthāti ca katvā mūlaṭīkāya saddhiṃ saṃsanditvā katattā madhura sattā ca madhudīpaninti vuccati. Mohavicchedaniṃ pana lakkhaṇaganthaṃ kassapatthero akāsi.

Ābhidhammāvatāraṃ pana rupārūpavibhāgaṃ vinayavinicchayañca buddha dattatthero. Vinayasaṅgahaṃ sāriputtatthero. Khuddasikkhaṃ dhammasiritthero . Paramatthavinicchayaṃ nāmarūpaparicchedaṃ abhidhammatthasaṅgañca anuruddhatthero. Saccasaṅkhepaṃ dhammapālatthero. Khemaṃ khematthero. Te ca saṅkhepato saṃvaṇṇitattā sukhena ca lakkhaṇiyattā lakkhaṇaganthāti vuccanti.

Tesaṃ pana saṃvaṇṇanāsu abhidhammatthasaṅgahassa porāṇaṭīkaṃ navavimalabuddhitthero akāsi. Saccaṃsaṅkhepanāmarūpaparicchedakhemāabhidhammāvatārānaṃ porāṇaṭīkaṃ vācissaramahāsāmitthero. Paramatthavinicchayassa porāṇaṭīkaṃ mahābodhitthero.

Abhidhamatthasaṅgahābhidhammāvatārābhinava ṭīkāyo sumaṅgalasāmitthero. Saccasaṅkhepābhinavaṭīkaṃ araññavāsitthero. Nāmarūpaparicchedābhinavaṭīkaṃ mahāsāmitthero. Paramatthavinicchayābhinavaṭīkaṃ aññataratthero. Vinayavinicchayaṭīkaṃ revatatthero. Khuddasikkhāya purāṇaṭīkaṃ mahāyasatthero. Tāyayeva abhinavaṭīkaṃ saṅgharakkhitattheroti.

Vajirabuddhiṃ nāma vinayagaṇṭhipadatthaṃ vajirabuddhitthero. Cūḷagaṇṭhiṃ majjhimagaṇṭhiṃ mahāgaṇṭhiñca sīhaḷadīpavāsino therā. Te ca padakkamena asaṃvaṇṇetvā anuttānatthāyeva saṃvaṇṇitattā gaṇṭhipadatthāti vuccanti.

Abhidhānappadīpikaṃ pana mahāmoggalānatthero. Atthabyakkhānaṃ cūḷabuddhatthero. Vuttodayaṃ sambandhacintanaṃ subodhālaṅkārañca saṅgharakkhitatthero. Byākaraṇaṃ moggalānatthero.

Mahāvaṃsaṃ cūḷavaṃsaṃ dīpavaṃsaṃ thūpavaṃsaṃ bodhivaṃsaṃ dhātuvaṃ sañca sīhaḷadīpavāsino therā. Dāṭhādhātuvaṃsaṃ pana dhammakittitthero akāsi. Ete ca pāḷimuttakavasena vuttattā ganthantarāti vuccanti.

Iccevaṃ buddhaghosādayo thera varā yathābalaṃ yathāsattiṃ pariyattiṃ sāsanaṃ upatthambhetvā bahūhi mūlehi bahuhisākhāhi bahūhi ca viṭapehi upatthambhiyamāno vepullamā pajjamāno mahānigrodharukkho viya thiraṃ hutvā cirakālaṃ tiṭṭhatīti veditabbaṃ.

Idaṃ sīhaḷadīpe potthakāruḷhato pacchā sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Etepi ca mahāthero, yathāsattiṃ yathābalaṃ;

Aṭṭhakathādayo katvā, maccumukhaṃ upāgamuṃ.

Seyyathāpi ca lokasmiṃ, obhāsitvāna candimā;

Āvahitvāna sattānaṃ, hitaṃ atthaṃva gacchati.

Evameva mahātherā, ñāṇobhāsehi bhāsiya;

Āvahitvāna sattānaṃ, hitaṃ atthaṃva gacchati.

Iti sāsanavaṃse sīhaḷadīpikasāsanavaṃsakathāmaggo

Nāma dutiyo paricchedo.

3. Suvaṇṇabhūmisāsanavaṃsakathāmaggo


我来把这段巴利文直译成简体中文：
舍利弗长老应巴拉克拉马巴胡王的请求，撰写了名为《心义灯》的律藏注释书和增支部注释书。达米拉国的迦叶长老撰写了名为《疑惑排除》的律藏注释书。
而法护阿阇黎长老撰写了复注。因为它阐明了根本注释中未明之义，所以称为复注。
其他诸长老撰写了《清净道论》的小注和《蜜光》。因为它与根本注释相对照，阐述了余义和未明之义，且文辞甜美动人，故称为《蜜光》。迦叶长老则撰写了《断痴》论典。
佛授长老撰写了《阿毗达摩入门》、《色非色分别》和《律藏决定》。舍利弗长老撰写了《律藏纲要》。法吉祥长老撰写了《小学》。阿诺楼陀长老撰写了《胜义决定》、《名色差别》和《阿毗达摩概要》。法护长老撰写了《谛要略》。叶摩长老撰写了《叶摩论》。因为这些著作简要阐述且易于理解特相，故称为论典。
在这些著作的注释中，新无垢觉长老撰写了《阿毗达摩概要》的古注。婆吉沙罗大沙弥长老撰写了《谛要略》、《名色差别》、《叶摩论》和《阿毗达摩入门》的古注。大菩提长老撰写了《胜义决定》的古注。
善吉祥沙弥长老撰写了《阿毗达摩概要》和《阿毗达摩入门》的新注。林居长老撰写了《谛要略》的新注。大沙弥长老撰写了《名色差别》的新注。某位长老撰写了《胜义决定》的新注。离婆多长老撰写了《律藏决定注》。大名称长老撰写了《小学》的古注。僧护长老撰写了《小学》的新注。
金刚觉长老撰写了名为《金刚觉》的律藏难句义疏。锡兰岛的诸长老撰写了小难句、中难句和大难句。因为它们不是按顺序解释而是只解释难解之义，故称为难句义疏。
大目犍连长老撰写了《同义词明灯》。小佛陀长老撰写了《义释》。僧护长老撰写了《韵律学》、《关系思维》和《善庄严》。目犍连长老撰写了《文法》。
锡兰岛的诸长老撰写了《大史》、《小史》、《岛史》、《塔史》、《菩提树史》和《舍利史》。法称长老撰写了《牙舍利史》。这些因为是在圣典之外所说，故称为别著。
如是，佛音等诸大长老各尽己力维护教法，如同大榕树被众多根系、枝叶和树干支撑而茁壮成长，能够稳固地长久住世，应当如是了知。
这是锡兰岛经典结集之后的教法建立。
这些大长老们也是，随其能力随其力量；
造作注释等书，而后趋向死亡。
譬如世间中，月亮放光明；
为众生带来，利益而西沉。
如是诸大长老，以智慧光照耀；
为众生带来，利益而西去。
此为教史中锡兰岛教史道路品第二章。
第3.章 金地（今缅甸）教史道路品

3. Idāni yathāṭhapitamātikāvasena suvaṇṇabhūmi raṭṭhe sāsanavaṃsakathāmaggassa vatthuṃ okāso anuppattho, tasmā suvaṇṇabhūmiraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggaṃ ārabhissāmi.

Tattha suvaṇṇabhūmīti tīsu rāmaññaraṭṭhesu ekassa nāmaṃ. Tīṇihi rāmaññaraṭṭhāni honti haṃsāvatīmuttimasuvaṇṇabhūmivasena ekadesena sabbampi rāmaññaraṭṭhaṃ gahetabbaṃ. Tattha pana ukkalāpajanapade tapussabhallike ādiṃ katvā bhagavato abhisambujjhitvā sattasattāhesu atikkantesuyeva āsāḷhimāsassa juṇhapakkhapañcamadivasato paṭṭhāya rāmaññaraṭṭhe sāsanaṃ patiṭṭhati.

Idaṃ rāmaññaraṭṭhe paṭhamaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Bhagavato abhisambuddhakālato pubbeyeva aparaṇṇakaraṭṭhe subhinnanagare tissarañño kāle ekassa amaccassa tisso jayo cāti dveputtā ahesuṃ. Te gihibhāve saṃvegaṃ labhitvā mahāsamuddassa samīpe gajjagirimhi nāma pabbate itthusipabbaṃ pabbajitvā nisīdisuṃ. Tadā nāgiyā vijjādharo santavaṃ katvā dve aṇḍāni vijāyitvā sā nāgī lajjāya tāni vijahitvā gacchi.

Tadā jeṭṭho tissakumāro tāni labhitvā kaniṭṭhena saddhiṃ vibhajitvā ekaṃ ekassa santike ṭhapesi. Kāle atikkante tehi aṇḍehi dve manussā vijāyiṃsu. Te dasa vassavaye sampatte kaniṭṭhassa aṇḍato vijāyanadaharo kālaṃ katvā majjhimadese mithilanagare gavaṃpati nāma kumāro upajji. So sattavassikakāle buddhassa bhagavato santike niyyādetvā pabbājetvā acireneva arahā ahosi.

Jeṭṭhassa pana aṇḍato vijāyanadaharo dvādasavassikakāle sakko devānamindo āgantvā rāmaññaraṭṭhe sudhammapuraṃ nāma nagaraṃ māpetvā sīharājāti nāmena tattha rajjaṃ kārāpesi. Silālone pana sirimāsokoti nāmenāti vuttaṃ. Gavaṃpatitthero ca attanā mātaraṃ daṭṭhukāmo mithilanagarato āgantuṃ ārabhi. Tadā dibbacakkhunā mātuyā kālaṅkatabhāvaṃ ñatvā idāni me mātā kuhiṃ uppajjatīti āvajjanto bāhullena nesādakevaṭṭānaṃ nivāsanaṭṭhānabhūte dese uppajjatīti ñatvā sacāhaṃ gantvā na ovādeyyaṃ, mātā me apāyagamaniyaṃ apuññaṃ vicinitvā catūsu apāyesu uppajjeyyāti cintetvā bhagavantaṃ yācitvā rāmaññaraṭṭhaṃ vehāsamaggena āgacchi. Rāmaññaraṭṭhe sudhammaparaṃ patvā attano bhātunā sīharājena saddhiṃ raṭṭhavāsīnaṃ dhammaṃ desetvā pañcasu sīlesu patiṭṭhāpesi.

Atha sīharājā āha, lokesu bhante tvamasi aggataro puggaloti. Na mahārāja ahaṃ aggataro, tīsu pana bhavesu sabbesaṃ sattānaṃ makuṭasaṅkāso gotamo nāma mayhaṃ satthā atthi, idāni majjhimadesaṃ rājagahaṃ paṭivasatīti. Evaṃ pana bhante sati tumhākaṃ ācariyaṃ mayaṃ daṭṭhuṃ arahāma vā no vāti pucchi. Gavaṃpatittheroca āma mahārāja arahatha bhagavantaṃ daṭṭhuṃ, ahaṃ yācitvā āgacchāmīti vatvā bhagavantaṃ yāci. Bhagavā ca abhisambujjhitvā aṭṭhame vasse saddhiṃ anekasatabhikkhūhi rāmaññaraṭṭhe sukhammapuraṃ ākāsena āgamāsi. Rājavaṃse pañcahi bhikkhusatehi āgamāsīti vuttaṃ. Silālekhane pana vīsatisahassamattehi bhikkhūhīti vuttaṃ. Ettha ca yasmā bhagavā saparisoyeva āgacchi, na ekakoti ettakameva icchitabbaṃ, tasmā nānā vādataṃ paṭicca cittassākulitā na uppādetabbāti.


我来直译这段巴利文：
第3.章 现在按照既定纲要，轮到叙述金地（今缅甸）教法史道路品的内容，因此我将开始阐述金地教法史道路品。
此中"金地"是三个若蛮国之一的名称。若蛮国有三个，即瞻波城（今缅甸勃生）、木提马和金地，这里应当以一部分代表整个若蛮国。其中，在郁伽罗巴地区，以答咤婆利迦为首，在世尊证悟后第七个七日过后，从阿沙荼月白半第五日开始，教法在若蛮国建立。
这是教法在若蛮国的首次建立。
在世尊证悟之前，在阿巴兰那迦国的苏频那城，在帝沙王时期，有一位大臣的两个儿子，名叫帝沙和阇耶。他们在俗家生起厌离心，在大海边名为咖迦崖的山上出家修行。当时有一位龙女行持咒术，生下两枚卵后，因羞耻而抛弃离去。
那时长兄帝沙童子得到这些卵，与弟弟分配，各自保管一枚。时日过去，从这两枚卵中孵出两个人。当他们长到十岁时，从弟弟那枚卵孵出的孩子去世后，转生到中印度弥梯罗城，成为名叫牛主的童子。他七岁时被献给世尊出家，不久就证得阿罗汉果。
而从长兄那枚卵孵出的孩子到了十二岁时，帝释天王前来，在若蛮国建造了一座名为善法的城市，让他以狮子王的名号在那里统治。但在石刻中称他为吉祥马阿育。牛主长老想要见母亲，准备从弥梯罗城前来。那时他用天眼观察到母亲已经去世，思维"现在我母亲转生到哪里"，得知她多生于渔夫猎人居住的地方，想到"如果我不去教导，我母亲造作恶业将会转生四恶道"，于是请求世尊允许，从空中来到若蛮国。到达善法城后，与自己的兄长狮子王一起向国民说法，使他们安住于五戒。
这时狮子王说："尊者，您是世间最尊贵的人。""大王，我不是最尊贵的，在三界中有一位如同众生之冠的我的老师，名叫乔达摩，现住在中印度王舍城。"狮子王又问："既然如此，我们是否有资格见您的老师？"牛主长老回答说："是的，大王，你们有资格见世尊，我去请求他来。"说完后就去请求世尊。世尊在证悟后第八年，与数百比丘一起从空中来到若蛮国善法城。王统史说是与五百比丘同来。但石刻中说是与约两万比丘同来。这里因为世尊是与眷属一起来，不是独自来，所以只需知道这么多，不应因不同说法而心生混乱。


Atha āgantvā ratanamaṇḍape nisīditvā sarājikānaṃ raṭṭhavāsīnaṃ amatarasaṃ adāsi. Tīsu saraṇesu pañcasu ca sīlesu patiṭṭhāpesi. Atha bhagavā dassanatthāya āgatānaṃ channaṃ tāpasānaṃ cha kesadhātuyo pūjanatthāya adāsi. Tato pacchāsattatiṃsavassāni pūretvā parinibbānakālepi bhagavato adhiṭṭhānānurūpena citakaṭṭhānato tettiṃsa dante gahetvā gavaṃpatitthero sudhammapuraṃ ānetvā sīharañño datvā tettiṃsacetiyāni patiṭṭhāpesi. Evaṃ bhagavato parinibbānato aṭṭhameyeva vasse gavaṃpatitthero rāmañña raṭṭhe sudhammapure sāsanaṃ patiṭṭhāpesi.

Idaṃ rāmaññaraṭṭhe dutiyaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Bhagavato parinibbutapañcatiṃsādhikānaṃ dvinnaṃ satānaṃ uparisuvaṇṇabhūmiṃ nāma rāmaññaraṭṭhaṃ āgantvā soṇatthero uttarattherocāti dve therā pañcavaggakammārahehi bhikkhūhi saddhiṃ sāsanaṃ patiṭṭhāpesuṃ. Te ca therā mahāmoggaliputtatissattherassa saddhivihārikāti aṭṭhakathāyaṃ āgatā.

Tapussabhallike gavaṃpatittherañca paṭicca sāsanaṃ tāva patiṭṭhahi. Tañca na sabbena sabbaṃ ogāhetvā ye ye pana saddhā pasannā, te te attano icchāvaseneva sāsanaṃ pasīdiṃsu. Pacchā pana soṇuttarattherā mahussāhena ācariya āṇattiyā sāsanassa patiṭṭhāpanatthāya ussukkaṃ āpannā patiṭṭhāpesuṃ. Tena aṭṭhakathāyaṃ etaṃ raṭṭhaṃ gantvā ettha sāsanaṃ patiṭṭhāpehīti kāritapaccayavasena āṇattivibhattivasenaca vuttaṃ.

Tadā pana suvaṇṇabhūmiraṭṭhe sudhammapure sirimāsoko nāma rājā rajjaṃ kāresi. Tañca sudhammapuraṃ nāma kelāsapabbatamuddhani dakkhiṇāya anudisāya pubbaḍḍhabhāgena pabbatamuddhani aparaḍḍhabhāgena bhūmitale tiṭṭhati. Taṃyeva guḷapācakānaṃ massānaṃ gehasadisāni gehāni yebhuyyena, teneva goḷamittika nāmenāpi vohāriyati. Tassa pana nagarassa mahāsamuddasamīpe ṭhitattā dakayakkhinī sabbadā āgantvā rājagehe jāte jāte kumāre khādi.

Soṇuttarattherānaṃ sampattadivasayeva rājagehe ekaṃ puttaṃ vijāyi. Dakayakkhinīca khādissāmīti saha pañcahi yakkhinisatehi āgatā. Taṃ disvā manussā bhāyitvā mahāviravaṃ ravanti. Tadā therā bhayānakaṃ sīhasīsavasena ekasīsasarīradvayasambandhasaṇṭhānaṃ manusīharūpaṃ māpetvā dassetvā taṃ yakkhiniṃ saparisaṃ palāpesuṃ.

Therā ca puna yakkhiniyā anāgamanatthāya parittaṃ akaṃsutasmiñca samāgame āgatānaṃ manussānaṃ brahmajālasuttaṃ adesayyuṃ . Saṭṭhimattasahassā sotāpannādiparāyanā ahesuṃ. Kuladārakānaṃ aḍḍhuḍḍhāni sahassāni pabbajiṃsu. Kuladhītānaṃ pana dighaḍḍhasahassaṃ. Rājakumārānaṃ pañcasatādhikasahassamattaṃ pabbajiṃsu. Avasesāpi manussā saraṇe patiṭṭhahiṃsu. Evaṃ so tattha sāsanaṃ patiṭṭhāpesīti. Vuttañca aṭṭhakathāyaṃ,–

Suvaṇṇabhūmiṃ gantvāna, soṇuttarā mahiddhikā;

Pisāce niddhamitvāna, brahmajāle madesisunti.

Tato paṭṭhāya rājakumārānaṃ soṇuttaranāmehiyeva nāmaṃ akaṃsu. Avasesadvārakānampi rakkhasabhayato vimocanatthaṃ tālapattabhujapattesu therehi māpitaṃ manusīharūpaṃ dassetvā matthake ṭhapesuṃ. Manussāca silāmayaṃ manusīharūpaṃ katvā sudhammapurassa esanne padese ṭhapesuṃ. Taṃ yāvajjatanā atthīti. Iccevaṃ bhagavato parinibbānato pañcatiṃsādhike dvivassasate sampatte soṇuttarattherā āgantvā sāsanaṃ patiṭṭhāpetvā sāsanaṃ patiṭṭhāpetvā anuggahaṃ akaṃsūti.


我来直译这段巴利文：
于是世尊来到后，坐在宝座上，给予国王和国民甘露之味，使他们安住于三皈依和五戒。这时世尊将六颗头发舍利赐给前来礼见的六位苦行者供奉。之后，在圆满三十七年后的涅槃时，按照世尊的决意，牛主长老从火化处取得三十三颗牙舍利，带到善法城交给狮子王，建立了三十三座塔。如此，在世尊涅槃后的第八年，牛主长老在若蛮国善法城建立了教法。
这是教法在若蛮国的第二次建立。
在世尊涅槃二百三十五年后，索那长老和优多罗长老这两位长老与足以构成五人僧团的比丘们一起来到名为金地的若蛮国，建立了教法。注释书中说这两位长老是摩诃目犍连帝须长老的弟子。
通过答咤婆利迦和牛主长老，教法首先得以建立。但这并非完全深入，只是那些有信仰的人依各自的意愿信受教法。后来索那和优多罗长老遵循师长的教诲，为建立教法而作出巨大努力。因此注释书中说"去那个国家建立教法"，是以使役语气和命令语气来表述的。
当时在金地的善法城，有一位名叫吉祥马阿育的国王在统治。这善法城位于开拉萨山顶，南方一半在山顶，另一半在平地。那里多是制糖工人的房屋，因此也被称为糖工城。因为这座城市靠近大海，有一位水夜叉女经常来到王宫吃掉新生的王子。
在索那和优多罗长老到达的那天，王宫刚生下一个王子。水夜叉女带着五百夜叉女前来准备吃掉王子。人们看到后恐惧地大声喊叫。这时长老们变现出一个可怕的人狮形象，一个头连着两个身体，驱赶走夜叉女及其随从。
长老们为防止夜叉女再来，做了护卫。在那次集会上，他们为来集会的人们讲说《梵网经》。六万人证得须陀洹等果位。一千五百名良家子出家。一千五百名良家女出家。一千五百名王子出家。其余的人也皆皈依。如此他们在那里建立了教法。注释书中说：
"索那优多罗具大神通，来到金地后；
驱除诸鬼魔，宣说梵网经。"
从那时起，人们给王子取名都用索那和优多罗的名字。为了使其他门户也免除罗刹的恐惧，他们在棕榈叶和芭蕉叶上画上长老们变现的人狮像放在屋顶上。人们也用石头制作人狮像，放在善法城附近，至今仍在。如是在世尊涅槃二百三十五年时，索那和优多罗长老前来建立并护持教法。


Idaṃ rāmaññaraṭṭhe tatiyaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Tato pacchā chasatādhike sahasse sampatte pubbe vuttehi tīhi kāraṇehi sāsanassa uppattiṭṭhānabhūtaṃ rāmaññaraṭṭhaṃ dāmarikacorabhayena pajjararogabhayena sāsanapaccatthikabhayenacāti tīhi bhayehi ākulitaṃ ahosi. Tadā ca tattha sāsanaṃ dubbalaṃ ahosi, yathā udake mande tatrajātaṃ uppalaṃ uppalaṃ dubbalanti. Tattha bhikkhūpi sāsanaṃ yathā kāmaṃ pūretuṃ na sakkā.

Sūriyakumārassa nāma manoharirañño pana kāle sāsanaṃ ativiya dubbalaṃ ahosi. Jinacakke ekachasatādhike vassasahasse sampatte kaliyugeca ekūnavīsatādhike catuvassasate sampatte arimaddananagare anuruddhā nāma rājā tato saha piṭakena bhikkhusaṅghaṃ ānesi.

Tato pacchā jinacakke navādhike sattasate sahasse ca sampatte laṅkādīpe sirisaṅghabodhiparakkamabāhumahārājā sāsanaṃ sodhesi.

Tato channaṃ vassānaṃ upari kaliyuge dvattiṃsādhike pañcasate sampatte uttarājīvo nāma thero sāsane pākaṭo ahosi.

So pana rāmaññaraṭṭhavāsino ariyāvaṃsattherassa saddhivihāriko. Ariyāvaṃsatthero pana kappuṅganagaravāsino mahākāḷattherassa saddhivihāriko. Mahākāḷatthero pana sudhammapuravāsino prānadassittherassa saddhivihāriko. Ayaṃ pana uttarājīvachappadattherānaṃ vaṃsadīpanatthaṃ vuttā.

So pana prānadassitthero lokiyābhiññāyo labhitvā niccaṃ abhiṇhaṃ pātova magadharaṭṭhe uruvelanigame mahābodhiṃ gantvā mahābodhiyaṅgaṇaṃ sammajjitvā puna āgantvā sudhammapure piṇḍāya cari. Idaṃ therassa nibaddhavattuṃ. Ayañca attho sudhammapurato magadharaṭṭhaṃ gantvā uruvelanigame vāṇijakammaṃ karontā tadākāraṃ passitvā paccāgamanakāle sudhammapura vāsīnaṃ kathesuṃ, tasmā viññāyati.

Tasmiñca kāle uttarājīvatthero paripuṇṇavīsativassena chappadena nāma sāmaṇerena saddhiṃ sīhaḷadīpaṃ gacchi. Sīhaḷadīpavāsino ca bhikkhū mayaṃ mahāmahindattherassa vaṃsikā bhavāma, tumhepi soṇuttarattherānaṃ vaṃsikā bhavatha, tasmā mayaṃ ekavaṃsikā bhavāma samāna vādikāti vatvā chappadasāmaṇerassa upasampadakammaṃ akaṃsu. Tato pacchā cetiya vandanādīni kammāni niṭṭhāpetvā uttarājīvatthero saddhiṃ bhikkhusaṅkhena arimaddananagaraṃ paccāgamāhi.

Chappadassa pana etadahosi,- sacāhaṃ ācariyena saha jambudīpaṃ gaccheyyaṃ, bahūhi ñātibalibodhehi pariyattuggahaṇe antarāyo bhaveyya, tena hi sīhaḷadīpeyeva vasitvā pariyattimuggahetvā paccāgamissāmīti.

Tato ācariyassa okāsaṃ yācitvā sīhaḷadīpeyeva paṭivasi. Sīhaḷadīpe vasitvā yāva laddhattherasammutikā pariyattiṃ pariyāpuṇitvā puna jambudīpaṃ paccāgantukāmo ahosi. Atha tassa etadahosi,– ahaṃ ekakova gacchanto sace mama ācariyo natthi, sacepi jambudīpavāsinā bhikkhusaṅghena saddhiṃ vinayakammaṃ kātuṃ na iccheyyaṃ, evaṃ sati visuṃ kammaṃ kātuṃ na sakkūṇeyyaṃ, tasmā piṭakadharehi catūhi therehi saddhiṃ gacceyyaṃ, iccetaṃ kusalanti.


我来直译这段巴利文：
这是教法在若蛮国的第三次建立。
此后，在一千六百年过去时，由于前述三种原因，作为教法发源地的若蛮国遭受叛乱盗贼之患、瘟疫之患和教法敌对者之患这三种灾难的困扰。那时那里的教法衰弱，就如同水浅时生长在其中的莲花一样脆弱。在那里的比丘们也无法随意圆满教法。
在名叫苏利耶王子的美好王朝时期，教法变得极其衰弱。当佛法之轮转过一千六百年，迦利时代过去四百一十九年时，在阿里曼达那城（今缅甸蒲甘）的阿努律陀王从那里带来了三藏和僧团。
之后，当佛法之轮转过一千七百零九年时，锡兰岛的圣僧伽菩提·巴拉克拉马巴胡大王净化了教法。
又过六年，当迦利时代满五百三十二年时，名叫优塔拉济瓦的长老在教法中显赫。
他是若蛮国住的圣统长老的共住弟子。圣统长老是迦蓬伽城住的大黑长老的共住弟子。大黑长老是善法城住的波罗那达西长老的共住弟子。这是为了说明优塔拉济瓦和查巴达诸长老的传承而说的。
这位波罗那达西长老获得世间神通后，每天清晨都去摩揭陀国优楼频螺聚落的大菩提树，打扫大菩提树院，然后回来在善法城托钵。这是长老的日常惯例。这件事是从善法城到摩揭陀国做生意的商人们看到后回来告诉善法城居民而得知的。
在那时，优塔拉济瓦长老与已满二十岁的查巴达沙弥一起去了锡兰岛。锡兰岛的比丘们说："我们是大马哈印达长老的传承，你们是索那和优塔拉长老的传承，因此我们是同一传承、同一教说。"说完后为查巴达沙弥举行了具足戒。之后，完成礼拜佛塔等事务后，优塔拉济瓦长老与僧众一起回到阿里曼达那城。
查巴达想到："如果我和老师一起回阎浮提，会因为众多亲属和供养而妨碍学习，那么我就在锡兰岛住下来学习教法后再回去。"
于是请求老师允许后留在锡兰岛。在锡兰岛住下来，直到获得长老资格，学习教法后想要回到阎浮提。这时他想到："如果我独自回去，万一我的老师不在，或者阎浮提的僧团不愿与我一起行持律仪，这样我就无法单独举行羯磨。因此我应当与四位持三藏的长老一起回去，这样比较好。"


Evaṃ pana cintetvā tāmalittigāmavāsinā sivalittherena kambojarañño puttabhūtena tāmalindattherena kiñcipuravāsinā ānandattherena rāhulattherenacāti imehi catūhi therehi saddhiṃ nāvāya paccāgacchi. Te ca therā piṭakadharā ahesuṃ dakkhā thāmasampannā ca. Tesu visesato rāhulatthero thāmasampanno. Kusimanagaraṃ sampattakāle upakaṭṭhavassūpagamanakālo hutvā arimaddananagare ācariyassa santikaṃ asampāpuṇitvā kusimanagarayeva vassaṃ upagamiṃsu. Tesaṃ vassūpagamanavihāravatthu ārāmapākāro ca kusimanagarassa dakkhiṇadisāsāge yāvajjatanā atthi.

Vassaṃvuṭṭhakāle pana mahāpavāraṇāya pavāretvā te pañca therā arimaddananagaraṃ agamaṃsu. Uttarājīvattheroca arimaddananagara vāsīhi bhikkhūhi visuṃ hutvā saṅghakammāni akāsi. Kiñcāpi cettha uttarājīvattherādayo sīhaḷadīpato paccāgantvā arimaddananagare vasitvā sāsanaṃ anuggahesuṃ, rāmaññaraṭṭhe pana jātattā pubbe ca tattha nivāsattā idha dassitāti daṭṭhabbā.

Tasmiñca kāle dalanagare padīpajeyyagāme jāto sāriputto nāma mahallakassamaṇero eko arimaddananagaraṃ gantvā ānandattherassa santike upasampajjitvā pariyatti pariyapuṇi. So bahussuto ahosi dakkho thāmasampanno ca. Tamatthaṃ sutvā narapaticaññisūrājā cintesi,- saceso aṅgapaccaṅgasampanno bhaveyya, ācariyaṃ katvā ṭhapessāmi anuggahessāmīti. Rājā evaṃ cintetvā rājapurise pesetvā vīmaṃsāpesi. Rājapurisā ca tassa chinnapādaṅguṭṭhaggataṃ passitvā tamatthaṃ rañño ārocesuṃ. Rājā taṃ sutvā evaṃ vikalaṅgapaccaṅgo bhaveyya, padhānācariyaṭṭhāne ṭhapetuṃ na yuttoti katvā padhānācariyabhāvaṃ na akāsi. Pūjāsakkā ramatteneva anuggahaṃ akāsi. Ekasmiñca kāle dhammavilāsoti lañchaṃ datvā rāmaññaraṭṭhe sāsanaṃ sodhetvā parisuddhaṃ karohīti rāmaññaraṭṭhaṃ pesesi.

Soca rāmaññaraṭṭhaṃ gantvā dalanagare bahunaṃ bhikkhūnaṃ dhamma vinayaṃ vācetvā sāsanaṃ paggahesi. Tattha ca rāmaññamanussā tassa dhammavilāsattherassa sissānusissā sīhaḷabhikkhu gaṇāti vohāranti. Iccevaṃ sīhaḷadīpikassa ānandattherassa sissaṃ dhammavilāsaṃ paṭicca rāmaññaraṭṭhe sīhaḷadīpato sāsanassa āgatamaggoti.

Idaṃ rāmaññaraṭṭhe catutthaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Tasmiñca kāle muttimanagare aggamahesiyā ācariyā buddhavaṃsattheramahānāgattherā sīhaḷadīpaṃ gantvā mahāhāravāsigaṇavaṃsabhūtānaṃ bhikkhūnaṃ santike puna sikkhaṃ gaṇhitvā muttimanagaraṃ paccāgantvā muttimanagaravāsīti bhikkhūhi visuṃ hutvā saṅghakammāni katvā sāsanaṃ paggahesuṃ. Teca there paṭicca rāmaññaraṭṭhe puna sīhaḷadīpato sāsanaṃ āgatanti.

Idaṃ rāmaññaraṭṭhe pañcamaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Tato pacchāca muttimanagare setibhindassa rañño mātuyā ācariyo medhaṅkaro nāma thero sīhaḷadīpaṃ gantvā sīhaḷadīpe araññavāsīnaṃ mahātherānaṃ santike puna sikkhaṃ gahetvā pariyattiṃ pariyāpuṇitvā suvaṇṇarajatamaye tipusīsacchanne setibhindassa rañño mātuyā kārāvite vihāre nisiditvā sāsanaṃ anuggahesi. Lokadīpakasārañca nāma ganthaṃ akāsi. Athāparimpi muttimanagareyeva suvaṇṇasobhaṇo nāma thero sīhaḷadīpaṃ gantvā mahāvihāravāsigaṇavaṃsabhūtānaṃ therānaṃ santike puna sikkhaṃ gahetvā muttimanagarameva paccāgacchi.


我来直译这段巴利文：
如此思考后，他与住在多马利提村的西瓦利长老、柬埔寨王之子多马林达长老、住在勤支布拉的阿难长老和罗睺罗长老这四位长老一起乘船回来。这些长老都持三藏，精通且具威力。其中罗睺罗长老特别具有威力。当到达古西马城时，已近雨安居时节，未能到达阿里曼达那城见老师，就在古西马城安居。他们安居的精舍围墙至今仍在古西马城南方。
雨安居结束后，在大自恣日自恣完毕，这五位长老前往阿里曼达那城。优塔拉济瓦长老与阿里曼达那城的比丘们分开举行僧团羯磨。虽然这里优塔拉济瓦长老等人从锡兰岛回来住在阿里曼达那城护持教法，但因为他们生于若蛮国且先前住在那里，所以在此提及。
那时，在达拉城帕迪帕杰雅村出生的一位名叫舍利弗的老沙弥，到阿里曼达那城在阿难长老处受具足戒并学习教法。他多闻、精通且具威力。那拉帕提占尼苏王听闻此事后想道："如果他四肢具足，我要立他为老师并护持他。"国王如此想后派王臣去调查。王臣们看到他的脚趾断了，就向国王报告此事。国王听后想："既然他四肢不全，不适合立为首席老师。"因此没有立他为首席老师，只是以供养恭敬来护持他。有一次赐给他"法喜"的称号，派他到若蛮国净化教法，说："去使教法清净。"
他去到若蛮国，在达拉城教导许多比丘学习法和律，护持教法。在那里，若蛮国的人称他的弟子及弟子的弟子为"锡兰比丘众"。如是通过锡兰岛的阿难长老的弟子法喜，教法从锡兰岛传到若蛮国。
这是教法在若蛮国的第四次建立。
那时在木提马城，王后的老师佛史长老和大龙长老去到锡兰岛，在大寺派比丘处重受戒法，回到木提马城后与木提马城的比丘们分开举行僧团羯磨，护持教法。通过这些长老，教法再次从锡兰岛传到若蛮国。
这是教法在若蛮国的第五次建立。
此后，在木提马城，设底宾达王母亲的老师名叫美达卡拉的长老去到锡兰岛，在锡兰岛林居大长老处重受戒法并学习教法，回来后住在设底宾达王母亲建造的金银锡顶精舍中护持教法。他撰写了名为《世间灯要》的著作。此后又有一位住在木提马城的名叫金庄严的长老去到锡兰岛，在大寺派诸长老处重受戒法后回到木提马城。


So pana thero araññeyeva vasi. Dhutaṅgadharo ca ahosi appiccho santuṭṭho lajjī kukkuccako sikkhā kāmo dakkho thāmasampanno ca. Sīhaḷadīpe kalambumhi nāma jātassare udakukkhepasīmāyaṃ atirekapañcavaggena vanaratanaṃ nāma saṅgharājaṃ upajjhāyaṃ katvā rāhulabhaddaṃ nāma vijayabāhurañño ācariyabhūtaṃ theraṃ kammavācācariyaṃ katvā upasampajji. Soca thero punāgantvā muttimanagareyeva vasitvā gaṇaṃ vaḍḍhetvā sāsanaṃ anuggahesi. Ete ca dve there paṭicca rāmaññaraṭṭhe sīhaḷadīpato sāsanaṃ āgataṃ.

Idaṃ rāmaññaraṭṭhe chaṭṭhaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Tato pacchā sāsanavasena dvivassādhike dvisahasse kaliyugato ekāsītike sampatte haṃsāvatīnagare siriparamamahādhammarājāti laddhanāmo dhammacetiyarājā kusimamaṇḍale haṃsāvatīmaṇḍale muttimamaṇḍale ca raṭṭhavāsino sapajaṃviya dhammena samena rakkhitvā rajjaṃ kāresi. So ca rājā tīsu piṭakesu catūsu ca vedesu byākaraṇacchandālaṅkārādīsu ca cheko sikkhitanānāsippo nānābhāsāsu ca pasuto saddhāsīlādiguṇopeto kumudakundasaradacandikāsamānasitapajapatibhūto ca sāsane ca atippasanno ahosi.

Ekasmiṃ kāle so cintesi, bhagavato sāsanaṃ nāma pabbajjaupasampadatāvena sambandhaṃ, upasampadabhāvo ca sīmaparisavatthu ñattikammavācāsampattīhi sambandhoti. Evañca pana cintetvā sīmavinicchayaṃ tassaṃ vaṇṇanaṃ vinayasaṅgahaṃ tassaṃvaṇṇanaṃ sīmālaṅkāra sīmasaṅgahañca saddato atthato ca punappunaṃ upaparikkhitvā aññamaññaṃ saṃsanditvā pubbāparaṃ tulayitvā bhagavato adhippāyo īdiso ganthakārānaṃ adhippāyo īdisoti passitvā amhākaṃ rāmaññaraṭṭhe baddhanadīsamuddajātessarādayo sīmāyo bahukāpi samānā ayaṃ parisuddhāti vavatthapetuṃ dukkaraṃ, evaṃ sati sīmaparisāparisuddhā bhavituṃ dukkarāti paṭibhāti.

Tato pacchā rāmaññaraṭṭhe tipiṭakadharabyattappaṭibalattherehi mantetvā rañño paṭibhānānurūpaṃ sīmaparisā parisuddhā bhavituṃ dukkarāti therā vinicchaniṃsu.

Atha rājā evampi cintesi,– ahovata sammāsambuddhassa sāsanaṃ pañcavassasahassāni patiṭṭhatissatīti ganthesu vuttopi samāno abhisambuddhato catusaṭṭhādhikadvisahassamatteneva kālena sāsane malaṃ hutvā upasampadakamme kaṅkhāṭṭhānaṃ tāva uppajji, kathaṃ pana pañcavassasahassāni sāsanassa patiṭṭhānaṃ bhavissatīti. Evaṃ dhammasaṃvegaṃ uppādetvā punāpi evaṃ cintesi,- evaṃ ettakaṃ sāsane malaṃ dissamānopi samāno upasampadakamme kaṅkhāṭṭhānaṃ dissamānopi samāno parisuddhatthāya anārabhitvā mādiso appossukko majjhatto nisīdituṃ ayutto, evañhi sati bhagavati saddho pasannomhīti vattabbataṃ anāpajjeyyaṃ, tasmā sāsanaṃ nimmalaṃ kātuṃ ārabhissāmīti.


我来直译这段巴利文：
这位长老一直住在林中。他持头陀行，少欲知足，有惭有愧，乐于学戒，精通且具威力。他在锡兰岛名为卡兰布的水池的洒水界场内，以名为森林宝的僧王为戒和尚，以名为罗睺罗跋陀、曾为毗阇耶巴胡王之师的长老为羯磨阿阇黎，与超过五位比丘一起受具足戒。这位长老回来后住在木提马城，发展僧团，护持教法。通过这两位长老，教法从锡兰岛传到若蛮国。
这是教法在若蛮国的第六次建立。
此后，佛法经过两千零二年，迦利时代八十一年时，在瞻波城（今缅甸勃生），获得"最胜法大王"称号的法塔王如同护持自己子民一样，以法、以平等护持古西马区、瞻波区和木提马区的居民统治国家。这位国王精通三藏和四吠陀，善于文法、韵律、修辞等，学习各种技艺，通晓各种语言，具足信心、持戒等功德，如同秋月照耀白莲一般，对教法极其信仰。
有一次他想到：世尊的教法是通过出家和具足戒而相续的，而具足戒的存在与界场、僧团、白羯磨文的圆满相关。如此思考后，他一再从字义和意义两方面详细考察《界场抉择》及其注释、《律藏纲要》及其注释、《界场庄严》和《界场纲要》，相互对照，前后比较，看到"世尊的意趣是这样，论著者的意趣是这样"后想道："在我们若蛮国，虽有许多水界、海界、池界等界场，但要确定哪个是清净的很困难，这样的话，界场和僧团要清净是困难的。"
此后他与若蛮国持三藏、精通且有能力的长老们商议，长老们依据国王的见解判定界场和僧团要清净是困难的。
这时国王又这样想："虽然诸论中说正等正觉者的教法将住世五千年，但从证悟后仅仅二千六十四年的时间，教法就已经染污，在具足戒羯磨中就已经出现疑惑之处，那么教法怎么能住世五千年呢？"如此生起法的厌离心后，又想道："即使看到教法有如此多的污染，看到具足戒羯磨有疑惑之处，像我这样的人不为清净而努力，无所事事地保持中立是不适当的。如果这样，我就不能说'我对世尊有信心'了，因此我要开始使教法无垢。"


Kuto nukho dāni sāsanaṃ āharitvā thiraṃ patiṭṭhā peyyanti āvajjanto evaṃ cintesi,- bhagavato kira parinibbānato chattiṃsādhike dvisate sampatte mahāmoggali puttatissatthero mahāmahindattheraṃ pesetvā sīhaḷadīpe sāsanaṃ patiṭṭhāpesi, tadā devānaṃ piyatissarājā mahāvihāraṃ kārāpetvā adāsi, sāsanavarañca ekāsitādhikāni dvivassasatāni vimalaṃ hutvā patiṭṭhahi, bhikkhusaṅghopi mahāvihāra vāsigaṇavasena ekatova aṭṭhāsi, tato pacchā abhayagirivāsije tavanavāsivasena dvedhā hutvā bhijji, jinacakke aṭṭhasattasatādhike sahasse sampatte sirisaṅghabodhiparakkamabāhumahārājā udumbaragirivāsi mahākassapattherappamukhaṃ mahāvihāra vāsigaṇaṃ anuggahetvā yathāvutte dvegaṇe visodhesi, sāsanaṃ nimmalaṃ akāsi, tato pacchā vijayabāhuparakkamabāhurājūnaṃ dvinnaṃ kālepi sāsanaṃ nimmalaṃ hutvāyeva aṭṭhāsi, teneva byattappaṭibalabhikkhū āyācitvā sīhaḷadīpaṃ gantvā puna sikkhaṃ gaṇhā pessāmi, tesaṃ pana paramparavasena pavattānaṃ bhikkhūnaṃ vasena amhākaṃ rāmaññaraṭṭhe sāsanaṃ nimmalaṃ hutvā patiṭṭhahissatīti. Evaṃ pana cintetvā moggalānattheraṃ somattherañca sīhaḷadīpaṃ gamanatthāya yāci. Therāca sāsanappaṭiyattakammamidanti manasikaritvā paṭiññaṃ akaṃsu.

Rājā ca dāṭhādhātupūjanatthāya bhikkhusaṅghassa pūjanatthāya bhūvanekabāhurañño paṇṇākāratthāya deyyadhammapaṇṇākāravatthūni paṭiyādetvā citradūtaṃ rāmadūtanti ime dve amacce dvīsu nāvāsu nāyakaṭṭhāne ṭhapetvā kaliyuge sattatiṃsādhike aṭṭhavassasate sampatte māghamāsassa puṇṇamito ekādasamiyaṃ sūravāre citradūtaṃ saddhiṃ moggalānattherappamukhehi bhikkhūhi ekāya nāvāya gamāpesi. Phagguṇamāsassa aṭṭhamiyaṃ sīhaḷadīpe kalambutitthaṃ pāyāsi.

Rāmadūtaṃ pana tasmiṃyeva vasse māghamāsassa puṇṇamito dvādasamiyaṃ candavāre saddhiṃ somattherappamukhehi bhikkhūhi ekāya nāvāya gamāpesi. Ujukaṃ pana vātaṃ alabhitvā citramāsassa juṇhapakkhanavamiyaṃ sīhaḷadīpe valligāmaṃ pāyāsi.

Tato pacchā tepi dve amaccā dvīsu nāvāsu ābhatāni dātabbapaṇṇākāravatthūni sandesapaṇṇāni ca bhūvanekabāhurañño bhikkhūsaṅghassa ca adāsi. Raññā pesitabhikkhūnañca sandesapaṇṇe kathitaniyāmeneva kalyāṇiyaṃ nāma nadiyaṃ udakukkhepasīmāyaṃ sāmaṇerabhūmiyaṃ patiṭṭhāpetvā puna upasampadakammaṃ akaṃsu.

Upasampajjitvā ca bhūvanekabāhurājā nānāppakāre bhikkhūnaṃ sāruppe parikkhāre datvā idaṃ pana āmisadānaṃ yāva jīvitapariyosānāyeva paribhuñjitabbaṃ bhavissati, nāmalañchaṃ pana na jīrissatīti katvā rāmadūtassa nāvāya pakhānabhūtassa somattherassa sirisaṅghabodhisāmīti nāmaṃ adāsi. Avasesānaṃ pana dasannaṃ therānaṃ kittisirimeghasāmi parakkamabāhusāmi buddhaghosasāmi sīhaḷadīpavisuddhasāmi guṇaratanadharasāmī jinālaṅkārasāmi ratanamālisāmi saddhammatejasāmi dhammarāmasāmi bhūvanekabāhusāmīti nāmāni adāsi.



这是巴利文的完整中文直译：
现在从何处取来教法并使之稳固地确立呢？他如是思考着：据说，在世尊般涅槃后二百三十六年时，大目犍连子帝须长老派遣大摩哂陀长老，在锡兰岛（今斯里兰卡）确立了教法。当时天爱帝须王修建并供养了大寺。殊胜的教法清净地确立了二百八十一年。比丘僧团以大寺派系为一体而住持。其后分裂为二派，即无畏山寺派和多婆那寺派。当正法轮运转一千七百七十八年时，狮子菩提·帕拉克马巴胡大王护持了以优昙跋罗山寺的大迦叶长老为首的大寺派系，并净化了前述的两个派系，使教法清净。此后，在维迦耶巴胡王和帕拉克马巴胡王两位统治期间，教法仍然保持清净。因此，我将邀请有才智能力的比丘前往锡兰岛重新受戒。通过他们的师徒相承，我们缅甸的教法将得以清净地建立。
如是思考后，他请求目犍连长老和苏摩长老前往锡兰岛。长老们考虑到这是为了教法复兴的事业，便接受了请求。
国王为供养牙舍利、供养比丘僧团、赠送给部瓦内卡巴胡王的礼物，准备了应赠送的礼品，任命齐特拉使者和拉玛使者这两位大臣为两艘船的领导。在迦利时代八百三十七年，在磨月圆满后第十一日星期日，派遣齐特拉使者与以目犍连长老为首的比丘们乘一艘船启程。他们在腊月初八日抵达锡兰岛的卡兰布港（今科伦坡）。
而拉玛使者则在同年磨月圆满后第十二日星期一，与以苏摩长老为首的比丘们乘另一艘船启程。因未能得到顺风，于制多月白分第九日到达锡兰岛的瓦利伽马。
此后，这两位大臣将两艘船载来的礼品和书信呈献给部瓦内卡巴胡王和比丘僧团。按照国王在给比丘们的信函中所说的方式，在称为迦梨耶尼河的水界场域的沙弥地，为他们重新举行了具足戒仪式。
部瓦内卡巴胡王授予比丘们各种适合的资具后说道："这些物质供养只能在有生之年受用，但法名却是永不衰败的。"于是赐给乘拉玛使者之船的苏摩长老法名为"狮子菩提长者"。其余十位长老分别赐名为吉祥功德云长者、帕拉克马巴胡长者、佛音长者、锡兰岛清净长者、功德宝持长者、胜庄严长者、宝鬘长者、正法光明长者、法园长者、部瓦内卡巴胡长者。


Citradūtassa nāvāya pakhānabhūtassa moggalānattherassa dhammakittilokagarusāmīti nāmaṃ adāsi. Avasesānaṃ pana sirivanaratanasāmi maṅgalattherassāmi kalyāṇatissassāmi candagirisāmi siridantadhātusāmi vanavāsitissasāmi ratanalaṅkārasāmi mahādevasāmi udumbaragirisāmi cūḷābhayatissasāmīti nāmāni adāsi. Bāvīsatiyā pana pacchā samaṇānaṃ nāmaṃ na adāsi. Abhinavasikkhaṃ pana sabbesaṃyeva adāsi.

Tato pacchā cetiyapūjanādīni katvā taṃtaṃkiccaṃ nipphādetvā puna āgamaṃsu. Bhūvanekabāhurājā citradūtaṃ evamāha, rāmādhipatirañño paṇṇākāraṃ paṭidātuṃ icchāmi, paṭidūtañca pesetuṃ tāva tvaṃ āgamehīti. Evaṃ pana vatvā pacchā āgamanakāle caṇḍavātabhayena mahāsamuddamajjhe nāvā avagacchati. Tena sīhaḷaraññā pesitanāvāya sabbe sannipatitvā āruhitvā āgacchantā tīṇi divasāni atikkamitvā puna caṇḍavātabhayena agambhīraṭṭhāne silāya ghaṭṭetvā laggitvā gantuṃ asakkuṇitvā ekaṃ uḷumpaṃ bandhitvā jaṅgheneva agamaṃsu. Sīhaḷarañño ca dūto paṇṇākāraṃ datvā paccāgamāsi. Bhikkhūsu ca bhikkhū antarāmaggeyeva maccu ādāya gacchati. Aho aniccā vata saṅkhārāti. Honti cettha,–

Imesaṃ pana āraddhaṃ, na kiccaṃ yāva niṭṭhitaṃ;

Na tāva ādiyissanti, maccu natthi āpekkhanā.

Nikkāruṇiko hi esa, balakkārena ādiya;

Rodamānaṃva ñātīnaṃ anicchantaṃva gacchatīti.

Rāmādhipatirājāca tesaṃ bhikkhūnaṃ pattakāle haṃsāvatīnagarassa pacchimasmiṃ disābhāge narasūrena nāma amaccena paribhutte gāmakhette pāḷiaṭṭhakathāḷīkādayo punappunaṃ passitvā upaparikkhitvā sīmasamūhanasīmasammutikammāni kārapesi. Sīhaḷadīpe bhagavatā nhāyitapubbāya kalyāṇiyā nāma nadiyaṃ udakukkhepasīmaṃ katvā tattha mahāvihāravāsīnaṃ bhikkhūnaṃ santike upaladdhaupasampadabhāvehi bhikkhūhi katattā kalyāṇīsīmāti samaññaṃ akāsi. Iccevaṃ rāmādhipatirājā pattalaṅke bhikkhū nissāya sāsanaṃ suṭṭhu patiṭṭhitaṃ akāsi. Kaliyugassa aṭṭhatiṃsādhikaaṭṭhavassasatakālato yāva ekacattālīsādhikaaṭṭhavassasatā tesaṃ bhikkhūnaṃ vaṃse asītimattā gaṇapāmokkhattherā ahesuṃ. Tesaṃ sissajātāni pana chabbisādhikāni dvisatāni catusahassāni dasasahassāni ahesuṃ. Evaṃ bhagavato sāsanaṃ rāmaññaraṭṭhe vuḍḍhiṃ rāmaññaraṭṭhe vuḍḍhiṃ virūḷiṃ vepullamāpajjiti.

Idaṃ rāmaññaraṭṭhe sattamaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Yadā pana arimaddananagare anuruddho nāma rājā sudhammapuraṃ sarājikaṃ abhibhavitvā viddhaṃsi, tadā rāmaññaraṭṭhaṃ rājasuññaṃ hutvā patiṭṭhahi. Rāmaññaraṭṭhe muttimanagare soṇuttaravaṃso eko gaṇo, sivalivaṃso eko, tāmalindavaṃso eko, ānandavaṃso eko, buddhavaṃso eko, mahānāgavaṃso ekoti chaggaṇā visuṃ visuṃ hutvā aṭṭhaṃsu nānāsaṃvāsakā nānānikāyā.

Dhammacetiyaraññā pana kārāpitasāsanampi abhijjamānaṃ hutvā aṭṭhāsi. Samānasaṃvāso ekanikāyoyeva ahosi. Haṃsāvatīmuttimasuvasena tīṇipi rāmaññaraṭṭhāni sunāparanta saṅkhātena ekābaddhāni hutvā tiṭṭhanti. Pubbeca marammaraṭṭhindarājūnaṃ āṇāpavattanaṭṭhānāni ahesuṃ . Tasmā marammaraṭṭhato ekacce bhikkhū rāmaññaraṭṭhaṃ gantvā kalyāṇīsīmāyaṃ puna sikkhaṃ gaṇhiṃsu. Dhammacetiyaraññākārāvitasāsanaṃ sakalaṃ marammaraṭṭhampi byāpetvā ogāhetvā tiṭṭhati.


这是巴利文的完整中文直译：
他赐给乘齐特拉使者之船的目犍连长老法名为"法称世尊长者"。其余诸位则分别赐名为吉祥林宝长者、吉祥长老长者、迦利耶尼帝须长者、月山长者、吉祥牙舍利长者、林住帝须长者、宝庄严长者、大天长者、优昙跋罗山长者、小无畏帝须长者。对于后来的二十二位沙门，他没有赐予法名，但是对所有人都给予了新的学处。
此后，他们完成了塔庙供养等各项事务后返程。部瓦内卡巴胡王对齐特拉使者说道："我想回赠礼物给罗摩帝帕王，并派遣回访使节，请你稍候。"说完这些后，在后来返程时，由于狂风之险，船只在大海中沉没。因此他们全都集合在锡兰王派来的船上启程，航行三天后，又遇到狂风之险，船搁浅在浅滩的岩石上无法前进，于是他们扎了一个木筏，步行而去。锡兰王的使者送交礼物后返回。在比丘中，有些比丘在途中被死神带走。啊！诸行实是无常！这里有偈：
这些人所开始的事业，尚未完成；
死神不会等待，毫不顾惜。
他确实无情，以强力掠夺；
亲眷虽悲泣，不愿亦须去。
罗摩帝帕王在这些比丘到达时，在汉萨瓦底城西方地区，在名为那罗苏罗大臣所管辖的村地，反复查看巴利三藏注疏和复注后，举行了撤销界场和结界的羯磨。因为是在锡兰岛上世尊曾经沐浴过的迦利耶尼河的水界场域，由在大寺派比丘处获得具足戒的比丘们所举行的，故称为迦利耶尼界场。如是罗摩帝帕王依靠来自楞伽（锡兰）的比丘们使教法得以良好确立。从迦利时代八百三十八年至八百四十一年期间，在这些比丘的传承中有大约八十位僧团领袖长老。他们的弟子共有一万四千二百二十六人。如是世尊的教法在缅甸地区兴盛、增长、广大。
这是缅甸地区第七次教法的确立。
当阿努律陀王在阿里曼达那城（今蒲甘）征服并摧毁了苏达玛布拉（今丹老）及其国王时，缅甸地区便成为无王之地。在缅甸地区的木蒂玛城（今毛淡棉）有六个派别分别独立：苏努陀罗派系一派、西瓦利派系一派、多摩林达派系一派、阿难陀派系一派、佛派系一派、大龙派系一派，这些都是不同共住、不同部派的团体。
而法塔王建立的教法仍然保持不分裂，是同一共住的单一部派。汉萨瓦底、木蒂玛、苏瓦这三个缅甸地区与称为苏纳帕兰塔的地区连为一体。这些地方以前都是缅甸国王统治的领土。因此一些缅甸的比丘前往缅甸地区在迦利耶尼界场重新受戒。法塔王所建立的教法遍及并渗透了整个缅甸地区。


Rāmaññaraṭṭhe soṇuttarattherānaṃ sāsanaṃ patiṭṭhāpitakālato paṭṭhāya yāva sudhammapure manohariraññā arahantānaṃ saṃvijjamānatā veditabbā. Tato pacchā pana uttarā jīvāriyāvaṃsamahākāḷaprānadassittherānaṃ kāle lokiyajjhānābhiññālābhiyoyeva saṃvijjaṃsūti. Adhunā pana tīsupi rāmaññaraṭṭhesu dhammacetiyaraññā kārāvitasāsanaṃyeva tiṭṭhati. Etthaca hetuphalasambandhavasena ādiantavasene ca sāsanavaṃsaṃ paññāya tulayitvā āditova dassitehi tīhi nayehi yathāpaveṇī ghaṭṭiyati, tathā gaṇheyyāti. Ayañca sāsanavaṃso lajjipesalasikkhākāmānaṃyeva vasena vutto, nālajjīnaṃ vasenāti daṭṭhabbo.

Tāya ca theraparamparāya muttimanagaravāsimedhaṅkaratthero lokadīpakasāraṃ nāma ganthaṃ akāsi. Haṃsāvatīnagaravāsī pana ānandatthero madhusāratthadīpaniṃ nāma abhidhammaṭīkāya saṃvaṇṇanaṃ, haṃsāvatīnagaravāsīyeva dhammabuddhatthero kavissāraṃ nāma chandovaṇṇanaṃ, haṃsāvatīnagaravāsīyeva saddhammālaṅkāratthero paṭṭhānasāradīpaniṃ nāma pakaraṇaṃ, tatheva aññataro thero apheggusāraṃ nāma ganthaṃ akāsi. Evaṃ anekappakārānaṃ ganthakārānaṃ mahātherānaṃ vasanaṭṭhānaṃ hutvā sāsanaṃ ogāhetvā virūḷaṭṭhānaṃahosīti.

Iti sāsanavaṃse suvaṇṇabhūmisāsanavaṃsakathāmaggā nāma

Tatiyo paricchedo.

4. Yonakaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo



这是巴利文的完整中文直译：
从苏努陀罗长老等在缅甸地区确立教法的时期开始，直到苏达玛布拉（今丹老）的玛诺哈利王时代，应知都有阿罗汉存在。此后，在北方生命传承的大黑般若见长老时期，只有获得世间禅定神通的人存在。而现在，在三个缅甸地区都只有法塔王所建立的教法存在。在此，应当依据因果关联和始末关系，以智慧权衡教法传承，按照最初所示的三种方式如其传承顺序来理解。这教法传承是就具惭愧、端正、欲学之人而言，不是就无惭愧者而言。
在那个长老传承中，住在木蒂玛城（今毛淡棉）的美达嘎拉长老著作了名为《世间光明精要》的论著。而住在汉萨瓦底城的阿难陀长老著作了名为《甘露义灯》的阿毗达摩注疏解释，同样住在汉萨瓦底城的法佛长老著作了名为《诗人精华》的韵律论著，也是住在汉萨瓦底城的正法庄严长老著作了名为《发趣精要灯》的论著，同样有一位长老著作了名为《无障精要》的论著。如是，这里成为许多著作论典的大长老们的住处，教法深入扎根而兴盛。
此为《教法传承》中《金地教法传承史品》第三章。
4.教法传承中《希腊地区教法传承史品》

4. Idāni pana yonakaraṭṭhe sāsanassuppattiṃ kathessāmi . Bhagavā hi veneyyahitāvaho yonakaraṭṭhe mamasāsanaṃ cirakālaṃ pabhiṭṭhahissatīti āpekkhitvā saddhiṃ bhikkhu saṅghena desacārikaṃ āhiṇḍanto labhuñjaṃ nāma nagaraṃ agamāsi. Tadā eko nesādo hariphalaṃ datvā taṃ paribhuñjitvā haribīje khipite pathaviyaṃ apatitvā ākāseyeva patiṭṭhāsi. Taṃ disvā sitaṃ patvākāsi. Tamatthaṃ disvā ānandatthero pucchi. Anāgate kho ānanda imasmiṃ ṭhāne mama dhātucetiyaṃ patiṭṭhahissati, sāsanaṃ virūḷamāpajjissatīti byākāsi. Bhagavatā pana hariphalassa bhuñjitaṭṭhānattāharibhuñjoti tassa raṭṭhassa nāmaṃ ahosi. Dvinnaṃ tāpasānaṃ ṭhapitaṃ jalasuttikaṃ paṭicca yonakānaṃ bhāsāya labhuñjoti nāmaṃ ahosi.

Tadā tattha mapinnāya nāma ekissā mātikāya samīpe nisinno eko lavakulikajeṭṭhako attano puttaṃ sattavassikaṃ bhagavato niyyādetvā pabbājesi. Kammaṭṭhānānuyogavasena acireneva arahattaṃ pāpuṇi. Sattavassi kassaca sāmaṇerassa arahattaṃ sacchikataṭṭhānataṃ paṭicca yonakabhāsāya etaṃ ṭhānaṃ caṅgamaṅgha iti vuccati. Cirakāla vasena jaṅgamaṅgha iti vuccati. Tato paṭṭhāyayeva yonakaraṭṭhe sāsanaṃ patiṭṭhātīti.

Idaṃ yonakaraṭṭhe paṭhamaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Sāsane pana pañcatiṃsādhike dvivassasate sampatte mahārakkhitatthero yonakaraṭṭhaṃ gantvā kambojakhemāvara haribhuñjāyuddhayādīsu anekesu raṭṭhesu sāsanaṃ patiṭṭhāpeti. Tāni hi sabbāni raṭṭhāni saṅgahetvā dassentehi aṭṭhakathācariyehi yonakalokanti okāsakālokavācakena sāmaññasaddena vuttaṃ. Pakati hesā ganthakārānaṃ yena kenacākārena atthantarassa viññāpanāti.

Mahārakkhitatthero ca saddhiṃ pañcahi bhikkhūhi pāṭaliputtato anilapathamaggena yonakalokaṃ āgantvā kāḷakārāmasuttena yonake pasādesi. Sattatisahassādhikapāṇasatasahassaṃ maggaphalālaṅkāraṃ adāsi. Santike cassa dasasahassāni pabbajiṃsu. Evaṃ so tatthasāsanaṃ patiṭṭhāpesi. Tathā ca vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ,–

Yonakaraṭṭhaṃ tadā gantvā, so mahārakkhito isi;

Kāḷakārāmasuttena, te pasādesi yonaketi.

Tato paṭṭhāya tesaṃ sissaparamparā bahū honti, gaṇanapathaṃ vītivattā.

Idaṃ yonakaraṭṭhe mahārakkhitattherādayo paṭicca

Dutiyaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Yonakaraṭṭhe lakunnanagare jinacakke pañcavassasate maṇimayaṃ buddhappaṭimaṃ māpetvā visukammadevaputto nāgasenattherassa adāsi. Nāgesenatthero ca tasmiṃ paṭimamhi dhātu āgantvā patiṭṭhātūti adhiṭṭhāsi. Adhiṭṭhānavaseneva sattadhātuyo āgantvā tattha patiṭṭhahitvā pāṭihāriyaṃ dassesunti rājavaṃse vuttaṃ.

Tañca vacanaṃ mama parinibbānato pañcavassasate atikkante ete uppajjissantīti milindapañhāyaṃ vuttavacanena kālaparimāṇavasena ca sameti. Yonakaraṭṭhe milindarañño kāle jinacakke pañcavassasateyeva nāgasenattheraṃ paṭissa jinacakkaṃ virūḷaṃ hutvā patiṭṭhāsi.

Idaṃ yonakaraṭṭhe nāgasenattheraṃ paṭicca tatiyaṃ

Sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Kaliyuge pañcasaṭṭhivasselabhuñjanagarato saṅkamitvā kyuṅgaranagare māpikassa baññācomaṅgara nāmakassa rañño kāle majjhimadesato kassapatthero pañcahi therehi saddhiṃ āgacchi.


这是巴利文的完整中文直译：
4.现在我将讲述教法在希腊地区的兴起。世尊为了利益应度化者，期望"我的教法将在希腊地区长久确立"，与比丘僧团一起游行各地，来到名为拉布扬的城市。当时一位猎人供养了诃梨果，世尊食用后，投掷诃梨种子，种子没有落在地上而是停留在空中。见此情形，世尊显露微笑。阿难陀长老见此而发问。世尊解释说："阿难陀，在未来，我的舍利塔将在此地建立，教法将会增长。"因为是世尊食用诃梨果的地方，故该地区被称为"诃梨邦佳"。而因两位苦行者设置的水池，在希腊语中称为"拉布扬"。
当时，在一个名为玛宾那亚的水渠附近，有一位织工首领将他七岁的儿子献给世尊出家。此童子通过修习业处不久便证得阿罗汉果。因为七岁沙弥在此证得阿罗汉果，此地在希腊语中称为"章卡曼卡"。经过长久时间后称为"章卡曼卡"。从那时起，教法就在希腊地区确立。
这是希腊地区第一次教法的确立。
当教法传播二百三十五年时，大勒昙长老前往希腊地区，在甘菩查、凯马瓦拉、诃梨邦佳、阿瑜陀耶等许多地区确立教法。注疏师们将这些地区统称为"希腊世界"，这是以地方世界为名的通称。这是论著作者们用某种方式表达其他含义的惯例。
大勒昙长老与五位比丘从华氏城经空路来到希腊世界，用《黑园经》使希腊人生信。十七万众生获得道果庄严，一万人在他座下出家。如是他在那里确立了教法。如注疏中所说：
"彼时大勒昙仙人，前往希腊之国土；
以《黑园经》教化彼，令诸希腊人生信。"
从此以后，他们的师徒传承众多，超出计数之道。
这是希腊地区依大勒昙长老等的第二次教法确立。
在希腊地区拉昆那城，在佛历五百年时，毗首羯摩天子造了一尊宝玉佛像赠与那先长老。那先长老则发愿愿舍利来此佛像中安住。以此发愿力，七颗舍利便来此安住并显现神变，如王统史中所说。
这段记载在时间上与《那先比丘经》中所说"我般涅槃后五百年，这些人将出现"的话相符合。在希腊地区弥兰陀王时期，正值佛历五百年，以那先长老为缘，正法轮蒸蒸日上地确立。
这是希腊地区依那先长老的第三次教法确立。
在迦利时代六十五年，从拉布扬城迁都到久嘎拉城的玛皮克·班雅措曼卡拉王时期，有迦叶长老与五位长老从中印度来到。


Tadā so rājā vihāraṃ katvā tesaṃ adāsi. Sīhaḷadīpato ca dhātuyo ānetvā eko thero āgacchi. Dhātuto pāṭihāriyaṃ disvā pasīditvā labhuñjacetiya nidhānaṃ akāsi. Te ca there paṭicca yonakaraṭṭhe sāsana vaṃso āgato.

Idaṃ yonakaraṭṭhe catutthaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Kaliyuge dvāsaṭṭhādhike sattasate sampatthe cinaraṭṭhindo rājā abhibhavitvā sakalampi yonakaraṭṭhaṃ saṅkhubbhitaṃ hoti. Tadā mahādhammagambhīratthero mahāmedhaṅkaratthe rocāti dve thero yonakaraṭṭhato saddhiṃ bahūhi bhikkhūhi sīhaḷadīpaṃ agamaṃsu. Tadā ca sīhaḷadīpe dubbhikkhabhayena abhibhūto hutvā tato syāmaraṭṭhe sokkatayanagaraṃ puna agamaṃsu.

Tato pacchā lakunnanagaraṃ gantvā sāsanaṃ paggaṇhantānaṃ lajjipesalānaṃ bhikkhūnaṃ santike puna sikkhaṃ gaṇhiṃsu. Te ca thero syāmaraṭṭhe yonakaraṭṭhe ca sabbattha sāsanaṃ patiṭṭhāpesunti.

Idaṃ yonakaraṭṭhe pattalaṅke dve there paṭicca pañcamaṃ

Sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Kaliyuge pañcavīsādhike aṭṭhavassasate sampatte sirisaddhammalokapaticakkavattirājā labhuñjacetiyaṃ puna mahantaṃ katvā tassa cetiyassa samīpe cattāro vihāre kārāpetvā mahāmedhaṅkarattherassa sāriputtattherassa ca adāsi. Tadāpi te dve therā sāsanaṃ parisuddhaṃ katvā patiṭṭhāpesunti.

Idaṃ yonakaraṭṭhe mahāmedhaṅkarasāriputtatthere

Paṭicca chaṭṭhaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Kaliyuge tecattālīsādhike navavassasate sampatte haṃsāvatīnagare anekasetibhindo nāma rājā yonakaraṭṭhaṃ abhibhavitvā attano hatthagataṃ katvā bali bhuñjanatthāya jeṭṭhaputtassa anuruddhassa nāma rājakumārassa datvā bahūhi amaccehi saddhiṃ tattha gantvā anurājatāvena rajjaṃ kārāpesi. Sāsanañca visodhāpetuṃ saddhammacakkasāmittheraṃ tena saddhiṃ pahiṇi.

Anekasetibhinno kira rājā yonakaraṭṭhaṃ vijayakāle paṭhamaṃ sāsanassa patiṭṭhānabhūtamidanti katvā taṃraṭṭhavāsino karamarānītabhāvena na aggahesīti.

Yathāvuttattheravaṃsesu ca eko lakunnanagare araññavāsī thero tattha nagare ajja asukasmiṃ ṭhāne eko matoti gihīnaṃ kathetvā yathākathitaṃ bhūtaṃ hutvā ayaṃ abhiññālābhīti pākaṭo ahosi.

Tasmiṃyeva ca nagare mahāmaṅgalo nāma thero anekasetibhindassa rañño yujjhituṃ āgatakāle anekasetibhindo rājā maṃ pakkosissati, samānajātikaṃ dūtaṃ pessessatīti pakkositakālato paṭhamamevavadi. Yathāvuttaniyāmeneva pakkosanato ayaṃ abhiññā lābhīti kitti ghoso ahosi.

Tattha nagare ñāṇavilāsatthero saṅkhyāpakāsakaṃ nāma pakaraṇaṃ akāsi. Taṃḷīkaṃ pana pattalaṅkattherassa vihāre vasanto sirimaṅgalonāma thero akāsi.

Visuddhimaggadīpaniṃ pana saṃññvattaaraññavāsī uttarārāmo nāma eko thero. Maṅgaladīpaniṃ sirimaṅgalatthero. Uppātasantiṃ aññataro thero. Taṃ kira uppātasantiṃ sajjhāyitvā cīnarañño senaṃ ajinīti. Iccevaṃ yonakaraṭṭhe abhiññālābhīnaṃ ganthakārānañca therānaṃ ānubhāvena jinasāsanaṃ parisuddhaṃ hutvā patiṭṭhāti. Evaṃ hetuphalasambandhavasena ādi anta sambandhavasena ca yathāvuttehi tīhi nayehi theraparamparā ghaṭṭetvā gahetabbā.

Iti sāsanavaṃse yonakaraṭṭhasāsanavaṃsakathā

Maggo nāma catuttho paricchedo.

5. Navavāsīraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo



我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
那时，国王建造了寺院并将其赠与他们。一位长老从楞伽岛（现斯里兰卡）带来舍利。见到舍利显现神迹后生起信心，便在拉布查塔寺建立了宝藏。由于这些长老的缘故，佛教传统得以传入月氏国。
这是佛教在月氏国的第四次确立。
在迦利年七百六十二年时，中国王征服了整个月氏国，使其动荡不安。当时大法深长老和摩诃美陀伽罗地区的罗佳两位长老，与众多比丘一同从月氏国前往楞伽岛。当时楞伽岛遭受饥荒之灾，因此他们又前往暹罗国的素可泰城。
之后他们前往拉贡那城，在具惭愧德行的比丘身边重新受戒学习。这些长老在暹罗国和月氏国各地确立了佛教。
这是由帕塔兰克的两位长老促成的佛教在月氏国的第五次确立。
在迦利年八百二十五年时，西里萨达摩洛卡帕底遮克拉瓦底王重新扩建了拉布查塔寺，并在该塔寺附近建造了四座寺院，赠与摩诃美陀伽罗长老和舍利弗长老。当时这两位长老使佛教清净并确立下来。
这是由摩诃美陀伽罗和舍利弗两位长老促成的佛教在月氏国的第六次确立。
在迦利年九百四十三年时，在恒河城（现缅甸勃固）的阿内卡赛提宾王征服了月氏国，将其纳入掌控之后，为了征收贡赋，将其交给长子阿努鲁达王子，与众多大臣一同前往那里，以副王的身份统治。他还派遣萨达玛查卡沙米长老随同前往净化佛教。
据说阿内卡赛提宾王在征服月氏国时，考虑到这是佛教最初确立之地，因此没有将该国居民当作战俘对待。
在上述长老传承中，有一位住在拉贡那城林间的长老，他会告诉在家人城中某处有人去世，所说皆应验，因此他以具神通而闻名。
在同一座城市里，名为大吉祥的长老在阿内卡赛提宾王来征战时，预先说道："阿内卡赛提宾王会召见我，会派遣同族使者来。"正如他所说的那样实现了，因此他以具神通的名声传扬开来。
在那座城市里，智慧光长老著作了《数量阐释论》。而在帕塔兰克长老的寺院居住的吉祥长老则作了该论的注释。
《清净道论义疏》是由森林住者、名为北寺的一位长老所著。《吉祥义疏》为吉祥长老所著。《降伏凶兆》为另一位长老所著。据说诵读《降伏凶兆》便能战胜中国军队。如此，由于月氏国具神通和著作论典的长老们的威力，佛陀教法得以清净确立。应当如是依据因果关系和首尾相连的方式，按照上述三种方法理解长老的传承。
以上是《教法史》中月氏国教法史品第四章。
第五章 那瓦西国教法史品

5. Idāni vanavāsīraṭṭhe sirikhettanagarasāsanavaṃsaṃ vakkhāmi. Jinacakke hi ekādhike vassasate sampatte jaṭilo sakko nāgo garuḷo kumbhaṇḍo candī paramīsvarocāti ime satta sirikhettaṃ nāma nagaraṃ māpesuṃ. Tattha dvattapoṅko nāma rājā rajjaṃ kāresi. Tassa kira tīṇi akkhīni santīti. Tadā bhagavato sāvakā arahantā tisahassamattā tattha vasiṃsu. So rājā tesaṃ arahantānaṃ devasikaṃ catūhi paccayehi upatthambhi. Cha sarīradhātuyo ca ekekaṃ ekekasmiṃ nidahitvā cha cetiiyāni kārāpesi. Dakkhiṇabāhuṃ pana nidahitvā ekampi cetiyaṃ kārāpesi.

Uṇhīsadhātuṃ pana kaṅgarannagarato ānetvā ekampi cetiyaṃ kārāpesi. Taṃ pana tāva na niṭṭhitaṃ. Pacchā anuruddharājā gahetvā arimaddananagaraṃ ānetvā caññiṅkhu nāma cetiye nidhānaṃ akāsi. Tasmā rakkhitattherassa āgamanato pubbepi sāsanaṃ patiṭṭhāsīti daṭṭhabbaṃ. Tato pacchā sāsanaṃ dubbalaṃ hutvā aṭṭhāsi.

Idaṃ vanavāsīraṭṭhe paṭhamaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Mahāmoggaliputtatissattherena pana pesito rakkhitatthero vanavāsīraṭṭhaṃ gantvā ākāse ṭhatvā anamataggapariyāyakathāya vanavāsike pasādesi. Kathāpariyosāne panassa saṭṭhisahassānaṃ dhammābhisamayo ahosi. Sattatisahassamattā pabbajiṃsu. Pañcavihārasatāni patiṭṭhāpesuṃ. Evaṃ so tattha sāsanaṃ patiṭṭhāpesi. Teneva aṭṭha kathāyaṃ –

Gantvāna rakkhitatthero,

Vanavāsiṃ mahiddhiko;

Antalikkhe ṭhito tattha,

Desesi anamataggiyanti vuttaṃ.

Evaṃ vanavāsīraṭṭhe pubbeyeva sāsanaṃ ogāhetvā patiṭṭhahi. Na pana tāva sakalaṃ byāpetvā patiṭṭhahi.

Idaṃ tāva vanavāsīraṭṭhe sirikhettanagare dutiyaṃ

Sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Jinacakke pana tettiṃsādhike catuvassasate kukkuṭa sīso nāma eko rājā rajjaṃ kāresi. Tassa rañño kāle bhagavato sāvakā arahantā pañcasatamattā ahesuṃ. Tesampi so rājā devasikaṃ catūhi paccayehi upatthambhesi. Sotāpannasakadāgāmianāgāmino pana gaṇanapathaṃ vītivattā ahesuṃ.

Idaṃ vanavāsīraṭṭhe sirikhettanagare paramparābhatavasena

Tatiyaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Iccevaṃ vanavāsīraṭṭhe anekasatehi arahantattherehi sāsanaṃ puṇṇindusaṅkāsaṃ hutvā ativiya vijjotesi. Sāsanika ganthakārā pana mahātherā tattha na sandissanti. Arahantattherā pana rājūnaṃ āyācanaṃ ārabbha dhammasatthaṃ ekaṃ viracayiṃsūti porāṇā vadantīti. Iccevaṃ–

Teca therā mahāpaññā,

Paggahetvāna sāsanaṃ;

Sūriyo viya atthaṅgo,

Upagā maccusantikaṃ.

Tasmā hi paṇḍito poso,

Yāva maccu nacāgato;

Tāva puññaṃ kare niccaṃ,

Mā pamajjeyya sabbadāti.

Iti sāsanavaṃse vanavāsīraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo

Nāma pañcamo paricchedo.

6. Aparantaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo



我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
5. 现在我要讲述那瓦西国室利切城的教法史。在佛历一百零一年时，结发行者、帝释天、龙、金翅鸟、鸠盘荼、旃提、最高神这七位建立了名为室利切的城市。在那里，一位名叫德瓦塔蓬的国王统治着。据说他有三只眼睛。那时有约三千位佛陀的阿罗汉弟子居住在那里。这位国王每日以四事供养这些阿罗汉。他将六份舍利分别安置，建造了六座塔寺。他还安置右臂舍利建造了一座塔寺。
他从康格兰城带来顶髻舍利，建造了另一座塔寺。但这座塔寺尚未完工。后来阿努鲁达王将其带到阿里曼达那城（现缅甸蒲甘），安置在名为禅因古的塔寺中。因此应当了解，在勒基达长老到来之前，佛教已经确立。此后佛教变得衰弱。
这是佛教在那瓦西国的第一次确立。
摩诃目犍连子帝须长老派遣的勒基达长老前往那瓦西国，住立虚空中，以无始轮回经的开示使那瓦西人生起信心。开示结束时，六万人证悟法义。约七万人出家。建立了五百座寺院。如此他在那里确立了佛教。因此注释书中说：
"具大神通的勒基达长老，
前往那瓦西国；
住立虚空中，
开示无始轮回经。"
如是佛教早已渗入那瓦西国并确立。但尚未遍及全境。
这是佛教在那瓦西国室利切城的第二次确立。
在佛历四百三十三年时，有一位名叫鸡头的国王统治。在这位国王时期，有约五百位佛陀的阿罗汉弟子。这位国王也每日以四事供养他们。而须陀洹、斯陀含、阿那含则多得难以计数。
这是通过传承而来的佛教在那瓦西国室利切城的第三次确立。
如此，在那瓦西国，由数百位阿罗汉长老使佛教如满月般光辉灿烂。然而在那里未见有著作佛教论典的大长老。古人说阿罗汉长老们应国王请求编写了一部法典。如是：
"那些具大智慧的长老们，
扶持着佛教；
如太阳西沉，
趣向死亡寂静。
因此智者，
趁死神未至；
应当常行功德，
切莫放逸懈怠。"
以上是《教法史》那瓦西国教法史品第五章。
第六章 阿巴兰国教法史品

6. Idāni pana marammamaṇḍale aparantaraṭṭhe sāsanavaṃsaṃ vakkhāmi. Amhākañhi marammaraṭṭhe suppādakatitthe vāṇijagāme vasante cūḷapuṇṇa mahāpuṇṇedve bhātike paṭicca bhagavato dharamānasseva atirekavīsativassakālato pabhuti sāsanaṃ patiṭṭhāsi. Na pana tāva byāpetvā patiṭṭhāsi. Teneva puna sāsanassa patiṭṭhāpanatthāya mahāmoggaliputtatissatthero yonakadhammarakkhitattheraṃ pesesīti.

Bhagavā pana lohitacandanavihāraṃ paṭiggahetvā sattasattāhāni nisīditvā samāgatānaṃ devamanussānaṃ dhammarasaṃ adāsi. Sattāhesu ca ekasmiṃ ahu caturāsītipāṇasahassānaṃ dhammābhisamayo ahosi. Pañcasatamattehi ca pāsādehi āgacchanto antarāmagge saccabandhapabbate nisinnassa saccabandhassa nāma isino dhammaṃ desetvā chahi abhiññāhi saddhiṃ arahattaṃ pāpesi. Vāṇijagāme ca isidinnaseṭṭhi ādīnampi dhammarasaṃ pāyesi. Iccevaṃ saccabandhaisidinnamahāpuṇṇādayo paṭicca amhākaṃ marammamaṇḍale sāsanaṃ patiṭṭhāsi.

Idaṃ marammamaṇḍale aparantaraṭṭhe paṭhamaṃ sāsanassa

Patiṭṭhānaṃ.

Bhagavato parinibbutato pañcatiṃsādhike dvivassasate sampatte tatiyasaṅgītiṃ saṅgāyitvā avasāne mahāmoggaliputtatissatthero attano saddhivihārikaṃ yonakadhammarakkhitattheraṃ saddhiṃ catūhi bhikkhūhi aparantaraṭṭhaṃ pesesi. Aparantaraṭṭhañca nāma amhākaṃ marammamaṇḍale sunāparantaraṭṭhameva. Tamatthaṃ pana heṭṭhā avocumhā.

Yonakadhammarakkhitattheropi aparantaraṭṭhaṃ āgantvā aggikkhandhopamasuttena raṭṭhavāsīnaṃ pasādesi. Sattatimattānaṃ pāṇasahassānaṃ dhammarasaṃ pāyesi. Raṭṭhavāsino ca bahavo sāsane pabbajiṃsu. Rājakulatopi sahassamattā pabbajiṃsu. Itthīnaṃ pana atirekasaṭṭhisahassamattā pabbajiṃsu. Tañca na aggikkhandhopamasuttantaṃ sutvā pabbajantīnaṃ itthīnaṃ vasena vuttaṃ, atha kho ādito paṭṭhāya yāvacirakālā sāsanaṃ pasīditvā pabbajantīnaṃ itthīnaṃ vasena vuttanti daṭṭhabbaṃ. Kasmāti ce, itthīnaṃ bhikkhunīnaṃ santikeyeva pabbajituṃ yuttattā yonakadhammarakkhitattherena ca saddhiṃ bhikkhunīnaṃ anāgatattā. Evaṃ cirakālaṃ atikkamitvā pacchā bhikkhuniyo āgantvā tāsaṃ santike pabbajitānaṃ vasena vuttanti daṭṭhabbaṃ. Sīhaḷadīpe anuḷādeviyo pabbajitakāle mahāmahindattherassa saṅghamittātheriyā pakkosanatā idha ñāpakāti. Evaṃ yonakadhammarakkhitattheraṃ paṭicca aparantaraṭṭhe sattānaṃ bahupakāro ahosi. Tenevaṭṭhakathāyaṃ–

Aparantaṃ vigāhitvā, yonako dhammarakkhito;

Aggikkhandhūpamenettha, pasādesi jane bahūti.

Tatthāyaṃ adhippāya viseso gahetabbo. Kathaṃ. Aggikkhandhopamasuttantaṃ nāma bhikkhūnaṃ paṭipattivasena vuttaṃ, taṃ bhikkhūnaṃyeva desetuṃ vaṭṭati, theropi tattha taṃ desesi, tasmā puṇṇasaccabandhādayo paṭicca bhagavato dharamānassa vīsativassakāleyeva sāsanaṃ aparantaraṭṭhe patiṭṭhahitvā kasmiñci kasmiñci ṭhāne bhikkhūnaṃ saṃvijjamānattā tesaṃ bhikkhūnaṃ saṅgahetvā desetuṃ pacchā āgatānañca bhikkhūnaṃ parisuddhācārataṃ viññāpetuṃ aggikkhandhopamasuttaṃ thero desesīti. Evañca sati arimaddananagare samaṇakuttakānaṃ saṃvijjamānabhāvaṃ vakkhamānena vacanena sameti.

Idaṃ marammamaṇḍale aparantaraṭṭhe dutiyaṃ

Sāsanassa patiṭṭhānaṃ.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
6. 现在我要讲述缅甸地区阿巴兰国的教法史。在我们的缅甸国，由于住在苏巴达卡港口商人村的小富那和大富那两兄弟的缘故，在世尊在世时二十余年期间，佛教就已确立。但尚未广泛传播。因此，为了重新确立佛教，摩诃目犍连子帝须长老派遣了优那卡·达摩勒基达长老。
世尊接受红檀香寺后，在那里住了七个七日，为聚集而来的天人众宣说法味。在这七个七日中的一日，有八万四千众生证悟法义。当他乘五百座宫殿而来时，在途中向坐在实谛山的实谛仙人宣说佛法，使其证得六神通和阿罗汉果。在商人村中，他也使以伊西丁那长者为首的人们饮受法味。如此，由于实谛、伊西丁那、大富那等人的缘故，佛教在我们的缅甸地区得以确立。
这是佛教在缅甸地区阿巴兰国的第一次确立。
在佛陀般涅槃后二百三十五年，在第三次结集结束时，摩诃目犍连子帝須长老派遣他的共住弟子优那卡·达摩勒基达长老与四位比丘前往阿巴兰国。所谓阿巴兰国就是我们缅甸地区的苏那巴兰国。这一点我们在前面已经说过。
优那卡·达摩勒基达长老来到阿巴兰国后，以火聚譬喻经使该国居民生起信心。他使七万众生饮受法味。许多国民在佛教中出家。约有一千位王族成员出家。而女性出家者超过六万人。这里所说的女性出家者数量，并非是听闻火聚譬喻经后立即出家的人数，而应理解为从开始到很长时间以来对佛教生起信心而出家的女性总数。为什么这么说呢？因为女性应当在比丘尼处出家，而优那卡·达摩勒基达长老同行中并无比丘尼。应当理解为很久之后比丘尼们来到后，在她们处出家的人数。楞伽岛阿努拉王后出家时摩诃摩因达长老召请僧伽密多长老尼来此即可证明这一点。如此，由于优那卡·达摩勒基达长老的缘故，在阿巴兰国对众生有诸多利益。因此注释书中说：
"优那卡·达摩勒基达深入阿巴兰，
以火聚譬喻经使众多民众生信。"
这其中应当理解以下特殊含义。怎样理解呢？所谓火聚譬喻经是针对比丘修行而说的，应当只对比丘宣说，长老也在那里宣说此经。因此，由于富那、实谛等人的缘故，佛教在世尊在世二十年期间就在阿巴兰国确立，在某些地方已有比丘存在，为了摄受这些比丘并向后来的比丘说明清净行为，长老才宣说火聚譬喻经。如此便与后文将要提到的在阿里曼达那城（现缅甸蒲甘）有伪装沙门的说法相符合。
这是佛教在缅甸地区阿巴兰国的第二次确立。


Yasmā pana buddhe, bhagavā puṇṇattherassa yācanamārabbha aparantaraṭṭhaṃ āgantvā vāṇije hi kārite candanavihāre vasitvā ekasmiṃ samaye ānandena pacchāsamaṇena tambadīparaṭṭhampi desacārikaṃ āhiṇḍi. Āhiṇḍitvā arimaddananagaraṭṭhānasamīpaṃ patvā pabbatamuddhani ṭhatvā anāgate kho ānanda imasmiṃ padese sammuti nāma rājā arimaddanaṃ nāma nagaraṃ māpessati , tasmiñca nagare mama sāsanaṃ virūḷaṃ hutvā patiṭṭhahissatīti byākāsi. Ayamattho porāṇavedapātthakesu vutto.

Yonakadhammarakkhitatthero ca aparantaraṭṭhaṃ āgantvā tambadīparaṭṭhampi āhiṇḍitvā tambadīparaṭṭhavāsīnampi dhammarasaṃ pāyesiyeva. Ayamattho khattiyakulato eva purisasahassāni pabbajiṃsūti aṭṭhakathāyaṃ vuttattā viññāyati. Tadā hi aparantaraṭṭhe khattiyo natthi, tambadīparaṭṭhindoyeva taṃ anusāsetvā ati vasati, khattiye ca āsante kuto khattiyakulāni bhavissanti, teneva tambadīparaṭṭhato purisasahassāni pabbajiṃsūti viññātabbaṃ. Tasmā tambadīpikasāsanavaṃsampi idha vattuṃ yujjati.

Tenidāni tambadīpikāsāsanavaṃsaṃ pavakkhāmi. Amhākañhi marammamaṇḍale tambadīparaṭṭhe arimaddananagare sammutirājā nāma bhūpālo rajjaṃ karesi. Tato paṭṭhāya yāva anuruddharaññā samathi nāmake dese nisinnānaṃ tiṃsamattānaṃ samaṇakuttakānaṃ saṭṭhisahassamattānaṃ sissānaṃ ovādaṃ datvā cariṃsu.

Tesaṃ pana samaṇakuttakānaṃ ayaṃ vādo,- sace yo pāṇātipātaṃ kareyya, so īdisaṃ parittaṃ bhaṇanto tamhā pāpakammā parimucceyya, sace pana yo mātāpitaraṃ hantvā anantariyakammato parimuccitukāmo bhaveyya, īdisaṃ parittaṃ bhaṇeyya, sacepi puttadhitānaṃ āvāhavivāhakammaṃ kattukāmo bhaveyya, ācariyānaṃ paṭhamaṃ niyyādetvā āvāhavivāhakammaṃ kātabbaṃ, yo idaṃ cārittaṃ atikkameyya, bahu apuññaṃ pasaveyyāti evamādīhi micchāvādehi attano attano upagatānaṃ ovādaṃ adaṃsu. Tamatthaṃ sutvā anuruddharājā paricitapuñño tesaṃ vādaṃ na ruci. Ayaṃ tesaṃ micchāvādoti.

Tadā ca arimaddananagare arahanto nāma thero āgantvā sāsanaṃ patiṭṭhāpesi. Ayaṃ arahantattherassa aṭṭhuppatti,– rājavaṃsāgataparittanidānāgatasāsanappaveṇiyāgatavasena tividhā hoti.

Tatthāyaṃ rājavaṃsāgataṭṭhuppatti,– tadā hi sunāparantatambadīparaṭṭhesu sabbena sabbaṃ sabbadā thiraṃ sāsanaṃ na tāva patiṭṭhāsi. Teneva bhagavato byākataniyāmena sāsanaṃ patiṭṭhāpessāmāti cintetvā mahātherā sakkassa devānamindassa santikaṃ gantvā sāsanaṃ anuggahituṃ samatthaṃ puggalaṃ dehīti yāciṃsu. Sakkoca devānamindo tāvatiṃsabhavane ekaṃ devaputtaṃ yācitvā ekissā brāhmaṇiyā kucchimhi paṭisandhiṃ gaṇhāpesi. Dasamāsaccayena vijāyanakāle sīlabuddhi nāma thero anurakkhitvā vaye sampatte pabbājesi. Tīsu piṭakesu ativiya cheko hutvā arahattaṃ pāpuṇi. Arahantoti nāmena pākaṭo ahosi.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
因为佛陀、世尊应富那长老的请求来到阿巴兰国，住在商人们建造的栴檀寺，某时与阿难作侍者巡行铜洲国（现缅甸中部）。巡行至阿里曼达那城（现缅甸蒲甘）附近，站在山顶上对阿难说："阿难，未来在这个地方将有一位名叫僧密帝的国王建立名为阿里曼达那的城市，在那座城市里我的教法将茁壮确立。"这件事记载于古代吠陀章节中。
优那卡·达摩勒基达长老来到阿巴兰国后也巡行铜洲国，使铜洲国居民也饮受法味。这一点从注释书中说"仅从刹帝利种姓就有一千人出家"可以了解。因为当时阿巴兰国没有刹帝利，是铜洲国王统治管理那里，没有刹帝利，哪里会有刹帝利种姓？因此应当理解为从铜洲国有一千人出家。所以在这里讲述铜洲国的教法史也是适合的。
因此现在我要讲述铜洲国的教法史。在我们缅甸地区铜洲国的阿里曼达那城，有一位名叫僧密帝的国王统治。从那时起直到阿努鲁达王时期，有约三十位伪装沙门在名为沙玛提的地方向约六万弟子给予教导。
这些伪装沙门有如下说法：如果有人造作杀生，诵念这样的护咒就能从那恶业解脱；如果有人想要从杀害父母的无间业解脱，应诵念这样的护咒；如果想要举行子女的婚嫁，应先献给老师们然后再举行婚嫁；谁违背这种习俗，就会造下多种恶业。他们以这样的邪说教导前来的人们。听到这件事的阿努鲁达王修习过功德，不喜欢他们的说法。这是他们的邪说。
那时有位名叫阿罗汉的长老来到阿里曼达那城建立佛教。这位阿罗汉长老的来历有三种说法：根据王统史、护咒因缘和教法传承。
其中根据王统史的来历是这样的：那时在苏那巴兰和铜洲国，佛教还未完全稳固确立。因此，大长老们想要按照佛陀的授记确立佛教，便前往帝释天王处请求能够护持佛教的人选。帝释天王请求三十三天的一位天子，使他投生在一位婆罗门女的胎中。满十月分娩时，戒慧长老守护，长大后让他出家。他在三藏极其精通，证得阿罗汉果。以阿罗汉之名而闻名。


Soca thero marammamaṇḍale jinasāsanaṃ vijjotāpetuṃ arimaddananagaraṃ āgantvā nagarato avidūre ekasmiṃ araññe nisīdi. Tadā sakko devānamindo ekaṃ nesādaṃ palobhetvā tassa theraṃ dassesi. Atha nesādassa etadahosi,– ayaṃ pana amanusso yakkho bhaveyya, sace pana manusso bhaveyya, evaṃ sati milakkhujātiko bhaveyyāti. Evaṃ pana cintetvā rañño dassanatthāya nagaraṃ ānesi. Thero ca aṭṭhaparikkhāre gahetvā anugacchi. Nesādā ca theraṃ ānetvā rañño dassesi.

Rājā disvā santindriyo ayaṃ, na milakkhujātiko, imassa abbhantare sāradhammo atthi maññeti laddhasūriyobhāsaṃviya padumaṃ phullacittaṃ hutvā vīmaṃsetukāmo theraṃ āha,– attano sāruppaṃ āsanaṃ ñatvā nisīdāhīti.

Thero ca rājapallaṅkaṃ āruhitvā nasīdi. Rājā ca ayaṃ aggāsane nisīdi, avassaṃ aggapuggalo bhaveyyāti cintetvā tvaṃ kassa ñāti, kassa bhisso, kuto āgatosīti pucchi. Thero ca evamāha,– lokasmiṃ yo navaguṇasampanno bhagavā sammāsambuddho, tassāhaṃ ñāti, sobhagavāyeva mamācariyo, bhikkhusaṅghassa nisinnaṭṭhānato āgatomhīti.

Rājā ca somanassappatto hutvā āha, tava ācariyena desitaṃ dhammaṃ ekadesato desehīti. Atha yathā siridhammāsokarañño nigrodhasāmaṇerena appamādadhammo desito, evaṃ appamādadhammaṃyeva thero desesi.

Rājā ca puna āha,– kuhiṃ dāni sammāsambuddho nisīdati, tena pana desito dhammo katippamāṇo, tassa sāvakā pana katippamāṇā, tumhādisā aññe atthi vā mā vāti. Idāni amhākaṃ ācariyo sammāsambuddho parinibbuto, dhātuyoyeva idāni atthi, tena pana desito dhammo caturāsītidhammakkhandhasahassappamāṇo, sudhammapure piṭakattayaṃ yugaḷavasena tiṃsavidhā atthi, mayā añño paramattha sammutivasena duvidhopi saṅgho atthīti.

Taṃ sutvā rājā bhiyyosomattāya pasanno hutvā puna ārocesi,– mama bhante imasmiṃ paccakkhe natthi tayā añño nātho, ajjabhagge pāṇupetaṃ maṃ upāsakoti dhārehi, tava ovādaṃ ahaṃ sirasā paṭiggaṇhissāmīti.

Tato pacchā araññakaṅgārahe ṭhāne vihāraṃ kārāpetvā adāsi. Samaṇakuttakānampi vādaṃ bhindi, yathā pana suvaṇṇapātiṃ labhitvā suvaṇṇabhājanaṃ labhitvā mattikābhājananti. Sakalepi ca raṭṭhe samaṇakuttakānaṃ vādaṃ jahāpesi. Tasmiñca kāle samaṇakuttakā hīnalābhā hutvā therassa upanāhaṃ bandhiṃsu. Te pana samaṇakuttakā araññe nissāmikāviya koleyakā sunakhā anāthā hutvā kāyikacetasikadukkhaṃ labhiṃsu.

Rājā ca tamatthaṃ ñatvā yathā samaṇakuttakā nābhibhavanti, tathā ārakkhaṃ ṭhapesi. Te ca samaṇakuttake setavatthaṃ nivāsāpetvā āvudhagāhayodhabhāvena rājakamme niyojāpesi. Thero ca sāsane pasanne jane pabbājetvā upasampādetvā sāsanaṃ visodhāpesi. Rājā ca imasmiṃ raṭṭhe porāṇikā rājāno samaṇakuttakānaṃ vādaṃ gahetvā rajjaṃ kāresuṃ, sace hi pana tesaṃ anatthakarajjaṃ puna gaṇhāpetuṃ sakkuṇeyyaṃ, evaṃ sati ahaṃ tesaṃ anatthakarajjaṃ apanetvā sātthakarajjaṃ gaṇhāpetumicchāmīti anusocīti.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
这位长老为了使佛教在缅甸地区光大，来到阿里曼达那城，住在城外不远处的一片森林中。那时帝释天王诱导一位猎人，让他看见长老。猎人心想："这或许是非人夜叉，如果是人的话，那就是蛮族之人。"这样想着，就带他进城让国王见。长老携带八种资具跟随而行。猎人带长老去见国王。
国王见到后想："他诸根寂静，不是蛮族之人，我想他内心有真实的法。"如莲花得到阳光照耀般心开意解，想要考验长老就说："请知道合适的座位坐下。"
长老没有登上王座就坐下。国王想："他没有坐在上座，一定是最上等的人。"就问道："你是谁的亲属？谁是你的医师？从哪里来？"长老这样回答："在世间具足九种功德的世尊、正等正觉者，我是他的亲属，世尊就是我的老师，我从比丘僧团住处而来。"
国王生起欢喜说："请为我说说你老师所教导的法的一部分。"于是，如同尼拘律沙弥向法阿育王说示不放逸法一样，长老也说示不放逸法。
国王又问："现在正等正觉者住在哪里？他所说的法有多少？他的弟子有多少？像你这样的还有没有？"[长老答]："现在我们的老师正等正觉者已经涅槃，现在只有舍利。他所说的法有八万四千法蕴之多。在善法城（现缅甸实皆）三藏成对而有三十种。除我之外还有胜义和世俗两种僧团。"
听到这些，国王更加生起信心，又说道："尊者，在我眼前没有比你更好的依怙，从今以后请认我为具有生命的优婆塞，我将以头顶受持你的教导。"
此后在适合林居的地方建造寺院供养给他。也破斥了伪装沙门的说法，就像得到金钵后就不再要陶钵一样。在全国也使人们放弃伪装沙门的说法。那时伪装沙门们失去利养，对长老怀恨在心。那些伪装沙门如同森林中无主的野狗一样无依无靠，遭受身心之苦。
国王知道此事后，设置守卫使伪装沙门不能侵扰。让那些伪装沙门穿白衣，任命他们作为持武器的军人为王工作。长老则使已信仰佛教的人出家受具足戒，净化教法。国王追悔道："这个国家的古代国王们接受伪装沙门的说法而治国。如果能够使他们重新接受有益的政权，我想要除去他们无益的政权，建立有益的政权。"


Ayaṃ pana parittanidānāgataṭṭhuppatti, –

Sīhaḷadīpe kira vippavāsīnagare nisinno eko bhikkhuupadvārāvatīnagaraṃ gantvā pariyattiṃ uggaṇhi. Tato pacchā sudhamma puraṃ gantvā pariyattiṃ uggaṇhi. Tasmiñca kāle sirikhettanagare pāṭalirukkhe eko gantho atthīti sutvā sudhammapurato sirikhettanagaraṃ agamāsi. Antarāmagge luddhako theraṃ passitvā ayaṃ yakkhoti maññitvā gahetvā anuruddharañño dassesi.

Tadā rājā theraṃ pucchi,– ko pana tvanti. Ahaṃ mahārāja gobhamassa sāvakoti. Puna rājā pucchi,–tiṇṇaṃ pana ratanānaṃ kīdisoti. Thero āha,– mahosadhapaṇḍitoviya mahārāja buddho daṭṭhabbo, umaṅgoviya dhammo, videhasenā viya saṅghoti. Evaṃ upamāhi pakāsito rājā puna pucchi,–kiṃ nukho ime gotamassa sāvakāti. Na kho mahārāja ime gotamassa sāvakā, ime pana amhehi visabhāgā samaṇakuttakāye vāti. Evaṃ vutte tato paṭṭhāya te samaṇakuttake vijahi, tiṇaṃ viya nātimaññi. Pāṭalirukkhasu siratopi laddhaṃ tesaṃ ganthaṃ laddhaṭṭhāneyeva agginā jhāpesi. Tampi ṭhānaṃ yāvajjatanā aggijhāpanathalanti pākaṭanti.

Thero ca vimāna vatthuṃ rañño desesi. Rājā ca pasīditvā sirikhettanagarato arimaddananagaraṃ paccāgamanakāle ānesi.

Idaṃ pana pāṭalisusire laddhaganthassa kāraṇaṃ,- tesañhi samaṇakuttakānaṃ abbhantare eko upāyaccheko samaṇakuttako attano vādānurūpaṃ ganthaṃ katvā sirikhettanagare dvattiṃsaratanakkhandhassa pāṭalirukkhassa susire pavesetvā punappunaṃ udakena temetvā mattikāya limpetvā puna tacaṃ uppādetvā uṭṭhāpesi. Tadā mayaṃ supine pāṭalirukkhe sāragantho atthabyañjanasampanno eko atthītii passāmāti kolāhalaṃ uppādesuṃ. Taṃ sutvā rājā sirikhettanagaraṃ gantvā taṃ pāṭalirukkhaṃ bhinditvā gavesento taṃ ganthaṃ labhi. Ganthe pana sakavādavasena samaṇakuttakasāmaññatā īdisāyeva, ete gotamāsāvakā hontii, etesaṃyeva ācāro saggamaggapathabhūtoti evamādīhi kāraṇehi vuttaṃ. Rājā ca pasīditvā samaṇakuttakānaṃ bahūni dātabbāni adāsi. Tato pacchā therassa dhammakathaṃ sutvā taṃ agginā jhāpesīti evaṃ samaṇakuttakānaṃ vacanaṃ sutvā sirikhettanagaraṃ gantvā arimaddananagaraṃ paccāgacchanto theraṃ ānesīti daṭṭhabbaṃ. Arimaddananagaraṃ sampattakāle jetavanaṃ nāma vihāraṃ kārāpetvā adāsi. Thero ca tattha sāsānaṃ visodhetvā nisīdi. Rājā devasikaṃ udakaṃ ānetvā aggamahesī pana devasikaṃyeva piṇḍapātaṃ ānetvā bhojesi. Uppannakaṅkhā kālepi taṃtaṃkaṅkhāṭṭhānaṃ pucchīti.

Ayaṃ pana sāsanappaveṇiyāgataṭṭhuppatti,–

Sudhammapure hi samāpattilābhī anomadassī nāma thero soṇuttarattherānaṃ vaṃsānurukkhaṇavasena saddhiṃ pañcahi bhikkhu satehi nisīdi. Tassa pana padhānasisso adhisīlonāma, tassa padhānasisso prānadassī nāma, tassa padhānasisso kāḷo nāma, tassa padhānasisso arahanto nāma, tassa padhānasisso ariyavaṃso nāmāti.

Idañca vacanaṃ-ko panesa uttarājīvamahātheroti. Ayañhi thero rāmaññadesiyaputto ariyavaṃsattherassa sisso. Ariyavaṃsatthero pana kappuṅganagaravāsī mahākāḷattherassa sisso. So pana sudhammanagaravāsino prānadassī mahātherassa sissoti kalyāṇī silālekhane vuttavacanena na sameti. Evampi sati yathicchita adhippāyo na nassatīti daṭṭhabbaṃ.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
这是根据护咒因缘的来历：
据说在楞伽岛（现斯里兰卡）维帕瓦西城住的一位比丘前往德瓦拉瓦提城学习教法。之后又去善法城（现缅甸实皆）学习教法。那时听说在室利切城有一本书藏在波吒梨树中，就从善法城前往室利切城。在途中被猎人看见，猎人以为他是夜叉，抓住他带去见阿努鲁达王。
那时国王问长老："你是谁？"[长老答]："大王，我是瞿昙的弟子。"国王又问："三宝是怎样的？"长老说："大王，应当把佛陀视为大药贤者，把法视为地道，把僧团视为毗提诃军队。"国王听到这些比喻后又问："这些是不是瞿昙的弟子？"[长老答]："大王，这些不是瞿昙的弟子，这些与我们不同，是伪装沙门。"听到这话后，从此他放弃那些伪装沙门，如草一般不再尊重他们。他把从波吒梨树顶上得到的那些人的书就在得到的地方用火焚烧。那个地方直到今天都以火烧地而闻名。
长老为国王说示《天宫事》。国王生起信心，在从室利切城返回阿里曼达那城时带他同行。
这是在波吒梨树洞得到书的原因：在那些伪装沙门中，有一个善于计谋的伪装沙门依照自己的说法写了一本书，放入室利切城三十二宝藏波吒梨树的树洞中，反复用水浸湿，涂上泥土，使树皮重新生长。那时他们散布谣言说："我们在梦中见到波吒梨树中有一本具足义理文句的精要书。"国王听到后前往室利切城，劈开那棵波吒梨树搜寻得到那本书。书中依据自己的说法表明伪装沙门的身份，说"这些是瞿昙的弟子"，"只有他们的行为才是通往天界之道"等等理由。国王生起信心，给予伪装沙门们许多供养。后来听了长老的说法后，就把那本书用火焚烧。应当理解为这样听信了伪装沙门的话去了室利切城，返回阿里曼达那城时带回了长老。到达阿里曼达那城后，建造了名为祇园的寺院供养给他。长老在那里净化教法而住。国王每日送水，王后每日送食物供养。有疑惑时就请问各种疑惑之处。
这是根据教法传承的来历：
在善法城有一位名叫阿诺马达西的获得禅定的长老，依照索那和优多罗长老的传承与五百比丘一同居住。他的首席弟子名叫阿帝西拉，其首席弟子名叫帕拉纳达西，其首席弟子名叫卡拉，其首席弟子名叫阿罗汉，其首席弟子名叫阿利耶宛沙。
这句话："这位优多罗吉瓦大长老是谁？"这位长老是罗曼亚国人之子，是阿利耶宛沙长老的弟子。阿利耶宛沙长老是卡蓬嘎城住的大卡拉长老的弟子。他是善法城住的帕拉纳达西大长老的弟子。这与迦梨亚尼碑文所说不符。即使如此，应当理解为所欲表达的含义并未丧失。


Evaṃ nānācariyānaṃ vādo nānākārena dissamānopi arahantattherassa arimaddananagare sāsanaṃ anuggahetvā patiṭṭhānatāyevettha pamāṇanti katvā nāvamaññitabbo. Sabbesañhi ācariyānaṃ vādepi arahantatthero arimaddananagaraṃ āgantvā sāsanaṃ patiṭṭhāpesīti attho icchitabboyevāti.

Arahantatthero pana mūlanāmena dhammadassīti pākaṭo sudhammapuravāsī sīlabuddhittherassa sissoti daṭṭhabbo. So ca thero pubbeva pabbajjakālato catūsu vedesu sikkhitasippo. Pabbajitvā pana sāḷakathaṃ piṭakattayaṃ uggaṇhitvā pāraṃ gantvā sabbattha pākaṭo. Sokkatayanagaraṃ anetvā manussā pūjenti. Tattha dasavassāni vasitvā puna sudhammapuraṃ āgantvā araññavāsaṃ samādiyi.

Tato pacchā jinacakke ekasaṭṭhādhike pañcasate sahasseca sampatte kaliyuge ekūnāsītādhike tisate sampatte anuruddharājā rajjaṃ pāpuṇi. Tadā arimaddananagare samaṇakuttakā mayaṃ gotamasāvakāti vatvā tiṃsatiṃsavaggā hutvā nisīdiṃsu. Vaggavasena kira sahassamattāti. Anuruddharājā ca tesaṃ samaṇakuttakānaṃ āgāriyābrahmacariyādīni sutvā na pasīdi. Evampi paveṇiyā āgabhattā na pajahi. Arahantaṃ pana theraṃ passitvā tato paṭṭhāya tesaṃ samaṇakuttakānaṃ nibaddhavattāni bhinditvā sāsane pasīdi.

Idaṃ marammamaṇḍale tambadīparaṭṭhe arimaddananagare arahantaṃ.

Nāma theraṃ paṭicca tatiyaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Tasmiñca kāle arahantatthero anuruddharājānaṃ āha,-tīsu sāsanesu pariyattisāsane tiṭṭhanteyeva paṭipatti sāsanaṃ tiṭṭhati, paṭipattisāsane tiṭṭhanteyeva paṭivedhasāsanaṃ tiṭṭhati, yathā hi gunnaṃ satepi sahassepi vijjamāne paveṇipa,likāya dhenuyā asati so vaṃso sāpaveṇī na ghaḷīyatii, evamevaṃ dhutaṅgadharānaṃ bhikkhūnaṃ satepi sahassepi vijjamāne pariyattiyā antarahitāya paṭivedho nāma na hoti, yathā pana nimikumbhiyo jānanatthāya pāsāṇa piṭṭhe akkharesu ṭhapitesu yāva akkharāni dharanti, tāva nidhikumbhiyo naṭṭhā nāma na honti, evamevaṃ pariyattiyā dharamānāya sāsanaṃ anantarahitaṃ nāma hoti, yathā ca mahato taḷākassa pāḷiyā thirāya udakaṃ na ṭhassatīti na vattabbaṃ, udake sati padumādīni pupphāni na pupphissantīti na vattabbaṃ, evamevaṃ mahātaḷākassa thirapāḷisadise tepiṭake buddhavacane sati udakasadisā paṭipattipūrakā kulaputtā natthīti na vattabbaṃ, tesu sati padumādipupphasadiso paṭivedho natthīti na vattabbaṃ, evaṃ ekantato pariyattimeva pamāṇaṃ, tasmā antamaso dvīsu pātimokkhasu vattamānesupi sāsanaṃ anantarahitameva, pariyattiyā antarahitāya suppaṭipannassāpi dhammābhisamayo natthi, anantarahitāya eva dhammābhisamayo atthi , idānipi amhākaṃ pariyattisāsanaṃ paripuṇṇaṃ natthi, sarīradhātuyo ca natthi, tasmā yattha pariyattisāsanaṃ sarīradhātuyo ca atthi, tattha paṇṇākārena saddhiṃ dūtaṃ pesetvā ānetabbā, evaṃ sati amhākaṃ raṭṭhe jinasāsanaṃ cirakālaṃ patiṭṭhahissatīti.

Evaṃ pana bhante sati kattha yācissāmāti. Suvaṇṇabhūmiraṭṭhe mahārāja sudhammapure tīhi vārehi piṭakattayaṃ likhitvā ṭhapesi, sarīradhātuyo ca bahū tattha atthīti. Rājā evaṃ bhanteti paṭiggaṇhitvā bahū paṇṇākāre paṭiyādetvā rājalekhanaṃ likhitvā aṭṭhaṅgasamannāgataṃ ekaṃ amaccaṃ dūtaṃ katvā pesesi.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
虽然各位导师的说法以不同方式呈现，但考虑到阿罗汉长老在阿里曼达那城护持并确立佛教才是这里的准则，不应轻视。在所有导师的说法中都应当接受阿罗汉长老来到阿里曼达那城确立佛教这一含义。
应当了解阿罗汉长老本名达摩达西而闻名，是善法城住的戒慧长老的弟子。这位长老在出家前就学习了四吠陀。出家后学习了论典和三藏，通达究竟而闻名各处。人们把他请到素可泰城供养。他在那里住了十年后又回到善法城，受持林居生活。
之后在佛历五百六十一年，迦利年三百七十九年时，阿努鲁达王得到王位。那时在阿里曼达那城，伪装沙门们自称是"瞿昙的弟子"，分成三十个团体而住。据说按团体计算约有一千人。阿努鲁达王听到这些伪装沙门的在家梵行等说法不生信心。即便如此，由于传统也未放弃。但见到阿罗汉长老后，从此破除了对那些伪装沙门的固定供养，对佛教生起信心。
这是由名为阿罗汉的长老促成的佛教在缅甸地区铜洲国阿里曼达那城的第三次确立。
那时阿罗汉长老对阿努鲁达王说："在三种教法中，唯有教理教法住立时实践教法才能住立，唯有实践教法住立时证悟教法才能住立。就像即使有百千头牛，若无传承母牛，那个种系就不能相续；同样，即使有百千位持头陀行的比丘，若教理消失，就不会有证悟。就像为了知道宝藏瓶的位置，在石板上刻下文字，只要文字存在，宝藏瓶就不会丢失；同样，只要教理住持，教法就不会消失。又如大水池的堤坝坚固，就不能说水不会停留，有水时就不能说莲花等不会开放；同样，当有如大水池坚固堤坝般的三藏佛语时，就不能说没有如水一般圆满实践的善男子，有他们时就不能说没有如莲花等般的证悟。如此唯有教理才是准绳，因此即使只有两部波罗提木叉住世，教法也未消失。教理消失时即使善于实践也无法证悟法义，教理未消失时才有证悟法义。现在我们的教理教法不圆满，也没有舍利，因此应当派使者带着礼物到有教理教法和舍利的地方请回，这样佛教才能在我们的国家长久确立。"
"如果这样的话，尊者，应当向哪里请求呢？""大王，在金地国（现缅甸下缅甸）善法城三次抄写三藏而安置，那里也有许多舍利。"国王回答"是的，尊者"后，准备了众多礼物，写了国书，选派一位具足八种品德的大臣作为使者派遣而去。


Sudhammapurindo manohari nāma rājāpi maccheracitto hutvā tumhādisānaṃ micchādiṭṭhīnaṃ ṭhāne piṭakattayaṃ sarīradhātuyo ca pahiṇituṃ na yuttā, tilokaggassa hi sammāsambuddhassa sāsanaṃ sammādiṭṭhīnaṃ ṭhāneyeva patiṭṭhahissati, yathā nāma kesarasīharājassa vasā suvaṇṇapātiyaṃyeva, na mattikābhājaneti.

Dūtā paccāgantvā anuruddharañño tamatthaṃ ārocesuṃ. Taṃ sutvā anuruddharājā kujjhi, tattakakapāle pakkhittatilaṃviya taṭa taṭāyi.

Atha rājā nadīmaggena nāvānaṃ asītisatasahassehi nāvikānaṃ yodhānaṃ aṭṭhakoṭīhi senaṃ byūhitvā thalamaggena saddhiṃ catūhi mahāyodhanāyakehi hatthīnaṃ asīti sahassehi assānaṃ navutiisatasahassehi yodhānaṃ asītikoṭiyā senaṃ byūhitvā sayameva yujjhituṃ sudhammaparaṃ gacchi.

Taṃ sutvā manoharirājā sītatasito hutvā attano bahū yodhe saṃvidahitvā sudhammapurayeva paṭisenaṃ katvā nisīdi.

Atha athabbaṇavede āgatappayogavasena punappunaṃ vāyamantāpi nagaramūlaṃ upasaṅkamituṃ na sakkā. Tadā rājā vedaññuno pucchi,–kasmā panettha nagaramūlaṃ upasaṅkamituṃ na sakkomāti. Vedaññuno āhaṃsu,-athabbaṇavedavidhānaṃ mahārāja atthi maññeti. Atha rājā pathaviyaṃ nidahitvā matakaḷevaraṃ uddharitvā mahāsamudde khipesi.

Ekaṃ kira manussaṃ hindukulaṃ jeṅgunāmakaṃ kīṭaṃ khādāpetvā taṃ māretvā hatthapādādīni aṅgapaccaṅgāni gahetvā chinnachinnāni katvā nagarassa sāmantā pathaviyaṃ nadahitvā ṭhapesi. Tadā pana nagaraṃ upasaṅkamituṃ sakkā. Nagarañca pavisitvā anuruddharājā manoharirājānaṃ jīvaggāhaṃ gaṇhi. Sudhammapure porāṇikānaṃ rājūnaṃ paveṇīāgatavasena ratanamayamañjūsāyaṃ ṭhapetvā pūjitaṃ sahadhātūhi piṭakattayaṃ gahetvā manoharirañño santakānaṃ dvattiṃsahatthīnaṃ piṭṭhiyaṃ āropetvā ānesi.

Arimaddananagaraṃ pana patvā dhātuyo ratanamayamañjūsāyaṃ ṭhapetvā sirisayanagabbhe ratanamañce sīsopadesassa samīpe ṭhapesi. Piṭakattayampi ratanamaye pāsāde ṭhapetvā bhikkhusaṅghassa uggahadhāraṇādiatthāya niyyādesi. Tato kira ānītaṃ piṭakattayaṃ uggaṇhantānaṃ ariyānaṃ sahassamattaṃ ahosīti.

Sudhammanagaraṃ vijayitvā piṭakena saddhiṃ bhikkhusaṅghaṃ ānetvā sāsanassa patiṭṭhāpanaṃ jinacakke ekādhike chasate vassasahasse kaliyuge ca soḷasādhike catusate sampatteti silālekhanesu vuttaṃ.

Anuruddharañño kāle puññānubhāvena tiiṇṇaṃ ratanānaṃ paripuṇṇattā puṇṇagāmoti samaññā ahosi. Cirakālaṃ atikkante ṇṇakāraṃ lopavasena makārassa ca niggahita vasena pugamīti marammabhāsāya vohārīyatīti anāgatavaṃsarājavaṃsesu vuttaṃ.

Anuruddharājāyeva cattāro mahāyodhe sīhaḷadīpaṃ pesetvā tatopi piṭakattayaṃ ānesi. Sīhaḷadīpato ānītapiṭakattayena sudhammapurato ānītapiṭakattayaṃ aññamaññaṃ yojetvā saṃsandetvā arahantatthero vīmaṃsesi. Tadā gaṅgādakenaviya yamunodakaṃ aññamaññaṃ anūnaṃ anadhikaṃ ahosi. Tehi piṭakehi aññānipi vaḍḍhetvā tipiṭakagabbhe ṭhapetvā pūjesi. Tesu tesu ṭhānesupi patiṭṭhāpesi.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
善法城的摩诺哈利王生起吝啬心说："不应当向你们这样的邪见者那里送去三藏和舍利。因为三界至尊正等正觉者的教法只会在正见者那里确立，就像狮子王的脂肪只会放在金钵中，不会放在陶钵中一样。"
使者们回来向阿努鲁达王报告此事。听到这些，阿努鲁达王发怒，如同芝麻放在热锅上一样噼啪作响。
于是国王沿水路以八十万艘船和八亿水手战士排列军队，沿陆路与四位大将军一起以八万头象、九十万匹马、八十亿战士排列军队，亲自前往善法城作战。
听到这些，摩诺哈利王战栗不安，调集众多战士，就在善法城组织防御军而住。
然而即使依照阿闼婆吠陀所说的方法反复尝试，也无法接近城基。那时国王问精通吠陀者："为什么我们无法接近城基？"精通吠陀者说："大王，这一定是阿闼婆吠陀的咒术。"于是国王把埋在地下的尸体挖出，扔进大海。
据说他让一个印度教徒吃了名叫征古的虫子后杀死他，取其手足等肢体切成碎片，埋在城的周围地下。那时就能接近城市了。进入城市后，阿努鲁达王活捉了摩诺哈利王。他取走了善法城历代国王传承以来放在宝石匣中供奉的连同舍利的三藏，装在摩诺哈利王的三十二头象背上带回。
到达阿里曼达那城后，他把舍利放在宝石匣中，安置在吉祥寝室宝床头部附近。又把三藏放在宝石宫殿中，交付给比丘僧团用于学习、记持等。据说学习从那里带来的三藏的圣者约有一千人。
碑文中说，征服善法城，带回三藏和比丘僧团，确立佛教是在佛历六百零一年，迦利年四百一十六年。
在阿努鲁达王时期，由于福德力三宝圆满，被称为布那村。据《未来史》和《王统史》说，经过长时间后，由于省略"ṇṇ"音和"m"音成鼻音，在缅甸语中称为"布甘"。
阿努鲁达王派遣四位大将军到楞伽岛，也从那里带回三藏。阿罗汉长老把从楞伽岛带来的三藏与从善法城带来的三藏互相对照比较检查。那时如同恒河之水与阎摩那河之水一样，互不增减。他增加了其他[经典]，放在三藏室中供奉。也在各处确立[佛教]。


Manoharirājānampi mraṅkapā nāma dese upaṭṭhākehi saha ṭhapesi. Tassa ca kira rañño mukhaṃ viravitvā kathaṃ sallāpentassa mukhato obhāso pajjalitvā nikkhami. So kadāci kadāci anuruddharañño santikaṃ āgantvā gāravavasena vandanādīni akāsi. Tadā anuruddharañño lomahaṃso uppajji ubbiggo ca. Tasmā tassa rañño nitthejatthāya buddharūpassa cetiyassa bhattaṃ pūjetvā taṃ gahetvā manoharirañño bhājesi. Tadā tassa tadānubhāvo antaradhāyi. Manoharirājā saṃvegaṃ āpajjitvā saṃsāre saṃsaranto yāva nibbānaṃ na pāpuṇāmi, tāva paravase nānuvatteyyanti patthanaṃ akāsi. Sudhammapurato ābhataṃ attano santakaṃ manomaya maṇiṃ ekassa seṭṭhino santike vikkiṇitvā laddhamūlena pañcavāharajatena abhujitapallaṅkavasena ekaṃ mahantaṃ buddha bimbaṃ parinibbānākārena ekanti dve buddhappaṭibimbāni kārāpesi. Yāvajjatanā tāni santīti. Iccevaṃ anuruddharājā sudhammapurato sīhaḷadīpato ca sāsanaṃ ānetvā arimaddananagare patiṭṭhāpesīti.

Idaṃ amhākaṃ marammamaṇḍale tambadīparaṭṭhe arimaddananagare

Anuruddharājānaṃ paṭicca catutthaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Uttarājīvattheropi soṇuttarānaṃ vaṃsato sāsanaṃ gahetvā sudhammapurato arimaddananagaraṃ āgantvā sāsanaṃ patiṭṭhāpesi.

Idaṃ amhākaṃ marammamaṇḍale tambadīparaṭṭhe arimaddananagare uttarājīvattheraṃ paṭicca pañcamaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Uttarājīvattherassa sīhaḷadīpaṃ gatakāle tena saddhiṃ gataṃ chappadaṃ nāma sāmaṇeraṃ sīhaḷadīpeyeva sīhaḷadīpikā pabbajiṃsu. Pabbajitvā ca chappadasāmaṇero pariyattiṃ uggaṇhitvā dasavassaṃ tattha vasitvā arimaddananagaraṃ paccāgacchi. Sivalittherañca tāmalindattherañca ānandattherañca rāhulatthe rañca anesi. Te pana therā tipiṭakadharā honti byattā dakkhā ca. Ayañcattho vitthārena heṭṭhā vutto.

Arimaddananagaraṃ patvā arimaddana vāsīhi bhikkhūhi saddhiṃ vinayakammāni akatvā puthu hutvā nisīdiṃsu. Narapatirājā ca tesu theresu ativiya pasīdi. Erāvatīnadiyaṃ uḷumpaṃ bandhitvā tattheva upasampadakammaṃ kārāpesi. Cirakālaṃ atikkamitvā so gaṇo vuḍḍhi hutvā uppajji.

Narapatirājā ca te there saddhiṃ saṅghena nimantetvā mahādānaṃ adāsi. Tadā chaṇe ākappasampannaṃ rūpasobhaggappakkaṃ ekaṃ nāṭakittiṃ disvā rāhulatthero paṭibaddhacitto lepe laggitavānaroviya kaddame laggitamātaṅgoviya ca kāma guṇalepakaddamesu laggito sāsane viramitvā hī nāyāvattītuṃ ārabhi. Maraṇanti karogena abhibhūto viya atekiccho hutvā sesattheresu ovādaṃ dinnesu pinādiyi. Tadā sesattherā taṃ evamāhaṃsu,-mā tvaṃ ekaṃ taṃ paṭicca sabbepi amhe lajjāpetuṃ na arahasi, mā idha hīnāyā vattehi, mallārudīpaṃ gantvā yathāruciṃ karohīti pesesuṃ. Rāhulatthero ca kusimatitthato nāvaṃ āruyha mallārudīpaṃ agamāsi. Mallārudīpaṃ pattakāle mallārurājā vinayaṃ jānitukāmo saha ṭīkāya khuddasikkhāpakaraṇaṃ tassa santike uggaṇhitvā ekapattamattaṃ maṇiṃ adāsi. Soca taṃ labhitvā hīnāyāvattīti. Honti cettha,-

Atidūreva hotabbaṃ, bhikkhunā nāma itthibhi;

Itthiyo nāma bhikkhūnaṃ, bhavanti idha verino.

Tāva tiṭṭhantu duppaññā, mayaṃ porāṇikāpi ca;

Mahāpaññā vināsaṃ, pattā haritacādayo.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
他把摩诺哈利王和侍从安置在名为米兰巴地区。据说这位国王说话时，从他的口中放出光芒。他有时来到阿努鲁达王面前恭敬礼拜等。那时阿努鲁达王毛骨悚然而恐惧。因此为了消除那位国王的威力，供养佛像和塔庙的食物后给摩诺哈利王分食。那时他的那种威力消失了。摩诺哈利王生起厌离，发愿说："愿我在轮回中直到证得涅槃之前，不再随他人意志而行。"他把从善法城带来的如意宝珠卖给一位长者，用所得的五车银子按结跏趺坐的姿势造了一尊大佛像，又造了一尊涅槃相的佛像，共两尊佛像。直到今天这些佛像还在。如此阿努鲁达王从善法城和楞伽岛带来佛教，在阿里曼达那城确立。
这是由阿努鲁达王促成的佛教在我们缅甸地区铜洲国阿里曼达那城的第四次确立。
优多罗吉瓦长老也从索那和优多罗的传承接受教法，从善法城来到阿里曼达那城确立佛教。
这是由优多罗吉瓦长老促成的佛教在我们缅甸地区铜洲国阿里曼达那城的第五次确立。
当优多罗吉瓦长老去楞伽岛时，与他同去的名叫查巴达的沙弥在楞伽岛被楞伽岛人出家。出家后查巴达沙弥学习教理，在那里住了十年后回到阿里曼达那城。他带来了西瓦利长老、达玛林达长老、阿难陀长老和罗睺罗长老。这些长老都持三藏，聪慧精通。这件事在前面已详细说过。
到达阿里曼达那城后，他们不与阿里曼达那城的比丘们一起行持律仪，而是分开而住。那罗帕帝王对这些长老非常信服。在伊洛瓦底河上搭建浮桥，就在那里举行具足戒仪式。经过长时间后，这个团体成长壮大。
那罗帕帝王邀请这些长老和僧团，作了大布施。那时在庆典上，罗睺罗长老看见一位举止优美、容貌艳丽的舞女，生起爱恋之心，如同猴子粘在粘胶上，如同大象陷在泥沼中，陷在欲乐的粘胶和泥沼中，放弃佛教而开始还俗。他像被死亡和疾病征服一样无药可救，其他长老给予教诫也不接受。那时其他长老对他这样说："你不应因一个人而使我们所有人蒙羞，不要在这里还俗，去马拉瓦岛（现马尔代夫）随意而行吧。"于是派他离开。罗睺罗长老从库西马提港登船前往马拉瓦岛。到达马拉瓦岛时，马拉瓦王想要了解戒律，就向他学习《小学处》及其注释书，赠给他一钵宝珠。他得到后就还俗了。这里有偈：
"比丘应当远离，名为女人者；
女人对比丘们，在此成为敌。
姑且不论愚者，我们古德中；
大智者如哈利，等人亦遭毁。"


Tasmā hi paṇḍito bhikkhu, antamasova itthibhi;

Vissāsaṃ na kare loke, rāgo ca duppavāritoti.

Sesesu ca theresu chappado nāma thero paṭhamaṃ kālaṅkato. Sivalitāmalindānandattherāyeva tayo pariyattiuggahaṇadhāraṇādivasena sāsanaṃ upatthambhetvā arimaddananagare nisīdiṃsu. Ekasmiñca kāle rājā tesaṃ tiṇṇaṃ therānaṃ ekekaṃ hatthiṃ adāsi. Sivalitāmalindattherā paṭiggahetvā vane vissajjāpesuṃ. Ānandatthero pana kiñcipuranagaraṃ pahiṇitvā ñātakānaṃ dehīti kusimatitthaṃ gantvā nāvaṃ āropesi. Taṃ kāraṇaṃ ñatvā sivalitāmalindattherātaṃ evamāhaṃsu,– mayaṃ pana āvuso hatthīnaṃ sukhatthāya vane vissajjema,tvaṃ pana adhammikaṃ karosīti. Kinnāma bhante ñābhakānaṃ saṅgaho na vaṭṭati, nanu ñātakānañca saṅgahoti bhagavatā vuttanti.

Therā āhaṃsu,-sace tvaṃ amhākaṃ vacanaṃ nakareyyāsi,bhava icchānurūpaṃ karohi, mayaṃ pana tayā saddhiṃ saṃvāsaṃ na karissāmāti visuṃ nisīdiṃsu.

Tato paṭṭhāya dve gaṇā bhijjiṃsu. Tato pacchākāle atikkante tāmalindatthero bahussutānaṃ byattibalānaṃ sissānaṃ anuggahatthāya gahaṭṭhānaṃ santike ayaṃ bahussuto ayaṃ mahāpaññoti evamādinā vacīviññattiṃ samuṭṭhāpeti, evaṃ kate kulaputtā sulabhapaccayavasena sāsanassa hitaṃ āvahibhuṃsakkhissantīti katvā. Taṃ kāraṇaṃ sutvā sivalitthero evamāha,- kasmā tvaṃ vacīviññattiṃ samuṭṭhāpetvā buddhappaṭikucchitaṃ kammaṃ karosīti. Bhagavatā attano atthāyayeva vacīviññattiṃ paṭikkhittā, ahaṃ pana paresaṃyeva atthāya vacīviññattiṃsamuṭṭhāpemi, nāttano atthāya, sāsanassa hi vepullatthāya evaṃ vacīviññattiṃsamuṭṭhāpemi. Sivalittheropi na tvaṃ mama vacanaṃ karosi, yaṃ yaṃ tvaṃ icchasi, taṃ taṃ karohi, ahaṃ pana tayā saddhiṃ saṃvāsaṃ nakarissāmīti visuṃ hutvā saddhiṃ sakapakkhena nisīdi. Tato paṭṭhāya tayo gaṇā bhijjiṃsu.

Evaṃ arimaddananagare arahantattherassa eko vaṃso, sivalittherassa eko, tāmalindattherassa eko, ānandattherassa ekoti cattāro gaṇā ahesuṃ.

Tesu arahantattheragaṇo sudhammapurato paṭhamaṃ āgatattā purimagaṇoti vohāriyati, aññe pana pacchā āgatattā pacchāgaṇāti.

Sivalitthero arimaddananagare yāvījīvaṃ sāsanaṃ paggaṇhitvā kaliyuge navutādhike pañcavassasate kāle kālamakāsi.

Ānandatthero pana arimaddananagareyeva catucattālīsa vassāni sāsanaṃ paggaṇhitvā chanavutādhike pañcavassasate kāle kālamakāsi.

Tāmalindattheropi yāvajīvaṃ sāsanaṃ paggaṇhitvā aṭṭhana vutādhike pañcavassasate kāle kālamakāsīti. Aho saṅkhārasabhāvoti.

Seyyathājagarasseva, nābhiyā cakkamaṇḍale;

Laggo saso samitvāpi, disaṃ gacchati taṃ mukhaṃ.

Tatheva sabbasattāpi, maccucakkesu laggitā;

Yāvajīvampi dhāvitvā, maccumukhaṃ upāgamunti.

Iccevaṃ arimaddanapure arahantehi ca ganthakārehi ca puthujjanehi jinasāsanaṃ nabhe candoviya vijjotati.

Tattha hi yadā anuruddharājā sudhammapurato sāsanaṃ ānesi, tadā arahantā chasatasahassamattā āgatā, sotāpannasakadāgāmianāgāmino pana gaṇanapathaṃ vīti vattāti.


我来将这段巴利文完整翻译成简体中文：
因此智者比丘，乃至与女人；
不应生亲近，贪欲难防护。
在其余的长老中，名叫查巴达的长老首先去世。只有西瓦利、达玛林达、阿难陀三位长老通过学习、持诵等来护持教法，住在阿里曼达那城。有一次国王给这三位长老各一头象。西瓦利和达玛林达长老接受后放生到森林中。但阿难陀长老送去金奇布那城说"给亲戚"，去库西马提港装上船。知道这件事后，西瓦利和达玛林达长老对他这样说："贤友，我们为了象的安乐而放生到森林中，你却做不如法的事。"[阿难陀长老说]："尊者们，难道帮助亲戚不合适吗？世


Chattaguhindassa nāma rañño kālepi himavante gandhamādanapabbatato aṭṭha arahantā piṇḍāya rājagehaṃ āgamaṃsu. Rājā ca pattaṃ gahetvā piṇḍapātena bhojetvā idāni kuto āgatatthābhi pucchi. Himavante mahārāja gandha mādanapabbatatoti. Atha rājā atippasanno hutvā idha temāsaṃ vassaṃ upagacchathāti yācitvā vihāraṃ kārāpetvā adāsi. Temāsampi antogehe nimantetvā piṇḍapātena bhojesi.

Ekaṃ samayaṃ arahantānaṃ gandhamādanapabbate nandamūlaguhaṃ viya ekaṃ guhaṃ māpetvā dassehīti yāci. Te ca arahantā nandamūlaguhaṃviya ekaṃ guhaṃ iddhiyā māpetvā dassesuṃ . Rājā ca tāya guhāya sadisaṃ ekaṃ guhaṃ kārāpesi. Nandamūlaguhākārena pana katattā nandāti nāmampi akāsi. Iccevaṃ chattaguhindassa rañño kāle gandhamādanapabbate nandamūlaguhato āgantvā arahantā sāsanaṃ patiṭṭhāpesuṃ.

Arahantabhāvo ca nāmesa yathābhūtaṃ jānituṃ dukkaro, anupasampannānaṃ uttarimanussadhammadassanassa paṭikkhittattā, arahattaṃ vā patvāpi vāsanāya appajahitattā. Arahāpi hi samāno ahaṃ arahāti anupasampannānaṃ kathetuṃ na vaṭṭati, arahattaṃ patvāpi ekacco vāsanaṃ pajahituṃ na sakkā, pilindavacchattheravatthucettha ñāpakaṃ. Evaṃ loke arahanta bhāvo jānituṃ dukkaro. Teneva mahākassapattherassa upaṭṭhāko eko bhikkhu attano upajjhāyassa mahākassapattherassa santike vasitvāpi tassa arahanta bhāvaṃ na jāni.

Mahākassapattherañhi ekena saddhivihārikena saddhiṃ araññavihārato gāmaṃ piṇḍāya carantaṃ antarāmagge pattā diparikkhāre gahetvā pacchā gacchantoyeva ekosaddhi vihāriko evamāha,–lokasmiṃ bhante arahā arahāti pākaṭo, sutamattovāhaṃ bhavāmi, na kadāci diṭṭhapubboti. Taṃ sutvā thero pacchā parivattatvā olokento parikkhāre āvuso gahetvā arahantassa pacchāgacchantoyeva arahantabhāvaṃ na jānātīti āhāti.

Arimaddananagarepi sīlabuddhipolloṅkasumedhattherādayopi arahantāyeva ahesuṃ. Narapatirājā hi khaṇitti pādapabbataṃ gantvā paccāgamanakāle antarāmagge ekissā mātikāya maṇobhāsaṃ disvā idha puññaṃ kāretukāmo sakko dasseti maññeti manasikaritvā cetiyaṃ kārāpessāmīti tattha raṭṭhavāsīti samaṃ bhūmibhāgaṃ kārāpesi.

Atha eko sīlabuddhi nāma thero evamāha,– puññaṃ mahārāja karissamīti idaṃ bhūmiparikammaṃ kārāpesi, evaṃ kārāpentassa te apuññaṃyeva bhavati, nopuññanti vatvā bahū sattā mā kilamantūti manasikatvā rañño daṇḍakammena tajjanatthāya raññā dinnaṃ piṇḍapātaṃ nabhuñji. Rājā ca sace tvaṃ mayā dinnaṃ piṇḍapātaṃ abhuñjitukāmo bhaveyyāsi, mama vijite vasantoyeva tvaṃ mama piṇḍapātā na mucceyyāsi, raṭṭhavāsīhipi dinnapiṇḍapāto mayhameva santako, nanu nāma mama piṇḍapātaṃyeva tvaṃ bhuñjasīti āha.

Sīlabuddhittheropi sace ahaṃ evaṃ bhaveyyāmi, sīhaḷadīpaṃ gantvā vasissāmīti cintetvā araññe vasi.

Atha tamatthaṃ jānitvā nagaradvāre ārakkho eko yakkho rañño āgatakāle abhimukhaṃ ṭhitova bhayānakarūpaṃ nisīdi. Atha nānāvijjākammehi apanentopi na sakkā apanetuṃ.




我来将这段巴利文直译成简体中文：
在查塔古印达国王时期，有八位阿罗汉从喜马拉雅山的香醉山来到王宫化缘。国王接过钵，以食物供养后，问道："你们从何处来？""大王，我们从喜马拉雅山的香醉山来。"于是国王深生信心，请求道："请在此度过三个月的雨安居。"并修建精舍供养。在三个月期间，他们都在王宫内应邀受食。
有一次，国王请求阿罗汉们："请像香醉山上的难陀根本窟那样，变现一个洞窟给我看。"那些阿罗汉便用神通变现出一个如同难陀根本窟一样的洞窟。国王便建造了一个与那洞窟相似的洞窟。因为是仿照难陀根本窟的样式建造，便也命名为"难陀"。就这样，在查塔古印达国王时期，阿罗汉们从香醉山的难陀根本窟来此建立了佛法。
阿罗汉的境界是难以如实了知的，这是因为禁止向未受具足戒者显示上人法，即使证得阿罗汉果，也因习气未断尽的缘故。即使是阿罗汉，也不能向未受具足戒者说"我是阿罗汉"，即使证得阿罗汉果，有些人也无法断除习气，毗邻陀婆蹉长老的故事就是明证。如此，世间要知道谁是阿罗汉是很困难的。因此，即便是大迦叶长老的侍者比丘，在自己和尚大迦叶长老身边住了那么久，也不知道他是阿罗汉。
有一次，大迦叶长老与一位同住比丘从林间精舍到村里化缘，在路上，那位同住比丘拿着钵具跟在后面走时说道："大德，世间常说阿罗汉、阿罗汉，我只是听说过，从未见过。"听到这话，长老转身回望说："贤友，你拿着衣钵跟在阿罗汉后面走，却不知那是阿罗汉。"
在阿里曼达那城（缅甸蒲甘）也有戒觉波隆卡须弥陀长老等阿罗汉。那罗帕帝王到克山提帝山后返回时，在路上看见一处水沟发光，心想："在此造功德，或许帝释天会显现。"于是决定建造佛塔，便和国民一起整平了那块地。
这时，一位名叫戒觉的长老如此说道："大王说要造功德而整平这块地，但这样做反而是造作不善业，而非功德。"说完，为了不让众生受苦，他便不接受国王因惩戒而供养的食物。国王说："如果你不想接受我供养的食物，只要你住在我的领地内，就无法逃脱我的供养，即使是国民供养的食物也是属于我的，你难道不是一直在食用我的供养吗？"
戒觉长老想："如果真是这样，我就去锡兰岛（斯里兰卡）居住。"于是住在林中。
得知此事后，守护城门的一个夜叉在国王来时，面对着他现出可怕的形相坐着。即便用各种咒术也无法驱除。


Atha rājā nimittapāṭhake pakkosāpetvā pucchi,-kena kāraṇena ayaṃ yakkho idha nisinnoti. Tvaṃ mahārāja sīlabuddhittheraṃ agāravavasena pubbe kathesi, yakkhāpi there ativiya pasannāti amhehi sutapubbā, taṃ paṭicca yakkho bhayānakarūpaṃ dassetvā nisinno bhavissatīti āha.

Rājāpi amacce āṇāpesi theraṃ pakkāsathāti. Thero nāgacchi. Sīhaḷadīpaṃyeva gamissāmīti ārabhi. Tamatthaṃ sutvā rājā ekaṃ caturaṅgapaccayaṃ nāma amaccaṃ pakkosāpetvā tvaṃ gantvā theraṃ pakkosāhīti pesesi. Caturaṅgapaccayo ca chekatāya ekaṃ suvaṇṇamayaṃ buddhappaṭibimbaṃ nāvāya ṭhapetvā mahāsamuddatitthaṃ agamāsi. Atha theraṃ sampāpuṇitvā idāni idha bhagavā sammāsambuddho agamāsi, sīlabuddhitthero bhagavato sammāsambuddhassa dassanatthāya āgacchatūti dūtaṃ pesesi. Theropi bhagavato sammāsambuddhassa dassanatthāya āgacchatūti vacanaṃ paṭikkhipituṃ buddhagāravavasena avisahatāya āgacchīti.

Porāṇikānaṃva therānaṃ, buddhe sagāravaṃ idha;

Paṇḍito gāravaṃ buddhe, kare pasannacetasāti.

Nāvaṃ abhirūhitvā thero bhagavato sammāsambuddhassa vandanāmānapūjāsakkāradīni akāsi. Therassa evaṃ vandanāmānapūjāsakkārādīni karontasseva vegena nāvaṃ ānetvā gacchi. Atha caturaṅgapaccayo evamāha,– idāni bhante tumhākaṃ ācariyassa sammāsambuddhassa sāsanaṃ paggaṇhituṃ yuttoti. Rājā ca amaccehi parivārito paccuggacchi. Nāvāya therassa hatthe gahetvā rājagehaṃ ānesi. Dvāraṃ pattakāle yakkho pathaviyaṃ nisīditvā theraṃ vandi.

Rājā rājagehaṃ patvā theraṃ nānābhojanehi bhojesi. Evañca avoca,–ajjatagge bhante tvamasi mamācariyo, bhagavatova ovādaṃ sirasā paṭiggahetvā anuvattissāmāti attano pañcaputtepi therassa adāsi. Te ca pañcakumārā therena saddhiṃ anuvattiṃsu. Thero te pakkosetvā vihāraṃ agamāsi. Antarāmagge kappiyapathaviyaṃ pañca parimaṇḍalākārāni likhitvā tesaṃ rājakumārānaṃ dassetvā nivattāpesi. Rājakumārā paṭinivattitvā taṃ kāraṇaṃ rañño ārocesuṃ. Rājā ca tumhākaṃ puññaṃ kārāpanatthāya dassetīti vatvā tulāvasena tehi rājakumārehi suvaṇṇaṃ samaṃ katvā tena suvaṇṇena mūlaṃ katvā bhagavato dharamānakāle passenadikosalaraññā kārāpitaṃ candanappaṭibimbaṃviya visuṃ visuṃ paṭibimbaṃ kārāpesi.

Tesaṃ nidhānaṭṭhānabhūtāni pañca cetiyānipi sakko kamma vidhāyako hutvā patiṭṭhāpesi. Ettha ca pubbe raññā pasīditvā therassa rājakumārā dinnā, mūlaṃ ratanattayassa datvā puna rājakumāre bhūjisse kāretukāmatāya thero evaṃ saññaṃ adāsīti daṭṭhabbaṃ.

So ca sīlabuddhitthero arahantagaṇavaṃsoti daṭṭhabbo.

Arimaddananagareyeva narapati rañño kāle kassapo nāma thero desacārikaṃ caramāno polloṅkanāmakaṃ desaṃ, tadavasari. Atha dve mahallakapolloṅkā manussā there atippasannatāya dve putte upaṭṭhākatthāya niyyādesuṃ.

Polloṅkamanussānaṃ atippasannataṃ paṭicca theropi polloṅkattheroti vohāriyati. Yadā ca pana so thero sīhaḷadīpaṃ gantukāmo ahosi, tadā sakko devānamindo byaggharūpaṃ māpetvā piṭṭhiyā yāva mahāsamuddatīraṃ ānesi. Mahāsamuddatīraṃ pana patvā nāvaṃ abhirūhitvā vāṇijehi saddhiṃ tari.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
于是国王召来相师询问："这个夜叉为何在此处坐着？"相师回答说："大王，你之前对戒觉长老不恭敬地说话，我们曾听说夜叉们对长老极为敬信，因此夜叉现出可怕的形相坐在这里。"
国王便命令大臣："去请长老来。"长老不来，说要去锡兰岛（斯里兰卡）。听闻此事后，国王召来一位名叫四支大臣的官员，派他去请长老。四支大臣机智地将一尊金佛像放在船上，前往大海港口。到达长老处后，派使者传话说："现在佛陀世尊来到这里，请戒觉长老来见世尊。"长老因对佛陀的恭敬不能拒绝"请来见佛陀世尊"的邀请，便来了。
如同古代诸长老，于此对佛恭敬；
智者对佛恭敬，以清净之心行。
长老登上船后向佛陀世尊行礼致敬供养。就在长老如此礼敬供养时，船迅速驶回。四支大臣便说："尊者，现在应该弘扬您的导师佛陀世尊的教法。"国王与大臣们前来迎接，握着长老的手将他带到王宫。到达门口时，夜叉坐在地上向长老顶礼。
国王到达王宫后，以各种食物供养长老。并如此说道："尊者，从今以后您就是我的老师，我将恭敬接受世尊的教诲并遵行。"还将自己的五个儿子交给长老。这五位王子跟随长老。长老召集他们前往精舍。在路上，他在净地上画了五个圆形，展示给王子们看后让他们回去。王子们回去后将此事告诉国王。国王说："这是为了让你们造功德而示现。"于是让这些王子按重量平分黄金，用这些黄金作为资金，仿照佛陀在世时波斯匿王所造的旃檀佛像，分别为每位王子造了佛像。
帝释天作为工程主持者，也为他们建立了五座佛塔作为安置之处。这里应当理解为：之前国王因信乐而将王子们献给长老，在供养三宝资财后，长老为了让王子们获得自由而给予这样的暗示。
这位戒觉长老应视为阿罗汉僧团的传承。
也是在阿里曼达那城（缅甸蒲甘）那罗帕帝王时期，有位名叫迦叶的长老云游各地时来到波隆卡地区。当时有两位年长的波隆卡人因对长老极为信乐，将两个儿子献给长老作为侍者。
因为波隆卡人的极度信乐，这位长老也被称为波隆卡长老。当这位长老想要去锡兰岛（斯里兰卡）时，帝释天王化现成老虎的形象，背着他一直到达海边。到达海边后，他与商人们一同乘船渡海。


Mahāsamuddamajjhe pana patvā sā nāvā na gacchi, niccalāva aṭṭhāsi. Atha vāṇijā mantesuṃ,-amhākaṃ nāvāya alakkhī pāpajano atthi maññeti. Evaṃ pana mantetvā salākādānaṃ akaṃsu. Yāva tatiyampi therasseva hatthe salākā pubbe katakammavipākavasena nipati. Idaṃ pana therassa pubbe katakammaṃ,-thero hi tato attabhāvato sattame bhave ekasmiṃ gāme kuladārako hutvā kīḷanatthāya ekaṃ sunakhaṃ nadiyaṃ otāretvā udake kīḷamāpesi. Evaṃ kīḷamantaṃ sunakhaṃ sayameva urena uggahetvā tīraṃ ānesīti evaṃ pubbe katakammavipākavasena therasseva hatthe salākā nipati.

Tadā vāṇijā udakapiṭṭhe khipiṃsu. Atha sakko devānamindo kumbhīlarūpaṃ māpetvā piṭṭhiyaṃ āropetvā ānesi. Thero yakkhadīpaṃ patvā andhacakkhukānaṃ yakkhānaṃ mettānubhāvena cakkhuṃ labhāpesi. Yakkhā ca therassa guṇaṃ ñatvā dve yakkhabhātike adaṃsu. Thero ca sīhaḷadīpaṃ gantvā mahācetiyarūpaṃ lohapāsādarūpaṃ sarīradhātuṃ mahābodhibijāni ca ānetvā paccāgamāsīti.

Sumedhatthero ca halaṅkassa nāma nagarassa dakkhiṇadisābhāge mhattipāme puratthimāya anudisāya dinnanāmike vihāre vasi. Ṭhānassa pana nāmavasena therassopi dinnavihāro tveva nāmaṃ ahosi. Sopi thero paṃsukūliko lajjīpesalo sikkhākāmo jhānalābhī arahāyeva. So hi devasikaṃ devasikaṃ aṭṭhanavayojanappamāṇe pādacetiyaṃ gantvā vandi. Cetiyaṅgaṇavattañca akāsi. Tato āgantvā mhattigāme piṇḍāya cari. Idaṃ therassa nibaddhavattaṃ.

Aparānipi vatthūni bahūni santi, sabbāni pana tāni vitthāretvā vattabbānipi ganthapāravabhayena na vakkhāma. Sabbānipi hi vuccamānāni ayaṃ sāsanavaṃsappadīpikā atippapañcā bhavissati.

Sammāsambuddhassa hi parinibbānato yāvajjatanā therānaṃ paramparavasena saṅghaṭṭetvā ānayanamevettha adhippetaṃ. Yathāvuttāni pana vatthūni adhunā abhiññālābhīnaṃ puggalānaṃ akhettabhāvena pasaṅgañāṇappaṭibāhaṇatthaṃ arimaddananagare ca bahūnaṃ abhiññālābhīnaṃ puggalānaṃ nivāsaṭṭhānatā dassanatthaṃ vuttāni. Vuttañcetaṃ bhikkhunīkhandhakaṭṭhakathāyaṃ,–

Paṭisambhidāpattehi vassasahassaṃ sukkhavipassakehi vassasahassaṃ anāgāmīhi vassasahassaṃ sakadāgāmīhi vassasahassaṃ sotāpannehi vassasahassanti evaṃ pañcavassasahassāni paṭivedhadhammo ṭhassatīti.

Dīghanikāyaṭṭhakathāyaṃ pana saṃyuttanikāyaṭṭhakathāyañca paṭisambhidāpattehi vassasahassaṃ chaḷābhiññehi vassasahassaṃ tevijjehi vassasahassaṃ sukkhavipassakehi vassasahassaṃ pātimokkhena vassasahassanti vuttaṃ.

Aṅguttaranikāyaṭṭhakathāyaṃ pana vibhaṅgakathāyañca buddhānaṃ parinibbānato vassasahassameva paṭisambhidā nibbattetuṃ sakkonti, tato paraṃ cha abhiññā, tatopi asakkontā tisso vijjā nibbattiṃsu. Gacchante kāle tāpi nibbattetuṃ asakkontā sukkhavipassakā honti. Eteneva nayena anāgāmino sakadāgāmino sotāpannāti vuttaṃ.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
到达大海中央时，那艘船停止不动了。商人们商议道："我们船上大概有个不吉利的罪人。"商议后进行抽签。连续三次抽签都落在长老手中，这是因为过去业的果报。这是长老过去所造的业：长老在七世之前，生为某村的一个富家子弟，为了玩乐将一只狗带到河里让它在水中嬉戏。当狗在水中嬉戏时，他亲自用胸部托起狗带到岸边。因为这个过去业的果报，签三次都落在长老手中。
当时商人们就把长老抛入海中。这时帝释天王化现成鳄鱼的形象，背着他前行。长老到达夜叉岛后，以慈心的威力使盲眼的夜叉们获得眼睛。夜叉们知道长老的功德后，给了他两个夜叉兄弟。长老去到锡兰岛（斯里兰卡）后，带回了大塔的模型、铜宫的模型、舍利和菩提树种子。
须弥陀长老住在哈朗卡城南方马提帕梅东南方向的钦纳维哈勒。因地名的缘故，这位长老也被称为钦纳维哈勒长老。这位长老是持粪扫衣者，谨慎有羞耻心，乐学，得禅定，是阿罗汉。他每天都去八九由旬远的佛足印塔礼拜，打扫塔院，然后回来在马提村托钵。这是长老的日常功课。
还有许多其他的故事，但为避免文章过于冗长，我们不详述。若都说出来，这部《教法传灯》就会太过繁琐。
这里主要是想要叙述从佛陀般涅槃到今天长老们代代相传的情况。前述的故事是为了防止现在的人认为获得神通的人已不存在，也是为了显示阿里曼达那城（缅甸蒲甘）是许多具有神通者的居住之处。正如比丘尼犍度注疏中所说：
"证得无碍解者一千年，纯观行者一千年，阿那含一千年，斯陀含一千年，须陀洹一千年，如此证悟之法将住世五千年。"
但在长部注疏和相应部注疏中说："证得无碍解者一千年，具六神通者一千年，具三明者一千年，纯观行者一千年，持戒律者一千年。"
在增支部注疏和分别论注疏中则说："在佛陀般涅槃后的一千年内，人们能证得无碍解，之后能证得六神通，再之后不能证得六神通的人证得三明。随着时间推移，不能证得三明的人成为纯观行者。同样的道理也适用于阿那含、斯陀含、须陀洹。"


Evaṃ nānānayehi aṭṭhakathāyapi āgatattā adhunā loke ariyapuggalā bhavituṃ na sakkāti na vattabbaṃ. Ariyānameva khettassa adhunāpi sambhavato, sace āraddhavipassako bhaveyya so arahā bhavituṃ sakkāyevāti niṭṭhametthāvagantabbaṃ. Aṭṭhakathāsu pana nānābhāṇakattherānaṃ nānāvādavasena vuttanti daṭṭhabbaṃ. Ettakeneva pana nānākārena vādo bhinnopi sāsanaṃ bhijjatiyeva. Sāsanassa abhinnaṃyeva hi ettha pamāṇanti.

Evaṃ marammamaṇḍale arimaddananagare anekehi arahantasatehi sāsanaṃ vijjotati. Bhagavato pana parinibbānato tiṃsādhikānaṃ navavassasatānaṃ upari parammaraṭṭhe señilaññikrodhināmena raññā samakālavasena sīhaḷadīpe rajjaṃ pattassa mahānāmarañño kāle buddhaghosabuddhadattattherehi pabhuti tetemahātherā teteganthe akaṃsu.

Tato pacchā satisamādhipaññāmandavasena sukhāvabodhanatthaṃ ṭīkāyo akaṃsu. Arimaddananagare jinacakkesattanavutādhike chasate sahasse ca sampatte tiṇṇaṃ piṭakānaṃ mūlabhūtesu saddanayesu sotārānaṃ chekatthāya mahāsamuddeviya ānando nāma mahāmaccho tīsu piṭakesu sāṭṭhakathesu viloletvā aggavaṃso nāma thero saddanītippakaraṇaṃ akāsi. Arimaddananagare hi uttarājīvattherādīnaṃ sīhaḷadīpaṃ gamanato pubbeyeva tayo mahātherā pariyattivisāradā, mahāaggapaṇḍito, tassa saddhivihāriko dutiyaaggapaṇḍito, tassa bhāgineyyo tatiyaaggapaṇḍitoti. Tatiyaaggapaṇḍito pana aggavaṃsotipi vohāriyati.

Tasmiñca kāle arimaddananagaravāsino saddakovidā bahavo santīti yāva laṅkādīpā kittighoso patthari. Tasmā sīhaḷadīpikā saddakovidā vīmaṃsetukāmā hutvā arimaddananagaraṃ āgamaṃsu. Tadā arimaddananagaravāsino bhikkhū saddanītippakaraṇaṃ dassesu.

Sīhaḷadīpikā ca taṃ disvā upadhārentā saddavisaye ayaṃ ganthoviya sīhaḷadīpe gantho itthi, imasmiṃ pakaraṇe āgatavinicchayampi sakalaṃ na jānimhāti nānāppakārehi thomesunti yāvajjabhanā kathāmaggo na upacchinnoti.

Arimaddananagare sīhaḷadīpaṃ gantvā paccāgato chappado nāma saddhammajotipālatthero saddanaye chekatāya suttaniddesaṃ akāsi. Paramatthadhamme ca chekatāya saṅkhepavaṇṇanaṃ nāmacāradīpakañca. Vinaye chekatāya vinayagūḷatthadīpaniṃ sīmālaṅkārañca akāsi. Attanā kathānaṃ ganthānaṃ nigame saddhamma jotipāloti mūlanāmena vuttaṃ. Kusimanagare pana chappada gāme jātattā ṭhānassa nāmena chappadoti pākaṭo.

Kukhananagare pana chappadoti vohāritopi eko thero atthi. So alajjī dussīlo. Ekacce pana nāmasāmaññalesamattena pattalaṅkaṃ sīlavantaṃ pesalaṃ sikkhākāmaṃ chappadattheraṃ alajjidussīlabhāvena upavadanti, yathā nāma sāmaññalesamattena mallaputtaṃ āyasmantaṃ dabbaṃ asamācārenāti.

Arimaddananagarayeva aloṅgacaññisūnāmakassa rañño kāle mahāvimalabuddhitthero cūḷavimalabuddhittheroti dve therā pariyattivisāradā ahesuṃ. Tesu mahāvimalabuddhitthero kaccāyanassa saṃvaṇṇanaṃ nyāsaganthamakāsi.

Keci pana sīhaḷadīpavāsī vimalabuddhitthero tamakāsīti vadanti. Cūḷavimalabuddhitthero pana vuttodayassa porāṇaṭīkamakāsi. Chandosāratthavikāsiniṃ saddhammañāṇatthero akāsi. Vacanatthajotiṃ pana vepullatthero akāsi. Nyāsaganthassaporāṇaṭīkaṃ narapatirañño kāle eko amacco akāsi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
由于注疏中以不同方式提到这些，所以不能说现今世上不可能有圣者。因为现在仍是圣者的领域，如果有人精进修习观禅，他是可以成为阿罗汉的，这一点应该要明白。在注疏中出现不同说法，应理解为是因为不同诵部长老们的不同观点。仅仅因为有这些不同的说法，并不意味着教法已经分裂。这里所说的是教法并未分裂才是重要的。
如此，在缅甸曼德勒地区的阿里曼达那城（缅甸蒲甘），有数百位阿罗汉使佛法发扬光大。在佛陀般涅槃九百三十年后，当巴拉马王朝的森尼兰尼克罗迪王在位时，与锡兰岛（斯里兰卡）的摩诃那马王同时期，从佛音、佛授长老开始，诸大长老们著作了各种论著。
之后，因为定力和智慧的衰退，为了便于理解，他们又作了注释书。在阿里曼达那城（缅甸蒲甘）一千六百九十七年时，为了让听众理解三藏基础的语法规则，阿难陀长老如同大海一般遍览三藏及其注释，阿格宛萨长老著作了《释疑论》。在阿里曼达那城，在郁多罗基瓦长老等人去锡兰岛之前，就有三位精通教理的大长老：大阿格班迪陀、他的同住弟子第二阿格班迪陀，以及他的外甥第三阿格班迪陀。第三阿格班迪陀也被称为阿格宛萨。
当时阿里曼达那城（缅甸蒲甘）有许多精通语法学的学者，这个名声传到了锡兰岛。因此锡兰岛的语法学者想要考察，便来到阿里曼达那城。当时阿里曼达那城的比丘们展示了《释疑论》。
锡兰岛的学者们看到并研究后说："在语法领域，锡兰岛没有像这样的著作，我们甚至不完全理解这部著作中的判断"，他们以各种方式赞叹，这种说法一直流传至今。
在阿里曼达那城（缅甸蒲甘），有位名叫恰巴达的正法光护长老去过锡兰岛又回来，因精通语法学著作了《经典解释》，因精通胜义法著作了《简要注释》和《名行灯》，因精通戒律著作了《律藏深义灯》和《界限庄严》。在他所著书的结尾用本名"正法光护"署名。因为他出生在库西城的恰巴达村，所以以地名而闻名为恰巴达。
在库卡那城也有一位被称为恰巴达的长老。他是无惭无戒的人。有些人仅仅因为名字相同，就诽谤那位到过锡兰岛、持戒、谨慎、乐学的恰巴达长老是无惭无戒的人，就像以前有人因为名字相似而诽谤具寿摩罗子达婆行为不端一样。
也是在阿里曼达那城（缅甸蒲甘），在阿隆占尼苏王时期，有两位精通教理的长老：大清净智长老和小清净智长老。其中大清净智长老为迦旃延所作的《阐释书》作了注释。
有些人说是锡兰岛的清净智长老所作。小清净智长老则为《明句论》作了古注。正法智长老著作了《韵律精要阐明》。遍满长老著作了《词义光明》。在那罗帕帝王时期，一位大臣为《阐释书》作了古注。


So hi rañño ekaṃ orodhaṃ paṭicca jātaṃ ekaṃ dhītaraṃ disvā vānaroviya lepe laggito tissaṃ paṭibandhacitto hutvā laggi. Tamatthaṃ jānitvā rājā evamāha,– sace etaṃ iccheyyāsi, ekaṃ ganthaṃ paripuṇṇavinicchayaṃ gūḷatthaṃ karohi, sace tvaṃ tādisaṃ ganthaṃ kātuṃ sakkuṇeyyāsi, etaṃ labhissasīti. Atha so nyāsassa saṃvaṇṇanaṃ porāṇaṭīkaṃ akāsi.

Tato pacchā hīnāyāvattitvā dhītaraṃ datvā rajjuggāhāmaccaṭṭhāne ṭhapesi, yaṃ marammavohārena saṃpyaṅgaiti vuccati. Tena pana katattā sopi gantho taṃ nāmena vuccati. Kārikaṃ tassā ca saṃvaṇṇanaṃ chattaguhindassa nāma rañño kāledhammasenāpatitthero akāsi. Tena kira kārapite nandaguhāya samīpe nandavihāre nisīditvā akāsi.

Tasmiñcakāle ganthamādanapabbate nandamūlaguhato arahantā āgantvā tasmiṃ vihāre vassaṃ upagacchiṃsu. Tesaṃ sammukhe katattā te ca ganthā paṇḍitehi sārato paccetabbāti ācariyā vadanti.

Vāccavācakaṃ pana dhammadassī nāma sāmaṇero akāsi.

Saddatthabhedacintaṃ pana arimaddananagarasamīpe ṭhitassa khaṇittipādapabbatassa samīpe ekasmiṃ gāme vasanto saddhammasiri nāma thero akāsi. Soyeva thero brahajaṃ nāma vedasatthampi marammabhāsāya parivattesi.

Ekakkharakosaṃ pana saddhammakittitthero akāsi. So hi kaliyuge sattāsītādhike aṭṭhasate sampatte micchā diṭṭhikānaṃ jalumasaññitānaṃ kulānaṃ bhayena sakalepi tambadīparaṭṭhe sāsanobhāso milāyati. Bahūnipi potthakāni aggibhayena nassesuṃ.

Tadā taṃ pavattiṃ passitvā sace pariyattidhammovinasseyya, paṭipattidhammopi nassissati, paṭipattidhamme nassante kuto paṭivedhadhammo bhavissatīti saṃvegaṃ apajjitvā imaṃ ganthaṃ akāsīti taṭṭikāyaṃ vuttaṃ.

Mukhamattasāraṃ sāgaratthero akāsi.

Kaliyuge ekāsītādhike pañcasate sampatte ekaṃ daharaputtaṃ kālaṅkataṃ paṭicca saṃvegaṃ āpajjitvā paccekabuddhattaṃ patthayantassa jeyyasiṅkhanāmakassa rañño putto kyacvānāmako rājā rajjaṃ kāresi. Dhammarājātipi nāmalañchaṃ paṭiggaṇhi. Tīsu pana piṭakesu yathābhūtaṃ vijānakatāya marammavohārena kyacvāti vohāriyati.

So ca kira rājā pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu atichekatāya piṭakattaye sākacchamattampi kātuṃ samattho nāma natthīti uggahitatipiṭako hutvā bhikkhusaṅghampi divase sattahi vārehi ganthaṃ vāceti.

Khaṇittipādapabbatassa samīpepi ekaṃ taḷākaṃ kārāpetvā tattha rājāgāraṃ kārāpetvā tattha nisīditvā ganthaṃ vāceti. Sabbāni pana rājūnaṃ kiccāni puttasseva uparājassa niyyādesi. Ganthaṃ uggaṇhantānaṃ orodhānamatthāya saṅkhepato saddabinduṃ nāma pakaraṇaṃ paramatthabinduñca nāma pakaraṇaṃ akāsi. Tassa hi cittaṃ pariyattiyaṃyeva ramati. Aññaṃ pana rājakiccaṃ suṇitumpi na icchi. Anuruddharājā anāgate ahaṃ rājā bhaveyyāmi, tadāyeva imāni tāḷibījāni uṭṭhahantūti adhiṭṭhahitvā ropesi. Tāni tassa rañño kāle uṭṭhahiṃsu. Teneva anuruddharājāyevāyanti raṭṭhavāsino sañjāniṃsu. Sammutirājā hi anuruddharājā kyacvārājāti ime tayo ekasantānāti vadanti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
他因看到国王的一位妃子所生的女儿，如同猴子粘在粘胶上一样，对那女子生起爱恋而执著。国王知道此事后说："如果你想要她，就写一部完整详尽而深奥的论著，如果你能写出这样的著作，就可以得到她。"于是他为《阐释书》作了古注。
之后他还俗，国王将女儿嫁给他，并任命他为掌绳大臣，在缅甸语中称为"桑比扬"。因为是他所作，所以那部著作也以此名称而闻名。在查塔古印达王时期，法将军长老为此著作及其注释作了《论母》。据说他是在难陀洞窟附近的难陀精舍坐着写成的。
当时从香醉山难陀根本窟来的阿罗汉们在那精舍度过雨安居。因为是在他们面前写成的，所以智者们说这些著作应该被视为精要。
名叫法见的沙马内拉作了《言说与能诠》。
名叫正法吉祥的长老住在阿里曼达那城（缅甸蒲甘）附近克山提帝山附近的一个村庄时，作了《文法义理思择论》。这位长老也将名为《梵生》的吠陀论典译成缅甸语。
正法称长老作了《单字辞典》。在贤劫八百八十七年时，因为害怕名为迦卢玛的邪见家族，整个铜洲国的佛法光明暗淡，许多经典因火灾而毁坏。
据注释书说，当时他看到这种情况后想到："如果教理之法消失，修行之法也会消失，当修行之法消失时，哪里会有证悟之法呢？"生起警惧心而著作此书。
海长老作了《门精要》。
在贤劫五百八十一年时，因一个年轻儿子的死亡而生起厌离心，发愿证得辟支佛果的耆耶僧伽王的儿子查瓦王统治王国。他也接受了法王的称号。因为他如实了知三藏，所以在缅甸语中被称为查瓦。
据说这位国王因为在巴利文、注释书、复注和其他论著方面极其精通，认为没有人能在三藏方面与他讨论，他精通三藏，每天七次教导比丘僧团经典。
他在克山提帝山附近修建了一个水池和王宫，坐在那里讲授经典。他将所有王室事务都交给王子太子处理。为了学习的妃子们，他简要地著作了名为《文法滴》和《胜义滴》的论著。他的心只乐于经典，连听其他王室事务都不愿意。阿努律陀王种植多罗树种时发愿说："将来我成为国王时，愿这些多罗树种发芽生长。"这些树在那位国王在位时生长起来，因此国民知道他就是阿努律陀王。人们说僧慕帝王、阿努律陀王和查瓦王这三位是同一个相续。


So rājā ekampi cetiyaṃ akāsi, na taṃ niṭṭhaṃ agamāsi, pariyattiyaṃyeva paricārakattāti rājavaṃse āgataṃ. Lokasammutivasena kakkhaḷadine iṭṭhakāni kārāpetvā tasmiṃyeva dine bhūmisamaṃ katvā tasmiṃyeva dine aññampi sabbaṃ kārāpesi. Tena marammavohārena prassadā cetiyanti yāvajjabhanā pākaṭaṃ.

Tassa rañño ekā dhibhā vibhatyatthaṃ nāma ganthaṃ akāsīti.

Pubbe kira arimaddananagare uggahadhāraṇādivasena sāsanaṃ ativiya virūḷamāpajji. Arimaddananagareyeva hi eko vuḍḍhapabbajito bhikkhu ganthaṃ likhituṃ silālekhanadaṇḍena icchanto rājagehaṃ pāvisi. Rājā kena āgatosīti pucchi. Ganthaṃ likhituṃ silālekhanadaṇḍena icchanto āgato mhīti. Evaṃ mahallako tvaṃ ganthaṃ mahussāhena pariyāpuṇantopi ganthesu chekassa okāsaṃ na passāmi, sace himusalo aṅkuraṃ uṭṭhāpetvā rūheyya, evaṃ sati tvaṃ ganthesu chekataṃ āpajjeyyāsīti āha.

Tato pacchā vihāraṃ gantvā devasikaṃ devasikaṃ ekadantakaṭṭhappamāṇattaṃ lekhanaṃ uggahetvā kaccāyanaabhidhammetthasaṅgahappakaraṇaṃ ādiṃ katvā ācariyassa santike uggaṇhi. So acireneva ganthesu chekataṃ patvā musale jamburukkhaṅkuraṃ bandhitvā ussāpetvā rājagehaṃ pāvisi.

Atha taṃ rājā pucchi,-kenaāgatosīti. Ayaṃ mahāraja musalo aṅkuraṃ uṭṭhāpetvā rūhatīti ācikkhituṃ āgatomhīti vutte rājā etassa ganthesu chekataṃ pattomhīti vuttaṃ hotīti jānāsi. Taṃ saccaṃ vā alikaṃ vāti vīmaṃsanatthāya mahātherānaṃ santikaṃ pahiṇi. Mahātherāpi gūḷaṭṭhānaṃ pucchiṃsu. Sopi pucchitaṃ pucchitaṃ byākāsi.

Atha so bhikkhu mahāthere evamāha,-tumhe bhante maṃ bahū pucchatha, ahampi tumhe pucchituṃ icchāmi, okāsaṃ dethāti yācitvā aññasamānacetasikanti ettha aññasaddassa avadhyāpekkhattā avadhipadaṃ uddharitvā dassethāti pucchi. Mahātherāpi pubbe amanasikatattā sīghaṃ vissajjituṃ na sakkhiṃsu. Rājā tamatthaṃ sutvā tuṭṭhacitto hutvā disā pāmokkhanamena ācariyaṭṭhāne ṭhapesi. So pana bhikkhu aganthakārakopi ganthakārakoviya pacchimānaṃ janatānaṃ dinnopadesavasena upakāraṃ katvā sāsane uppajjīti. Honti cettha,–

Ahaṃ mahallako homi, duppañño pariyattikaṃ;

Uggahaṃ mahussāhena, na sakkhissāmi jānituṃ.

Evañca nātimaññeyya,

Nāppossukkatamāpajje;

Saddhamme chekakāmova,

Ussāhaṃva kare poso.

Vuḍḍhapabbajito bhikkhu,

Mahallakopi duppañño;

Āpajji chekataṃ dhamme,

Tamapekkhantu sotāroti.

Pubbe kira arimaddananagare mātugāmāpi ganthaṃ uggaṇhiṃsu. Yebhuyyena uggahadhāraṇādivasena pariyattisāsanaṃ paggahesuṃ. Mātugāmā hi aññamaññaṃ passantā tumhe kittakaṃ ganthaṃ uggaṇhatha, kittakaṃ ganthaṃ vācuggataṃ karothāti pucchi sunti.

Eko kira mātugāmo ekaṃ mātugā,maṃ pucchi,-tvaṃ idāni kittakaṃ ganthaṃ vācuggataṃ karosīti. Ahaṃ pana idāni daharaputtehi balibodhattā byākulaṃ patvā bahuṃ ganthaṃ vācuggataṃ kātuṃ nasakkā,samantamahāpaṭṭhāne pana kusalattikamattaṃva vācuggataṃ karomīti āhāti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这位国王建造了一座佛塔，但没有完成，因为他只专注于经典，这在王统史中有记载。按照世俗习惯，在坚硬的日子制作砖块，在同一天整平地面，在同一天完成其他所有工作。因此在缅甸语中称为"帕萨达佛塔"，至今仍然闻名。
这位国王的一位智者作了名为《语法释义》的著作。
据说从前在阿里曼达那城（缅甸蒲甘），通过学习和记忆等方式，佛法得到极大的发展。就在阿里曼达那城，有一位年长的出家比丘想要借用石笔抄写经典，来到王宫。国王问："你为何而来？""我想借用石笔抄写经典而来。"国王说："你如此年老，即使以大努力学习经典，我也看不出你能在经典上精通的可能。除非木杵能长出芽来生长，你才可能在经典上精通。"
之后他回到精舍，每天学习一牙签那么多的书写，从迦旃延论、阿毗达磨、义摄论等开始，在老师处学习。他很快就精通了经典，将菩提树芽绑在木杵上，立起来后进入王宫。
这时国王问他："你为何而来？"他回答说："大王，我来告诉你这木杵已经长出芽来生长了。"国王知道这是在说"我已经精通经典了"。为了验证这是真是假，便派他去大长老们那里。大长老们问他深奥之处，他都一一作答。
然后这位比丘对大长老们说："尊者们，你们问了我很多问题，我也想问你们问题，请允许。"获得允许后，他问道："在'其他心所'这句中，请举出'其他'这个词所需要的界限词。"大长老们因为以前没有注意到这点，不能立即回答。国王听到此事后很欢喜，任命他为方域首席教师。这位比丘虽然不是著作者，但像著作者一样，通过给后代人的教导而对佛教有所贡献。这里有偈颂：
"我已经年老，
愚钝于教理；
虽以大精进，
难以通经义。
如是莫轻视，
莫生不努力；
欲通正法者，
应当勤精进。
年长出家者，
虽老且愚钝；
终通正法义，
听众当效法。"
据说从前在阿里曼达那城（缅甸蒲甘），连女人也学习经典。大多数人都通过学习和记忆等方式弘扬教法。据说女人们见面时都会互相询问："你们学了多少经典，记诵了多少经典？"
据说有一个女人问另一个女人："你现在记诵多少经典？"她回答说："我现在因为要照顾年幼的孩子而忙乱，不能记诵太多经典，只能记诵《大发趣论》的善三法而已。"


Idampi arimaddananagaravāsīnaṃ mātugāmānampi pariyattuggahaṇe ekaṃ vatthu,–

Ekaṃ kira bhikkhuṃ piṇḍāya carantaṃ ekā dvādasavassikā daharitthī pucchi,-kinnāmosi tvaṃ bhanteti. Khemānāmāhanti. Kathañhi bhante pumāva samāno itthiliṅgena nāmaṃ akāsīti āha. Atha antogehe nisinnā mātā sutvā dhītaraṃ āha,-tvaṃ rājādigaṇassa lakkhaṇaṃ na jānāsīti. Āma jānāmi, ayaṃ pana khemasaddo na rājādigaṇapakkhaṃ bhajatīti. Atha mātā evamāha,-ayaṃ pana khemasaddo ekadeseneva rājādigaṇapakkhaṃ bhajatīti.

Ayaṃ panettha dhītu adhippāyo,-na rājādisaddo kadāci rājoti paccattavacanavasena okāranto dissati vinā devarājotiādisamāsavisayaṃ, khemasaddo pana katthaci khemoti ca khemanti ca liṅgantaravasena rūpantaraṃ dissati, teneva khemasaddo na rājādigaṇoti veditabboti.

Ayaṃ pana mātu adhippāyo,-khemasaddo abhidheyyaliṅgattā tiliṅgako,yadā pana saññāsaddādhikāre paccattavacanavasena khemāti ākāranto dissati, tadā ekadesena khemasaddo rājādigaṇapakkhaṃ bhajatīti.

Idampi ekaṃ vatthu,–

Arimaddananagare kira ekassa kuṭumbikassa eko putto dve dhītaro ahesuṃ. Ekasmiñca kāle ghammābhibhūtattā gehassa uparitale nahāyitvā nisīdi. Atha ekā dāsī gehassa heṭṭhā ṭhatvā kiñci kammaṃ karontī tassa kuṭumbikassa guyhaṭṭhānaṃ olokesi. Tamatthaṃ jānitvā kuṭumbiko sākhaṃ olokesīti ekaṃ vākyaṃ bandhitvā puttassa dassesi,imassa atthayojanaṃ karohīti. Atha putto atthayojanaṃ akāsi,-sākhaṃ rukkhasākhaṃ olekesi udikkhatīti. Atha pacchā ekāya dhītuyā dassesi, imassa atthayojanaṃ karohīti. Sāpi atthayojanaṃ akāsi,- sā sunakho khaṃ ākāsaṃ olokesi udikkhatīti. Atha pacchā ekāya dhītuyā dassesi, imassa attha yojanaṃ karohīti. Sāpi atthayojanaṃ akāsi,-sā itthī khaṃ aṅgajātaṃ olokesi mukhaṃ uddhaṃ katvā olokesīti.

Idampi ekaṃ vatthu,–

Eko kira sāmaṇero ratanapūravāsī arimaddananagare mātugāmāpi saddanayesu atikovidāti sutvā ahaṃ tattha gantvā jānissāmīti arimaddananagaraṃ gato. Atha antarāmagge arimaddananagarassa samīpe ekaṃ daharitthiṃ kappāsavatthuṃ rakkhitvā nisinnaṃ passi. Atha sāmaṇero tassā santikaṃ maggapucchanatthāya gacchi. Atha daharitthī sāmaṇeraṃ pucchi,-kuto āgatosīti.

Sāmaṇero āha,-ratanapūrato ahaṃ āgacchatīti. Kuhiṃ gatosīti vutte arimaddananagaraṃ gacchatīti āha. Atha daharitthī evamāha,-tvaṃ bhante saddayogavinicchayaṃ anupadhāretvā kathesi, amhayogaṭṭhāne hi tvaṃ nāma yogasaddena yojetvā kathesi, nanu paṇḍitānaṃ vacanena nāma paripuṇṇatthena aviruddhasaddanayena puṇṇindusaṅkāsena bhavitabbanti. Atha sāmaṇero khettavatthūni rakkhantī duggatā daharitthīpi tāva saddanayakovidā hoti, kimaṅgaṃ pana bhogasampannā mahallakitthiyoti lajjitvā tatoyeva paṭinivattitvā paccāgamāsīti.

Idaṃ marammamaṇḍale tambadīparaṭṭhe arimaddananagare theraparamparavasena sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Idāni marammamaṇḍaleyeva jeyyavaḍḍhanaraṭṭhe ketumatīnagare sāsanavaṃsaṃ vakkhāmi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这也是阿里曼达那城（缅甸蒲甘）居民中女性学习教理的一个故事：
据说有一位比丘在托钵时，一位十二岁的年轻女子问道："尊者，您叫什么名字？""我叫克玛。"她说："尊者，您是男性，为什么用女性语尾的名字？"这时坐在屋内的母亲听到后对女儿说："你不知道王等词组的规则吗？""是的，我知道，但是'克玛'这个词不属于王等词组。"母亲说："这个'克玛'词在某些方面是属于王等词组的。"
这里女儿的意思是：除了在"天王"等复合词中，"王"等词在主格单数时从不以"o"结尾，而"克玛"一词有时见到"克莫"或"克曼"等不同性的不同形式，因此应知"克玛"不属于王等词组。
而母亲的意思是："克玛"词因为所指代的含义可以是三性的，当在名词语境中作主格单数时显现为以"ā"结尾，这时"克玛"词在某些方面属于王等词组。
这也是一个故事：
据说在阿里曼达那城（缅甸蒲甘）有一个居士有一个儿子两个女儿。有一天，因为天气炎热，他在房顶上洗澡后坐着。这时一个女仆在楼下工作时看到了那位居士的隐密处。知道此事后，居士写了一句"看见树枝"的句子给儿子看，说："给这句话作解释。"儿子解释说："看见树枝，即注视树枝。"然后给一个女儿看，说："给这句话作解释。"她解释说："那狗看见天空，即仰望天空。"然后给另一个女儿看，说："给这句话作解释。"她解释说："那女人看见生殖器，即抬头仰望。"
这也是一个故事：
据说一位来自宝城的沙马内拉听说阿里曼达那城（缅甸蒲甘）的女人们也精通语法规则，就想："我要去那里了解。"便去了阿里曼达那城。在路上，在阿里曼达那城附近看见一个年轻女子坐着看守棉花田。沙马内拉走近她想问路。年轻女子问他："你从哪里来？"
沙马内拉说："我从宝城来。"当问到"你要去哪里"时，他说："去阿里曼达那城。"年轻女子说："尊者，你说话没有考虑语法规则的判断，在我们语法场合中，你用'你'这个词与'语'字相连，难道不应该用完整的意思、不违背语法规则、如满月般圆满的智者之言吗？"于是沙马内拉想："连看守田地的贫穷年轻女子都如此精通语法规则，更何况是富裕的年长女子呢？"感到惭愧，从那里就回去了。
这是在缅甸地区铜洲国阿里曼达那城（缅甸蒲甘）通过长老传承而建立的佛教传统。
现在我要说在缅甸地区胜利增长国克都玛帝城的佛教传承。


Kaliyuge hi dvisattatādhike aṭṭhavassasate sampatte jeyyavaḍḍhanaraṭṭhe ketumatīnagare mahāsirijeyyasūro nāma rājā rajjaṃ kāresi. Ekaṃ atichekaṃ devanāga nāmakaṃ ekaṃ hatthiṃ nissāya vijitaṃ vitthāramakāsi. Tassa pana rañño kāle kaliyuge dvinavutādhike aṭṭhavassasate sampatte mahāparakkamo nāma thero sīhaḷadīpato nāvāya āgantvā ketumatīnagaraṃ sampatto. Rājā ca dvārā vatīnagarassa dakkhiṇadisābhāge mahāvihāraṃ kārāpetvā tassa adāsi niccabhattampi. Tasmiñca vihāre sīmaṃ sammannitvā tissaṃ sīmāyaṃ tulāvasena attanā samaṃ katvā lohamayabuddhappaṭibimbaṃ kārāpesi. Tañca buddhappaṭibimbiṃ sampattalaṅkādīpanti nāmena pākaṭaṃ ahosi.

Tassa rañño kāle surāmerayasikkhāpadaṃ paṭicca vipādo ahosi. Kathaṃ. Bījato paṭṭhāyāti sambhāre paṭiyā detvā cāṭiyaṃ pakkhittakālato paṭṭhāya tālanālikerādīnaṃ puppharaso pupphato galitābhinavakālato paṭṭhāya ca na pātabboti kaṅkhāvitaraṇīṭīkādīsu vuttavacane adhippāyaṃ vipallāsato gahetvā tālanālikerādīnaṃ raso galitābhinavato paṭṭhāya pivituṃ na vaṭṭatīti ekacce vadanti. Ekacce pana evaṃ vadanti,–tālanālikerādīnaṃ raso galitābhinavakāle pivituṃ vaṭṭatīti.

Tattha pubbapakkhe ācariyānaṃ ayamadhippāyo,–

Bījato paṭṭhāyāti ettha sambhāre paṭiyādetvā cāṭiyaṃ pakkhittakālato paṭṭhāya na pātabbo. Tālanālikerādīnaṃ puppharaso ca galitābhinavakālatoyeva na pātabboti.

Ayaṃ pana aparapakkhe ācariyānamadhippāyo,–

Bījato paṭṭhāyāti ettha sambhāre paṭiyādetvā cāṭiyaṃ pakkhittakālato paṭṭhāya na pātabbo. Tālanālikerādīnaṃ sambhārehi paṭiyādito puppharaso pupphato galitābhinavakālato na pātabboti.

Evaṃ tālanālikerādīnaṃ raso galitābhinavakālato paṭṭhāya pātuṃ vaṭṭati na vaṭṭatīti vivādaṃ karontānaṃ majjhe nisīditvā sampattalaṅko mahāparakkamatthero tādiso pivituṃ vaṭṭatīti vinicchindi, surāvinicchayañca nāma ganthaṃ akāsi . Evaṃ ketumatīnagaraṃ māpentaṃ mahāsirijeyyasūraṃ nāma rājānaṃ nissāya ketumatiyaṃ sāsanaṃ patiṭṭhahi.

Idaṃ marammamaṇḍaleyeva ketumatīnagare

Sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Idāni marammamaṇḍale tambadīparaṭṭheyeva khandhapurasāsanavaṃsaṃ vakkhāmi.

Kaliyuge hi catusaṭṭhādhike chavassasate tayo bhātikā kittitaranāmakaṃ rājānaṃ rajjato cāvetvā khandhapuranagare rajjaṃ kāresuṃ. Tadā kittitaranāmakassa rañño eko putto cīnaraṭṭhindarājānaṃ yācitvā bahūhi senaṅgehi khandhapuranagaraṃ samparivāretvā aṭṭhāsi. Atha tīsu piṭakesu chekaṃ ekaṃ mahātheraṃ pakkosetvā mantesuṃ. Thero evamāha,– janapadāyattamidaṃ kammaṃ samaṇānaṃ na kappati vicāretuṃ, ahampi samaṇo, nāṭakehi pana saddhiṃ mantethāti. Atha nāṭake pakkosetvā mantesuṃ. Nāṭakāpi sace kāraṇaṃ natthi, evaṃ sati phalaṃ na bhaveyya, sace pūti natthi, makkhikā na sannipateyyunti gītaṃ gāyitvā udake kīḷanti.

Atha teca tayo bhātikā taṃ sutvā kittitaranāmakaṃ rājānaṃ bandhanāgārato gahetvā māretvā idāni yaṃ rajje ṭhapayissāmāti cintetvā tumhe gacchatha, ayaṃ tassa sīso, idāni esa paralokaṃ gatoti sīsaṃ dassesuṃ. Atha cīnaraṭṭhasenāyopi idāni rājavaṃsiko natthi, te nahi yujjhituṃ na icchāma, yaṃ rajje ṭhapayissāmāti katvā mayaṃ āgatā, idāni so natthīti vatvā nivattetvā agamaṃsu.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在贤劫八百七十二年时，在胜利增长国的克都玛帝城，有位名叫大吉祥胜勇的国王统治王国。他依靠一头名叫天龙的极其聪明的象扩大了领土。在这位国王统治期间，贤劫八百九十二年时，有位名叫大勇猛的长老从锡兰岛（斯里兰卡）乘船来到克都玛帝城。国王在德瓦拉瓦底城南方建造了大精舍供养给他，并提供永久供养。在那精舍里划定界场后，按照重量与自己相等，造了一尊铜佛像。这尊佛像以"来自锡兰"的名字而闻名。
在这位国王时期，关于饮酒戒有争议。如何争议呢？有些人错误理解了《度疑注》等典籍中所说的"从种子开始"，即"把原料准备好放入容器的时候开始"，以及"椰枣、椰子等的花汁从花中滴出新鲜时开始不可饮用"这些话的含义，说椰枣、椰子等的汁液从滴出新鲜时开始不可饮用。而另一些人则说，椰枣、椰子等的汁液在滴出新鲜时是可以饮用的。
在这里，前一派论师的意思是：
"从种子开始"意思是把原料准备好放入容器的时候开始就不可饮用。椰枣、椰子等的花汁从滴出新鲜时就不可饮用。
而后一派论师的意思是：
"从种子开始"意思是把原料准备好放入容器的时候开始就不可饮用。椰枣、椰子等的原料准备好的花汁从花中滴出新鲜时开始不可饮用。
当他们争论椰枣、椰子等的汁液从滴出新鲜时开始是否可以饮用时，来自锡兰的大勇猛长老坐在他们中间，判定这样的汁液是可以饮用的，并著作了名为《酒类判定》的论著。如此，佛教依靠建立克都玛帝城的大吉祥胜勇王在克都玛帝城建立起来。
这是在缅甸地区克都玛帝城
佛教的建立。
现在我要说在缅甸地区铜洲国干达布拉城的佛教传承。
在贤劫六百六十四年，三兄弟废黜名叫吉帝达拉的国王，在干达布拉城统治王国。当时吉帝达拉王的一个儿子向中国国王请求援助，带着众多军队包围了干达布拉城。于是他们召来一位精通三藏的大长老商议。长老说："这是关系到人民的事，沙门不适合考虑，我也是沙门，你们应该和演员们商议。"于是他们召来演员商议。演员们唱着"如果没有原因，就不会有结果；如果没有腐烂物，苍蝇就不会聚集"的歌在水中嬉戏。
于是那三兄弟听到后，从监狱中抓出吉帝达拉王杀死，想着"现在我们要立谁为王"，就对他们说："你们走吧，这是他的头，现在他已经去了来世。"于是中国军队说："现在没有王室后裔了，我们不想作战，我们来是为了立他为王，现在他已经不在了"，就转身离去了。


So ca thero nāṭakehi saddhiṃ mantethāti ettakameva vuttattā bhikkhubhāvato na mocetīti daṭṭhabbaṃ. Vuttañcetaṃ,–

Pariyāyoca āṇatti, tatiye dutiye pana;

Āṇattiyeva sesesu, dvayametaṃ na labbhatīti.

Tasmiṃ pana khandhapure arimaddananagare arahantagaṇavaṃsikā chappadagaṇavaṃsikā ānanda gaṇavaṃsikā ca therā bahavo vasanti. Tehi pana katagantho nāma koci natthīti.

Idaṃ khandhapure sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Idāni marammamaṇḍale tambadīpareṭṭheyeva vijayapure sāsanavaṃsaṃ vakkhāmi.

Kaliyuge hi catusattatādhike chavassasate sīhasūro nāma rājā vijayapuraṃ māpesi. Tato pacchā dvīsu saṃvaccharesu atikkantesu camuṃnadiyaṃ matasetibhaṃ ekaṃ labhitvā ekasetibhinnoti tassa nāmaṃ pākaṭaṃ ahosi. Tassa rañño kāle vijayapure sīlavantā lajjīpesalā bhikkhū bahavo natthi. Arimaddananagarato anuruddharājakāle rājabhayena nilīyitvā avasesā samaṇakuttakāyeva bahavo atthi. Pacchā cūḷaarahantattheradibbacakkhuttherānaṃ āgatakāleyeva lajjīpesalā bhikkhū balavantā hutvā gaṇaṃ vaḍḍhāpesuṃ. Rājā ca dibbacakkhuttheraṃ antepuraṃ pavesetvā devasikaṃ piṇḍapātena bhojesi. Anuruddharaññā tambulamañjūsāyaṃ ṭhapetvā pūjitā satta dhātuyo labhitvā tāsaṃ pañcadhātuyo caññiṅkhucetiye nidhānaṃ akāsi. Avasesā pana dve dhātuyo puññassa nāma amaccassa pūjanatthāya niyyādesi. Soca amacco jeyyapure puññacetiye nidhānaṃ akāsi.

Tadā ca kira samaṇakuttakā gahaṭṭhāviya rājarājamahāmattānaṃ santike upaṭṭhānaṃ akaṃsu. Kaliyuge catuasītādhike chavassasate sampatte sīsasūrarañño jeṭṭha putto ujano nāma rājā rajjaṃ kāresi. So pana avapaṅkyā nāmake dese campakakaṭṭhamaye sattavihāre kārāpesi. Dvi vassādhike sattavassasate kāle te vihārā niṭṭhaṃ agamaṃsu.

Tesu vihāresu campakaṃ nāma padhānavihāraṃ amaccaputtassa sudhammamahāsāmittherassa adāsi. So pana thero arimaddananagare arahantattherassa vaṃsikoti daṭṭhabbo.

Veḷūvanaṃ nāma parivāravihāraṃ pana ābhidhammikassa ñāṇadhajassa nāma therassa adāsi. Sopi arahantattherassa vaṃsiko.

Jetavanaṃ nāma parivāravihāraṃ pana sakalavinayapiṭakaṃ vācuggataṃ karontassa guṇārāmattherassa adāsi. So pana thero arimaddananagareyeva ānandattherassa vaṃsiko.

Kulavihāraṃ nāma parivāravihāraṃ ādiccaraṃsino nāma therassa adāsi. Sopi ānandattherassa vaṃsikoyeva.

Suvaṇṇavihāraṃ nāma parivāravihāraṃ sudhammālaṅkārassa nāma therassa adāsi. Sopi ānandattheravaṃsikoyeva.

Nīcagehaṃ nāma parivāravihāraṃ varapattassa nāma therassa adāsi. So pana sudhammamahāsāmittherassa antevāsiko.

Dakkhiṇakoṭiṃ nāma parivāravihāraṃ siripuññavāsino nāma therassa adāsi. Sopi sudhammamahāsāmittherassa antevāsikoti.

Tesaṃ vihārānaṃ esannaṭṭhāne rājā sayameva hatthena gahetvā mahābodhirukkhaṃ ropesi. Tesaṃ vihārānaṃ paṭi jagganatthāya bahūnipi khettavatthūni adāsi ārāmagopaka kulāni ca.

Tesaṃ pana therānaṃ sudhammapurārimaddanapurabhikkhuvaṃsikattālajjipesalatā viññātabbā. Teneva vijayapure sāsanaṃ ativiya parisuddhaṃ ahosīti daṭṭhabbaṃ.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
要知道，那位长老仅仅说"与演员们商议"这句话，并不失去比丘身份。如同所说：
"间接和命令，
第三和第二；
其余唯命令，
二者不可得。"
在那干达布拉城和阿里曼达那城（缅甸蒲甘），住着许多阿罗汉传承、恰巴达传承和阿难陀传承的长老。但是他们没有留下任何著作。
这是在干达布拉城佛教的建立。
现在我要说在缅甸地区铜洲国维杰亚城的佛教传承。
在贤劫六百七十四年，名叫狮子勇的国王建立了维杰亚城。此后过了两年，他在昌姆河得到一头死去的白象，因此"白象之主"这个名号就广为人知。在这位国王时期，维杰亚城没有多少持戒、有惭愧、温和的比丘。从阿里曼达那城（缅甸蒲甘）阿努律陀王时期，因畏惧国王而躲藏的剩余假比丘很多。后来在小阿罗汉长老和天眼长老到来时，持戒、温和的比丘才变得强大并扩大僧团。国王让天眼长老进入内宫，每天供养食物。他得到阿努律陀王放在槟榔盒中供养的七颗舍利，将其中五颗舍利安放在钱银库佛塔中。剩余两颗舍利交给名叫功德的大臣供养。那位大臣将它们安放在胜利城的功德塔中。
据说当时假比丘们像在家人一样在王公大臣面前侍奉。在贤劫六百八十四年时，狮子勇王的长子优阇那王统治王国。他在阿瓦潘恰地区建造了七座樟木精舍。在七百零二年时，这些精舍完工。
在这些精舍中，他将名为樟木的主精舍给了大臣之子正法大师长老。这位长老应当视为阿里曼达那城（缅甸蒲甘）阿罗汉长老的传承。
将名为竹林的附属精舍给了阿毗达磨师智幢长老。他也是阿罗汉长老的传承。
将名为祇园的附属精舍给了能背诵整个律藏的功德园长老。这位长老是阿里曼达那城阿难陀长老的传承。
将名为家族精舍的附属精舍给了日光长老。他也是阿难陀长老的传承。
将名为金精舍的附属精舍给了正法庄严长老。他也是阿难陀长老的传承。
将名为低房的附属精舍给了胜得长老。他是正法大师长老的弟子。
将名为南边的附属精舍给了住功德长老。他也是正法大师长老的弟子。
国王在这些精舍附近亲手种植了菩提树。为了维护这些精舍，他布施了很多田地和看园人家族。
应当知道这些长老因为是正法城和阿里曼达那城（缅甸蒲甘）比丘的传承，所以有惭愧和温和。因此应当明白维杰亚城的佛教非常清净。


Tesampi sissaparamparā anekasahassappamāṇā ahesuṃ. Evaṃ lajjīpesalānaṃyo bhikkhūnaṃ santikā keci saddhivihārikā kīṭāgirimhi assajipunabbasukāviya alajjī dussīlā uppajjiṃsu, seyyathāpi nāma madhurambarukkhato ambilaphalanti. Te pana bahuanācāraṃ cariṃsuyeva. Idaṃ pana tesaṃ mūlauppatti dassanaṃ.

Rājā hi tadā tesaṃ vihārānaṃ paṭijagganatthāya bahūni khettavatthūni adāsi. Tesu khettavatthūsu balivicāraṇatthāya sudhammamahāsāmitthero ekacce bhikkhū ārakkhaṇaṭṭhāne ṭhapesi. Ārakkhaṇabhikkhū pana dhammānulomavasena kassakānaṃ ovādāpesi, khettavatthusāmibhāgampi paṭiggaṇhāpesi. Tasmiñca kāle khettavatthūni paṭicca bhikkhū vivādaṃ akaṃsu. Atha taṃ vivādaṃ sutvā sāsanadharatthero ca dve parakkamattherā ca tato nikkhamiṃsu. Nikkhamitvā sāsanadharatthero khaṇitti pādapabbate nisīdi. Dve parakkamattherā ca caṅgakiṅgapabbatakandare nisīdiṃsu. Tesañhi nivāsaṭṭhānattā yāvajjatanā taṃ ṭhānaṃ parakkamaṭṭhānanti pākaṭaṃ ahosi. Te pana therā ekacārāti vohāriṃsu. Avasesā pana bhikkhū gāmavāsībahucārāti vohāriṃsu. Tato paṭṭhāya araññavāsīgāmavāsīvasena visuṃ gaṇā honti. Vihārassa ninnānaṃ khettavatthūnaṃ balippaṭiggāhakabhikkhūnampi saṅghajātisamaññā ahosi.

Kaliyuge catuvassādhike sattasate ujanassa rañño dharamānasseva kaniṭṭhabhātiko kyecvā nāma rājā kumāro rajjaṃ gaṇhi.

Ayaṃ pana tassa aṭṭhuppatti,– ujano nāma rājā tvaṃ samuddamajjhaṃ nāma gāmaṃ gantvā tattha nisīditvā tatruppādabaliṃ bhuñjāhīti niyyādesi. So pana rājakumāro luddakammesuyeva abhirammaṇasīlo. Ekasmiṃ samaye pigavaṃ gantvā paccāgatakāle rattiyaṃ supinaṃ passi,– sakko devānamindo āgantvā uposathasīlaṃ samādiyāhi, evaṃ sati acireneva setibhe labhissasatīti vatvā tāvatiṃsabhavanaṃ puna gatoti.

Soca rājakumāro tato paṭṭhāya uposathasīlaṃ samādiyi. Pacchā kālepi attano hatthe guthena kilinnaṃ bhavatīti puna supinaṃ passi. So acireneva pañca setibhe labhi. Atha eko amacco gantvā rañño tamatthaṃ ārocesi. Rājā tuṭṭhacitto hutvā mama kira bhonto kaniṭṭhabhātiko pañca setibhe labhīti rājapurisānaṃ majjhe saṃvaṇṇesi. Amacco puna rājakumārassa santikaṃ gantvā tamatthaṃ ārocesi. Rājakumāropi mama bhātiko rājā akathitapubbaṃ vācāpeyyaṃ vadatīti ārādhayitvā puna gantvā tamatthaṃ rañño ārocāpesi. Rājāpi tatheva vadatīti. Taṃ sutvā rājakumāro bhiyyoso pasīdi.

Kasmā pana ujano rājā kittitaraṃ nāma rājakumāraṃ kaniṭṭhavohārena na vadatīti. Ekasetibhindo hi rājā aparassa rañño deviṃ gabbhiniṃ ānetvā aggamahesiṭṭhāne ṭhapesi, ṭhapetvā acireneva ujanaṃ vijāyi, teneva na ujano ekasetibhindassa putto, kittitaro nāma rājakumāroyeva ekasetibhindassa putto, tasmā taṃ kāraṇaṃ paṭicca so taṃ kaniṭṭhavohārena na vadatīti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
他们的弟子传承也有数千人之多。如此，在这些有惭愧、温和的比丘处，有些同住弟子像基塔吉里的阿说示和布那婆苏一样变成无惭无戒的人，就像从甜芒果树上长出酸果一样。他们行为许多不当之事。这是他们的根源出处。
当时国王为了维护这些精舍，布施了许多田地。为了收取这些田地的供养，正法大**长老派一些比丘在守卫处。守卫的比丘们按照法的准则教导农民，也接受田地主人的份额。在那时，比丘们因田地而发生争议。听到这个争议后，持教长老和两位勇猛长老离开那里。离开后，持教长老住在克山提帝山，两位勇猛长老住在钟吉山谷。因为是他们的住处，所以直到今天那个地方都以勇猛处而闻名。这些长老被称为独住者。其余的比丘则被称为村住多行者。从那时起，根据林居和村居而分成不同的派别。接受精舍所属田地供养的比丘也有僧团种姓的称号。
在贤劫七百零四年，当优阇那王还在世时，他的弟弟查瓦王子夺取了王位。
这是他的故事：优阇那王对他说："你去名叫海中的村子，住在那里享用当地的供养。"但这位王子性喜残暴之事。有一次去打猎回来，夜里做了一个梦：帝释天王来说"你要受持布萨戒，这样不久就会得到白象"，说完就回忆旋天宫。
从那时起这位王子就受持布萨戒。后来又梦见自己的手沾满粪便。不久他就得到五头白象。于是一位大臣去向国王报告此事。国王很高兴，在王室人员中间称赞说："听说我弟弟得到了五头白象。"大臣又去向王子报告此事。王子说："我哥哥国王说了从未说过的话"，心生欢喜，又让大臣去向国王报告。国王也如此说。听到这个，王子更加欢喜。
为什么优阇那王不用弟弟的称呼称呼吉帝达拉王子呢？因为白象之主王把另一位王的怀孕王妃带来立为第一王妃，不久就生下优阇那，因此优阇那不是白象之主的儿子，而吉帝达拉王子才是白象之主的儿子，所以因为这个原因他不用弟弟的称呼称呼他。


Kaniṭṭho pañcasetibhe labhatīti sutvā rājā bhāyitvā kaniṭṭhassa rajjaṃ upaniyyādesi. Rājā rājagehassa pacchimadvārena nikkhami. Kaniṭṭho purimadvārena pāvisi. Pañcannaṃ pana setibhānaṃ laddhattā pañcasetibhindoti pākaṭo. Mūlanāmaṃ panassa sīhasūroti daṭṭhabbaṃ. Tassa rañño kāle bahū alajjino gāmasāmanta vihāre vasitvā anekavidhaṃ ānācāraṃ cariṃsu. Sudhammapuraarimaddanapurato paramparavasena āgatā bhikkhūpi bahū lajjino sikkhākāmā santi.

Atha tassa rañño bhattaṃ paribhuñjanakāle eko samaṇakuttako aṭṭha parikkhāre gahetvā āgantvā rañño sammukhe aṭṭhāsi. Kimatthāya āgatosīti pucchite piṇḍapātatthāya āgatomhīti āha. Atha rājā sayaṃ bhuñjissāmīti ārabhitvāpi atippasannatāya pana suvaṇṇapātiyā paṭiyāditaṃ sakalampi bhattaṃ adāsi. Atha rājā evaṃ cintesi,– ayaṃ bhikkhu piṇḍapātatthāya upamajjhanti kayeva āgantvā aṭṭhāsi, na so puthujjanabhikkhu, atha kho abhiññālābhī arahā bhaveyya, mama puññatthāya āgato bhaveyya maṃ anukampaṃ upādāyāti.

Evaṃ pana cintetvā ekaṃ rājapurisaṃ āṇāpesi tassa pacchā anugantvā oloketuṃ. So pana samaṇakuttako sayaṃ alajjibhūtattāva attano bhariyā paccuggantvā pattaṃ gaṇhi. Taṃ disvā rājapuriso rañño santikaṃ gantvā paṭhamameva evaṃ cintesi,– sace yathābhūtaṃ āroceyyaṃ, rañño pasādo vinasseyya, evaṃ pana anārocetvā yathā rañño passādo bhiyyosomattāya bhaveyya, mayhampi lābho uppajjeyya, samaṇakuttakopi rājaparādhato vimucceyya, evaṃ ārocessāmīti. Evaṃ pana cintetvā ahaṃ mahārāja taṃ anugantvā olokesi, atha mama evaṃ olokentassava antaradhāyīti ārocesi. Rājā bhiyyosomattāya pasīditvā hatthaṃ pasāretvā yathāhaṃ maññami, tathā avirajjhanamevatanti tikkhattuṃ vācaṃ nicchāresi, rājapurisassa ca dātabbaṃ adāsi.

Tasmiṃyeva divase eko amacco rañño paṇṇākāratthāya velāhakaṃ nāma ekaṃ turaṅgamaṃ adāsi. Atha rājā mama puññānubhāvena esa laddhoti sampahaṃsi. Taṃ pana turaṅgamaṃ ārohitvā ekaṃ hatthārohaṃ pājāpesi. Atha mahājanassa olokentassa hatthārohassa sīseveṭṭhanadussaṃyeva passitvā ākāse pakkhandho bakoviya paññāyati. So pana turaṅgamo pātova vijayapurato gacchanto pabbatabbhantaranagaraṃ sāyanhasamaye pāpuṇi. Abbha vijabbhanaassotipi nāmaṃ akāsi.

Iccevaṃ samaṇakuttakā dārampi posesuṃ, pageva itaraṃ anācāraṃ. Teneva te samaṇakuttakā rañño mallaraṅgampi pavisitvā mallaṃ yujjhesuṃ. Tesu pana samaṇakuttakesu ovicaṅgākhuṃsaṅghajo nāma samaṇakuttako mallakamme ativiya cheko adhiko. So kira saṃvacchare saṃvacchare rañño mallaraṅge jayitvā pannarasa vā vīsati vā asse paṭilabhīti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
国王听说弟弟得到五头白象就害怕了，把王位让给弟弟。国王从王宫西门出去，弟弟从东门进来。因为得到五头白象，所以被称为"五白象王"。但要知道他的本名是狮子勇。在这位国王时期，许多无惭愧的人住在村边的精舍，行各种不当行为。但也有许多从正法城和阿里曼达那城（缅甸蒲甘）世代相传而来的持戒好学的比丘。
当时在国王用餐时，一个假比丘带着八种必需品来到国王面前站着。当被问"为何而来"时，他说"为了托钵而来"。于是国王虽然正要自己用餐，但因极其虔诚，就把金盘中准备好的所有饭菜都布施了。这时国王这样想："这位比丘为了托钵在正午时分来到这里站着，他不是普通比丘，而应该是具有神通的阿罗汉，他是为了我的功德，出于对我的怜悯而来的。"
这样想后，他命令一个王室侍从跟随观察。但那个假比丘因为本性无惭愧，他的妻子迎接他拿了钵。看到这个，王室侍从去见国王时首先这样想："如果如实报告，国王的信心会消失，如果不这样报告，而是让国王的信心增长，我也会得到利养，假比丘也会免于王罪，我要这样报告。"这样想后就报告说："大王，我跟随他观察，正当我观察时他就消失了。"国王更加虔信，伸手说"正如我所想的那样，一点不差"，说了三遍，并赏赐了王室侍从。
就在那天，一位大臣献给国王一匹名叫云行的马作为礼物。国王欢喜地想"这是因为我的福德力而得到的"。他让一个骑象师骑着那匹马。当大众观看时，只见到骑象师头上的缠布，像白鹭在空中飞翔一样。那匹马早上从维杰亚城出发，傍晚就到达山中城。他也给它取名为"穿云驹"。
如此这些假比丘不仅养妻，更行其他不当行为。因此这些假比丘甚至进入国王的摔跤场比摔跤。在这些假比丘中，名叫欧维章卡昆桑伽佐的假比丘在摔跤技艺上特别精通。据说他每年在国王的摔跤场获胜后都能得到十五或二十匹马。


Ratanapūranagare mallakamme aticheko adhiko eko kambojakulo atthi. So ratanapūranagare jeyyapuranagara ca attanā samathāmaṃ mallapurisaṃ asabhitvā vijaya puraṃ āgantvā campakavihārassa dvārasamīpe mallasabhāmaṇḍape pavisitvā mallakammaṃ kātuṃ icchāmīti rañño ārocesi. Atha rājā taṃ saṅghajaṃ āmantetvā evamāha,- idāni bho tvaṃ iminā saddhiṃ mallayuddhaṃ kātuṃ sakkhissasīti. Āmamahārāja pubbe ahaṃ dahare hutvā kīḷanatthāyayeva mallakammaṃ akāsiṃ, idāni pana ekūnasattativasso ahaṃ ito pacchā mallayuddhaṃ kātuṃ sakkhissāmi vā mā vāti na jānāmi, idāni parapakkhaṃ mallapurisaṃ mallakammena māressāmīti vadati.

Atha rājūnaṃ mallakammaṃ nāma kīḷanatthāyayeva bhavati, mā māretuṃ ussāhaṃ karohīti vatvā aññamaññaṃ mallayuddhaṃ kārāpesi . Saparisassa rañño olokentasseva te mallākārena naccitvā aññamaññaṃ samīpaṃ upagacchiṃsu. Atha saṅghajo mallo kambojamallassa pādena paharaṇākāraṃ dassetvā dakkhiṇahatthamuṭṭhinā kapāle pahāraṃ adāsi. Atha kambojamallassa mukhaṃ pacchato ahosi. Tadā sapariso rājā īdisā pana vimukhato maraṇameva seyyo idāni pana imaṃ passituṃ na visahāmīti vadati. Puna saṅghajo vāmahattha muṭṭhinā pahāraṃ adāsi. Atha kambojamallassa mukhaṃ parivaṭṭetvā yathā pubbe, tathā patiṭṭhāsi.

Tasmiñca kāle sapariso khattiyo taṃ acchariyaṃ disvā dve asse tiṃsamattāni vattāni satakahāpaṇañca adāsīti. Idañca vacanaṃ porāṇapotthakesu āgatattā sādhujanānañca saṃvejaniyaṭṭhānattā vuttaṃ. Ṭhapetvā hi saṃvegalābhaṃ natthi aññaṃ kiñci payojananti.

Kaliyuge terasādhike sattavassasate vijayapureyeva tassa putto kittitaranāmako rājā rajjaṃ kāresi. Vitarā sadisanāmavaseneva sīhasūroti nāmaṃ paṭiggaṇhi. Pitu rañño kāle laddhesu pañcasu setihesu catunnaṃyeva avasesattā catusetibhindoti nāmaṃ pākaṭaṃ. Tene vāha abhidhānappadīpikāṭīkāyaṃ catusetibhindoti. Tassa rañño kāle caturaṅgabalo nāma mahāamacco ganthakovido abhidhānappadīpikāsaṃ vaṇṇanaṃ akāsi. So pana sakalabyākaraṇavanāsaṅgañāṇācārī ahosi.

Ekasmiñca samaye rājā ekaṃ mahantaṃ vihāraṃ kārāpetvā asukaraññā ayaṃ vihāro kārāpito, imasmiṃ vihāre sīlavantāyeva nisīdantūti kolāhalaṃ uppādesi. Atha sācaññināmagāmavāsī eko thero āgantvā nisīdi.

Ayaṃ pana tassa therassa aṭṭhuppatti,–

Sācaññigāme kira eko gahapati attano puttaṃ sippuggahaṇatthāya vihāre ekassa bhikkhussa santike niyyādesi. Puttassa pana vihāraṃ agantukāmassa tajjanatthāya sakaṇṭakagacchassa upari khipati. So ca daharo nikkhamitvā gehaṃ anāgatvā vihāreyeva nisīdi. Mātāpitūnaṃ santikaṃ anāgantvā thokaṃ thokaṃ dūraṃ gantvā sāmaṇera bhūmito upasampadabhūmiṃ patvā arimaddananagaraṃ gacchi. Atipaññavantatāya pana pattappattaṭṭhāne mahāthero saṅgaṇhiṃsu. Tenevesa sakalamarammaraṭṭhe pākaṭo ahosi. Atha mātāpitaro puttassa āgamanaṃ apekkhitvāyeva nisīdiṃsu. Tamatthaṃ pana sutvā esa amhākaṃ putto bhavissati vā no vāti vīmaṃsitukāmo pitā anugacchi. Arimaddananagare taṃ sampāpuṇitvā upaṭṭhapetvā nisīdi. Sopi bhikkhu yathāupaṭṭhāneneva santappetvā ganthaṃ uggaṇhi. Aparasmiṃ pana kāleso bhikkhu ajja sūpo appaloṇotiādinā punappunaṃ bhaṇati.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在宝城有一个甘菩遮族的人在摔跤技艺上非常精通。他在宝城和胜利城没有遇到与自己力量相等的摔跤手，就来到维杰亚城，进入樟木精舍门前的摔跤场告诉国王说想要比试摔跤。这时国王召唤桑伽佐说："你现在能和他比试摔跤吗？""是的，大王，以前我年轻时只是为了娱乐而摔跤，现在我六十九岁了，不知道从此以后能不能继续摔跤，现在我要用摔跤杀死对方的摔跤手。"
于是国王说："摔跤比赛只是为了娱乐，不要试图杀人"，然后让他们互相比试。当国王和随从观看时，他们以摔跤姿势跳舞般地互相靠近。这时桑伽佐摔跤手做出要用脚踢甘菩遮摔跤手的样子，用右手拳头打在他头上。这时甘菩遮摔跤手的脸转向后面。这时国王和随从说："这样背面而死更好，现在我们不忍心看这个。"然后桑伽佐用左手拳头又打了一下。这时甘菩遮摔跤手的脸转回来，像以前一样站着。
在那时，刹帝利和随从看到这个奇迹，就赏赐了两匹马、三十件衣服和一百个钱币。这段话因为在古老书籍中出现，也因为是善人的警醒处而说。因为除了获得警醒外没有其他任何用处。
在贤劫七百一十三年，在维杰亚城他的儿子吉帝达拉王统治王国。因为与父亲同名，所以也接受狮子勇的名字。因为父王时期得到的五头白象只剩下四头，所以"四白象王"的名字闻名。因此在《名义灯注》中说"四白象王"。在这位国王时期，名叫四军的大臣精通典籍，作了《名义灯注》。他通晓全部文法和法义。
有一次国王建造了一座大精舍，宣告说："这座精舍是某位国王建造的，愿持戒者住在这座精舍中。"于是一位住在萨恰尼村的长老来住下。
这是那位长老的故事：
据说在萨恰尼村有一个居士把自己的儿子交给精舍里的一位比丘学习技艺。因为儿子不想去精舍，他就把他扔在有刺的灌木上来威胁。那个年轻人出去后没有回家，就住在精舍里。没有回到父母那里，渐渐走得更远，从沙马内拉地位达到具足戒地位后去了阿里曼达那城（缅甸蒲甘）。因为极其有智慧，所以在所到之处都受到大长老们的摄受。因此他在整个缅甸国都闻名。这时父母一直期待着儿子回来。听到这事后，父亲想要验证"这是不是我们的儿子"就跟随前往。到达阿里曼达那城后就侍奉他住下。那位比丘也以相应的侍奉方式满足他而学习经典。在后来某个时候，这位比丘反复说"今天汤盐放少了"等话。


Atha pitā evamāha,- na pubbe piyaputtaka tayā īdisaṃ vacanaṃ kathitaṃ, idāni pana tvaṃ abhiṇhaṃ īdisaṃ vacanaṃ chaṇasi, kāraṇamettha kinti pucchi. Pubbe ganthesu chekattaṃ appatvā ganthesu chekatthaṃ byāpannacittatāya na vuttaṃ, idāni pana mayā icchito attho matthakaṃ patto, tasmā kāyabalapariggahaṇatthāya mayā īdisaṃ vacanaṃ vuttanti vadati. Taṃ vacanaṃ sutvā pitā mātuyā santikaṃ gamanatthāya okāsaṃ yācitvā pitarā saddhiṃ sakaṭṭhānaṃ āgacchanto vijayapuraṃ cetiyavandanatthāya pāvisi.

Tadā raññā vuttavacanaṃ sutvā tasmiṃ vihāre aruhitvā nisīdi . Ārakkhapurisā ca taṃ bhikkhuṃ vihāre nisinnaṃ disvā tamatthaṃ rañño ārocesuṃ. Rājā ca caturaṅgabalaṃ amaccaṃ āṇepesi,-gantvā tassa bhikkhussa ñāṇathāmaṃ upadhārehīti. Caturaṅgabalo ca gantvā taṃ bhikkhuṃ gūḷagūḷaṭṭhānaṃ pucchi. Sopi pucchitaṃ pucchitaṃ vissajjesi. Caturaṅgabalo ca tamatthaṃ rañño ārocesi. Rājā tuṭṭhacitto hutvā taṃ vihāraṃ tassa bhikkhussa adāsi. Tassa pana bhikkhussa daharakāle sakaṇṭakagacche pituno khipanaṃ paṭicca kaṇḍakakhipattheroti samaññā ahosi, mūlanāmaṃ panassa nāgitoti. Sotasmiṃ vihāre nisīditvā saddasāratthajaliniṃ nāma ganthaṃ akāsi. Tassa kira therassa kāle tasmiṃ nagare āraddha vipassanādhurā mahallakā bhikkhū sahassamattā ahesuṃ. Āraddhaganthadhurā pana daharabhikkhū gaṇanapathaṃ vītivattā.

Tassa pana pitarampi seṭṭhiṭṭhāne ṭhapesi. Teneva taṃ gāmaṃ seṭṭhigāmoti nāmena vohariṃsu.

Kaccāyanavaṇṇanaṃ pana vijayapureyeva abhayagiripabbate nisinno mahāvijitāpī nāma thero akāsi. Vācako padesampi soyeva akāsi. Saddavuttiṃ pana saddhammagurutthero akāsi.

Iccevaṃ vijayapure anekehi ganthakārehi sāsanaṃ vipulaṃ ahosi.

Kaliyuge pana pañcāsītādhike chavassasate sampatte asaṅkhayācoyonnāmako rājā jeyyapuranagaraṃ māpetvā tattha rajjaṃ kāresi. Tattha pana rājūnaṃ kāle therehi katagantho nāma natthi.

Kaliyuge chabbisādhike sattavassasate vesākhamāse jeyyapuranagaraṃ vinassi. Tasmiṃyeva saṃvacchare jeṭṭhamāse vijayapuraṃ vinassi. Tasmiṃyeva saṃvacchare phaggunamāse satvivarājā ratanapūraṃ nāma nagaraṃ māpetvā rajjaṃ kāresīti.

Idaṃ vijayapurajeyyapuresu sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Idāni marammamaṇḍale tambanīparaṭṭheyeva ratanapūranagare sāsanavaṃsaṃ vakkhāmi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
于是父亲说："亲爱的儿子，你以前没说过这样的话，现在你经常说这样的话，这是什么原因？"（他回答说）："以前没有在经典上达到精通，所以对经典心生烦恼而没说，现在我想要的意义已经达到顶点，所以为了掌握身体的力量，我说这样的话。"听到这话后，父亲请求准许去见母亲，与父亲一起回到自己的地方时，为了礼拜佛塔进入维杰亚城。
那时听到国王所说的话后，他登上那座精舍住下。守卫人看到那位比丘住在精舍里，就向国王报告。国王命令四军大臣说："去考察那位比丘的智慧力量。"四军去问那位比丘一些秘密之处。他也回答了所问的问题。四军向国王报告此事。国王心生欢喜，把那座精舍布施给那位比丘。因为这位比丘年轻时被父亲扔在有刺的灌木上，所以有"投刺长老"的称号，但他的本名是那吉多。他住在那座精舍里著作了名为《声义光明》的著作。据说在那位长老的时期，在那座城市有约一千位开始修观的长老比丘。而开始学习经典的年轻比丘更是数不胜数。
他也把他的父亲立为长者的地位。因此那个村子被称为"长者村"。
而《迦旃延注》是住在维杰亚城阿帕耶吉利山的大胜智长老所作。他也做了《解说部分》。而《声明论》是正法师长老所作。
如此在维杰亚城因为许多著作者而佛教兴盛。
在贤劫六百八十五年，名叫阿桑卡佑的国王建立了胜利城并在那里统治。在那里国王时期没有长老们所作的著作。
在贤劫七百二十六年卫塞月，胜利城毁灭。同年阇提月，维杰亚城毁灭。同年颇勒君那月，萨维瓦王建立名为宝城的城市并统治。
这是在维杰亚城和胜利城佛教的建立。
现在我要说在缅甸地区铜洲国宝城的佛教传承。


Kaliyuge hi aṭṭhāsītādhike sattavassasate narapatirañño dhitāya saddhiṃ aloṅgacaññisūrañño putto ānandasūriyo nāma santhavaṃ katvā ekaṃ (siddhikaṃ nāma puttaṃ vijāyi. So vaye sampatte rajjasampattiṃ labhi. Tato pabhuti yāva mrenacodighā raññā arimaddananagare rajjaṃ akaṃsu). Tato pacchā sirisudhammarājādhipatīti laddhanāmo satvivarājā ratanapūranagare rajjaṃ kāresi. Tassa rañño kāle kaliyuge ekanavutādhike sattavassasate sampatte laṅkādīpato sirisaddhammālaṅkāratthero sīhaḷamahāsāmittherocāti ime dve therā pañca sarīradhātuyo ānetvā nāvāya kusimatitthaṃ pāpuṇitvā rāmaññaraṭṭhe baññārani nāmena raññā nivāritā anisīdisvā tato soyeva rājā there yāva sirikhettanagarā pahiṇi. Tamatthaṃ ñatvā ratanapūrindo rājā cattālīsāya nāvāhi yāva sirikhettanagaraṃ paccuggantvā ānesi. Ānetvā ca mahānavagāmaṃ pattakāle saha orodhehi amaccehi ca sayameva rājā paccuggacchi. Ratanapūraṃ ppana pattakāle mahāpathavī cali, paṭinādañca nadi. Tadā rājā sammāsambuddhassa tilokaggassa sāsanaṃ paggaṇhissāmīti cintetvā sarīradhātuṃ ānetvā idha pattakāle ayaṃ mahāpathavī calati, paṭinādañca nadati, idaṃ amhākaṃ raṭṭhe jinasāsanassa cirakālaṃ patiṭṭhānabhāve pubbanimittanti sayameva nimittapāṭhaṃ akāsi.

Tāva tiṭṭhatu jīvamānassa sammāsambuddhassa ānubhāvo, ahovata sarīradhātuyāyeva anubhāvoti bahuraṭṭha vāsino pasidiṃsu. Honti cettha, –

Sarīradhātuyā tāva, mahantocchariyo hoti;

Kā kathā pana buddhassa, jīvamānassa seṭṭhassa.

Evaṃ anussaritvāna, uppādeyya pasādakaṃ;

Buddhaguṇesu bāhullaṃ, gāravañcaṃ kare janoti.

Kaliyuge dvenavutādhike sattavassasate tā pañca dhātuyo nidahitvā jeyyapuranagarato pacchimadisābhāge samabhūmibhāge cetiyaṃ patiṭṭhāpesi. Tañca cetiyaṃ ratanacetiyanti paññāpesi, hatthirūpabāhullatāya pana anekibhindoti pākaṭaṃ hoti. Tīhi sirigabbhehi sattahi dvārehī ca alaṅkataṃ nāma mahāvihāraṃ kārāpetvā dvinnaṃ sīhaḷadīpikattherānaṃ adāsi. Tato pacchā tesu mahantatthero sakavihārasamīpe pabbatamuddhani attano sissepi appavesetvā lajjīpesalabahussutasikkhākāmehi sabbehi tīhi therehi saddhiṃ sīmaṃ sammannati. Iccevaṃ sīmasammutipariyattivācanādikammehi marammaraṭṭhe sāsanaṃ virūḷaṃ katvā patiṭṭhāpesi.

Idaṃ marammamaṇḍale ratanapūranagare sīhaḷadīpike

Dve there paṭicca paṭhamaṃ sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Kaliyuge chabbīsādhike sattavassasate sampatte phaggunamāse satvavarājā ratanapūranagaraṃ māpesi. Tassa rañño kāle jeyyapuranagare ekā pūpikā itthī alajjino ekassa bhikkhussa santike dhanaṃ upanidahi. Aparabhāgesā taṃ dhanaṃ yāci. Atha so bhikkhu tava dhanaṃ ahaṃ na paṭiggaṇhāmīti musā bhaṇati. Evaṃ vivādaṃ katvā taṃ kāraṇaṃ rañño ārocesi. Rājā pakkosāpetvā sayameva taṃ bhikkhuṃ pucchi,-tvaṃ bhante tassā itthiyā dhanaṃ paṭiggaṇhāsi vā mā vāti. Ahaṃ mahārāja samaṇo alikaṃ bhaṇituṃ na vaṭṭati, na paṭiggaṇhāmīti vadati. Taṃ kāraṇaṃ rājā ca punappunaṃ pucchitvā vīmaṃsanto bhikkhussa kerāṭikabhāvaṃ jānitvā taṃ samaṇo samāno bhagavato paññattaṃ sikkhāpadaṃ akkamitvā musā bhaṇatīti kujjhitvā sayameva aparādhānurūpaṃ sīyaṃ chinditvā rājagehato heṭṭhā khipi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在贤劫七百八十八年，那拉帕帝王的女儿与阿隆章尼苏拉王的儿子阿难达苏利亚结合生下一个名叫悉提卡的儿子。他到了年龄就得到王位。从那时起直到默连昌迪卡王在阿里曼达那城（缅甸蒲甘）统治。之后获得"最胜正法王主"称号的萨维瓦王在宝城统治。在这位国王时期，贤劫七百九十一年，从锡兰岛来了两位长老：吉祥正法庄严长老和锡兰大师长老。他们带来五颗舍利，乘船到达古西玛港口，在若开国被名叫班亚兰的国王阻止不能停留，那位国王就把长老们送到室利差德拉城。宝城之主得知此事后，用四十艘船到室利差德拉城迎接。到达大船村时，国王自己与后妃和大臣们一起迎接。到达宝城时，大地震动并发出回响。这时国王想："我要护持正等正觉三界最胜者的教法"，当带来舍利到达这里时大地震动并发出回响，"这是我们国家佛教长期建立的前兆"，他自己就解释了这个征兆。
不仅是活着的正等正觉者的威力，啊！甚至舍利的威力也使许多国家的居民生起信心。这里有偈颂：
"即便舍利本身，也有大神奇；
何况最胜佛陀，活着时更甚。
如此忆念已，应生信仰心；
于佛诸功德，生多敬重心。"
在贤劫七百九十二年，他埋藏那五颗舍利，在胜利城西方平地上建立佛塔。他命名那塔为宝塔，但因为有许多象的雕像，所以以"象主"而闻名。他建造了一座用三个宝堂和七个门装饰的大精舍，布施给两位锡兰长老。之后其中的大长老在自己精舍附近山顶，甚至不让自己的弟子进入，与所有持戒、温和、多闻、好学的三位长老一起划定界场。如此通过界场划定、教理教授等工作使佛教在缅甸国兴盛并建立。
这是在缅甸地区宝城通过两位锡兰长老
首次佛教的建立。
在贤劫七百二十六年颇勒君那月，萨维瓦王建立宝城。在这位国王时期，在胜利城一个卖糕点的女人把财物寄存在一个无惭愧比丘那里。后来她要回那财物。那时那比丘说谎说："我没有收你的财物。"如此发生争议后，她向国王报告此事。国王召见后亲自问那比丘："尊者，你是否收了那女人的财物？""大王，我是沙门，不应说妄语，我没有收。"国王反复询问考察此事，知道比丘的狡诈，生气地说："他身为沙门，违犯世尊制定的学处说妄语"，就亲自按照罪过砍下他的头扔在王宫下面。;


Tañca kāraṇaṃ sakalamarammaraṭṭhe pākaṭaṃ. Alajjībhikkhūpi aññe pāpakammaṃ kātuṃ na visahiṃsu. Raññā bhāyitvāyeva sikkhāpadaṃ na akkamesuṃ.

Kaliyuge tiṃsādhike sattavassasate sampatte maṅgakricvācoṅka nāma rājā rajjaṃ kāresi. So pana rājā raṭṭhavāsīnaṃ sukhatthāya nimittaṃ gahetvā tālavaṇṭaṃ gahetvā rājagehaṃ paṭiggaṇhi. So ca rājā sakkarāje pañcacattālīsādhike sattavassasate sampatte caññiṅkhuṃ nāma cetiyaṃ patiṭṭhāpesi. Yaṅgaranāmakassa silāpabbatassa samīpe porāṇikaṃ ekaṃ cetiyaṃ nadīudakaṃ bhindi. Tadā sakaraṇḍakā pañca dhātuyo udake nimmujjantiyo erāpatho nāma nāgo gahetvā pacchā caññiṅkhuṃ nāma cetiyaṃ patiṭṭhāpessāmīti raññā āraddhakāleyeva dāṭhānāgassa nāma therassa saha karaṇḍakena pañca dhātuyo niyyādesi. So ca thero rañño adāsi. Rājā dve dhātuyo muṭṭhocetiye nidhānaṃ akāsi. Tisso pana caññiṅkhuṃ cetiyeti porāṇapotthakesu vuttaṃ.

So rājā kumārakāle sikkhāpakassa ācariyassa setacchattaṃ datvā saṅghanāyakaṭṭhānaṃ niyyādesi. Khemācāro nāma eko thero rattibhāge majjhantikakāle cetiyaṅgaṇe olambetvā ṭhapitaṃ bheriṃ anekavāraṃ pahari. Atha rājā rājagehatoyeva sutvā yathāṭhapitantiyāmavasena vihāre koci bhikkhu kālaṃ kato bhaveyyāti maññitvā vihāraṃ gantvā pucchāhīti dūtaṃ pesesi. Dūto vihāraṃ gantvā kāraṇaṃ pucchi. Bhikkhū ca evamāhaṃsu,- na amhesu kālaṅkatabhikkhu nāma atthi, atha kho sakko devānamindo idāni kālaṅkatoti bahūnaṃ manussānaṃ ñāpanatthāya bheriṃ paharimhāti. Puna rājā bhikkhū pakkosāpetvā pucchi,-kasmā pana bhante tumhe sakkassa devānamindassa kālaṅkatabhāvaṃ jānāthāti. Atha bhikkhū evamāhaṃsu,-bhagalato parinibbānakāle sāsanaṃ rakkhissāmīti sakko devānamindo paṭiññaṃ katvāpi idāni sāsane vasantānaṃ amhākaṃ anupālanakammaṃ nāma kiñci na akāsi, sace pana sakko devānamindo jīvamāno bhaveyya, sammāsambuddhassa santike paṭiññaṃ daḷaṃ katvā idāni appossukko na bhaveyya. Idāni pana sakkassa devānamindassa ārakkhaṇakammaṃ nāma kiñci na dissati, tasmā idāni sakko devānamindo kālaṅkatoti jānimhāti.

Rājā taṃ sutvā khemācārattherassa pasīditvā vihāraṃ kārāpetvā adāsi. So ca thero sudhammapuravāsīnaṃ sīhaḷavaṃsikānaṃ mahātherānaṃ vaṃse bhavati lajjī pesalo hotīti.

Ratanapūranagareyeva adhikarañño kāle ratanapūranagarassa dakkhiṇadisābhāge mahāsetuṃ kārāpesi. Tassa pana ācariyo saṅgharājā lajjīpakkhaṃ na bhajati. Teneva theraparamparāya esa na saṅgahitabbo.

Tassa rañño kāle chasaṭṭhādhike sattavassasate kaliyuge rājādhirājā nāma rāmaññaraṭṭhindo bhūpāloti sahassappamāṇāsu nāvāsu saṭṭhisatasahassehi yodhehi saddhiṃ nadīmaggena yujjhanatthāya ratanapūrābhimukhaṃ āgato.

Atha adhikarājā bahavo amacceca bhikkhū ca sannipātāpetvā mantesi,-idāni rāmaññaraṭṭhino rājā yujjhanatthāya idha āgacchati, yuddhaṃ akatvā kenupāyena taṃ paṭinivattāpetuṃ sakkhissāmāti. Atha sabbe kiñci akathetvā tuṇhībhāveneva nisīdiṃsu.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这件事在整个缅甸国都闻名。其他无惭愧比丘也不敢做恶事。因为害怕国王而不违犯学处。
在贤劫七百三十年，名叫芒格里吹昌的国王统治。这位国王为了国民的幸福，拿着征兆和棕榈扇接受王位。这位国王在缅历七百四十五年建立名为钱银库的佛塔。在扬格拉石山附近，河水冲毁了一座古塔。那时带着匣子的五颗舍利沉入水中，名叫爱拉跋陀的龙王拿着它们，想"后来我要建立名为钱银库的佛塔"，就在国王开始时把带着匣子的五颗舍利交给名叫牙象的长老。那位长老给了国王。国王把两颗舍利安放在拳塔中。古书中说三颗在钱银库塔。
这位国王在王子时期给老师白伞，授予僧团领袖的地位。一位名叫凯马遮罗的长老在夜晚午夜时分多次敲打挂在塔院的鼓。这时国王在王宫里听到，想"按照夜分的设定，寺院里可能有比丘去世了"，就派使者去寺院询问。使者到寺院问明原因。比丘们这样说："我们中没有去世的比丘，而是为了让许多人知道帝释天王现在去世了，我们敲打鼓。"国王又召见比丘们问："尊者们，你们为什么知道帝释天王去世了？"这时比丘们这样说："虽然在世尊般涅槃时帝释天王发誓说'我要护持教法'，但现在对住持教法的我们没有做任何护持的工作，如果帝释天王还活着，在正等正觉者面前立下坚固的誓言后现在就不会无所作为。现在看不到帝释天王任何护持的工作，所以我们知道现在帝释天王已经去世了。"
国王听到这个对凯马遮罗长老生起信心，建造精舍布施给他。这位长老是正法城住锡兰传承大长老们的传承，是持戒温和的。
就在宝城，在执政王时期在宝城南方建造了大桥。但他的老师僧王不属于持戒派。因此在长老传承中他不应被收录。
在这位国王时期，贤劫七百六十六年，名叫最上王的若开国主带着约一千艘船和六十万战士沿河而来准备与宝城战斗。
这时执政王召集许多大臣和比丘商议说："现在若开国王为了战斗来到这里，不战斗用什么方法能使他回去？"这时大家都不说话默默而坐。


Atha jātavassena ekattiṃsavassiko upasampadāvasena pana ekādasavassiko eko bhikkhu evamāha,-eko pana rāmaññaraṭṭhindo rājādhirājā tāva tiṭṭhatu, sace sakalepi jambudīpe sabbe rājāno āgaccheyyuṃ, evampi kathāsallāpeneva yuddhaṃ akatvā paṭinivattāpesuṃ sakkomīti.

Atha adhikarājā tuṭṭhacitto hutvā āha,- yathā bhante tvaṃ sakkosi rājādhirājaṃ yathāsallāpena paṭini vatthāpetuṃ, tathā karohīti.

Atha so bhikkhu mettāsandesapaṇṇaṃ pesetvā okāsaṃ yāci tassa rājādhirājassa santikaṃ pavisitukāmo. Rājādhirājā ca tassa bhikkhussa mettāsandesapaṇṇaṃ passitvā taṃ bhikkhuṃ sīṅghaṃ ānethāti dūtaṃ pesesi. Dūto ānetvā rañño dassesi. Atha so bhikkhu rājādhirājaṃ dhammadesanāya ovādaṃ datvā sakaṭṭhānaṃ paṭinivattāpesi. Ayañca bhikkhu arimaddananagare catūsu gaṇesu arahantagaṇavaṃso sikkhākāmo lajjī pesalo. Arimaddananagare cāgahe nāma dese pana jātattā cāgruhi bhikkhūti vohāriyati.

Kaliyuge aṭṭhāsītādhike sattavassasate sampatte miññhaṅga dhammarājā ratanapūreyeva rajjaṃ sampatto. Tassa rañño kāle sīhaḷadīpato dve mahātherā ratanapūraṃ āgantvā sāsanaṃ anuggahetvā nisīdiṃsu.

Tadā kaliyuge aṭṭhasate sampuṇṇe porāṇakaṃ kaliyugaṃ apanetvā abhinavaṃ ṭhapetuṃ okāso anuppatto. Atha cāgrihi thero ca rājavihāravāsitthero ca evamāhaṃsu,- apanītabbakāle mahārāja sampatte anapanetuṃ na vaṭṭatīti.

Atha rājā puna evamāha,-apanītabbe sampatte anapanetvā ajjhupekkhitvā vasantassa ko dosoti. Sace apanītabbe sampatte anapanetvā ajjhupekkhitvā nisīdeyya, raṭṭhavāsīnaṃ dukkhaṃ bhavissatīti vedasatthesu āgataṃ, sakkarājaṃ apanentopi rājā tasmiṃyeva vasse divaṅgato bhaveyyāti āhaṃsu.

Atha rājā sattānaṃ sukhaṃ labhīyamānataṃ jānantoyeva mādiso attano bhayaṃ apekkhitvā apanītabbaṃ anapanetvā nisīdituṃ na vaṭṭati, kammaṃ khīyitvāpi mama aguṇaṃ loke pattharitvā patiṭṭhahissatīti manasikaritvā sakkarāje aṭṭhavassasate sampuṇṇe basyuchidramunisakhyaṃ apanetvā cammāvasesaṃ ṭhapesi. Atha mahāmaṇḍapaṃ kārāpetvā mahāchaṇaṃ katvā mahādānampi adāsi.

Cāgrihithero rājavihāra vāsittherocāti arimaddana nagare arahantagaṇāṃsiko lajjī pesalo sikkhākāmo.

Īdisaṃ pana vacanaṃ sāsanappaṭiyattattā ca raṭṭhavāsikāyattattā ca dhammānulomavasena vuttaṃ.

Kaliyuge catuvassādhike aṭṭhasate mahānarapati rājā ratanapūranagare rajjaṃ kāresi. So ca rājā thūpārāmacetiyaṃ kārāpesi. Tassa pana ācariyo mahāsāmitthero nāma. So pana thero sīhaḷadīpaṃ gantvā sīhaḷindassa rañño ācariyassa sāriputtattherassa santike sikkhaṃ gahetvā paccāgatattheravaṃsikoti daṭṭhabbo. Tassa rañño kāle ratanapūranagare mahāariyavaṃso nāma eko thero atthi. So pana pariyattivisārado arimaddananagare chappadagaṇato āgatavaṃsiko.

Ekasmiṃ samaye jeyyapuranagaraṃ gantvā reṅga iti pākaṭassa mahātherassa santike saddanayaṃ uggaṇhitvā nisīdi. So pana kira mahāthero aññehi saddhiṃ yaṃvā taṃvā kathaṃ asallapitukāmatāya mukhe udakaṃ ṭhapetvā yebhuyyena nisīdati. Tenevesa marammavohārena reṅgu iti pākaṭo ahosi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时一位年龄三十一岁、戒腊十一年的比丘这样说："且不说一位若开国王，即使整个阎浮提的所有国王都来，我也能仅用谈话而不战斗就使他们回去。"
这时执政王心生欢喜说："尊者，就像你所能那样用谈话使最上王回去吧。"
这时那位比丘送去慈爱书信，请求准许去见那位最上王。最上王看到那位比丘的慈爱书信后，派使者说"快把那位比丘带来"。使者带来后让他见国王。这时那位比丘用说法教诫最上王后使他回到自己的地方。这位比丘是阿里曼达那城（缅甸蒲甘）四个僧团中阿罗汉僧团传承的、好学、持戒、温和的。因为出生在阿里曼达那城的查格地方，所以被称为查格鲁比丘。
在贤劫七百八十八年，明嘎法王在宝城得到王位。在这位国王时期，两位大长老从锡兰岛来到宝城护持佛教而住。
那时在贤劫八百年圆满时，取消旧贤劫建立新的时机到来。这时查格鲁长老和王寺住长老这样说："大王，到了应该取消的时候而不取消是不合适的。"
这时国王又这样说："在应该取消时不取消而保持，有什么过失呢？"（他们回答说）："如果在应该取消时不取消而保持，吠陀论中说会给国民带来痛苦，即使取消缅历，国王也会在那年去世。"
这时国王想："知道众生能得到快乐，像我这样的人因顾虑自己的恐惧而不取消应该取消的是不合适的，即使业尽，我的过失也会传遍世间而住立。"想到这里，在缅历八百年圆满时取消巴叙其德拉牟尼数而保留剩余。然后建造大殿堂举行大庆典也做大布施。
查格鲁长老和王寺住长老是阿里曼达那城阿罗汉僧团传承的、持戒、温和、好学的。
这样的话是因为与教法相应和与国民相关而按照法的准则而说的。
在贤劫八百零四年，大那拉帕帝王在宝城统治。这位国王建造了塔园塔。他的老师是名叫大师的长老。这位长老去锡兰岛跟锡兰王的老师舍利弗长老学习后回来，应该看作是长老传承的。在这位国王时期，在宝城有一位名叫大圣传的长老。他精通教理，是从阿里曼达那城六处僧团传承而来的。
有一次他去胜利城，在名叫冷嘎而闻名的大长老处学习语法后住下。据说那位大长老因为不想与其他人闲谈，所以经常含着水而坐。因此他在缅甸语中以冷古而闻名。


So kira ariyavaṃsatthero reṅguṃ therassa santikaṃ ganthaṃ vācāpetu okāsaṃ yācissāmīti upagacchantopi kathāsallāpaṃ akatvā dve ahāni vattaṃ paripūretvāyeva paccāgacchi. Tatiyadivase pana cammakhaṇḍaṃ ākoṭunattā saddaṃ sutvā mukhato udakaṃ uggiritvā kāraṇaṃ pucchi. Ganthaṃ uggahaṇatthāya āgatabhāvaṃ ārocesi.

Atha thero evamāha,-ahaṃ āvuso divase divavase tikkhattuṃ ganthaṃ vācemi, majjhanti kātikkamakālepi paññacetiyaṃ gantvā cetiyaṅgaṇe sammajjanakiccaṃ karomi, okāsaṃ na labhāmi, evampi tvaṃ bahūganthe uggahetvāpi ācariyehi dinnopadesaṃ alabhitvā puna mama santikaṃ āgacchasi, tasmāyaṅgaṇe sammajjanavattaṃ tāvakālikaṃ vikopetvā ganthuggahaṇatthāya okāsaṃ dassāmīti vatvā abhidhammatthavisāviniṃ nāma lakkhaṇaṭīkaṃ uggaṇhāpesi. Nānānayehi upadesaṃ datvā vācesi. Vācetvā ca tatiyadivase ācariyassa santikaṃ nāgacchi. Mahātheropi kāraṇaṃ akallatāya anāgato bhaveyyāti maññitvā pucchanatthāya bhikkhū pesesi.

Ariyavaṃsattheroca ācariyassa santikaṃ gamissāmīti āgato, antarāmaggeyeva dūtabhikkhū passitvā tehi saddhiṃ mahātherassa santikaṃ āgamaṃsu. Ācariyassa santikaṃ patvā ācariyā ariyavaṃsattheraṃ pucchi,-kasmā pana tvaṃ na uggahaṇatthāya āgatosīti. Ahaṃ bhante tumhehi dinnopadesaṃ nissāya idāni sabbaṃ nayaṃ jānāmīti. Atha ācariyo āha, yaṃ pana ganthaṃ nissāya tvaṃ chekataṃ pattosi, tassa saṃvaṇṇanaṃ katvā upakāraṃ karohīti. Atha ariyavaṃsatthero ācariyassa vacanaṃ sirasā paṭiggahetvā abhidhammatthavibhāviniyā maṇisāramañjūsaṃ nāma anusaṃvaṇṇanaṃ akāsi. Niṭṭhitaniṭṭhitapāḷaṃ uposathadivase uposathadivase puññacetiyassa cetiyaṅgaṇe bhikkhusaṅghaṃ sannipātāpetvā bhikkhusaṅghassa majjhe vācāpetvā suṇāpesi,- sace koci doso atthi, taṃ vadathāti.

Atha arimaddananagarato cetiyavandanatthāya eko bhikkhu āgantvā parisakoṭiyaṃ suṇitvā nisīdi. Atha so bhikkhu dve vāraṃ eeiti saddaṃ akāsi. Taṃ ṭhānaṃ sallakkhetvā ṭhapesi. Nivāsanaṭṭhānañca pucchi. Ariyavaṃsattheropi sakavihāraṃ patvā tasmiṃ ṭhāne upadhāronto ekasmiṃ ṭhāne ekassa atthassa dvikkhattuṃ vuttattā punaruttidoso dissati, ekasmiṃ ṭhāne imaṃ ganthanti pulliṅgarūpena vattabbaṭṭhāne idaṃ ganthanti napuṃsakaliṅgena vuttattā liṅgavirodhidoso dissati.

Atha taṃ puggalaṃ pakkosāpetvā evamāha,-ahaṃ āvuso imaṃ ganthaṃ mahussāhena karomi, tañca vivekakāle rattibhāgeyeva potthakaṃ pattharitvā likhāmi, evaṃ mahussāhena karontampi tvaṃ aruccanākārena saddaṃ karosi, kīdisaṃ pana dosaṃ sutvā evaṃ karosīti pucchi. Atha so bhikkhu evamāha,- tayo bhante mahussāhena kate ganthe dosavasena bahuvattabbaṭṭhānaṃ natthi, saddatoceva atthato ca paripuṇṇoyevesa gantho, atha kho pana ekasmiṃ ṭhāne ekassa atthassa dvikkhattuṃ vuttattā puranuttidoso dissati, ekasmiṃ pana imaṃ ganthanti pulliṅgena vattabbaṭṭhāne idaṃ ganthanti napuṃsakaliṅgena vuttattā liṅgavirodhidoso dissati, evaṃ ettakaṃyeva dosaṃ disvā īdisaṃ aruccanākāraṃ dassemīti.

Atha ariyavaṃsatthero tuṭṭhacitto hutvā attano sarīrapārupitaṃ dupaṭṭacīvaraṃ imināhaṃ tava ñāṇaṃ pūjemīti vatvā adāsi. Pacchākāle adhikarājā tamatthaṃ sutvā nāma lañchaṃ adāsi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
据说圣传长老去冷古长老那里想请求学习经典的机会，即使去了也不交谈，圆满了两天的职责就回来了。第三天因为敲打皮革而听到声音，他吐出口中的水问原因。（圣传长老）告知是为了学习经典而来。
这时长老这样说："贤友，我每天教诗三次，即使是超过正午时分也去智慧塔打扫塔院，没有空闲，你虽然已经学了很多经典，但没有得到老师们的指导又来到我这里，所以我暂时违反打扫院子的职责给你学习经典的机会。"说完后教他学习名为《阿毗达摩义解明》的特相注释书。用各种方法给予指导教授。教授后第三天没去老师那里。大长老想"可能因为身体不适而没来"，就派比丘去问。
圣传长老说"要去老师那里"而来，在中途看到使者比丘们，就和他们一起去大长老那里。到达老师那里后，老师问圣传长老："为什么你不来学习？""尊者，依靠你给予的指导，现在我知道所有方法了。"这时老师说："你依靠那部经典而得到精通，你要注释它来回报。"这时圣传长老以头接受老师的话后对《阿毗达摩义解明》作了名为《宝珠箧》的复注。每个布萨日在智慧塔的塔院集合比丘僧团，在比丘僧团中间诵读已完成的经文后让他们听，说"如果有什么过失，请说出来。"
这时从阿里曼达那城（缅甸蒲甘）来礼拜佛塔的一位比丘坐在众人边缘听。这时那位比丘发出两次"诶诶"的声音。他记住那个地方。问了住处。圣传长老回到自己的精舍后考察那个地方，在一处因为一个意思说了两遍而看到重复的过失，在一处应该用阳性说"这个经典"而用中性说"这个经典"而看到性别相违的过失。
这时召那个人来这样说："贤友，我以大精进作这部经典，在独处时夜间铺开书写，即使我这样大精进地作，你也发出不喜欢的声音，究竟听到什么样的过失而这样做？"这时那位比丘这样说："尊者，在三部以大精进所作的经典中没有因过失而应该多说的地方，无论从语法还是意义上这部经典都是完整的，但是在一处因为一个意思说了两遍而看到重复的过失，在一处应该用阳性说'这个经典'而用中性说'这个经典'而看到性别相违的过失，看到这么多过失而表示这样的不喜欢。"
这时圣传长老心生欢喜说"我用这个披在身上的双层袈裟来供养你的智慧"后布施给他。后来执政王听到此事后给予名衔奖赏。;


So ca ariyavaṃsatthero maṇidīpaṃ nāma ganthaṃ ganthā bharaṇañceva jātakavisodhanañca pāḷibhāsāya akāsi. Anuṭīkāya pana atthayojanaṃ marammabhāsāya akāsi.

Ekaṃ samayaṃ adhikarājā vihāraṃ gantvā dhammaṃ suṇi. Thero dhammaṃ desetvā niṭṭhitakāle yānabaliṃ sukhatthāya yāci. Rājā adatvā nāvaṃ abhirūhitvā paccāgacchi. Antarāmagge nāvāya phiyaṃ eko saṃsumāro mukhena gaṇhitvā niccalaṃ katvā ṭhapesi. Therena yācitaṃ yānabaliṃ dadāmīti mahāsaddaṃ katvā rājapurise tikkhattuṃ nicchāresi. Atha saṃsumāro nāvaṃ muñcitvā gacchi. Ekasmiñca kāle rājā vihāraṃ nikkhami. Atha eko hatthinī vihārasamīpe bandhitvā ṭhapesi. Sā bodhirukkhasākhaṃ chinditvā khādi. Sā tattheva bhūmiyaṃ pati. Atha thero saccakiriyaṃ katvā mettābhāvanaṃ bhāvetvā mettodakena bhiñci. Taṃ khaṇaññeva sā uṭṭhahi. Rājā ca taṃ acchariyaṃ disvā tassā agghanakamūlaṃ datvā vihārato nadī titthaṃ gamanamagge silāpaṭṭaṃ cinitvā setuṃ akāsīti.

Saddhammakittitthero pana ariyavaṃsattherassa saddhivihāriko jetavanavihāravāsī. Te pana therā chappadagaṇavaṃsikāti daṭṭhabbā.

Kaliyuge dvecattālīsādhike aṭṭhavassasate sampatte ratanapūranagareyeva sirisudhammarājādhipati nāma dutiyādhikarājā rajjaṃ kāresi. Tasmiñca kāle pabbatabbhantaranagarato mahāsīlavaṃso nāma thero pañcacattālīsādhike aṭṭhavassasate sampatte sumedhakathaṃ kabyālaṅkāravasena bandhitvā buddhālaṅkārañca nāma kabyālaṅkāraṃ pabbatabbhantarappaṭisaṃyuttañceva kabyālaṅkāraṃ bandhitvā te gahetvā ratanapūranagaraṃ āgacchi.

Atha rājā thūpārāmacetiyassa esannaṭṭhāne ratanavimānavihāre nisīdāpesi. So ca thero tattha sotārānaṃ pariyattiṃ vācetvā nisīdi. So ca thero tattha nisinnānaṃ therānaṃ aṭṭhamako hoti. So ca mahāsīlavaṃsatthero kaliyugassa pannarasādhike aṭṭhavassasate jāto. Tiṃsavassakāle ratanapūranagaraṃ āgatoti porāṇapotthakesu vuttaṃ. So pana thero nettipāḷiyā attha yojanaṃ marammabhāsāya akāsi pārāyanavatthuñca.

Ratanapūranagareyeva raṭṭhasāro nāma eko thero atthi, mahāsīlavaṃsattherena samaññāṇathāmo. So pana ratanapūranagareyeva kaliyugassa tiṃsādhike aṭṭhavassasate kāle jāto. Bhūridattajātakaṃ hatthipālajātakaṃ saṃvarajātakañca kabyālaṅkāravasena bandhi aññañca anekavidhaṃ kabyālaṅkāraṃ. Te pana dve therā kabyālaṅkārakā rakāti theraparamparāya pavesetvā na gaṇenti porāṇā.

Ettha ca kiñcāpi samaṇānaṃ uposathikānañca kabyālaṅkāraṃ bandhituṃ vācetuṃ vā kappākappavicāraṇaṃ vattuṃ okāso laddho, sāsanavaṃsaṃ pana vattuṃ okāsassa ativitthārovasesattā taṃ avatvā ajjhupekkhissāma. Uposathavinicchaye pana naccagītādisikkhāpadassa visaye vitthārena mayaṃ avocumhā.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这位圣传长老用巴利语著作了名为《宝灯》的著作、《装饰》和《本生清净》。而对《复注》的意义解释他用缅甸语作成。
有一次执政王去精舍听法。长老说法结束时为了安乐请求车祭品。国王没给就上船回去。在中途一条鳄鱼用嘴咬住船的桨使它不动。他大声说"我要给长老所请求的车祭品"，让王臣喊了三遍。这时鳄鱼放开船离开了。有一次国王离开精舍。这时一头母象被绑在精舍附近。它折断菩提树枝吃了。它就在那里倒在地上。这时长老作真实宣言修习慈心后用慈水洒它。那一刻它就站起来。国王看到这个奇迹后给了它的价值，在从精舍到河渡口的道路上铺设石板造了桥。
而正法称长老是圣传长老的同住者，住在祗园精舍。这些长老们应该看作是六处僧团的传承。
在贤劫八百四十二年，在宝城有名为最胜正法王主的第二执政王统治。在那时从山中城来了名叫大戒传的长老，在八百四十五年以诗的装饰方式编写《善慧故事》，也编写了名叫《佛庄严》的诗的装饰和与山中有关的诗的装饰，带着这些来到宝城。
这时国王让他住在塔园塔附近的宝楼精舍。这位长老在那里教授听众教理而住。这位长老在那里住的长老中排第八。这位大戒传长老出生在贤劫八百一十五年。古书中说他三十岁时来到宝城。这位长老用缅甸语作了《导论》的意义解释和《彼岸事》。
就在宝城有一位名叫国精的长老，与大戒传长老有相等的智慧力量。他出生在宝城贤劫八百三十年。他以诗的装饰方式编写了《贤德龙本生》、《象护本生》和《三婆罗本生》以及其他各种诗的装饰。古人不把这两位诗的装饰作者长老加入长老相承中计算。
虽然这里沙门和布萨修者得到编写和教授诗的装饰、讨论可否的机会，但因为说佛教史的机会太广泛剩余，我们不说那个而舍弃。但在《布萨决定》中我们详细说了关于歌舞等学处的范围。


Kaliyugassa gate tesaṭṭhādhike aṭṭhavassasate ratanapūranagareyeva siritribhavanādityanarapatipavaramahādhamma rājādhipatirājā rajjaṃ kāresi. Tassa rañño kāletisāsanadhajo nāma bhikkhu saddhammakittittherassa santike ganthaṃ uggaṇhi. Atha arimaddananagarato eko mahātherosotunaṃ vācitvā ratanapūranagare nisīdissāmīti āgato. Atha saddhammakittittherassa ganthaṃ vācentasseva vihārassa heṭṭhā nisīditvā so mahāthero saddaṃ suṇitvā evaṃ cintesi,-etassa santike ahaṃ navakaṭṭhāne ṭhatvā thokaṃ ganthaṃ uggaṇhissāmīti. Atha so mahāthero saddhammakittittherassa santikaṃ pavisitvā ganthaṃ vācāpetuṃ okāsaṃ yāci. Atha saddhammakittitthero vassapamāṇaṃ pucchitvā tvaṃ bhante mayā vuḍḍhatarosīti āha. Ahaṃ tayā vuḍḍhataropi samāno navakaṭṭhāne ṭhatvā ganthaṃ uggaṇhissāmīti āha. Atha saddhammakittitthero tassa ganthaṃ vācesi. Atipasīditvā pana taṃ mahātheraṃ mahāsādhujjanoti nāmena vohārati.

Atha pacchā marammaraṭṭhaṃ kaliyugassa pañcāsītādhikaaṭṭhasatakālato paṭṭhāya yāva aṭṭhāsītādhikaaṭṭhasatavassakālaṃ nānābhayehi saṅkhubbhitaṃ ahosi. Tadā kambojaraṭṭhato sihanisvā nāma bhinnakuto āgantvā ratana pūranagare rajjaṃ gaṇhi. Atha so evaṃ cintesi,- bhikkhū adārā aputtikā hutvā puna sisse posetvā parivāraṃ gavesanti, sace bhikkhū parivāraṃ vicinitvā rājabhāvaṃ gaṇheyyuṃ, evaṃ sati rajjaṃ gahetuṃ sakkhissanti, idāneva bhikkhū gahetvā māretuṃ vaṭṭatīti. Evaṃ pana cintetvā tovisīlū nāmake khettavane bahū maṇḍape kārāpetvā gomahisakukkuṭasūkarādayo mārāpetvā bhikkhū bhojessāmīti vatvā jeyyapuravijayapuraratanapūranagaresu sabbe mahāthere bahūhi antevāsikehi saddhiṃ pakkosāpetvā tesu maṇḍapesu nisīdāpetvā hatthiassādisenaṅgehi parivāretvā māresi. Tadā kira tisahassappamāṇā bhikkhū mariṃsūti. Bhikkhū ca māretvā bahūpi potthake agginā jhāpesi, cetiyānipi bhedāpesi. Ahovata pāpajanassa pāpakammanti. Honti cettha,-

Sāsanaṃ nāma rājānaṃ, nissāya tiṭṭhate idha;

Micchādiṭṭhikarājāno, sāsanaṃ dūsenti satthuno.

Sammādiṭṭhī ca rājāno, paggaṇhanteva sāsanaṃ;

Evañca sati ākāse, ulūrājāva dibbatīti.

Atha kaliyuge ekavassādhike navavassasate sampatte ākāse bahūhi tārakāhi dhūmā nikkhamiṃsu. Caññiṅkhucetiyepi buddhappaṭibimbassa akkhikūpato udakadhārānettajalāniviya nikkhamiṃsūti rājavaṃse vuttaṃ.

Atha saddhammakittitthero saddhiṃ mahāsādhujjanatisāya nadhajattherehi ketumatīnagaraṃ agamāsi. Raṭṭhasārattheropi sirikhettanagaraṃ sayameva agamāsīti porāṇapotthakesu vuttaṃ. Taṃ pana rājavaṃse sirikhettanagarindo satva varājā taṃ ānesīti vuttavacanena na sameti.

Saddhammakittittheropi ketumatīnagare kālaṅkato. Tato pacchā thokaṃ kālaṃ atikkamitvā mahāsādhujjanatthero tattheva kālamakāsi.

Tisāsanadhajatthero pana kaliyuge dvādasādhike navavassasate sampatte haṃsāvatīnagare anekasetibhindassa rañño kāle ketumatīnagarato haṃsāvatīnagaraṃ agamāsi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在贤劫八百六十三年，就在宝城有最胜三界日王正法王主统治。在这位国王时期，名叫持教旗的比丘在正法称长老处学习经典。这时从阿里曼达那城（缅甸蒲甘）来了一位大长老想要教导听众后住在宝城。这时那位大长老坐在正法称长老教授经典的精舍下面，听到声音后这样想："我要以新学者的身份在他那里学习一点经典。"这时那位大长老去到正法称长老那里请求学习经典的机会。这时正法称长老问了戒腊后说："尊者，你比我年长。""虽然我比你年长，但我要以新学者的身份学习经典。"这时正法称长老教他经典。因为非常欢喜而称呼那位大长老为"大善人"。
这时后来缅甸国从贤劫八百五十年开始直到八百八十八年被各种恐怖动乱。那时从柬埔寨国来了名叫狮牙的叛逆者占领了宝城。这时他这样想："比丘们没有妻子儿子却又养育弟子寻求眷属，如果比丘们选择眷属后取得王位，这样他们就能夺取王位，现在就应该抓住比丘们杀死。"这样想后在名叫多维西鲁的田野里建造许多殿堂，说"我要杀死牛、水牛、鸡、猪等来供养比丘"，召集胜利城、维杰亚城、宝城的所有大长老和许多弟子，让他们坐在那些殿堂里，用象马等军队包围后杀死。据说那时约有三千比丘死亡。杀死比丘后也烧毁了许多经书，也破坏了佛塔。啊！恶人的恶业！这里有偈：
"教法在此世间，依靠国王住；
邪见诸国王，污损导师教。
正见诸国王，护持于教法；
如是在虚空，似猫头鹰王照耀。"
这时在贤劫九百零一年，天空中许多星星冒出烟雾。王史中说在钱银库塔佛像的眼窝里也像眼泪一样流出水流。
这时正法称长老与大善人和持教旗长老一起去吉祥城。古书中说国精长老自己去了室利差德拉城。但这与王史中说室利差德拉城王萨维瓦王把他带去的说法不符。
正法称长老在吉祥城去世。之后过了一段时间大善人长老也在那里去世。
而持教旗长老在贤劫九百一十二年从吉祥城去到汉萨瓦底城（今勃固），在许多象主王的时期。


Tato pacchā ticattālīsavassiko hutvā kaliyuge terasādhike navavassasate miṅgha brahmanarapatiraññokāle puna jeyyapuranagaraṃ sampatto hutvā jetavanavihārasamīpe ekissaṃ guhāyaṃ disīdi. Mahāariyavaṃsagaṇikassa jetavanattherassa santike upasaṅkami.

Tasmiñca kāle jetavanatthero gilāno hutvā mayi kālaṅkate mama ṭhānaṃ adhunā haṃsāvatīnagarato āgato tisāsanadhajo nāma thero pariggaṇhituṃ samattho bhavissati, tassa niyyādessāmīti cintesi. Tasmiṃ khaṇe tisāsanadhajatthero purimayāme supinaṃ massi,– matakaḷevaraṃ samīpaṃ āgacchatīti, majjhimayāme pana taṃ matakaḷevaraṃ guhāyaṃ pavisatīti, pacchimayāme matakaḷevarassa maṃsaṃ satthena chindatīti. Atha supinaṃ passitabhāvaṃ attano samīpe sayantassa ekassa sāmaṇerassa ārocesi. Ārocetvā ca parittaṃ bhaṇetvā nisīdantasseva jetavanatthero taṃ pakkositvā jetavanavihāraṃ tassa niyyādesi. Tisāsanadhajatthero ca jetavanavihāre nisīditvā ganthaṃ vācetvā nisīdi. Miṅgha brahmanarapatirājā ca tassa anuggahitaṃ akāsi.

Pacchā kaliyuge soḷasādhike navavassasate sampatte haṃsāvatīnagarindo anekasetibhindo nāma rājā ratanapūranagaraṃ vijayitvā ekaṃ vihāraṃ kārāpetvā tassa adāsi.

So ca tisāsanadhajatthero arimaddananagare arahanta gaṇavaṃsikoti daṭṭhabbo.

Tassa pana sissā anekasatappamāṇā lajjino ahesuṃ. Tesu pana sissesu varabāhutthero bhūminikhānena garavāsitthero mahāraṭṭhagāmavāsino tayo mahātherāti ime pañca therā visesato pariyattikovidāti.

Tisāsanadhajatthero ca mahallakakāle anāpāna satikammaṭṭhānaṃ gahetvā araññaṃ pavisitvā vivekaṭṭhānaṃ gaṇhi. Tadā jetavanagaṇādayo arahanta gaṇavaṃsāyeva. Aparabhāgeyeva tesaṃ sissānusissaparamparāsu keci bhikkhū siracchādanaṃ nānāvaṇṇappaṭimaṇḍitañca tālavaṇṭaṃ gahetvā ācāravikāraṃ āpajjiṃsu.

Kaliyuge ekavassādhike sahasse sampatte ukkaṃsiko nāma rājā vihāraṃ kārāpetvā tisāsanadhajattherassa sissabhūtassa varabāhuttherassa sissabhūtassa mahāratanākarassa nāma therassa adāsi.

So ca mahāratanākaratthero ukkaṃsikarañño sirisudhammarājāmahādhipatīti nāmalañchaṃ chandālaṅkārasaddanetti nayehi alaṅkaritvā dassitaṃ rajindarājanāmābhidheyyādīpaniṃ nāma ganthaṃ akāsi.

Tañca ganthaṃ parivisodhanatthāya tiropabbatābhidheyyassa mahātherassa niyyādesi. Tisāsanadhajattherassa sissabhūtesu mahāraṭṭhagāmavāsīsu tīsu bhātikattheresu jeṭṭho tiṃsaguhāsuvasanto pariyattiṃ vācetvā nisīdi. Satvavarājā ca tasmiṃ there ativiya pasanno ahosi. Ññoṅkarami nāmakassa rañño kālepi cūḷapitā ekaṃ vihāraṃ kārāpetvā tasseva adāsi. Ukkaṃsikarañño kālepi maṅgavaṃnāmake pabbate vihāraṃ kārāpetvā tasseva adāsi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
之后他四十三岁时，在贤劫九百一十三年明嘎婆罗人王时期，再次到达胜利城，住在祗园精舍附近的一个洞穴里。他去到大圣传群的祗园长老那里。
在那时祗园长老生病了，想："我去世后，现在从汉萨瓦底城（今勃固）来的名叫持教旗的长老能够接管我的位置，我要交给他。"那时持教旗长老在初夜梦见尸体来到近处，在中夜那尸体进入洞穴，在后夜用刀切割尸体的肉。这时他告诉睡在自己附近的一位沙弥看到梦的情况。告诉后诵护卫经坐着时，祗园长老召唤他把祗园精舍交给他。持教旗长老住在祗园精舍教授经典而住。明嘎婆罗人王对他作了护持。
后来在贤劫九百一十六年，汉萨瓦底城（今勃固）王名叫许多象主征服宝城后建造一座精舍给他。
这位持教旗长老应该看作是阿里曼达那城（缅甸蒲甘）阿罗汉僧团的传承。
他有几百个持戒的弟子。在这些弟子中，瓦拉巴胡长老、以挖地而闻名的嘎拉瓦西长老、大国村住的三位大长老，这五位长老特别精通教理。
持教旗长老在老年时修习入出息念业处进入林野取得独处之处。那时祗园群等都是阿罗汉僧团的传承。后来在他们的弟子传承中有些比丘拿着装饰各种颜色的头巾和棕榈扇违反了行为。
在贤劫一千零一年，名叫乌堪西的国王建造精舍给持教旗长老的弟子瓦拉巴胡长老的弟子名叫大宝藏的长老。
这位大宝藏长老用诗的装饰、文法、导论的方法装饰乌堪西王的最胜正法王大主的名衔后作了名叫《王王名义阐明》的著作。
他把那部著作交给名叫山外的大长老来清净。在持教旗长老的弟子大国村住的三位兄弟长老中，长兄住在三十洞穴教授教理而住。萨维瓦王对这位长老非常信仰。在名叫娘嘎拉米的国王时期小叔父也建造一座精舍给他。在乌堪西王时期也在名叫芒嘎瓦的山上建造精舍给他。


Tesu mahāraṭṭhagāmavāsittheresu majjhimattheropi tisāsanadhajattherassa jeṭṭhabhātikattherassa ca nivāsaṭṭhānabhūte jetavanavihāreyeva ganthaṃ vācetvā nisīdi. Kaniṭṭhattheropi tesaṃ nivāsaṭṭhānabhūtesuyeva vihāresu ganthaṃ vācetvā nisīdi. Ettha ca tisāsanadhajatthero nāma lajjialajjivasena dubbidho. Yathāvuttatthero pana lajjīye vāti daṭṭhabbo. Alajjī pana imasmiṃ theraparamparādassane na icchi tabbo. Alajjībhūtassa pana tisāsanadhajattherassa vatthuṃ idha avatvā ajjhupekkhissāma, payojanābhāvā ganthassa ca papañcūpagamanattāti.

Yogiraṅga nāmakassa rañño kāle jeyyapure suvaṇṇaguhavāsī mahāthero dakkhiṇārāmavihāravāsī mahāthero catubhūmikavihāravāsī mahāthero toṅgabhīlū vihāravāsī mahāthero ca tisāsanadhajamahātherassa saddhivihārikāyeva. Tesaṃ pana vatthumpi ganthavitthārabhayena na vadāma. Lajjigaṇavaṃsikā eteti vijānanameva hettha pamāṇanti.

Kaliyuge ekasaṭṭhādhike navavassasate sampatte phaggunamāsassa juṇhapakkhadutiyadivase sukkavāre ratanapūranagaraṃ dutiyaṃ māpetvā ññogīraṅga nāma rājā rajjaṃ kāresi. Sīhasūradhammarājātipi nāmalañchaṃ paṭiggaṇhi. Tocabhīlū vihāravāsīmahātheraṃ uddissa catubhūmikavihāraṃ kārāpesi. Cattāri mahāmunicetiyānipi kārāpesi. Vihāra cetiyesu aniṭṭhitesuyeva sinnīnagaraṃ nikkhamitvā tattha veraṃ vūpasamāpetvā paccāgatakāle saṅkhārasabhāvaṃ anatikkamanato divaṅgato ahosi. Ahovata saṅkhāradhammāti. Honti cettha,–

Seyyathā vāṇijānaṃva, gharagoḷikarūpakaṃ;

Taṃtaṃdisaṃ bhamitvāva, sīsaṃ ṭhapeti uttaraṃ;

Evaṃ lokamhi sattā ca, sandhicutīnamantare;

Yathā tathā bhamitvāva, ante ṭhapenti santanunti;

Kaliyuge sattasaṭṭhādhike navavassasate phaggunamāsassa kāḷapakkhaterasamiyaṃ tassa jeṭṭhaputto pitu santakaṃ rajjaṃ gaṇhi. Mahādhammarājāti nāmalañchampi paṭiggaṇhi. Pitu kāle aniṭṭhitāni cetiyāni puna kārāpesi. Catubhūmikavihārañca niṭṭhaṃ gamāpetvā tovibhīlū mahātherassa paralokaṃ gantvā avijjamānatāya catubhūmikavihāravāsī mahātherassa dassāmīti antepuraṃ pakkosāpesi. Thero dve vārāni pakkosiyamānopi nāgacchi. Tatiya vāre pana bahū saddhivihārikā antepuraṃ gantvā pavisatha, na hi sakkā raññā pakkosite paṭikkhipitunti āhaṃsu.

Atha thero evamāha,- ahaṃ āvuso raṭṭhapīḷanapiṇḍapātaṃ bhuñjituṃ na icchāmi, evampi sace tumhe icchatha rañño santikaṃ gantuṃ, evaṃ sati idāni rañño santikaṃ ahaṃ gamissāmīti antepuraṃ pāvisi. Pavisitvā raññā saddhiṃ sallāpaṃ katvā ayaṃ vihāro araññavāsīnaṃ bhikkhūnaṃ asappāyoti paṭikkhipi. Evaṃ pana bhante sati tasmiṃ vihāre nisīdiyamānaṃ theraṃ upadissathāti . Khaṇittipādavihāravāsī mahārāja thero pariyattivissārado sikkhākāmo, tassa dātuṃ vaṭṭatīti. Atha rājā tassa vihāraṃ adāsi. Mahāsaṅghanāthoti nāmalañchampi adāsi. So tattha pariyattiṃ vācetvā nisīdi.

Tassa pana vihārassa parivārabhūtesu cattālīsāya vihāresu uttarāya anudisāya ekasmiṃ vihāre vasanto varābhisaṅghanātho nāma thero maṇikuṇḍalavatthuṃ marammabhāsāya akāsi. Pacchimāya anudisāya ekasmiṃ vihāre vasanto eko thero sattarājadhammavatthuṃ akāsi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在这些大国村住长老中，中间的长老也在作为持教旗长老和长兄长老住处的祗园精舍教授经典而住。最小的长老也在作为他们住处的精舍中教授经典而住。这里名叫持教旗的长老有持戒和不持戒两种。如前所说的长老应该看作是在持戒者中。但不持戒者在这个长老相承的展示中是不可取的。我们在这里不说而舍弃不持戒的持教旗长老的事，因为没有用处且会使著作冗长。
在约基然嘎王时期，在胜利城的金洞住大长老、南园精舍住大长老、四层精舍住大长老和东比鲁精舍住大长老都是持教旗大长老的同住者。我们因为害怕著作太长而不说他们的事。这里只要知道他们是持戒僧团的传承就够了。
在贤劫九百六十一年二月白分第二日星期五，约基然嘎王第二次建立宝城后统治。他也接受了狮子英勇法王的名衔。他为了东比鲁精舍住大长老建造了四层精舍。也建造了四座大牟尼塔。在精舍和佛塔还未完成时就离开去了新尼城，在那里平息仇恨回来时，因为不能超越诸行的自性而去世了。啊！诸行法！这里有偈：
"如同商人的，家中陀螺玩具；
转向各方后，头顶向北方；
如是世间众生，在生死之间；
转向各处后，最后置其身。"
在贤劫九百六十七年二月黑分第十三日，他的长子取得父亲的王位。也接受了大法王的名衔。重新建造父亲时期未完成的佛塔。让四层精舍完工后，因为东比鲁大长老已去世不在，召请四层精舍住大长老到内宫说"我要给你"。长老被召请两次也不去。第三次很多同住者说"去内宫吧，国王召请不能拒绝。"
这时长老这样说："贤友们，我不想吃压迫国民的施食，如果你们这样想要去见国王，那么这样的话我现在就去见国王。"他进入内宫。进去后与国王交谈说"这座精舍不适合林野住比丘"而拒绝了。"尊者，这样的话请指出可以住在那精舍的长老。""大王，坎尼帕达精舍住长老精通教理好学，给他是合适的。"这时国王把精舍给他。也给了大僧主的名衔。他在那里教授教理而住。
在作为那座精舍眷属的四十座精舍中，住在北方随方一座精舍的名叫最胜僧主的长老用缅甸语作了宝环事。住在西方随方一座精舍的一位长老作了七王法事。


Tasmiñca kāle bhāmaaṅkyo ācāraaṅkyoti dvinnaṃ bhikkhūnañca lokadhammesu chekatāya dve vihāre katvā adāsi. Te pana dve therā vedasatthakovidā, pariyattipaṭipattīsu pana mandā, rāmaññaraṭṭhato āgatā. Te pana theraparamparāya na gaṇanti porāṇā.

Kaliyuge tisattatādhike navavassasate sampatte mahāmunicetiyassa puratthimadisābhāge cattāro vihāre kārāpetvā catunnaṃ therānaṃ adāsi. Te ca therā tattha nisīditvā sāsanaṃ paggaṇhiṃsu.

Tasmiṃyeva kāle badaravanavāsī nāma ekopi thero atthi. Sopi pariyattivisārado chappadavaṃsiko. So ca thero yāvajīvaṃ yathābalaṃ sāsanaṃ paggaṇhitvā dutiyabhave calaṅganagare ekissā itthiyā kucchimhi paṭisandhiṃ gaṇhi. Dasamāsaccayena kaliyuge cattālīsādhike navavassasate sampatte budhavāre vijāyitvā terasavassikakāle sāsane pabbajitvā pariyattiṃ uggaṇhi. Sirikhettanagarindo rājā sirikhettanagaraṃ ānetvā sirikhettanagare sāmaṇeroti nāmena pākaṭo hutvā kaliyuge catupaṇṇāsādhike navavassasate sampatte pannarasavassikakāle vessantarajābhakaṃ kabyālaṅkāravasena bandhi. Paripuṇṇavīsativassakāle sirikhettanagareyeva sirikhettanagarindo veravijayo nāma rājā anuggahetvā upasampadabhūmiyaṃ patiṭṭhāti. Pacchimapakkhādhiko nāma rājā sirikhettanagaraṃ attano hatthagataṃ akāsi. Tasmiñca kāle taṃ theraṃ ānetvā ratanapūranagare vasāpesi. Sūrakitti nāma rañño kaniṭṭhabhātiko erāvatīnadītīre catubhūmikavihāraṃ kārāpetvā tassa therassa adāsi. Rājā ca tipiṭakālaṅkāroti nāmalañchaṃ adāsi.

Kaliyuge vassasahasse sampatte phaggunamāsassa puṇṇamiyaṃ saṭṭhivassiko hutvā tiriyapabbataṃ gantvā araññavāsaṃ vasi. Dve vassādhike vassasahasse rājā tasmiṃ vihāraṃ kārāpetvā tasseva therassa adāsi. So pana tipiṭakālaṅkāratthero sirikhettanagare navaṅgakandare pattalaṅkassa atulavaṃsattherassa vaṃsiko. Sirikhettanagare navaṅgakandare suvaṇṇavihāre vasantassa therassa kittighoso sabbattha patthari. Jeyyapure erāvatīnadītīre catubhūmikavihāre vasanakāle aṭṭhasāliniyā ādito vīsati gāthānaṃ saṃvaṇṇanaṃ akāsi. Sūrakittināmakassa kaniṭṭhabhātikassa yācanamārabbha yasavaḍḍhanavatthuñca akāsi. Tiriyapabbate vasanakāle vinayālaṅkāraṭīkaṃ akāsi. Pacchimapakkhādhikarañño kāle mahāsaṅghanāthattheraṃ saṅgharājabhāve ṭhapesi. So ca saṅgharājā ativiya pariyatti visārado. Tasmiñca kāle ratanapūranagarepi ariyālaṅkārattharo nāma eko atthi. So pana tipiṭakālaṅkārattherena samaññāṇathāmo. Vayasāpi samānavassikā.

Tesu tipiṭakālaṅkāratthero ganthantarabahussutaṭṭhāne adhiko, ariyālaṅkāratthero pana dhātupaccayavibhāgaṭṭhāne adhikoti daṭṭhabbo. Pacchā pana ukkaṃsikaraññokāle tepi dve therā rañño ācariyā hutvā sāsanaṃ paggaṇhiṃsu. Tesu ariyālaṅkāratthero aparabhāge kālaṅkaritvā tassa therassa saddhivihārikassa dutiyāriyālaṅkārattherassa rājamaṇicūḷacetiyassa samīpe dakkhiṇavanārāmaṃ nāma vihāraṃ kārāpetvā adāsi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在那时，因为巴马昂觉和阿迦昂觉两位比丘在世间法上精明，所以建造两座精舍给他们。这两位长老精通吠陀论，但在教理和修行上薄弱，是从若开国来的。古人不把他们计入长老相承。
在贤劫九百七十三年，在大牟尼塔东方建造四座精舍给四位长老。这些长老住在那里护持佛教。
在同一时期还有一位名叫槟榔园住的长老。他也精通教理，是六处传承的。这位长老终其一生随力护持佛教后，在第二生投生在查兰嘎城一位女人的胎中。十个月后在贤劫九百四十年星期三出生，十三岁时在佛教中出家学习教理。室利差德拉城王带他去室利差德拉城，以室利差德拉城沙弥的名字闻名，在贤劫九百五十四年十五岁时以诗的装饰方式编写毗山达罗本生。二十岁时就在室利差德拉城，室利差德拉城王名叫威拉维迦亚护持他使他住立在具足戒地。名叫西方派的国王使室利差德拉城归于自己掌握。在那时把那位长老带来让他住在宝城。名叫苏拉基提的国王的弟弟在伊洛瓦底河岸建造四层精舍给那位长老。国王也给了三藏庄严的名衔。
在贤劫一千年二月月圆日，他六十岁时去横山住林野住。在一千零二年国王在那里建造精舍给那位长老。这位三藏庄严长老是室利差德拉城九支峡谷帕特兰嘎的无比传长老的传承。住在室利差德拉城九支峡谷金精舍的长老名声传遍各处。在胜利城伊洛瓦底河岸四层精舍住时作了《殊胜义注》开始二十偈的注释。应名叫苏拉基提的弟弟的请求也作了《增长名誉事》。在横山住时作了《律庄严复注》。在西方派王时期立大僧主长老为僧王。这位僧王非常精通教理。在那时在宝城也有一位名叫圣庄严的长老。他与三藏庄严长老有相等的智慧力量。年龄也同岁。
在他们中三藏庄严长老在知晓其他经典方面较胜，而圣庄严长老应该看作在词根和语法分析方面较胜。后来在乌堪西王时期这两位长老作为国王的老师护持佛教。在他们中圣庄严长老后来去世后，给他的同住弟子第二圣庄严长老在王宝冠塔附近建造名叫南林园的精舍。


Ukkaṃsiko nāma rājā pana sāsane bahuppakāro. So ca kaliyuge chanavutādhike navavassasate rajjaṃ patto. Rajjaṃ pana patvā siridhammāsokarājāviya cattāri vassāni atikkamitvā muddhābhisekaṃ paṭiggahetvā sirisudhamma rājāmahādhipatīti nāmalañchampi paṭiggaṇhi. Ekasmiṃ pana samaye haṃsāvatīnagaraṃ gantvā tattha nisīdi. Atha rāmaññaraṭṭhavāsino evamāhaṃsu,- marammikabhikkhū nāma pariyattikovidā vedasatthaññuno natthīti. Taṃ sutvā rājā catubhūmikavihāravāsittherassa santikaṃ sāsanaṃ pesesi,-tiṃsavassikā cattālīsavassikā vā pariyattikovidā vedasatthaññuno bhikkhū rāmaññaraṭṭhaṃ mama santikaṃ pesethāti. Atha catubhūmi kavihāravāsitthero tipiṭakālaṅkāraṃ tilokālaṅkāraṃ tisāsanālaṅkārañca saddhiṃ tiṃsamatthehi bhikkhūhi pesesi. Haṃsāvatīnagaraṃ pana patvā modhocetiyassa puratthimabhāge vihāre kārāpetvā tesaṃ adāsi.

Uposathadivasesu sudhammasālāyaṃ rāmaññaraṭṭhavāsino pariyattikovide vedasatthaññuno sannipātāpetvā tehi tīhi therehi saddhiṃ kathāsallāpaṃ kārāpesi. Atha rāmaññaraṭṭhavāsino bhikkhū evamāhaṃsu,– pubbe pana mayaṃ marammaraṭṭhe pariyattikovidā vedasattaññuno natthīti maññāma, idāni marammaraṭṭhavāsino ativiya pariyatti kovidā vedasatthaññunoti. Aparabhāge kaliyuge chanavutādhike navavassasate sampatte rājā ratanapūranagaraṃ paccāgacchi.

Tepi therā paccāgantukāmā rāmaññaraṭṭhe padhānabhūtassa tilokagarūti nāmadheyyassa mahātherassa santikaṃ vandanatthāya agamaṃsu.

Tadā tilokagaruttheropi tehi saddhiṃ sallāpaṃ katvā evamāha,-tumhesu pana tipiṭakālaṅkāratthero paṭhamaṃ āvāsavihāraṃ labhissatīti. Kasmā pana bhante evama vocāti vutte ayaṃ pana piṇḍāya carantopi antarāmagge veḷuvettādīni labhitvā gahetvā vihāre paṭisaṅkharaṇaṃ akāsi, tasmāhaṃ evaṃ vadāmi, loke vihāre paṭisaṅkharaṇasīlā bhikkhū sīghameva āvāsavihāraṃ labhantīti hi porāṇattherā āhaṃsūti āha.

Tepi ratanapūranagaraṃ paccāgacchiṃsu. Tilokagaruttherassa vacanānurūpameva tipiṭakālaṅkāratthero sabbapaṭhamaṃ āvāsavihāraṃ labhīti.

Kaliyuge pana navavassādhike vassasahasse sampatte rañño kaniṭṭho kālamakāsi. Athaṃ rañño putto uccanagarabhojako bālajanehi santhavaṃ katvā tesaṃ vacanaṃ ādiyitvā paccūsakāle pitaraṃ ghātetukāmo antepuraṃ sahasā pāvisi.

Rājāva anagghaṃ muddikaṃ gahetvā nandajeyyena nāma amaccena rājayodhena nāma amaccenaca saddhiṃ aññataravesena nagarato nikkhamitvā rajatavālukanadiṃ sampatto.

Tasmiñca kāle eko sāmaṇero mātāpitūnaṃ gehe piṇḍapātaṃ ānessāmīti khuddakanāvāya nadiyaṃ āgacchi. Atha taṃ sāmaṇeraṃ disvā rājā evamāha,- amhe bhante paratīraṃ nāvāya ānehīti. Sāmaṇero ca āha,-sace upāsaka tumhe paratīraṃ āneyyaṃ, bhattakālaṃ atikkameyyanti. Atha rājā amheyeva sīghaṃ ānehi, imaṃ muddikaṃ dassāmīti assāsetvā ānetuṃ okāsaṃ yāci. Atha sāmaṇero kāruññappattaṃ vacanaṃ sutvā paratīraṃ ānesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
名叫乌堪西的国王对佛教多有帮助。他在贤劫九百九十六年得到王位。得到王位后像正法阿育王一样过了四年后接受灌顶，也接受了最胜正法王大主的名衔。有一次去汉萨瓦底城（今勃固）住在那里。这时若开国的居民这样说："缅甸比丘中没有精通教理、知晓吠陀论的。"国王听到后派信使去四层精舍住长老那里说："请派三十岁或四十岁精通教理、知晓吠陀论的比丘来我这若开国。"这时四层精舍住长老派三藏庄严、三界庄严、三教庄严和三十位比丘。到达汉萨瓦底城后在莫多塔东方建造精舍给他们。
在布萨日在正法堂集合若开国的精通教理、知晓吠陀论者与那三位长老一起交谈。这时若开国的比丘们这样说："以前我们以为缅甸国没有精通教理、知晓吠陀论者，现在缅甸国的居民非常精通教理、知晓吠陀论。"后来在贤劫九百九十六年国王回到宝城。
那些长老也想回去，去若开国首席的名叫三界导师的大长老那里礼拜。
那时三界导师长老也和他们交谈后这样说："在你们中三藏庄严长老会先得到住处精舍。"当被问"尊者为什么这样说"时说："这位即使托钵时在路上得到竹藤等也拿来修理精舍，所以我这样说，在世间有修理精舍习惯的比丘很快就得到住处精舍，古长老们是这样说的。"
他们也回到宝城。正如三界导师长老的话那样三藏庄严长老最先得到住处精舍。
在贤劫一千零九年国王的弟弟去世。这时国王的儿子高城执政官与愚人交往后接受他们的话，在破晓时想要杀死父亲突然进入内宫。
国王拿着无价的戒指与名叫难陀胜的大臣和名叫王勇的大臣一起化装离开城市到达银沙河。
在那时一位沙弥坐小船在河上来要给父母家带托钵食。这时国王看到那位沙弥后这样说："尊者，请用船载我们到对岸。"沙弥说："居士，如果我载你们到对岸，就会错过用餐时间。"这时国王说"快载我们过去，我给你这个戒指"安慰后请求机会载过去。这时沙弥听到令人同情的话后载到对岸。


Atha catubhūmikavihāraṃ patvā tasmiṃ vihāre therassa sabbampi kāraṇaṃ ārocetvā evamāha,-sace bhante amhe gaṇhituṃ āgacchayya, te nivārethāti. Theroca mayaṃ mahārāja samaṇā na sakkā evaṃ nivāretuṃ, evampi eko upāyo atthi,-nisinnavihāravāsitthero pana gihikammesu ativiya cheko, taṃ pakkosetvā kāraṇaṃ cintetuṃ yuttanti. Atha taṃ pakkosetvā tamatthaṃ ārocetvā rājā idamavo ca,- sace bhante amhe gaṇhituṃ āgaccheyyuṃ, atha kenacideva upāyena te nivārethāti. Atha so thero evamāha,-tena hi mahārāja mā kiñci soci mābhāyi vihāramajjhe sirigabbhaṃ pavisitvā nisīdathāti vatvā piṇḍāya acarante bhikkhusāmaṇere sannipātāpetvā visuṃ visuṃ daṇḍahatthā hutvā ekassapi purisassa vihāraṃ pavisituṃ okāsaṃ mā dethāti vatvā senaṃviya byūhesi. Sāmantavihāresupi vasante bhikkhusāmaṇere pakkosi. Tadā kira āgantvā sannipātānaṃ bhikkhusāmaṇerānaṃ atirekasahassamattaṃ ahosi. Thero te vihāre dvārakoṭṭhakesu āgatamagge ca visuṃ visuṃ daṇḍahatthā hutvā ārakkhaṇatthāya ṭhapesi, yathā vaḍḍhakī sūkaro byagghassa nivāraṇatthāya visuṃ visuṃ sūkare saṃvidhāya ṭhapesīti. Atha puttassa yodhāpi rājānaṃ gahetuṃ na sakkā, bhikkhu sāmaṇerānaṃ gāravavasena balakkārena māretvā pavisituṃ na visahanti, bhikkhu sāmaṇerānaṃ bāhullatāya ca.

Tasmiṃyeva saṃvacchare assayujamāsassa kāḷapakkhapañcamito yāva kattikamāsassa kāḷapakkhapañcamī vihāreyeva rājā nilīyitvā nisīdi. Atha antepuravāsikā amaccā puttaṃ apanetvā rājānaṃ ānetvā rajje ṭhapesuṃ. Rājā ca puna rajjaṃ patvā vihāre nisinnakāle mā bhāyi mahārāja tvaṃ jinessatīti rañño ārocentassa vedasatthaññuno ekassa bhikkhussa caññiṅkhucetiyassa esannaṭṭhāne ekaṃ vihāraṃ kārāpetvā adāsi. Dhammanandarājagurūti nāmalañchampi adāsi. Tassa pana vijātaṭṭhānabhūtaṃ gāmaṃ nissāya marammavohārena ‘ye ne nā se yāṃ va’ iti samaññā ahosi.

Rājā ca puna rajjaṃ patvā tasmiṃyeva saṃvacchare kattikamāsassa kāḷapakkhacuddasamiyaṃ sabbepi mahāthere nimantetvā rājagehaṃ pavesetvā piṇḍapātena bhojesi. Atha rājā evamāha,-catubhūmikavihāravāsitthero samparāyikatthāvaho ācariyo, nisinnavihāravāsitthero pana diṭṭhadhammikatthāvahoti evaṃ rājāvaṃse vuttaṃ. Porāṇapotthakesu pana catubhūmikavihāra vāsitthero ekantasamaṇo ācariyo, nisinnavihāravāsitthero pana yodhāraho yodhakamme chekoti rājā ahāti vuttaṃ. Rājā kira samparāyikatthaṃ anupekkhitvā dinnakāle nisinnavihārattherassa na adāsi, kadāci kadāci pana diṭṭhadhammikatthaṃ anuppekkhitvā tassa visuṃ adāsīti. Ettha ca yasmā nisinnavihāra vāsitthero rañño bhīyehi nivāraṇatthāya ārakkhaṃ akāsi, na paresaṃ viheṭhanatthāya, āṇattikappayogā ca na dissati, tasmā natthi āpattidoso. Saddhātissarañño bhayehi nivāraṇatthaṃ arahantehi therehi katappayogoviya daṭṭhabbo.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时到达四层精舍后把所有情况告诉那里的长老后这样说："尊者，如果他们来抓我们，请阻止他们。"长老说："大王，我们是沙门不能这样阻止，不过有一个办法 - 住在尼辛那精舍的长老在俗事上非常精明，召请他来思考办法是合适的。"这时召请他来告诉此事后国王说："尊者，如果他们来抓我们，请用某种办法阻止他们。"这时那位长老这样说："那么大王，不要担心不要害怕，进入精舍中间的吉祥室坐着。"说后召集不去托钵的比丘沙弥说"各自手持棍杖，不要给任何人进入精舍的机会"后像军队一样排列。也召请住在周围精舍的比丘沙弥。据说那时来集合的比丘沙弥超过一千人。长老让他们各自手持棍杖在精舍门楼和来路上站岗，就像木匠为了阻止老虎让猪各自排列站立一样。这时儿子的战士也不能抓到国王，因为对比丘沙弥的尊重不敢用强力杀死进入，也因为比丘沙弥人数众多。
就在那年从十月黑分第五日到十一月黑分第五日国王藏身住在精舍里。这时内宫的大臣们除去儿子把国王带来立在王位上。国王再得王位后，给那位在国王住精舍时说"大王不要害怕你会胜利"的精通吠陀论的比丘在钱银库塔附近建造一座精舍。也给了法喜王师的名衔。因为他出生的村庄，用缅甸语称为"耶内那谢扬瓦"。
国王再得王位后就在那年十一月黑分十四日邀请所有大长老进入王宫供养托钵食。这时国王这样说，在王史中说："四层精舍住长老是带来来世利益的老师，而尼辛那精舍住长老是带来现世利益的。"但在古书中说："国王说四层精舍住长老是纯粹的沙门老师，而尼辛那精舍住长老则是适合战士在战斗工作上精明。"据说国王不考虑来世利益时不给尼辛那精舍长老，但有时不考虑现世利益时单独给他。这里因为尼辛那精舍住长老为了保护国王免于恐怖而守卫，不是为了伤害他人，也看不到命令的行为，所以没有犯戒的过错。应该看作像阿罗汉长老们为了保护信度王免于恐怖所作的行为一样。


Catubhūmikavihāra vāsitthero pana khaṇittipādagāme jāto, arimaddanapure arahantattheragaṇappabhavo, yattha katthaci gantvā aññesaṃ bhikkhūnaṃ ācāraṃ yathābhūtaṃ jānitvā tehi catupaccayasambhogo na kabhapubbo, antamaso udakampi na pivitapubbo, taṃtaṃṭṭhānampi cammakhaṇḍaṃ gahetvāyeva gamanasīlo. Ukkaṃsikarājā pana sirikhettanagare dvattapoṅkaraññā kārāvitacetiyasaṇṭhānaṃ gahetvā rājamaṇicūḷaṃ nāma cetiyaṃ akāsi. Taṃ pana cetiyaṃ parimaṇḍalato tihatthasatappamāṇaṃ, ubbedhatopi ettakameva. Tassa pana cetiyassa catūsu passesu cattāro vihārepi kārāpesi, puratthimapasse pubbavanārāmo nāma vihāro, dakkhiṇapasse pana dakkhiṇavanārāmo nāma, pacchimapasse pacchimavanārāmo nāma, uttarapasse uttaravanārāmo nāma. Tesu catūsu vihāresu uttaravanārāmo nāma vihāro asanipābhagginā ḍayhitvā vinassi. Avasese pana tayo vihāre pariyattikovidānaṃ tiṇṇaṃ mahātherānaṃ adāsi. Nāma lañchampi tesaṃ adāsi. Pacchimassa rañño kāleyeva uttarapasse vihāraṃ kārāpesi.

Tasmiṃ pana cetiye chattaṃ anāropetvāyeva so rājā divaṅgato. Tesu pana catūsu vihāresu nisinnānaṃ therānaṃ dakkhiṇavanārāmavihāravāsīmahāthero kaccāyanaganthassa atthaṃ chabbidhehi saṃvaṇṇanānayehi alaṅkaritvā marammabhāsāya saṃvaṇṇesi. Pacchimavanārāmavihāra vāsitthero pana nyāsassa saṃvaṇṇanaṃ chahi nayehi alaṅkaritvā akāsi.

Kaliyuge pana dasavassādhike sahasse sampatte tassa rañño putto sirinandasudhammarājāpavarādhīpati rajjaṃ kāresi. Pituno rājagehaṃ bhinditvā vihāraṃ kārāpetvā tilokālaṅkārassa nāma mahātherassa adāsi. Tilokālaṅkāratthero ca nāma tipiṭakālaṅkārattherena samaññāṇathāmassa ariyālaṅkārattherassa sissoti daṭṭhabbo. Ayañcattho heṭṭhā dassito. Jeyyapure catubhūmikaatulavihāraṃ kārāpetvā dāṭṭhānāgarājaguruttherassa adāsi. So ca thero niruttisāramañjūsaṃ nāma nyāsasaṃvaṇṇanaṃ akāsī.

Kaliyuge dvādasādhike vassasahasse sampatte phaggunamāse sotāpannā nāma ārakkhadevatā aññattha gamissāmāti āhaṃsūti nagarā supinaṃ passantā hutvā bahūsannipatitvā devapūjaṃ akaṃsu. Devatānaṃ pana saṅkamanaṃ nāma natthi, pubbanimittamevatanti daṭṭhabbaṃ.

Tasmiñca kāle cinarañño yodhā āgantvā marammaraṭṭhaṃ dūsesuṃ. Sāsanaṃ abbhappaṭicchanno viya cando dubbalaṃ ahosi.

Kaliyuge tevīsādhike vassasahasse sampatte tassa rañño kaniṭṭho mahāpavaradhammarājālokādhipati nāma rājā rajjaṃ kāresi. Tasmiñca kāle lokasaṅketavasena puññaṃ mandaṃ bhavissatīti vedasatthaññūhi ārocitattā lokasaṅketavaseneva abhinavapuññuppādanatthaṃ khandhavāragehaṃ kārāpetvā tāvakālikavasena saṅkamitvā nisīdi. Tato aparabhāge uttaragehaṃ bhinditvā tasmiṃyeva ṭhāne vihāraṃ kārāpetvā ekassa mahātherassa adāsi.

Dakkhiṇagehaṃ pana nagarassa puratthimadisābhāge vihāraṃ kārāpetvā aggaṇammālaṅkārattherassa adāsi. So ca thero kaccāyanaganthassaceva abhidhammatthasaṅgahassa ca mātikādhātukathāyamakapaṭṭhānānañca atthaṃ marammabhāsāya yojesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
四层精舍住长老生于坎尼帕达村，源自阿里曼达那城（缅甸蒲甘）阿罗汉长老群，无论去到哪里如实知道其他比丘的行为后从未与他们共享四资具，乃至连水也从未喝过，去各处时也是习惯拿着皮革片去。乌堪西王在室利差德拉城取了德瓦托翁嘎王建造的塔的形状建造名叫王宝冠的塔。这座塔周长约三百肘，高度也是这么多。在这塔的四面也建造四座精舍，东面是名叫东林园的精舍，南面是名叫南林园的精舍，西面是名叫西林园的精舍，北面是名叫北林园的精舍。在这四座精舍中名叫北林园的精舍被雷火烧毁。剩下的三座精舍给了精通教理的三位大长老。也给了他们名衔。就在后来的国王时期在北面建造精舍。
在那座塔还未安置伞盖时这位国王就去世了。在这四座精舍中住的长老中，南林园精舍住大长老用六种注释方法装饰迦旃延书的意义用缅甸语注释。西林园精舍住长老则用六种方法装饰作了《关要》的注释。
在贤劫一千零十年，那位国王的儿子最胜吉祥正法王主统治。破坏父亲的王宫建造精舍给名叫三界庄严的大长老。应该看作三界庄严长老是与三藏庄严长老有相等智慧力量的圣庄严长老的弟子。这事在上面已经显示。在胜利城建造四层无比精舍给达塔那嘎王师长老。这位长老作了名叫《语义宝函》的关要注释。
在贤劫一千零十二年二月，名叫入流的护法天神说"我们要去别处"，城里的人看见梦后很多人聚集做天神供养。应该看作天神的迁移是不存在的，只是前兆而已。
在那时中国王的战士来污损缅甸国。佛教像被遮蔽的月亮一样衰弱。
在贤劫一千零二十三年，那位国王的弟弟名叫大最胜法王光主的国王统治。在那时因为精通吠陀论者告知根据世间约定功德将微弱，为了根据世间约定生起新功德建造营地房舍暂时迁移住下。之后破坏北屋在那个地方建造精舍给一位大长老。
南屋则在城市东方建造精舍给最上宝庄严长老。这位长老把迦旃延书和阿毗达摩义摄以及论母、界论、双论、发趣论的意义用缅甸语连接。


Uparājā ca mahāsetuno pamukhe ṭhāne sovaṇṇamayavihāraṃ kārāpetvā uttaragehavihāra vāsittherassa antevāsikassa jinārāmattherassa adāsi. Tasmiṃyeva ṭhāne nānāratanavicitraṃ vihāraṃ kārāpetvā tasseva therassa antevāsikassa guṇagandhattherassa adāsi.

So pana thero ‘china vḍina’ gāme vijāto. Vaye pana sampatte ratanapūranagaraṃ gantvā pariyattiṃ uggaṇhitvā tato puna nivattitvā badunanagare badaragāme nisīditvā pacchā ‘china vḍina’ gāme catūhi paccayehi kilamatho hutvā vasati. Tasmiñca kāle gāme mokkhassa nāma purisassa santike ekaṃ anagghaṃ maṇiṃ rājā labhitvā ativa mamāyi. ‘China vḍina’ mokkhamaṇīti pākaṭo ahosi.

Atha uttaragehavihāravāsitthero āha,- ‘china vḍina’ gāmake na maṇiyeva anagghaṃ, atha kho ekopi thero guṇagandho nāma pariyattikovido anagghoyevāti.

Atha taṃ sutvā rājā taṃ pakkosetvā catūhi paccayehi upatthambhetvā pūjaṃ akāsi.

Sahassorodhagāme guṇasāro nāma thero paliṇagāme sujāto nāma thero ca guṇagandhattherassa sissāyeva ahesuṃ.

Ekasmiñca kāle tiriyapabbatavihāravāsīmahāthero bhikkhusaṅghamajjhe aggadhammālaṅkārattheraṃ kīḷanavasena evamāha,- amhesu āvuso antaradhārayamānesu tvaṃ loke eko ganthakovidatthero bhavissasi maññeti. Atha aggadhammālaṅkāro ca evamāha,-tumhesu bhante antaradhārayamānesu mayaṃ ganthakovidāna bhaveyyāmako nāma puggalo loke ganthakovido bhavissatīti. Porāṇapotthakesu pana ariyālaṅkāratthero nanu panidāni mayaṃ ganthakovidā na tāva bhavāmāti evamāhāti vuttaṃ. So aggadhammālaṅkārattheroyeva raññā yācito rājavaṃsa. Saṅkhepampi akāsi. So ppana thero amaccaputto.

Ekasmiñca kāle hīnāyāvattako eko mahāamacco rañño santikā attanā upaladdhaparibhogaṃ sabbaṃ gahetvā vihāraṃ āgantvā aggadhammālaṅkārattherena saddhiṃ sallāpaṃ akāsi. Sallāpaṃ pana katvā sabbaṃ paribhogaṃ therassa dassetvā sace bhante tvaṃ gihi bhaveyyāsi, ettakaṃ paribhogaṃ labhissatīti āha. Theropi evamāha,-tumhākaṃ pana ettako paribhogo amhākaṃ samaṇānaṃ vaccakuṭiṃ asubhabhāvanaṃ bhāvetvā pavisantānaṃ puññaṃ kalaṃ nāgghati soḷasinti. Kiñcāpi idañca pana vacanaṃ sāsanavaṃse appadhānaṃ hoti, pubbācariyasīhehi pana vutta vacanaṃ yāva apāṇakoṭikā saritabbamevāti manasikarontena vuttanti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
副王在大白塔前方建造黄金精舍给北屋精舍住长老的弟子胜园长老。在同一地方建造以各种宝石装饰的精舍给那位长老的弟子功德香长老。
这位长老生于支那维丁村。到年龄后去宝城学习教理，之后又回来住在巴都那城巴达拉村，后来住在支那维丁村四资具困乏。在那时国王从村里名叫莫卡的人那里得到一颗无价的宝石非常珍爱。支那维丁莫卡宝石成为闻名。
这时北屋精舍住长老说："支那维丁村不只宝石无价，还有一位名叫功德香的长老精通教理也是无价的。"
这时国王听到后召请他用四资具护持供养。
千后宫村的名叫功德精的长老和帕林村的名叫善生的长老都是功德香长老的弟子。
有一次横山精舍住大长老在比丘僧团中对最上法庄严长老开玩笑这样说："贤友，我们去世后你将是世间唯一精通经典的长老。"这时最上法庄严说："尊者，你们去世后我们不会成为精通经典者，什么人将在世间精通经典呢？"但在古书中说圣庄严长老说"现在我们还不是精通经典者呢。"那位最上法庄严长老应国王请求也作了《王史略》。这位长老是大臣之子。
有一次一位转向低劣的大臣从国王那里拿着自己得到的所有享用物来到精舍与最上法庄严长老交谈。交谈后显示所有享用物给长老说："尊者，如果你是在家人，会得到这么多享用物。"长老也这样说："你们这么多享用物不值我们沙门修习不净观进入厕所的功德的十六分之一。"虽然这句话在佛教史上不是主要的，但因为被前面的阿阇黎狮子所说的话直到生命终点都应该记住而作意后说的。


Kaliyuge pana catuttiṃsādhike vassasahasse sampatte tassa putto narāvaro nāma rājā rajjaṃ kāresi. Mahāsīhasūradhammarājāti nāmalañchaṃ paṭiggaṇhi. Tassa rañño kāle ‘sī khoṃ’ cetiyassa samīpe jetavanavihāre ganthaṃ uggaṇhanto eko daharabhikkhu ganthachekopi samāno bālakāle bālacittena ākulito hutvā vaccakūpe vātātapehi bahisukkhabhāvena paṭicchādite daṇḍena ālulitvā duggandhoviya cittasantāne pariyattivātātapehi bahisukkhabhāvena paṭicchādite kenacideva rūpārammaṇādinā ālulitvā kilesasattisaṅkhāto duggandho vāyitvā hīnāyāvattissāmīti cintetvā gihivatthāni gahetvā saddhiṃ sahāyabhikkhuhi nadītitthaṃ agamāsi. Antarāmagge tāva bhikkhubhāveneva cetiyaṃ vandissāmīti gihivatthāni sahāyakānaṃ hatthe ṭhapetvā cetiyappamukhe leṇaṃ pavisitvā vanditvā nisīdi. Atha ekā daharitthī cetiyaṅgaṇaṃ āgantvā bahi leṇaṃ nisīdisvā udakaṃ siñcitvā patthanaṃ akāsi,-iminā puññakammena sabbehi apāyādinukkhehi moceyyāmi, bhave bhave ca hīnāyāvattakassa purisassa pādacārikā na bhaveyyāmīti.

Atha taṃ sutvā daharabhikkhu evaṃ cintesi,-idāni ahaṃhīnāyāvattissāmīti cintetvā āgato, ayampi daharitthī hīnāyāvattakassa purisassa pādacārikā na bhaveyyā mīti patthanaṃ akāsi, idāni taṃ daharitthiṃ kāraṇaṃ pucchissāmīti. Evaṃ pana cintetvā bahi leṇaṃ nikkhamitvā taṃ daharitthiṃkāraṇaṃ pucchi,-kasmā pana tvaṃ hīnāyāvattakassa purisassa pādacārikā na bhaveyyāmīti patthanaṃ karosīti. Hīnāyāvattakassa bhante purisassa pādacārikā na bhaveyyāmīti vuttavacanaṃ bālapurisassa pādacārikā na bhaveyyāmīti vuttavacanena nānā na hoti, sadisatthakamevāti nanu hīnāyā vattako bāloyeva nāma, sace pana bhante hīnāyāvattako bālo nāma na bhaveyya, ko nāma loke bālo bhaveyya, bhikkhu nāma hi parehi dinnaṃ cīvarapiṇḍapātasenāsanaṃ paribhuñjitvā sukhaṃ vasati, sace ganthaṃ uggaṇhitu kāmo bhaveyya, yathākāmaṃyeva ganthaṃ uggaṇhituṃ okāsaṃ labhati, evaṃ pana ahutvā alasikoyeva bhuñjitvā sayitvā nisīdituṃ iccheyya, evampi yathākāmaṃ bhuñjituṃ sayituṃ okāsaṃ labhati, evampi samāno parassa dāso bhavissāmi, dārassa kiṃkaro bhavissāmīti akathentopi kathentoviya hutvā hīnāyāvatteyya, so loke aññehi bālehi adhiko bāloti ahaṃ maññāmi, sace pana bālatarassa bhariyā bhaveyya, ahaṃ bālatarī bhaveyyanti vutte so daharabhikkhu saṃvegaṃ āpajjitvā bahinagaradvāraṃ nikkhamitvā vānaragaṇena vinā jhāyantoviya vānaro jhāyitvā nisīdi.

Atha sahāyakā āgantvā gihivatthāni gaṇhāhīti pakkosiṃsu. Tasmiṃ kāle so daharabhikkhu āgacchatha bhavantoti vatvā sabbaṃ kāraṇaṃ tesaṃ ācikkhitvā idāni pana bhavanto hīnāyāvattehīti sace yo koci āgantvā mama sīsaṃ muggarena pahāreyya, evaṃ santepi hīnāyāvattituṃ na icchāmi, ito paṭṭhāya yāva jīvitapariyantā hīnāyāvattituṃ manasāpi na cintayissāmīti vatvā erāvatīnaṃdiṃ taritvā jeyyapuraṃ agamāsi. Tadā kira daharitthī devalābhavayya, na manussitthīti vadanti paṇḍitāti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在贤劫一千零三十四年，他的儿子名叫那拉瓦罗的国王统治。接受了大狮子英勇法王的名衔。在那位国王时期，在锡空塔附近祗园精舍学习经典的一位年轻比丘虽然精通经典，但在童年时因童年心而混乱，就像在厕所被风日遮蔽外表干燥用棍子搅动会发出臭味一样，在心相续中被风日般的教理遮蔽外表干燥时被某种色所缘等搅动，烦恼刀称为臭味散发出来后想"我要转向低劣"，拿着在家衣服和同伴比丘们一起去河边。在路上想"暂且以比丘身份礼拜塔"，把在家衣服放在同伴手中进入塔前的石窟礼拜后坐下。这时一位年轻女子来到塔院坐在外面石窟洒水发愿："以此功德业愿我解脱一切恶道等苦，生生世世不要成为转向低劣男人的仆人。"
这时年轻比丘听到后这样想："现在我想要转向低劣而来，这位年轻女子发愿不要成为转向低劣男人的仆人，现在我要问那位年轻女子原因。"这样想后从外面石窟出来问那位年轻女子原因："为什么你发愿不要成为转向低劣男人的仆人？"尊者，说不要成为转向低劣男人的仆人与说不要成为愚人的仆人没有不同，意思是一样的。难道转向低劣者不就是愚人吗？尊者，如果转向低劣者不是愚人，那么世间谁是愚人呢？比丘享用他人布施的衣服、饮食、住处而安乐住，如果想要学习经典，就能随意得到学习经典的机会，不这样而懒惰只想吃睡坐，这样也能随意得到吃睡的机会，这样却说'我要成为他人的奴隶，要成为妻子的仆人'，虽不说但像在说而转向低劣，我认为他在世间比其他愚人更愚。如果成为更愚者的妻子，我会成为更愚者。"说后那位年轻比丘生起厌离，出去城门外像没有猴群的猴子一样禅修而坐。
这时同伴们来叫说"拿去在家衣服。"在那时那位年轻比丘说"请来尊者们"后把所有原因告诉他们说"现在尊者们如果转向低劣，即使有人来用棒子打我的头，这样的话我也不想转向低劣，从今以后直到生命终点连心里也不会想要转向低劣"说后渡过伊洛瓦底河去了胜利城。据说那时智者们说那位年轻女子是天女，不是人女。;


Jeyyapuraṃ pana patvā pariyattikovidānaṃ mahātherānaṃ santike nayaṃ gahetvā puññacetiyassa dakkhiṇadisābhāge ekasmiṃ vihāre nisīdi. Pariyattiṃ vācetvā atha kamena taṃtaṃdisāhi bhikkhusāmaṇerā āgantvā tassa santike pariyattiṃ uggaṇhiṃsu. Āvāsaṃ pana alabhitvā keci bhikkhusāmaṇerā chattānipi chāditvā nisīdiṃsu.

Ekasmiṃ kāle rājā nikkhamitvā puññacetiyaṃ vandissāmīti cetiyaṅgaṇaṃ pāvisi. Atha chattāni chādetvā nisinne bhikkhū disvā guhāya saddhiṃ vihāraṃ kārāpetvā tassa bhikkhussa adāsi. Tilokagarūtipi nāmalañchaṃ adāsi. Sukhavohāratthaṃ pana kakāralopaṃ katvā tilogarūti vohariṃsu.

Tassa pana saddhivihāriko sattavassiko tejodīpo nāma bhikkhu parittaṭīkaṃ akāsi. Aparabhāge pana tilokālaṅkāroti nāmalañchaṃ adāsi. Evaṃ tejedīpo nāma bhikkhu narāvararañño kāle parittaṭīkaṃ akāsīti daṭṭhabbaṃ. Keci pana pacchimapakkhādhikarañño kāleti vadanti.

Ekasmiṃ pana kāle tiriyapabbatavihāravāsīmahāthero pādacetiyaṃ vandanatthāya gantvā paccāgatakāle kukhananagare suvaṇṇaguhāyaṃ jambudhajattherassa santikaṃ pavisitvā tena saddhiṃ sallāpaṃ akāsi. Te ca mahātherā aññamaññaṃ passitvā sallapitvā ativiya pamodiṃsu. Lokasmiñhi bālo bālena paṇḍito paṇḍitena saddhiṃ ativiya pamodatīti. Te ca dve therā samānavassikā. Tiriyapabbatavihāra vāsīmahāthero tena saddhiṃ sallāpaṃ katvā paccāgacchi. Jambudhajatthero ca maggaṃ acikkhituṃ anugacchi. Atha tiriyapabbatavihāravāsīmahāthero jambudhajattheraṃ āha,- ahaṃ bhante rājavallabho homi rājaguru,tvaṃyeva mama purato gacchāhīti. Atha jambudhajattheropi tiriyapabbatavihāravāsittheraṃ āha,-tvaṃ bhante rājavallabho bhavasirājaguru, loke rājaguru nāma padhānabhāve ṭhito, tasmā tvaṃyeva mama purato gacchāhīti. Ettha ca dvepi mahātherā aññamaññaṃ gāravavasena lokavattaṃ apekkhitvā evamāhaṃsūti daṭṭhabbaṃ. Tiriyapabbatavihāravāsīmahātheropi ratanapūranagaraṃ patvā rājavaṃsapabbataṃ gantvā araññavāsaṃ vasi.

Atha ukkaṃsikarājā kaniṭṭhena sūrakittināmena saddhiṃ mantesi,-sace tvaṃ vane theraṃ paṭhamaṃ passasi, tvaṃyeva vihāraṃ kārāpetvā therassa dadāhi, sace panāhaṃ paṭhamaṃ passeyya, ahaṃ vihāraṃ kārāpetvā dadāmīti.

Atha kaniṭṭhā paṭhamaṃ passitvā tiriyapabbatakandare jetavanaṃ nāma vihāraṃ kārāpetvā adāsi. Idañca vacanaṃ sādhujjanānaṃ guṇaṃ evakāraṃ pītisomanassaṃ uppajji, tena puññakammena tena pītisomanassena sattakkhattuṃ devarajjasampattiṃ sattakkhattuṃ manussarajjasampattiṃ paṭilabhīti vuttattā sādhujjanānaṃ guṇaṃ anussaritvā puññavisesalābhatthāya vuttaṃ.

Tiriyapabbatavihāravāsīmahāthero ca jambudhajattherassa guṇaṃ ukkaṃsikarañño ārocesi. Rājā ca ativiya pasīditvā jambudhajoti mūlanāme dīpasaddena yojetvā jambudīpadhajoti nāmalañchaṃ adāsi.

Jambudhajatthero ca nāma dhammanandattherassa saddhivihārikā. Dhammanandatthero ca jotipuññattherassa saddhivihāriko. Te ca therā arahantagaṇavaṃsikā.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
到达胜利城后从精通教理的大长老们那里学习方法，住在功德塔南方的一座精舍。教授教理后渐渐地从各方来的比丘沙弥在他那里学习教理。有些比丘沙弥因为没有得到住处甚至撑伞而坐。
有一次国王出来说"我要礼拜功德塔"进入塔院。这时看到撑伞而坐的比丘们后建造带洞窟的精舍给那位比丘。也给了三界导师的名衔。为了称呼方便省略卡字称为提洛嘎如。
他的同住七岁的名叫光明的比丘作了小诵注释。后来给了三界庄严的名衔。应该这样看：名叫光明的比丘在那拉瓦罗王时期作了小诵注释。有些人说是在西方派王时期。
有一次横山精舍住大长老去礼拜足迹塔回来时进入古卡那城金窟去见蒋布达迦长老与他交谈。这些大长老看到后互相交谈非常欢喜。因为在世间愚者与愚者、智者与智者在一起非常欢喜。这两位长老同岁。横山精舍住大长老与他交谈后回来。蒋布达迦长老跟着去指路。这时横山精舍住大长老对蒋布达迦长老说："尊者，我是国王所爱、王师，你在我前面走。"这时蒋布达迦长老也对横山精舍住长老说："尊者，你是国王所爱、王师，在世间王师是处于首要地位，所以你在我前面走。"这里应该看作两位大长老因为互相尊重观察世间规矩而这样说。横山精舍住大长老也到达宝城后去王统山住林野住。
这时乌堪西王与弟弟苏拉基提商量："如果你先看到林中的长老，你建造精舍给长老，如果我先看到，我建造精舍给。"
这时弟弟先看到后在横山峡谷建造名叫祗园的精舍给他。这句话因为说"对善人的功德生起这样的喜悦，以那功德业、那喜悦七次得到天界财富、七次得到人界财富"，为了忆念善人的功德得到殊胜功德而说。
横山精舍住大长老把蒋布达迦长老的功德告诉乌堪西王。国王非常信乐把蒋布达迦这个本名加上洲字组合成蒋布地巴达迦(阎浮洲幢)这个名衔给他。
蒋布达迦长老是法喜长老的同住，法喜长老是光功德长老的同住。这些长老是阿罗汉群的传承。


Jambudhajatthero pana vinayapāḷiyā aṭṭhakathāya ca attha yojanaṃ marammabhāsāya akāsi. Maṇiratano nāma pana thero aṭṭhasālinīsammohavinodanīkaṅkhāvitaraṇīaṭṭhakathānaṃ abhidhammatthavibhāvanīsaṅkhapavaṇṇanāḷīkānañca atthaṃ maramma bhāsāya yojesi.

Mūlāvāsagāme ca pubbārāmavihāravāsitthero gūḷattha dīpaniṃ nāma ganthaṃ visuddhimaggagaṇṭhipadatthañca mūlabhāsāya akāsi, nettipāḷiyā ca atthaṃ marammabhāsāya yojesi. So pana thero pubbe gāmavāsī hutvā sīsaveṭhanatālapattāni gahetvā ācariyappaveṇīvasena vinayavilomācāraṃ cari. Pacchā pana taṃ ācāraṃ vissajjitvā araññavāsaṃ vasi. Sopi thero gambhīrañāṇiko saddatthanayesu ativiya cheko.

Kaliyuge pana pañcatiṃsādhike vassasahasse sampatte kaniṭṭho siripavaramahādhammarājā nāma bhūpālo rajjaṃ kāresi. Dabbimukhajātassare pana gehaṃ kārāpetvā nisīdanato dabbimukhajātassaroti nāmaṃ pākaṭaṃ ahosi. Tasmiṃ pana jātassare jeyyabhūmikittiṃ nāma vihāraṃ kārāpetvā sirisaddhammapālattherassa adāsi. Bahūnampi gāmavāsī araññavāsī bhikkhūnaṃ anuggahaṃ akāsi. Ratanapūranagarasmiñhi dasasu ‘ñyौṃ yāṃ’ rājāṃsesu ppacchimā pañca rājāno avicinitvāyeva alajjīlajjīmissakavasena sāsanaṃ paggaṇhiṃsu. Tadā jinasāsanaṃ abbhantare candoviya atiparisuddhaṃ na ahosi. Evampi lajjino attano attano vaṃsānurakkhaṇavasena dhammaṃ pūretuṃ anivāritattā lajjīgaṇavaṃso na chijjati. Tathā alajjinopi attano attano ācariyappaveṇīvasena vicariṃsu, tena alajjīgaṇavaṃsopi na chijjatīti daṭṭhabbaṃ. Tassa rañño kāle devacakkobhāso nāma eko thero atthi, vedasatthaññū piṭakesu pana mandoti.

Kaliyuge pana aṭṭhatiṃsādhike vassasahasse sampatte vesākhamāsassa kāḷapakkhaaṭṭhamito paṭṭhāya lokasaṅketavasena uppajjamānaṃ bhayaṃ nivāretuṃ navaguhāyaṃ tena devacakkobhāsattherena kathitaniyāmena paṭhamaṃ marammikabhikkhū paṭṭhānappakaraṇaṃ vācāpesi. Tato pacchā jeṭṭhamāsassa juṇhapakkhapāṭipadadivasato rāmaññaraṭṭhavāsike bhikkhū paṭṭhānappakaraṇaṃ vācāpesi. Mahāchaṇañca kārāpesi. Raṭṭhavāsinopi bahupūjāsakkāraṃ kārāpesi. Tassa kira rañño kāle potthakaṃ aṭṭhibhallikarukkhaniyyāsehi parimaṭṭhaṃ katvā manosilāya likhitvā suvaṇṇena limpetvā piṭakaṃ patiṭṭhāpesi. Tato paṭṭhāya yāvajjatanā idaṃ potthakakammaṃ marammaraṭṭhe akaṃsūti.

Kaliyuge saṭṭhādhike vassasahasse sampatte (assayujamāsassa kāḷapakkhachaṭṭhamiyaṃ aṅgāravāre) tassa putto rajjaṃ kāresi. Sirihāsīhasūrasudhammarājāti nāmalañchampi paṭiggaṇhi. Pitu rañño gehaṭṭhāne cetiyaṃ kārāpesi. Tassa pana mārajeyyaratananti samaññā ahosi. Tassa pana rañño kāle sallāvatiyā nāma nadiyā pacchimabhāge tunnanāmake gāme guṇābhilaṅkāro nāma thero sāmaṇerānaṃ gāmaggavesanakāle ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ kārāpetvā sīsaveṭhanatālapattāni pana na gaṇhāpetvā tālavaṇṭameva gaṇhāpesi. Eko gaṇo hutvā saparivārena saddhiṃ tunnagāme nisīdi. Tunnagaṇoti tassa samaññā ahosi. So pana thero pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu adhippāyaṃ yathābhūtaṃ na jānāti, abhidhammapiṭakaṃyeva sissānaṃ vācetvā nisīdi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
蒋布达迦长老用缅甸语连接律藏和注释的意义。名叫宝珠的长老用缅甸语连接殊胜义疏、去除痴迷、度疑注释和阿毗达摩义解明、关键解释牌的意义。
在姆拉瓦萨村东园精舍住长老用源语作了名叫《隐义灯》的著作和清净道论结节义，用缅甸语连接导论圣典的意义。这位长老以前是村住者，拿着缠头用的棕榈叶依师承方式行持违反律的行为。后来舍弃那行为住林野住。这位长老也是深智者在声义理趣上非常精明。
在贤劫一千零三十五年，弟弟名叫最胜大法王的国主统治。因为在达比穆卡莲池建造房舍住下而达比穆卡莲池这个名字成为闻名。在那莲池建造名叫胜地名声的精舍给吉祥护法长老。对很多村住和林野住比丘作护持。在宝城十位年轻国王中后面五位国王不加选择就以有惭无惭混杂方式护持佛教。那时如来教法像内部的月亮一样不是非常清净。这样也因为有惭者依自己的传承护持而不被阻碍圆满法，有惭者群的传承不断。同样无惭者也依自己的师承而行，因此应该看作无惭者群的传承也不断。在那位国王时期有一位名叫天轮光的长老，是精通吠陀论但在三藏上微弱。
在贤劫一千零三十八年从五月黑分第八日开始，为了阻止依世间约定生起的怖畏，在新洞窟按照那位天轮光长老说的方式首先让缅甸比丘们诵发趣论。之后从六月白分月初一日让若开国住的比丘们诵发趣论。也举行大庆典。国民也作很多供养恭敬。据说在那位国王时期用骨髓树脂磨光贝叶经，用朱砂书写，用黄金涂抹建立三藏。从那以后直到今天在缅甸国做这种贝叶经工作。
在贤劫一千零六十年（十月黑分第六日星期二）他的儿子统治。也接受了最胜狮子正法王的名衔。在父王的宅地建造塔。那被称为降魔胜宝。在那位国王时期在萨拉瓦底河西方名叫敦纳的村子里名叫功德庄严的长老在沙弥寻村时让穿单边上衣，不让拿缠头棕榈叶而只让拿棕榈扇。成为一个群体与眷属一起住在敦纳村。被称为敦纳群。这位长老对圣典、注释、复注、其他著作的意趣不如实知，只教授阿毗达摩藏给弟子而住。


Tasmiñca kāle ketumatīnagare nisinnā baddhannā buddhaṅkuratthera cittattherā, dīpayaṅganagare uḷugāme nisinno sunandatthero, taluppanagare jeyyabahuandhagāme kalyāṇattheroti ime cattāro therā sāmaṇerānaṃ gāmappavesanakāle ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ akārāpetvā sīsaveṭhanatālapattāni aggaṇhāpetvā cīvaraṃ pārupāpetvā tālavaṇṭaṃ gaṇhāpetvā sakalakagaṇaṃ ovādaṃ katvā nisīdiṃsu. Te pana therā pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu adhippāyaṃ yathābhūbhaṃ jāniṃsu, tīsupi piṭakesu kovidā ahesuṃ. Iccevaṃ sirimahāsīhasūrasudhammarañño kāle pārupanabhikkhūhi nānā hutvā virūpaṃ āpajjitvā ekaṃsikagaṇo nāma visuṃ bhijji, yathā pana ayamalaṃ ayato uṭṭhahitvā visadisaṃ hutvā viruddhaṃ hotīti. Evaṃ bhijjamānāpi gaṇā rājā pamādo anussukko hutvā attano attano rucivaseneva caritvā nisīdiṃsu.

Tesu ca dvīsu gaṇesu pārupanagaṇe therā pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu nītatthavasena vuttaṃ vacanaṃ nissāya nikkaṅkhā niddosāva hutvā nisīdiṃsu. Ekaṃsikagaṇe pana therā attano attano vādo na pāḷiyaṃ na ca aṭṭhakathāsu neva ṭīkāsu nāpi ganthanteresu dissati, imamatthaṃ ajānantā idameva saccaṃ moghamaññanti vatvā keci pana sakasakasissānaṃ ovādaṃ adaṃsu. Evarūpāpi sissā ovādaṃ paṭiggaṇhiṃsu.

Keci pana pāḷiyādīsu sakavādassa anāgatabhāvaṃ ñatvāyeva aparisuddhacittā hutvā sammāsambuddhassa bhagavato mukhaṃ anoloketvā sammāsambuddhasseva bhagavato guṇaṃ anussaritvā sakavāde ākāse pasārita hatthoviya appatiṭṭhānoti jānitvāyeva amhākaṃ vādo sampattalaṅkassa saddhammacārittherassa vaṃsappabhavoti anissāyabhūbhampi nissayaṃ akaṃsu. Abhūtena mahātheraṃ sīlavantaṃ abbhācikkhiṃsu. Phyasīnāmake gāme diṭṭhadhammikasamparāyi katthaṃ anapekkhantassa hīnāyāvattakassa dussīlassa upāsakassa lañjaṃ datvā amhākaṃ vādānurūpaṃ ekaṃ ganthaṃ karohīti uyyojetvā anāgate anubhaviyamānadukkhato abhāyitvā nissayaṃ gavesiṃsūti.

Tasmiṃñca kāle nigrodhapāḷisuvaṇṇavihāravāsitthero gāmavāsībhikkhu gaṇaṃ samitiṃ katvā tassa nāyako hutvā sīsaveṭhanaṃ adhārentā amaṅgalabhikkhū sāsane mātiṭṭhantūti araññavāsīnaṃ bhikkhūnaṃ ganthaṃ vikopetvā tato tato pabbajesuṃ. Atha hatthisālagāmassa puratthimāya anudisāya seṭṭhitaḷākassa dakkhiṇāya anudisāya vihāre nisinne atirekapaṇṇāsabhikkhūpi pabbājessāmāsi cintetvā gāmavāsībhikkhū sannahitvā agamāsi. Atha rājā tamatthaṃ sutvā gāmavāsīgaṇopi eko, araññavāsīgaṇopi eko, gāmavāsībhikkhū araññavāsībhikkhū viheṭhesuṃ na sakkā, sakasakavādavasena sakasakaṭṭhāne nisīdi tabbanti rājalekhanaṃ pesesi. Atha araññavāsībhikkhū sukhaṃ vasituṃ okāsaṃ labhiṃsu.

Kaliyuge chasattatādhike vassasahasse sampatte tassa rañño putto mahāsīhasūradhammarājādhirājā nāma rajjaṃ kāresi. Soyeva sūrajjarājāti ca setibhindoti ca vohāriyati.

Tassa rañño kāle suvaṇṇayānolokanagāmavāsīukkaṃsamālaṃ nāma theraṃ antoyudhanāyako eko amacco ānetvā ratanapūranagaraṃ patvā suvaṇṇakukkuṭācale vihāraṃ kārāpetvā ṭhapesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在那时在吉祥城住的菩提芽长老和质多长老，在灯洋城优卢村住的善欢长老，在塔卢巴城胜多盲村的贤善长老，这四位长老在沙弥入村时不让穿单边上衣，不让拿缠头棕榈叶，让披袈裟拿棕榈扇，教诫整个群体而住。这些长老如实知道圣典、注释、复注、其他著作的意趣，在三藏都精通。这样在最胜狮子正法王时期与披衣比丘不同成为异形，单边群分裂出来，就像铁锈从铁生起成为不同而对立一样。这样分裂的群体因为国王放逸不关心依各自的喜好而行住。
在这两个群体中，披衣群的长老依据圣典、注释、复注、其他著作中依了义而说的话没有怀疑无过失而住。但单边群的长老们说"我们各自的主张在圣典、注释、复注或其他著作中都看不到，不知道这个意思，只有这个是真实其他是虚妄"，有些人给各自的弟子这样教诫。这样的弟子也接受教诫。
有些人虽然知道自己的主张在圣典等中没有出现，成为不清净心，不看正等正觉世尊的面，不忆念正等正觉世尊的功德，知道自己的主张像伸展在空中的手一样没有依止，却说"我们的主张源自来到兰卡的正法行长老的传承"而对非真实也作依止。以不真实诽谤持戒的大长老。给不顾现世来世利益、转向低劣、破戒的名叫皮雅西的优婆塞贿赂说"按我们的主张作一本书"后派遣，不怕未来将经受的苦而寻求依止。
在那时尼拘律巴利金精舍住长老召集村住比丘群作集会成为他们的领袖说"戴头巾的不吉祥比丘不要住在佛教中"破坏林野住比丘的著作从各处驱逐。这时想"我们也要驱逐住在象厅村东南方、谢提湖南方精舍的五十多位比丘"后村住比丘们武装前去。这时国王听到此事后发出王文说"村住群是一个，林野住群是一个，村住比丘不能伤害林野住比丘，应该依各自的主张住在各自的地方。"这时林野住比丘得到安乐住的机会。
在贤劫一千零七十六年，那位国王的儿子名叫大狮子英勇法王主统治。他也被称为英勇王和白象王。
在那位国王时期，内军统领一位大臣把住在黄金阅览村的名叫最胜鬘的长老带来到达宝城后在黄金鸡山建造精舍安置。


So pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu ativiya cheko. Vaṇṇabodhanaṃ nāma likhananayañca akāsi. Tassa gāmassa rājūhi dinnavasena cetiyajagganakamme yuttakulattā pana rañño ācariyaṭṭhāne aṭṭhapetvā antoyudhanāya kasseva pūjanatthāya niyyādesi. Tassāpi rañño kāle sāmaṇerehi gāmappavasanakāle pārupetvā pavisitabbanti ekacce vadiṃsu. Ekacce pana ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ katvā pavisitabbanti vadiṃsu. Evaṃ aññamaññaṃ kalahaṃ akaṃsu.

Tattha ukkaṃsamālānāmako thero pārupanagaṇe padhāno hutvā nānāganthesu pārupanavattameva āgatanti pakāsiṃsu. Ekaṃsikagaṇe pana tiriyapabbatavihāravāsīmahātherā ācariyappaveṇīdassanavasena pārupanavādaṃ paṭikkhipiṃsu.

Atha rājā ca phalikakhacitavihāravāsittheraṃ meghuccanavihāravāsittheraṃ suhatthattheraṃ buddhaṅkurattherañcāti ime cattāro there vinayavinicchakaṭṭhāne ṭhapetvā dve pakkhā attano attano vādaṃ dassentūti āha.

Te ca cattāro therā pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu akovidā. Tesañhi ṭhapetvā rājavallabhamattaṃ añño koci guṇaviseso natthi rājagurubhāvatthāya, yathā byagghā rukkhagacchalatādippaṭicchanne duggaṭṭhāne nisinne mige khuddakattā dubbalepi gaṇhetuṃ na sakkonti, evameva te ekaṃsikatthere rājānaṃ nissāya ṭhite ganthesu anāgatattā dubbalepi vādavasena abhibhavituṃ na sakkhiṃsu. Teneva parasenāya balavataṃ jānitvā nipaccakāraṃ dassetvā veraṃ sametvā nisinno paṇḍitayodhoviya vādaṃ niṭṭhaṃ appāpetvāyeva pārupanagaṇā nisīdiṃsūti.

Kaliyuge pana pañcanavutādhike vassasahasse sampatte tassa putto mahārājādhipati nāma rajjaṃ kāresi. Pacchā pana kāle terasādhike sate vassasahasse ca sampatte rāmaññaraṭṭhino rājā taṃ abhibhavitvāva anītattā pattahaṃsāvatīti pākaṭaṃ ahosi.

Tassa rañño kāle kukhananagare jālayutta gāmato ñāṇavaraṃ nāma theraṃ ānetvā ācariyaṭṭhāne ṭhapesi. So pana thero pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu ativiya cheko. Sudhammasabhāyaṃ pariyattivācakānaṃ sotārānaṃ atthāya abhidhammatthasaṅgahappakaraṇassa gaṇṭhipadatthaṃ paṭhamaṃ akāsi. Tato pacchā aṭṭhasāliniyaṃ gaṇṭhipadatthaṃ surāvinicchayañca akāsi. Tato pacchā tena raññā yācito abhidhānappaṭīpikāya atthaṃ marammabhāsāya yojesi. Rañño nāmalañchaṃ chandolaṅkārasaddanettividaggadaṇḍībyañjīnanayehi alaṅkaritvā rājādhirājanāmatthappakāsiniṃ nāma ganthampi akāsi.

Rājā hatthisālanāmake dese kārāpitagehaṃ bhinditvā satappamāṇe vihāre kārāpetvā sabbesampi vihārānaṃ kittijeyyavāsaṭṭhāpananti nāmāni paññāpetvā tasseva therassa adāsi. Vihāranāmeneva ca therassāpi taṃsamaññā ahosi.

Tasmiñca kāle akyakarañño piturañño ca kāle tesaṃ dvinnaṃ gaṇānaṃ vivādavasena avippakatavacanaṃ puna vivādassa vūpasamanatthāya attano attano vādaṃ kathāpesi. Pārupanagaṇe so thero padhāno hutvā ekaṃsikagaṇe pana pāsaṃsatthero padhāno hutvā yathāyuddhaṃ akāsi. Atha rājā ativiya rājavallabhaṃ jeyyabhūmisuvaṇṇavihāravāsittheraṃ tesaṃ vādassa vinicchindanatthāya vinayacareṭṭhāne ṭhapesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
他在圣典、注释、复注、其他著作中非常精明。作了名叫《音义明》的书写方法。因为那个村子被国王施予所以家族从事塔维护工作，没有安置在王师地位而交给内军统领供养。在那位国王时期也有些人说沙弥入村时应该披着进入。有些人则说应该作单边上衣进入。这样互相争吵。
其中名叫最胜鬘的长老成为披衣群的首领宣称在各种著作中只有披衣法出现。但在单边群横山精舍住大长老们依师承显示而否定披衣主张。
这时国王安置住在镶嵌水晶精舍的长老、住在密云精舍的长老、善手长老和菩提芽长老这四位长老在律判断位置后说两派应该显示各自的主张。
这四位长老在圣典、注释、复注、其他著作中不精通。因为他们除了是国王所爱之外没有其他什么殊胜功德成为王师，就像老虎对于坐在树丛藤蔓等遮蔽的难到之处的鹿虽然微小软弱也不能抓住一样，他们对于依靠国王而住的单边长老因为在著作中没有出现虽然软弱也不能以主张压倒。因此就像智者勇士知道敌军强大后示现敬意调和仇恨而住一样，披衣群在主张未达到结论时就住下。
在贤劫一千零九十五年，他的儿子名叫大王主统治。后来在一千一百一十三年，若开国王征服他带去，因此闻名为得到汉萨瓦底（现今仰光）。
在那位国王时期从古卡那城结网村带来名叫智胜的长老安置在阿阇黎位置。这位长老在圣典、注释、复注、其他著作中非常精明。在善法堂为教理教授者和听众首先作了阿毗达摩义摄论的结节义。之后作了殊胜义疏的结节义和酒判定。之后应那位国王请求用缅甸语连接《名义集》的意义。用韵律庄严、声明、导论、聪明、典雅等方法装饰国王名衔后也作了名叫《王主名义显明》的著作。
国王破坏在象厅地方建造的房舍后建造约一百个精舍，给所有精舍制定名声胜住建立等名字后给那位长老。以精舍名那位长老也有那个称号。
在那时为了平息阿奇亚王和父王时期那两个群体因争论而未完成的话，让各自说各自的主张。在披衣群那位长老成为首领，在单边群褒赞长老成为首领而作战。这时国王安置非常为王所爱的胜地黄金精舍住长老在律执行位置来判定他们的主张。


Kiñcāpi so pana thero pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu thokaṃyeva jānakattā pariyattikovidesu abbohārikoyeva ahosi, rājavallabhattā pana rājā yathābhūtaṃ ajānitvā vinayadharaṭṭhāne ṭhapesi. Yathā pana ayaṃ puratthimadisā, ayaṃ pana pacchimadisābhi evamādinā disāvavatthānamattaṃyeva kātuṃ samatthaṃ naṅgalakoṭiyā saṃvaḍḍhantaṃ parisuṃ rājāgāre dhammavinicchakāmapaccaṭṭhāne ṭhapeti, evameva rājā ayaṃ īdiso ayaṃ īdisoti ajānitvā vinayadharaṭṭhāne ṭhapitattā so jeyyabhūmisuvaṇṇavihāravāsitthero tesaṃ dvinnaṃ pakkhānaṃ dvīsu vādesu ayaṃ bhūto ayaṃ abhūtoti vattuṃ na sakkā, advāraghare paviṭṭhakāleviya tadā ahosi. Seyyathāpi nāma mahiso attano samīpe ṭhatvā devagītaṃ gāyitvā devavīṇaṃ vādentassa devagandhabbassa veḷusalākaṃ paharantassa ca gāmadārakassa saddesu kiñci visesaṃ na jānāti, evamidaṃ sampadaṃ daṭṭhabbaṃ. Atha rājā mama vijite yeyebhikkhū yaṃyaṃicchanti, tetebhikkhū taṃtaṃcaritvā yathākammaṃ nisīdantūti rājalekhanaṃ ṭhapesi. Tesaṃ vivādo tadā na vūpasami.

Aparabhāge terasādhike sate sahasse ca sampatte ratanapūranagaraṃ vinassi.

Tato pacchā dutiye saṃvacchare ratanasikhanagaramāpako rājā rāmaññaraṭṭhindassa rañño senaṃ yavakhettato cātakasakuṇaṃviya attano puññanubhāvena marammaraṭṭhato nīharitvā sakalampi rāmaññaraṭṭhaṃ attano hatthagataṃ katvā rajjaṃ kāresi.

Tasmiñca kāle sakalamarammaraṭṭhavāsīnaṃ cittaṃ pasādesi, yathā nāma sūriyātapena milāyantānaṃ kumudānaṃ anotattodakena siñcitvā haritattaṃ pāpeti, evameva rāmaññaraṭṭhindassa senābalātapehi dukkhappattānaṃ marammaraṭṭhavāsīnaṃ gahaṭṭhānañceva bhikkhūnañca attano puññānotattodakena chiñcitvā kāyikacetasikavasena duvidhampi sukhaṃ uppādesi.

Sakalamarammaraṭṭhavāsino ca ayaṃ amhākaṃ rājā bodhisattoti vohāriṃsu. Atha ekasmiṃ māse catūsu uposathadivasesu bhikkhusaṅghaṃ nimantetvā antepure pavesetvā piṇḍapātena bhojesi. Rājorodhāmaccehi saddhiṃ uposathaṃ upavasi. Sabbesampi rājorodhāmaccānaṃ guṇattayapāṭhaṃ saha atthayojanānayena vācaggataṃ kārāpesi.

Atha beluvagāmavāsīyasattheraṃ anetvā attano ācariyaṭṭhāne ṭhapesi. Mahāatulayasadhammarājagurūti nāmalañchampi adāsi. Tato paṭṭhāya pana atulattheroti nāmena pākaṭo ahosi. Tasmiñca kāle pārupanagaṇapakkhāpaliṇagāmavāsīsujātattherādayo sāmaṇerānaṃ gāmappavesanakāle cīvaraṃ pārupitvā pavisitabbanti akkharaṃ likhitvā rañño santikaṃ sandesapaṇṇaṃ paveseti.

Atha ekaṃsikagaṇapakkhāpi atulattherādayo pubbesaṃ rājūnaṃ kāle adhikaraṇaṃ vūpasami, idāni vūpasamitakammaṃ puna na uppādetabbanti lekhanaṃ likhitvā rañño santikaṃ pesesi.

Atha rājā dvinnaṃ pakkhānaṃ sakasakavādaṃ kathetukāmopi idāni rājappaṭisaṃyuttaṃ kammaṃ bahu atthi, tiṭṭhasu tāva sāsanappaṭisaṃyuttaṃ kammaṃ, rājappaṭisaṃyuttameva kammaṃ paṭhamaṃ ārabhissāmi, pacchā sāsanappaṭisaṃyuttaṃ kammaṃ karissāmīti rājalekhanaṃ ṭhapesi. Aparabhāge pana rājā evaṃ āṇaṃ ṭhapesi,-idāni mama vijite sabbepi bhikkhū mama ācariyassa matiṃ anuvattitvā carantūti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
虽然这位长老在圣典、注释、复注、其他著作中只知道一点，在教理精通者中是不可计的，但因为是王所爱，国王不知如实就安置在持律位置。就像只能作这是东方、这是西方等方位确定的犁尖长大的团体安置在王宫法判断位置一样，国王不知这个是这样、这个是那样就安置在持律位置，因此那位胜地黄金精舍住长老对那两派两个主张不能说这个真实这个不真实，那时像进入无门房子时一样。就像水牛在自己附近对天人歌唱弹天琵琶和村童打竹杖的声音不知任何差别一样，应该看作这是同样的。这时国王制定王文说："在我领土内任何比丘想要什么，那些比丘行那个后依业而住。"他们的争论那时没有平息。
后来在一千一百一十三年宝城毁坏。
之后第二年建立宝峰城的国王以自己的福德威力把若开国王的军队从稻田像饥鸟一样从缅甸国赶出后把整个若开国掌握在自己手中统治。
在那时使整个缅甸国住民的心清净，就像用无热恼池水洒向被日光枯萎的睡莲使之成为绿色一样，对于被若开国王军队威力日光而得苦的缅甸国住民在家人和比丘们以自己的福德无热恼池水洒向后生起身心两种乐。
整个缅甸国住民称"这是我们的菩萨王。"这时在一个月的四个布萨日邀请比丘僧团进入内宫用饭食供养。与后宫大臣一起受持布萨。让所有后宫大臣们以有意义连接方式背诵三宝文。
这时带来住在白罗村的名誉长老安置在自己的阿阇黎位置。也给了大无比名誉正法王师的名衔。从那以后以无比长老的名字闻名。在那时披衣群一派的住在帕林村的善生长老等人写字说沙弥入村时应该披着衣服进入后送入给国王书信。
这时单边群一派的无比长老等人写文说在前面国王时期争论已平息，现在不应该再生起已平息的事后送给国王。
这时国王虽想让两派说各自的主张，但制定王文说："现在有很多关于王的事，暂且让关于教的事停止，我首先开始关于王的事，后来将作关于教的事。"后来国王这样制定命令：'现在在我领土内所有比丘都应该随顺我的阿阇黎的想法而行。'


Atha pārupanagaṇabhikkhūpi ekaṃsikagaṇaṃ anuvattesuṃ rañño āṇāvasena. Sahassorodhagāme pana dve mahātherā attano parisaṃ pārupanavaseneva gāmappavesanavattaṃ paripūritabbanti ovaditvā nisīdiṃsu.

Tadā rañño ācariyo yasatthero tamatthaṃ sutvāte pakkosāpesi. Te ca āgantvā nagaraṃ sampattakāle eko upāsako pasanno hutvā tesaṃ therānaṃ piṇḍapātena upaṭṭhahi. Atha atulatthero te mahāthere dūraṭṭhānato vālukaṃ ānetvā tassa upāsakassa gehasamīpe okirāpesi. Idaṃ vinayadhammassa ananulomavasena carantānaṃ daṇḍakammanti kolāhalampi uppādesi. Atha tesaṃ vālukaṃ āharantānaṃyeva aññamaññaṃ sallapesuṃ,-idāni bhante vinayadhammānulomavasena ācarantānaṃ amhākaṃ īdisaṃ kammaṃ asāruppaṃ, aho acchariyadhammo lokoti eko thero āha. Atha pana eko thero evamāha,-idāni āvuso lokapālā devā īdisaṃ adhammakammaṃ disvāyeva ajjhupekkhitvā appossukā nisīdituṃ na sakkā, idāni lokapālā devā pamajjitvā nisīdanti maññeti.

Tasmiṃyeva khaṇe vegena megho uṭṭhahitvā atulattherassa vihāre rājagehe ca ekakkhaṇe asaniyo nipatiṃsu. Evaṃ samānopi so thero atimānathaddhatāya satiṃ na labhi.

Puna rājā idāni mama vijite sabbepi bhikkhū mama ācariyassa matiṃ anuvattanti vā mā vāti amacce pucchi. Amaccāpi evaṃ rañño ārocesuṃ,-idāni mahārāja kukhananagare nīpagāme nisinno eko mahāthero munindaghoso nāma atthi, so pārupanavasena attano parisaṃ ovādetvā bahuguṇaṃ uppādetvā nisīdatīti.

Atha rājā evamāha,-taṃ pakkosetvā sudhammasasāyaṃ mahāthere sannipābhāpetvā tassa therassa vinaya paṇṇattiṃ yathābhūtaṃ ajānantassa yathābhūtaṃ sabhāvaṃ dassetvā ovādentūti.

Atha amaccā tathā akaṃsu. Mahātherā ca sudhammasassayaṃ sannipatitvā taṃ pakkosetvā ovadiṃsu. Tesu pana mahātheresu eko thero bhūpālassa saṅgharañño ca mukhaṃ oloketvā bhagavato pana sammāsambuddhassa mukhaṃ anoloketvā munindaghosattheraṃ evamāha,- idāni āvuso imasmiṃ marammaraṭṭhe sabbepi bhikkhū bhūpālassa saṅghassa rañño ca āṇaṃ anuvattitvā ekaṃsikāyeva ahesuṃ, tvaṃyeva eko saddhiṃ parisāya pārupanavatthaṃ caritvā nisīdasi, kasmā pana tvaṃ mānathaddho hutvā īdisaṃ anācāraṃ avijahitvā tiṭṭhasīti.

Atha munindaghosatthero tassa therassa mukhaṃ ujukaṃ oloketvā evamāha,- tvaṃ lajjīpesalo sikkhākāmoti pubbe mayā sutapubbo, īdiso pana puggalo īdisaṃ vacanaṃ vattunaṃ yutto,īdisassa hi puggalassa īdisaṃ vacanaṃ assāruppaṃ, sace tvaṃ ayaṃ appapuñño nittejo anāthoti maṃ maññitvā agāravavasena vattuṃ iccheyyāsi, evaṃ santepi mamācariyassa mukhaṃ oloketvā mamācariyassa guṇaṃ jānitvā tassa sissoyanti anussaritvā īdisaṃ vacanaṃ adhammikaṃ vattuṃ na sakkāti.

Atha so thero taṃ pucchi,-ko pana tavācariyoti. Atha sukhammasabhāyaṃ ṭhapitaṃ buddharūpaṃ vadditvā ayaṃ mamācariyoti āha. Mamāsariyoti vatvā pana bhikkhusaṅghamajjhe uṭṭhahitvā ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ katvā ukkuṭikaṃ nisīditvā añjaliṃ paggahetvā ahaṃ bhante yāva jīvitapariyosānā mama jīvitaṃyeva pariccajissāmi, bhagavato panati lokaggassa sikkhāpadaṃ na vijahissāmīti ārocesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时披衣群比丘们也依国王命令随顺单边群。但在千后宫村两位大长老教诫自己的眷属说"应该以披衣方式圆满入村法"而住。
那时国王的阿阇黎名誉长老听到此事后叫他们来。他们来到城时一位优婆塞生信以饭食供养那些长老。这时无比长老让人从远处带来沙子撒在那位优婆塞家附近。也引起喧扰说这是对不随顺律法而行者的惩罚。这时他们正在搬运沙子时互相交谈，一位长老说："尊者，现在对我们随顺律法而行者这样的事不适合，啊,世间奇妙法。"这时一位长老这样说："贤友，现在护世诸天看到这样的非法事就舍弃不能无关住下，现在我想护世诸天放逸而住。"
就在那刻迅速云起在无比长老的精舍和王宫同时落雷。虽然这样那位长老因为傲慢固执也没得到念。
国王又问大臣："现在在我领土内所有比丘随顺我的阿阇黎的想法或不随顺？"大臣们这样告诉国王："大王,现在在古卡那城尼巴村住的一位名叫牟尼主音的大长老,他以披衣方式教诫自己的眷属生起很多功德而住。"
这时国王这样说："叫他来在善法堂集合大长老们后,让大长老们显示那位长老不如实知道律制的如实自性后教诫。"
这时大臣们那样做了。大长老们集合在善法堂叫他来后教诫。在那些大长老中一位长老看着国王和僧王的面而不看正等正觉世尊的面这样对牟尼主音长老说："现在贤友在这缅甸国所有比丘都随顺国王和僧王的命令成为单边,只有你和眷属行披衣法而住,为什么你成为傲慢固执不舍弃这样的非行而住？"
这时牟尼主音长老直视那位长老的面这样说："我以前听说你是有惭有戒欲学,这样的人不应该说这样的话,因为这样的话对这样的人不适合,如果你认为我是少福德无威力无依怙而想以不恭敬方式说,这样的话也应该看着我阿阇黎的面,知道我阿阇黎的功德后忆念'他是那位的弟子'而不能说这样非法的话。"
这时那位长老问他："谁是你的阿阇黎？"这时他礼拜放在善法堂的佛像说"这是我的阿阇黎。"说"我的阿阇黎"后在比丘僧团中站起来作单边上衣后以蹲踞而坐举起合掌宣告说："尊者,直到生命终点我宁愿舍弃我的生命,但不会舍弃世间至上者世尊的学处。"


Atha rājā tamatthaṃ sutvā mānathaddho eso mama vijite nisīdāpetuṃ vaṭṭati, raṭṭhantaraṃ pabbājetabboti rājāṇāya raṭṭhantaraṃ pesesi.

Rājapurisā ca taṃ pakkosetvā raṭṭhantaraṃ ānesi. Bahaṅgaṃ nāma desaṃ patvā bahaṅganāyako puriso rājapurisānaṃ lañjaṃ datvā evamāha,- ayaṃ pana bhonto marammaraṭṭhassa pariyantappadeso, idheva ṭhapetvā tumhe nivattathāti.

Rāja purisāpi lañjaṃ gahetvā tattheva ṭhapetvā nivattiṃsu. Theropi catūhi disāhi āgatānaṃ bhikkhusāmaṇerānaṃ pārupanavasena ovādaṃ datvā pariyattiṃ vācetvā tattha nisīdi. Abhidhammatthasaṅgahaganthassa atthayojanampi marammabhāsāya akāsi.

Aparabhāge rājā tamatthaṃ sutvā idāni so thero mama vijitapariyanteyeva nisīditvā amhehi anicchitaṃ nivāritaṃ kammaṃ katvā nisīdi, taṃ pakkosathāti āha.

Rājadūtā ca tattha gantvā pakkosiṃsu. Thero ca idāni maṃ rājā māretukāmoti maññitvā sikkhaṃ paccakkhitvā gihivatthaṃ nivāsetvā tehi saddhiṃ āgacchi. Nagaraṃ pana āgantvā pattakāle rañño santikaṃ ānesi.

Atha rājā evamāha,-tvaṃ bhikkhu hutvā gaṇaṃ vaḍḍhāpetvā nisīdasīti mayā sutaṃ, kasmā panidāni gihi bhavasīti. Sace tvaṃ mahārāja maṃ māretukāmo pakkoseyyāsi, evaṃ sati yadi sikkhaṃ appaccakkhāya ṭhitaṃ maṃ māreyyāsi, tava bhāriyaṃ kammaṃ bhavissatīti manasikaritvā tava kammassa abhāriyatthāya sikkhaṃ paccakkhitvā āgatomhi, sace maṃ māretukāmosi, mārehīhi. Rājā ca taṃ bandhanāgāre ṭhapetvā syāmaraṭṭhaṃ yujjhanatthāyagacchi. Yajjhanatthāya pana gantvā paccāgatakāle antarāmaggeva divaṅgato ahosīti.

Kaliyuge pana dvāvīsādhike vassasate sahasse ca sampatte tassa jeṭṭhaputto siripavaramahādhammarājā nāma rajjaṃ kāresi. Ratanasikhanagarato saṅkametvā jeyyapuraṃ dutiyaṃ māpitattā jeyyapuramāpeko rājātipi tassa samaññā ahosi. Tasmiñca kāle mahāpabbatabbhantaranagaravāsiṃ ñāṇattheraṃ ānetvā ācariyaṭṭhāne ṭhapesi. Sokira thero gambhīrapañño ekasmiṃ divase nava vā dasa vā bhāṇavāre vācuggataṃ kātuṃ samattho ahosi. Abhinavopasampannakāleyeva padavibhāgaganthaṃ nyāsasaṃ vaṇṇanaṃ yamakasaṃvaṇṇanaṃ mahāpaṭṭhānasaṃvaṇṇanañca marammabhāsāya akāsi. Rājā mahābhūmirammaṇiyavihāraṃ nāma kārāpetvā tasseva adāsi. Ñāṇālaṅkāramahādhammarājagurū tipi nāmalañchaṃ adāsi.

Tasmiñca kāle pārupanagaṇe therā evaṃ cintesuṃ,- idāni pana amhākaṃ pakkhiko thero rañño ācariyo ahosi, idāni mayaṃ patiṭṭhānaṃ labhāmāti. Evaṃ pana cintetvā sāmaṇerānaṃ gāmappavesanakāle cīvaraṃ pārupetvā pavisitabbanti sandesapaṇṇaṃ rañño santikaṃ pavesesi. Atha atulatthero pubbe vuttanayena vūpasamitaṃ kammamidanti sandesapaṇṇaṃ rañño santikaṃ pavesesi. Teneva aññamaññaṃ paṭivacanavasena dassetuṃ okāsaṃ na labhiṃsūti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时国王听到此事后说："这个傲慢固执者不适合让他住在我的领土内，应该驱逐到别国"，以王令送到别国。
王的人叫他来带去别国。到达名叫巴杭的地方后巴杭领导给王的人贿赂这样说："诸位,这是缅甸国的边界地区,就让他住在这里你们回去吧。"
王的人也收了贿赂让他住在那里就回去了。长老也对从四方来的比丘沙弥们给予披衣方式的教诫后教授教理住在那里。也用缅甸语作《阿毗达摩义摄论》的意义连接。
后来国王听到此事后说："现在那位长老就住在我领土边界作我们不喜欢禁止的事而住,叫他来。"
王使者去那里叫他。长老想"现在国王想杀我"后舍戒穿在家衣与他们一起来。来到城后带到国王那里。
这时国王这样说："我听说你作比丘增长群体而住,为什么现在成为在家人？"（他答）："大王,如果你想杀我而叫我来，这样的话如果杀我在不舍戒时，将成为你的重大恶业，我考虑到这点为了你的业不重大而舍戒来此。如果你想杀我就杀吧。"国王把他关在监狱后去暹罗国作战。去作战回来时在中途就去世了。
在贤劫一千一百二十二年，他的长子名叫最胜大法王统治。因为从宝峰城迁移建造第二个胜利城，他也有建造胜利城的国王这个称号。在那时带来住在大山内城的智长老安置在阿阇黎位置。据说那位长老是深慧者能在一天内背诵九或十诵分。在新受具足戒时就用缅甸语作了《词分别论》、《举解释》、《双解释》和《大发趣解释》。国王建造名叫大地可意精舍给他。也给了智庄严大法王师的名衔。
在那时披衣群的长老们这样想："现在我们一派的长老成为国王的阿阇黎,现在我们得到住处。"这样想后送入给国王书信说沙弥入村时应该披着衣服进入。这时无比长老按前面说的方式送入给国王书信说这是已平息的事。因此他们没得到机会依互相回答方式显示。


Tato pacchā kaliyuge pañcavīsavassādhike sate sahasse ca sampatte tassa rañño siripavarasudhammamahārājindādhipati nāma rajjaṃ kāresi. Ratanapūraṃ pana tatiyaṃ māpakattā ratanapūramāpakoti ekassa pana chaddantanāgarājassa sāmibhūtattā setibhindoti ca samaññā ahosi. Caracca gāmavāsīcandāvaraṃ nāma theraṃ ānetvā attano ācariyaṭṭhāne ṭhapesi. Sūmikittiatulaṃ nāma vihāraṃ kārāpetvā tassa adāsi. Jambudīpaanantadhajamahādhammarājagurūtipi nāmalañchaṃ adāsi. Tassa rañño kāle ekacce manussā diṭṭhivipallāsā ahesuṃ, tepi pakkosāpetvā sammādiṭṭhiṃ gaṇhāpesi. Tassa pana rañño kāle ekaṃsikagaṇaṃ abhibhavituṃ okāsaṃ na labhiṃsūti.

Tato pacchā kaliyuge aṭṭhatiṃsādhike vassasate sahasse ca sampatte tassa rañño putto mahādhamme rājādhirājā nāma rajjaṃ kāresi. Nagarassa dakkhiṇadisābhāge pañcabhūmikavihāraṃ kārāpetvā jeyyabhūmivāsātulanāmena paññāpetvā mārāvaṭṭanassa nāma therassa adāsi. Guṇamunindābhisāsanadhajamahādhammarājādhirājagurūtipi nāmalañchaṃ adāsi.

Tasmiñca kāle nandamālo nāma thero calaṅganagarassa puratthimadisābhāge vihāre nisīditvā bahūnaṃ bhikkhusāmaṇerānaṃ ganthaṃ vācesi. Sāmaṇerānaṃ gāmappavesanakāle pārupanavattameva paripūretvā pavisitabbaṃ, ekaṃsikavattaṃ pana neva pāḷiyaṃ na aṭṭhakathāyaṃ na ca ṭīkāsu nāpi ganthantaresu dissati, na dhammānulomanti ovādaṃ abhiṇhaṃ adāsi. Pāḷiaṭṭhakathādīsu āgatavinicchayaṃ dassetvā ekampiganthaṃ akāsi.

Atha ekaṃsikagaṇikā bhikkhū taṃ ganthaṃ rañño santikaṃ pavesiṃsu dosāvikaraṇatthāya. Tasmiñca kāle rājā evarūpaṃ supinaṃ passi, -sakko hi devarājā setavatthaṃ nivāsetvā setālaṅkārehi alaṅkaritvā setakusumāni pilanditvā rañño santikaṃ āgantvā evamāha,- aparantaraṭṭhehi mahārāja nampadānadītīre pādacetiye bahūni tiṇāni uṭṭhahitvā aññamaññaṃ mūlena mūlaṃ khandhena khandhaṃ pattena pattaṃ sampandhitvā paṭicchādetvā ṭhitāni, tāni pana pubbarājūhi yathābhūtaṃ ajānantehi avisodhitāni, idāni pana tayā yathābhūtaṃ jānantena parisuddhaṃ kattukāmena visodhitabbāni, tatthaca eko bhikkhu āgantvā upadesanayaṃ dassatīti.

Evaṃ pana supinaṃ passitvā nandamālaṃ nāma theraṃ pakkosāpetvā ratanapūranagarassa esannaṭṭhāne udakakīḷanatthāya kārāpite rājagehe vasāpesi.

Atha thero sāmaṇerānaṃ gāmappavesanakāle pārupanavasena pavisitabbanti pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantarehi rājānaṃ jānāpesi, yathā mahāmoggaliputtatissatthero siridhammāsokarājānaṃ sammāvādanti. Atha rājā paricita pāramīpuññasambhāro mahāñāṇo jānāsi,-pārupanavādoyeva pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu āgato, ekaṃsikavādo pana tesu katthacipi na āgatoti. Evaṃ pana jānitvā rañño gehe dve pakkhe there sannipātāpetvā attano attano vādaṃ kathāpesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
之后在贤劫一千一百二十五年，他的儿子名叫最胜正法大王主统治。因为建造第三个宝城而被称为建造宝城者，因为成为一头六牙象王的主人而有白象王的称号。带来住在恰拉恰村的名叫月胜的长老安置在自己的阿阇黎位置。建造名叫善名无比的精舍给他。也给了阎浮洲无边幢大法王师的名衔。在那位国王时期有些人成为见颠倒，也叫他们来让他们接受正见。在那位国王时期（披衣群）没得到机会征服单边群。
之后在贤劫一千一百三十八年，那位国王的儿子名叫大法王主统治。在城南方建造五层精舍以胜地住无比的名字命名后给名叫降魔的长老。也给了功德牟尼主教幢大法王主师的名衔。
在那时名叫难陀鬘的长老住在查兰甘城东方精舍教授许多比丘沙弥经典。经常给教诫说沙弥入村时应该圆满披衣法，但单边法在圣典、注释、复注或其他著作中都看不到，不随顺法。显示圣典注释等中出现的判断后作了一部著作。
这时单边群比丘们为了显示过失把那著作送入给国王。在那时国王看到这样的梦：帝释天王穿白衣装饰白饰物戴白花来到国王那里这样说："大王，在阿波兰多国（现今缅甸西部）南布达那河岸的足迹塔有许多草生起以根连根、以干连干、以叶连叶互相遮蔽而住，那些被前面的国王因不如实知道而未清净，现在应该被你如实知道想作清净者清净，在那里一位比丘来了会显示教导方法。"
这样看到梦后叫名叫难陀鬘的长老来让住在为玩水建造在宝城附近的王舍。
这时长老以圣典、注释、复注、其他著作向国王说明沙弥入村时应该依披衣方式进入，就像大目犍连帝须长老向阿育王（说明）是正说一样。这时国王具足修习波罗蜜福德资粮大智者知道：披衣主张在圣典、注释、复注、其他著作中出现，但单边主张在那些中任何地方都没出现。这样知道后让两派长老集合在王宫说各自的主张。


Atha ekaṃsikatthero evamāhaṃsu,-tumhākaṃ pārupanavādo kattha āgatoti. Tadā pārupanattherā parimaṇḍalaṃ pārupissāmītiādinā nayena pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu pārupanavādo āgatoti āhaṃsu. Tato pacchā pārupanattherā evamāhaṃsu,-tumhākaṃ pana ekaṃsikavādo kattha āgatoti. Tadā te ekaṃsikattherā advāragharaṃ paviṭṭhakāloviya rattibhāge mahāvanamagge gamanakāloviya ca hutvā kiñci vattuṃ na sakkā. Mukhaṃ nāma kathanatthāya bhuñjanatthāya hotīti vuttattā yaṃ vā taṃ vā vadantāpi rājānaṃ ārādhetuṃ na sakkhiṃsu.

Rājā ca theraṃ nissāya vinaye kosallatāya pāḷiyaṃ īdisoyeva āgato, aṭṭhakathādīsu īdisoyevāti vatvā tumhākaṃ ekaṃsikavādo pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantaresu na dissati, evampi samānā kasmā īdisaṃ vattaṃ akaṃsūti pucchi. Atha te ekaṃsikattherā catuhatthagabbhe sahoḍḍena gahitacorāviya manussehi gatitakākāviya ca kiñci vattuṃ asakkuṇeyyatāya sabbadisāsu oloketvāyeva amhākaṃ cārittaṃ pāḷiādīsu na diṭṭhapubbaṃ, atha kho pana ācariyappaveṇīvaseneva carimhāti vatvā parājayaṃ patvā pārupanapakkheyeva pavisiṃsūti. Rājā ca ito paṭṭhāya bhikkhū pārupanavattameva kārāpetuṃ sāmaṇerānaṃ ovadantūti rājāṇaṃ ṭhapesi. Tato paṭṭhāya ekaṃsikapakkhātherā aruṇuggamanakāle kosiyāviya sīsaṃ uṭṭhahitumpi na sakkāti.

Sokasarabhūmahācetiyassa puratthimadisābhāge dvīhi pāsādehi alaṅkataṃ catubhūmikaṃ bhūmikittivirāmaṃ nāma vihāraṃ kārāpetvā nandamālattherassa adāsi, narindābhidhajamahādhammarājādhirājagurūti nāmalañchampi adāsi. So pana thero chappadavaṃsikoti daṭṭhabbo. Abhinavopasampannakāleyeva vinayavinicchayassa suttasaṅgahassa mahāvaggaṭṭhakathāya ca atthayojanaṃ marammabhāsāya akāsi, sāsanasuddhidīpikaṃ nāma ganthampi akāsīti.

Tato pacchā kaliyuge tecattālīsādhike vassasate sahasse ca sampatte phaggunamāsassa kāḷapakkhapanna rasamiyaṃ ratanasikhamāpakassa rañño majjhimaputto rajjaṃ kāresi .

Tadā rājā evaṃ cintesi,-ekaṃsikapārupanavasena uppanno vivādo pubbesaṃ rājūnaṃ kāle vūpasamituṃ na sakkā, siripavarasudhammamahārājindādhipatino kālepi rājagehe sannipātāpetvā rañño sammukhe kathāpitattā vissaṭṭhena kathetuṃ okāsassa aladdhattā yathākāmaṃ vattuṃ avisahattā parājayo ahosīti lesaṃ oḍḍatuṃ okāso bhaveyyamayhaṃ pana kāle īdisaṃ akatvā tesaṃ tesaṃ therānaṃ vihāre dūtaṃ pesetvā sakasakavādaṃ kathā pessāmi, evañhi sati tetetherā vissaṭṭhā hutvā kathessantīti.

Evaṃ pana cintetvā antoyudhanāyakaṃ amaccaṃ padhānaṃ katvā tesaṃ tesaṃ therānaṃ santikaṃ gantvā ārocāpesi,-sakasakavādaṃ vissaṭṭhā hutvā vadathāti. Atha ekaṃsikagaṇikā therā amhehi vuttavacanaṃ pāḷiādīsu na dissati, atha kho pana ācariyappaveṇīvaseneva mayaṃ carimhāti anujāniṃsu.

Mahārājā ca evaṃ therānaṃ anujānane sati kiñci kattabbaṃ natthi, idāni parimaṇḍalasuppaṭicchannasikkhāpadāni avikopetvā sāmaṇerā gāmaṃ pavisantūti rājalekhanaṃ tattha tattha pesesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时单边长老们这样说："你们的披衣主张在哪里出现？"那时披衣长老们说披衣主张以'我们将齐整披着'等方式在圣典、注释、复注、其他著作中出现。之后披衣长老们这样说："但你们的单边主张在哪里出现？"那时那些单边长老们像进入无门房子时一样，像夜晚在大森林路上行走时一样不能说什么。虽说口是为了说和吃，但说任何话也不能使国王欢喜。
国王依长老在律上的善巧说："在圣典中就是这样出现，在注释等中也是这样"后问："你们的单边主张在圣典、注释、复注、其他著作中看不到，即使这样为什么作这样的行为？"这时那些单边长老们像被人抓到在四肘房间偷窃的盗贼一样，像被人追赶的乌鸦一样因不能说什么而看向一切方向后说："我们的行仪在圣典等中未曾见过，但依师承而行"，遭到失败后就进入披衣派。国王制定王令说："从此以后比丘们要教诫沙弥们只作披衣法。"从那以后单边派长老们在日出时像猫头鹰一样连头也不能抬起。
在娑迦沙腊浮摩大塔东方建造以两座殿堂装饰的名叫地名休止的四层精舍给难陀鬘长老，也给了人主幢大法王主师的名衔。那位长老应该看作是六足派。在新受具足戒时就用缅甸语作了《律判定》、《经集》和《大品注》的意义连接，也作了名叫《教净照明》的著作。
之后在贤劫一千一百四十三年二月黑分十五日建造宝峰城国王的中子统治。
那时国王这样想："因单边披衣而生起的争论在前面国王时期不能平息，在最胜正法大王主时期也因在王宫集合在国王面前说话而没得到机会清楚说话不敢随意说而失败，（他们）可能有机会作借口。但在我时期不这样作而派使者去那些长老们的精舍让说各自的主张，这样那些长老们将清楚地说。"
这样想后以内军统领大臣为首去到那些长老们那里告知："请清楚地说各自的主张。"这时单边群长老们承认："我们说的话在圣典等中看不到，但我们是依师承而行。"
大王在长老们这样承认时没什么可作的，现在发送王文到各处说："沙弥们不违犯齐整善覆学处而入村。"


Aparabhāge pana sahassorodhagāmato upasampadā vassena sattavassikaṃ ñāṇaṃ nāma bhikkhuṃ ānetvā antoyudhavihāraṃ nāma kārāpetvā tassa adāsi, ñāṇābhisāsanadhajamahādhammarājagurūti nāmalañchampi adāsi. Atha raññā yācito rājābhisekaganthaṃ parisodhetvā marammabhāsāya atthaṃ yojesi.

Aparabhāge bhagavā dharamānoyeva āgantvā catunnaṃ yakkhānaṃ dametvā tehi dinnaṃ maṃsodanaṃ paṭiggahetvā pabbatasāmantadesaṃ gantvā paribhuñjitvā taṃ ṭhānaṃ oloketvā sitaṃ pātvākāsi. Atha ānandatthero kāraṇaṃ pucchi. Anāgate kho ānanda imasmiṃ dese mahānagaraṃ bhavissati, cattāro ca ime yakkhā tasmiṃ nagare rājāno bhavissantīti byākāsi.

Yathābyākataniyāmeneva kaliyuge catucattālīsādhike vassasate sahasse ca sampatte māghamāsassa kāḷapakkhadvādasamiyaṃ aṅgāravāre uttaraphaggunīnakkhattena yoge amarapuraṃ nāma mahārājaṭṭhānīnagaraṃ māpesi.

Siriparavijayānantayasatribhavanādityādhipatipaṇḍitamahādhammarājādhirājāti nāmalañchampi paṭiggaṇhi.

Aggamahesiyā kārāpitaṃ jeyyabhūmivihārakittināmakaṃ vihāraṃ guṇābhilaṅkārasaddhammamahādhammarājādhirājaguruttherassa adāsi, yo ‘me o sayāḍo’ iti vuccati.

Kannīnagarabhojakāya rājakaññāya kārāpitaṃ vihāraramaṇīyavirāmaṃ nāma vihāraṃ guṇamunindādhipati mahādhammarājādhirājaguruttherassa adāsi, yo ‘māṃ le sayāḍo’ iti vuccati.

Uparañño deviyā kārāpitaṃ maṅgalāvirāmaṃ nāma vihāraṃ tipiṭakasaddhammasāmimahādhammarājādhirājaguruttherassa adāsi, yo ‘soṃ ṭhā sayāḍo’ iti vuccati.

Majjhimagehavāsideviyā kārāpitaṃ maṅgalāvāsātulaṃ nāma vihāraṃ ñāṇajambudīpaanantadhajamahādhammarājādhirājaguruttherassa adāsi, yo ‘meṃ jvā sayāḍo’ iti vuccati.

Ime ppana cattāro mahāthere saṅgharājaṭṭhāne ṭhapesi.

Uttaragehavāsideviyā kārāpitaṃ maṅgalabhūmikittiṃ nāma vihāraṃ kavindābhisaddhammadharadhajamahādhammarājaguruttherassa adāsi, yo ‘ñyoṃ kāṃ sayāḍo’ iti vuccati.

Sirikhettanagarabhojakena rājakumārena kārāpitaṃ atulabhūmivāsaṃ nāma vihāraṃ kavindābhisaddhammapavaramahādhamma rājaguruttherassa adāsi, yo ‘sve ṭoṃ sayāḍo’ iti vuccati.

Antoamaccena ekena kārāpitaṃ vihāraṃ ñāṇālaṅkārasaddhammadhajamahādhammarājaguruttherassa adāsi, yo ‘seṃ ṭe sayāḍo’ iti vuccati.

Vāmabalanāyakenāmaccena kārāpitaṃ vihāraṃ paramasirivaṃsadhajamahādhammarājaguruttherassa adāsi, yo ‘me ṭhī sayāḍo’ iti vuccati.

Dhammavinicchakena ekenāmaccena kārāpitaṃ vihāraṃ kavinda sāradhajamahādhammarājādhirājaguruttherassa adāsi, yo ‘lokā mhāṃ keṃ sayāḍo’ iti vuccati.

Iccevaṃ pariyattikovidānaṃ anekānaṃ mahātherānaṃ saddhiṃ nāmalañchena vihāraṃ datvā anuggahaṃ akāsi. Yasmā pana sabbesaṃ therānaṃ nāmaṃ uddharitvā visuṃ visuṃ kathite ayaṃ sāsanavaṃsappadīpikakathā atippapañcā bhavissati, tasmā idha ajjhupekkhitvā vattabbameva vakkhāmāti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
后来从千后宫村带来受具足戒七年名叫智的比丘建造名叫内军精舍给他，也给了智教幢大法王师的名衔。这时应国王请求清净王灌顶著作后用缅甸语连接意义。
后来世尊在世时来调伏四个夜叉后接受他们给的肉饭去到山边地区受用后看着那地方显现微笑。这时阿难长老问原因。（世尊）预言说："阿难,在未来这地方将有大城，这四个夜叉将在那城成为国王。"
正如所预言那样在贤劫一千一百四十四年二月黑分十二日星期二与北胡蛤啦虚宿合时建造名叫不死城的大王都城。
接受最胜胜利无边名声三界日主智者大法王主的名衔。
把第一王后建造的名叫胜地精舍称誉的精舍给功德庄严正法大法王主师长老，他被称为"美欧萨亚多"。
把宫女城主的王女建造的名叫精舍可意休止的精舍给功德牟尼主大法王主师长老，他被称为"曼雷萨亚多"。
把副王妃建造的名叫吉祥休止的精舍给三藏正法主大法王主师长老，他被称为"宋达萨亚多"。
把中宫住妃建造的名叫吉祥住无比的精舍给智阎浮洲无边幢大法王主师长老，他被称为"门觉萨亚多"。
把这四位大长老安置在僧王位置。
把北宫住妃建造的名叫吉祥地称誉的精舍给诗人胜正法持幢大法王师长老，他被称为"纽甘萨亚多"。
把统治室利差德罗城的王子建造的名叫无比地住的精舍给诗人胜正法最胜大法王师长老，他被称为"斯东萨亚多"。
把一位内大臣建造的精舍给智庄严正法幢大法王师长老，他被称为"森德萨亚多"。
把名叫左军统领的大臣建造的精舍给最胜吉祥族幢大法王师长老，他被称为"美提萨亚多"。
把一位法判断大臣建造的精舍给诗人精要幢大法王主师长老，他被称为"洛卡曼肯萨亚多"。
这样给许多教理精通的大长老们一起以名衔给精舍作摄受。因为如果详述所有长老的名字分别说的话这个教史灯明论将太冗长，所以这里舍弃只说应该说的。


Pacchābhāge cattāro mahātherā rājādubbalatāya yathākāmaṃ sāsanaṃ visodhetuṃ sakkhissantīti maññitvā puna aṭṭha there etehi catūhi mahātherehi saddhiṃ sāsanaṃ visodhāpetuṃ saṅghanāyakaṭṭhāne ṭhapesi. Seyyathidaṃ, kavindābhisaddhammapavaramahādhammarājagurutthero, tipiṭakālaṅkāradhajamahādhammarājagurutthero, cakkindābhidhajamahādhammarājaguruttherā, paramasirivaṃsadhajamahādhammarājagurutthero, janindābhipavaramahādhammarājagurutthero, mahāñāṇābhidhajamahādhammarājagurutthero , ñāṇālaṅkārasaddhammadhajamahādhammarājaguruthero, ñāṇābhisāsanadhajamahādhammarājaguruttheroti.

Atha arahāpi samāno nissayamuccakaṅgavikalo vinānissayācariyena vasituṃ na vaṭṭatīti jānitvā nissayā cariyappahonakānaṃ therānaṃ nissayaṅgāni nissayamuccakārahānaṃ nissayamuccakaṅgāni paripūrāpetvā nissitakānaṃ nissayaṃ gaṇhitvāva nisīdāpesi.

Tato pacchā kaliyuge paññāsādhike vassasate sahasseva sampatte ñāṇābhisāsanadhajamahādhammarājaguruttheraṃyeva ekaṃ saṅgharājaṭṭhāne ṭhapesi. Tato paṭṭhāya soyeva eko saṅghanāyako hutvā sāsanaṃ visodhayi.

Tato pacchā ekapaṇṇāsādhike vassasate sahasse ca sampatte phaggunamāse mahāmunicetiyassa dakkhiṇadisābhāge dvīhi iṭṭhakamayehi pākārehi parikkhittaṃ pañcabhūmikaṃ asokārāme ratanabhūmikittiṃ nāma vihāraṃ atimahantaṃ kārāpetvā ñāṇābhisāsanadhajamahādhammarājaguruttherassa adāsi. Ñāṇābhivaṃsadhammasenāpatimahādhammarājādhirājagurūti nāmalañchampi puna adāsi. Tato aññāni jeyyabhūmivihārakittimaṅgalavirāmādayo anekepi vihāre tasseva adāsi.

So pana tesu vihāresu vārena nisīditvā pariyattiṃ vācesi. Ubhatovibhaṅgānipi vācuggataṃ akāsi. Niccaṃyeva ekāsanikadhujaṅgaṃ samādiyi.

So pana thero upasampadāvassena pañcavassiko hutvā pubbeva saṅgharājabhāvato peṭakālaṅkāra nāma nettisaṃvaṇṇanaṃ abhinavaṭīkaṃ akāsi. Aṭṭhavassiikakāle saṅgharājā ahosi. Saṅgharājā hutvā sādhujjanavilāsiniṃ nāma dīghanikāyaṭīkaṃ akāsi. Ariyavaṃsālaṅkāraṃ nāma ganthañca akāsi. Mahādhammaraññā yācito jātakaṭṭhakathāya atthayojanaṃ catusāmaṇeravatthuṃ rājovādavatthuṃ tigumbhathomanaṃ chaddantanāgarājuppattikathaṃ rājādhirāja vilāsiniṃ nāma ganthañcāti evamādayopi akāsi.

Kaliyuge pana dvāsaṭṭhādhike vassasate sahasse ca sampatte sīhaḷadīpato ampagahapatisso, mahādampo, koccha godho, brāhmaṇavatto, bhogahavatto, vāturagammoti ime cha sāmaṇerā dasa dhātuyo dhammapaṇṇā kāratthāya ānetvā amarapuraṃ nāma mahārājaṭṭhānīnagaraṃ āgatā saddhiṃ ekena upāsakena.

Atha ñāṇābhivaṃsadhammasenāpatimahādhammarājādhirājagurunā saṅgharaññā upajjhāyena kavindābhisaddhammadharadhajamahādhammarājaguruttherena janindābhidhajamahādhammarājaguruttherena munindaghosamahādhammarājaguruttherenāti evamādīhi rājagurutthe rehi kammavācariyehi hatthirajjusuvaṇṇaguhasīmāyaṃ upasampadakammaṃ kārāpesi, upāsakañca sāmaṇerabhūmiyaṃ patiṭṭhāpesi, tato pacchā ca anekavāraṃ āgatānaṃ bhikkhūnaṃ puna sikkhaṃ gaṇhāpesi, sāmaṇerānañca upasampadakammaṃ kārāpesi, upāsakānañca pabbajjakammanti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
后来想"四位大长老因国王软弱能随意清净教法"后又安置八位长老与那四位大长老一起在僧团领袖位置来清净教法。即：诗人胜正法最胜大法王师长老、三藏庄严幢大法王师长老、轮主幢大法王师长老、最胜吉祥族幢大法王师长老、人主胜最胜大法王师长老、大智幢大法王师长老、智庄严正法幢大法王师长老、智教幢大法王师长老。
这时知道即使是阿罗汉若缺少离依止支分不能没有依止阿阇黎而住后让有能力作依止阿阇黎的长老们圆满依止支分,让应该离依止的阿罗汉们圆满离依止支分,让有依止者们取得依止后才让住下。
之后在贤劫一千一百五十年只安置智教幢大法王师长老一人在僧王位置。从那以后只有他一人作僧团领袖清净教法。
之后在贤劫一千一百五十一年二月在大牟尼塔南方建造以两个砖墙围绕的名叫阿育园宝地称誉的五层非常大的精舍给智教幢大法王师长老。又给了智族法将大法王主师的名衔。之后又给他其他胜地精舍称誉吉祥休止等许多精舍。
他轮流住在那些精舍中教授教理。也背诵了两部分别。经常受持一食行。
那位长老在受具足戒五年时在成为僧王前就作了名叫藏庄严的导论注释新复注。在八年时成为僧王。成为僧王后作了名叫善人喜悦的长部复注。也作了名叫圣族庄严的著作。应大法王请求也作了本生故事注释的意义连接、四沙弥事、王教诫事、三峰赞颂、六牙象王生起故事、名叫王主喜悦的著作等。
在贤劫一千一百六十二年从狮子洲（今斯里兰卡）安巴居士子、大昙婆、拘叉瞿陀、婆罗门瓦特、富伽瓦特、瓦图拉甘这六位沙弥带来十舍利为了法叶子来到名叫不死城的大王都城与一位优婆塞一起。
这时由智族法将大法王主师僧王作戒和尚，由诗人胜正法持幢大法王师长老、人主幢大法王师长老、牟尼主音大法王师长老等王师长老们作羯磨阿阇黎在象绳黄金洞界场作受具足戒羯磨，让优婆塞住在沙弥地位，之后又让多次来的比丘们再取戒，让沙弥们作受具足戒羯磨，让优婆塞们作出家羯磨。


Aparabhāge pana kaliyuge chacattālīsādhike vassasate sahasse ca sampatte piturañño ācariyapubbo atulo nāma thero cīvarapaṭalaṃ uparisaṅghāṭiṃ katvā urabandhanavatthaṃ bandhitabbanti cūḷagaṇṭhipade vuttattā sāmaṇerānaṃ gāmappavasenakāle ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ katvā urabandhanavatthaṃ bandhitvāyeva pavisitabbanti daḷaṃ katvā rañño santikaṃ lekhanaṃ pavesesi.

Atha rājā taṃ sutvā mahāthere sudhammasabhāyaṃ sannipātāpetvā atulattherena saddhiṃ sākacchaṃ kārāpesi. Atha atulatthero cīvarapaṭalaṃ uparisaṅghāṭiṃ katvā urabandhanavatthaṃ bandhitabbanti cūḷagaṇṭhipade āgatapāṭhaṃ dassetvā sāmaṇerānaṃ gāmappavesanakāle ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ katvā urabandhanavatthaṃ bandhitvā pavisitabbanti āha.

Atha mahātherā taṃ pucchiṃsu,-īdiso adhippāyo aññattha dissati vā mā vāti. Atha atulatthero evamāha,-aññattha pana īdiso adhippāyo na dissatīti. Evaṃ hotu, ayaṃ gantho kena katoti. Sīhaḷadīpe anurādhapurassa dakkhiṇadisābhāge pokkanti gāme arahantena moggalānattherenāti. Ayamattho kathaṃ jānitabboti. Piṭakattayalakkhaṇaganthe āgatattāti. Ayañca piṭakattaya lakkhaṇagantho kuto laddhoti. Buddhaghosattherena kira sīhaḷadīpato ānītattā tato, ayañhi gantho sīhaḷadīpato attanā ānītesu ganthesu asuko gantho asukena therena katoti viññāpanatthāya buddhaghosattherena kato, idānāyaṃ gantho amhākaṃ hatthe saṃvijjatīti. Sace idānāyaṃ gantho tumhākaṃ hatthe saṃvijjati, amhākaṃ dassehīti. Passathāvuso ayamamhākaṃ hatthe ganthoti dassesi. Atha mahātherehi saṅgharājappamukhehi tasmiṃ ganthe passite vinayagaṇṭhipadaṃ sīhaḷadīpe parakkamabāhurañño kāle moggalānatthero akāsīti āgataṃ, na cūḷagaṇṭhipadaṃ sīhaḷadīpe anurādhapurassadakkhiṇadisābhāge pokkantigāme arahā moggalānatthero akāsīti.

Atha therā evamāhaṃsu,-kasmā pana piṭakattayalakkhaṇaganthe anāgatampi āgataṃviya katvā musā vadatha, na nu tumhākampi ekaṃsikabhikkhūnaṃ musāvādasikkhāpadaṃ atthīti. Atha atulatthero uttariṃ vattuṃ asakkuṇeyyattā luddakassa vākure bandhamigoviya phandamāno hutvā aṭṭhāsi, sahoḍḍena gahitoviya coro sahamusāvādakammena so thero gahito ahosīti.

Idaṃ imassa atthassa āvibhāvatthāya vatthu, –

Imasmiṃ kira raṭṭhe eko janapadavāsīpuriso kenacideva karaṇīyena amarapuraṃ nāma mahārājaṭṭhānīnagaraṃ āgacchi. Āgantvā ca paccāgatakāle antarāmagge pātheyyaṃ khayaṃ ahosi. Athassa etadahosi,- idāni mama pātheyyaṃ khayaṃ ahosi, imasmiṃ kira raṭṭhe sahassorodhagāme laddhavaro nāma mahāseṭṭhi sabbattha bhūtale ativiya pākaṭo. Tassāhaṃ ñātīti vañcetvā kathessāmi, evaṃ sati tena mahāseṭṭhinā mittasanthavaṃ kātuṃ tetegāmikā manussā mama bahu lābhaṃ dassanti, tadā pātheyyena akiccho bhavissāmīti. Evaṃ pana cintetvā antarāmagge sampattasampattagāmesu mahābhogānaṃ gehaṃ vicinetvā mahābhogānaṃ santikaṃ pavisitvā kathāsallāpaṃ akāsi.

Atha tetegāmikā tvaṃ kuto āgato, kuhiṃ gamissasi, kassa ñāti,ko vā tvanti pucchiṃsu. Amarapūramahārājaṭṭhānīnagarato āgato, sahassorodhagāmaṃ gamissāmi, sahassorodhagāme laddhavarassa nāma mahāseṭṭhino jāmātā dhanavaḍḍhako nāmāhanti āha.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
后来在贤劫一千一百四十六年父王的前阿阇黎名叫无比的长老因在小结书中说"应该把衣片作为上僧伽梨把系胸布系起"而坚持说沙弥入村时应该作单边上衣系着系胸布才进入后送入书信给国王。
这时国王听到后让大长老们集合在善法堂与无比长老一起讨论。这时无比长老显示小结书中出现的文句"应该把衣片作为上僧伽梨把系胸布系起"后说沙弥入村时应该作单边上衣系着系胸布进入。
这时大长老们问他："这样的意思在其他地方有没有看到？"这时无比长老这样说："在其他地方这样的意思没有看到。" "这样的话这部著作是谁作的？" "是在狮子洲（今斯里兰卡）阿努拉陀城南方波卡提村的阿罗汉目犍连长老。" "这意思如何知道？" "因为出现在三藏相著作中。" "这部三藏相著作从哪里得到？" "据说因为是佛音长老从狮子洲带来的。因为这部著作是佛音长老为了显示在自己从狮子洲带来的著作中某著作是由某长老作的而作,现在这部著作在我们手中。" "如果现在这部著作在你们手中,给我们看。" "贤友们看,这部著作在我们手中"而显示。这时由僧王为首的大长老们在看那著作时（发现）出现的是"目犍连长老在狮子洲巴拉克拉马巴胡王时期作律结书",而不是"阿罗汉目犍连长老在狮子洲阿努拉陀城南方波卡提村作小结书"。
这时长老们这样说："为什么把在三藏相著作中没有出现的说成像出现一样说妄语,难道你们单边比丘们没有妄语学处吗？"这时无比长老因不能再说而像被猎人网捕的鹿一样颤动而站着,那位长老像盗贼被赃物抓到一样被妄语业抓到了。
这是为了显明这个意思的事例：
据说在这国家一位住在地方的人因某件事来到名叫不死城的大王都城。来了回去时在中途粮食用完了。这时他这样想："现在我的粮食用完了,据说在这国家千后宫村的名叫得胜的大富商在一切大地上非常著名。我用'我是他的亲戚'来骗说,这样的话那大富商想要结交朋友那些村人会给我很多利养,那时我就不会缺少粮食了。"这样想后在中途到达的村子里寻找大富人的家后进入大富人那里交谈。
这时那些村人问："你从哪里来,要去哪里,是谁的亲戚,你是谁？"（他）说："从不死城大王都城来,要去千后宫村,我是千后宫村名叫得胜的大富商的女婿名叫财增。"


Atha tetegāmikā laddhavarena mahāseṭṭhinā mittasanthavaṃ kātuṃ nānābhojanehi bhojesuṃ. Aññehipi bahūhi paṇṇākārehi saṅgahaṃ akaṃsu. Imināva nayena sampatta sampattagāmesu vañcetvā attano guṇaṃ kathetvā addhāna maggaṃ tari. Pacchā pana sahassorodhagāmaṃ sampatto. So sahassorodhagāmaṃ na sampattapubbo. Laddhavaro mahāseṭṭhi tena na diṭṭhapubbo. Sahassorodhagāmaṃ sampatteyeva ayaṃ kiṃ nāma gāmoti apucchitvāyeva tasmiṃ gāme mahābhogatarassa mahāgehaṃ vicinanto tasseva laddhavarassa seṭṭhino mahantaṃ gehaṃ passitvā laddhavarassa seṭṭhino santikaṃ pavisitvā tena saddhiṃ kathāsallāpaṃ akāsi.

Atha mahāseṭṭhi taṃ pucchi,-tvaṃ kuto āgato, kuhiṃ gamissasi, kassa ñāti,ko tvanti. Amarapuramahārājaṭṭhānīnagarato sāmi āgato, sahassorodhagāmaṃ gamissāmi, sahassorodhagāme laddhavarassa nāma mahāseṭṭhino jāmātā, dhanavaḍḍhako nāmāhanti āha.

Atha mahāseṭṭhi tassa mukhaṃ ujuṃ oloketvā ayaṃ māṇava sahassorodhagāmoyeva, ahampi laddhavaro nāma mahāseṭṭhi, mama dhītaro santi, tāpi sassāmikāyeva honti, idāni tā sakasakassāmikānaṃyeva santike vasanti, na tvaṃ kadāci mayā diṭṭhapubbo, kena kāraṇena kuto āgantvā mama jāmātā bhavasīti pucchi.

Atha so mmanussehi anubandhiyamānoviya migo sakalampi kāyaṃ phandāpetvā kiñci vattabbaṃ vacanaṃ ajānitvā aladdhappatiṭṭhānatāya evaṃ sati kuto āgato, kuhiṃ gamissāmi, kassa ñāti, ko vā ahanti idāni na jānāmi, sabbadisā sammuyhāmi, khamāhi mama aparādhaṃ, ito paṭṭhāya yāva jīvitapariyosānā na vañcessāmi, vañcetuṃ na visahāmi, idāni ativiya bhāyāmi, mā kiñci daṇḍakammaṃ karohīti vatvā vegena uṭṭhahitvā palāyīti.

Iccevaṃ atulatthero dummukho hutvā yaṃvātaṃvā mukhārūḷaṃ vilapitvā saṅghamajjhe nisīdi.

Ayaṃ atulattherassa paṭhamo parājayo.

Tato pacchā khalitvā kaddame patitaṃ purisaṃ puna upari akkamantāviya puna mahātherā evaṃ pucchiṃsu,-idaṃ bhante tava cūḷagaṇṭhipadaṃ nāma tīsu vinayamahāṭīkāsu sādhakavasena dassitaṃ cūḷagaṇṭhipadaṃ udāhu aparanti. Tīsu vinayamahāṭīkāsu sādhakavasena dassitaṃ cūḷagaṇṭhipadaṃyeva idanti. Evaṃsati kasmā tava cūḷagaṇṭhipadeyeva vuttañhi vajirabuddhiṭīkāyaṃ, vuttañhi sāratthadīpanīṭīkāyaṃ, tathā hi vuttaṃ vimati vinodanīṭīkāyanti tāsaṃ vinayamahāṭīkānaṃ pacchā hutvā tisso vinayamahāṭīkāyo sādhakavasena dassitāti. Evaṃ pana pucchanto so mayā pubbe vuttaṃ tīsu vinayamahāṭīkāsu sādhakavasena dassitaṃ cūḷagaṇṭhipadaṃyeva idanti vacanaṃ saccamevāti mukhāsuññatthāya punappunaṃ vadi.

Idañca imassa atthassa āvibhāvatthāya vatthu, –

Eko kira puriso ekena sahāyena saddhiṃ puttadāraposanatthāya rañño bhatiṃ gahetvā yuddhakammaṃ kātuṃ saṅgāmaṃ gacchati. Atha parasenāya yujjhitvā parasenā abhibhavitvā sabbe manussā attano attano abhimukhaṭṭhānaṃ palāyiṃsu. Atha sopi puriso tena sahāyena saddhiṃ attano abhimukhaṭṭhānaṃ palāyi. Tokaṃ palāyitvā antarāmagge parasenāhi paharitadaṇḍena mucchito hutvā so puriso tena saddhiṃ gantuṃ na sakkā, antamaso nisīditumpi na sakkā.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时那些村人为了与得胜大富商结交朋友用各种食物供养。其他人也用许多礼物作接待。以这样方式在所到的村子里骗说自己的功德渡过路途。后来到达千后宫村。他以前没到过千后宫村。没见过得胜大富商。一到千后宫村不问"这是什么村"就在那村寻找最富有者的大房子看到那得胜富商的大房子后进入得胜富商那里与他交谈。
这时大富商问他："你从哪里来,要去哪里,是谁的亲戚,你是谁？"（他说）："尊者,从不死城大王都城来,要去千后宫村,我是千后宫村名叫得胜的大富商的女婿名叫财增。"
这时大富商直视他的脸说："这位年轻人,这就是千后宫村,我就是名叫得胜的大富商,我有女儿们,她们也都有丈夫,现在她们都住在各自丈夫那里,我从未见过你,你因什么原因从哪里来成为我的女婿？"
这时他像被人追赶的鹿一样全身颤抖不知说什么话因没有立足处说："这样的话我现在不知道从哪里来,要去哪里,是谁的亲戚,我是谁,我迷失一切方向,请原谅我的过失,从今以后直到生命结束我不会骗人,不敢骗人,现在我非常害怕,请不要作任何惩罚"后快速起身逃跑了。
这样无比长老成为难堪说了一些脱口而出的话在僧团中坐下。
这是无比长老的第一次失败。
之后大长老们像再踩在滑倒跌在泥中的人上面一样又这样问："尊者,这个你的小结书是在三部律大复注中作为证据显示的小结书还是另一个？" "就是在三部律大复注中作为证据显示的小结书。" "这样的话为什么在你的小结书中说'在金刚觉复注中说,在精要照明复注中说,同样在除疑复注中说'而显示了三部律大复注作为证据？"这样问时他为了不空口而一再说"我前面说'就是在三部律大复注中作为证据显示的小结书'这话是真实的"。
这是为了显明这个意思的事例：
据说一个人与一个朋友一起为了养活子妻取得国王的工资去作战争。这时与敌军战斗后敌军被征服所有人都向各自前方逃跑。这时那人也与那朋友一起向前方逃跑。逃了一会儿在中途因被敌军打击的棒子而昏迷的那人不能与他一起走,甚至不能坐。


Atha sahāyassa etadahosi,-idāni ayaṃ ativiya bāḷagilāno hoti maraṇāsanno, sacāhaṃ tassa upaṭṭhahitvā idheva nisīdeyyaṃ, verino āgantvā maṃ gaṇhissantīti. Evaṃ pana cintetvā gilānassa santakāni kahāpaṇavatthādīni gahetvā taṃ tattheva ṭhapetvā gacchati. Sakaṭṭhānasamīpaṃ pana pattassa tassa etadahosi,- sace taṃ antarāmagge ṭhapetvā āgacchāmīti vadeyyaṃ, tassa ñātakā mama upari dosaṃ ropessanti, idāni so maritvā ahaṃ ekakova āgacchāmīti vadissāmīti. Sakaṭṭhānaṃ pana patvā tassa bhariyā tassa santikaṃ āgantvā mayhaṃ pana sāmiko kuhiṃ gato, kattha ṭhapetvā tvaṃ ekakova āgacchasīti pucchi. Tava ayye sāmiko paresaṃ āvudhena paharitvā kālaṅkato, imāni tava sāmikassa santakānīti vatvā kahāpaṇavatthādīni datvā mā soci mā paridevi, idāni matakabhattaṃ datvā puññabhāgaṃyeva bhājehīti samassāsesi. Atha sā tāni gahetvā roditvā matakabhattaṃ datvā puññabhāgaṃ bhājesi.

Aparabhāge pana thokaṃ kālaṃ atikkante gilānā vuṭṭhito sakagehaṃ āgacchati. Bhariyāpi taṃ na saddahi. Ahaṃ na kālaṅkato, gilānaṃyeva maṃ ṭhapetvā so mama santakāni gahetvā gato, sace maṃ tvaṃ na saddahasi, ahaṃ antogabbhe nilīyitvā nisīdissāmi, taṃ pakkosetvā pucchāhīti āha.

Atha sā taṃ pakkosetvā bahi gabbhe nisīditvā pucchi,-mama sāmi sāmiko kālaṅkatoti taṃ saccaṃ vā alikaṃ vāti. Saccamevetaṃ, yaṃ tava sāmiko kālaṅkatoti.

Atha so puriso bahi gabbhaṃ nikkhamitvā aṅguliṃ pasāretvā na idāni bhosamma ahaṃ kiñci mattopi marāmi, kasmā pana amarantaṃyeva maṃ mato esoti vadesīti. Atha kiñci vattabbassa kāraṇassa adissanato mukhāsuññatthāya aṅguliṃ pasāretvā ujuṃ oloketvā idāni tvaṃ idha āgantuṃ samatthopi matoyeva, matoti mayā vutta vacanaṃ saccaṃyeva, nāhaṃ kiñci alikaṃ vadāmīti āha. Evaṃ so punappunaṃ vadantopi jīvamānakassa saṃvijjamānattā paccakkheyeva ca tassa ṭhitattā kocipi tassa vacanaṃ na saddahi, parājayaṃyeva so pattoti.

Iccevaṃ atulatthero mukhāsuññatthāya vadantopi koci na saddahi, parājayaṃyeva so pattoti.

Ayaṃ atulattherassa dutiyo parājayo.

Punapi seyyathāpi luddako kuñjaraṃ disvā ekena vārena usunā vijjhitvā patantampi kuñjaraṃ puna anuṭṭhāhanatthāya katipayavārehi usūhi vijjhati, evameva ekavāreneva parājayaṃ pattaṃ pana vādassa anukkhipanatthāya katipayavārehi parājayaṃ pāpetuṃ pārupanavādino mahātherā evamāhaṃsu,- tava cūḷagaṇṭhipadeyeva sāmaṇerānaṃ parimaṇḍalasuppaṭicchannādīni vattāni abhinditvāyeva pavisitabboti pubbe vatvā cīvarapaṭalauparisaṅghāṭiṃ katvā urabandhanavatthaṃ bandhitabbanti pana vuttaṃ, kasmā pana pubbena aparaṃ asaṃsanditvā vuttaṃ, tumhākaṃ vāde paṭisaraṇabhūtānaṃ pāḷiaṭṭhakathāṭīkāganthantarānaṃ natthitāya amhākaṃ paṭisaraṇabhūtaṃ cūḷagaṇṭhipadanti vadatha, tumhākaṃ paṭisaraṇabhūtā cūḷagaṇṭhipadatoyeva bhayaṃ uppajjatīti vatvā saha nilīyanaṭṭhānena gahitaṃ coraṃ viya saha nissayena adhammavādino gaṇhiṃsu.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时朋友这样想："现在他非常重病临近死亡,如果我照顾他在这里坐着,敌人来了会抓我。"这样想后拿了病人的铜钱衣服等物把他放在那里就走了。到达自己地方附近时他这样想："如果我说'把他放在路中途来'的话,他的亲戚会加罪于我,现在我要说'他死了我一个人来'"。到达自己地方后他的妻子来到他那里问："我的丈夫去哪里了,你把他放在哪里一个人来？"（他说）"夫人,你的丈夫被他人武器打击死了,这些是你丈夫的东西"后给了铜钱衣服等安慰说"不要悲伤不要哀叹,现在给死人食后分享福分吧。"这时她拿了那些哭泣后给死人食分享福分。
后来过了一些时间病愈的人来到自己家。妻子也不相信他。（他说）"我没死,他把我生病时放下拿了我的东西走了,如果你不相信我,我要躲在内室坐着,你叫他来问。"
这时她叫他来在内室外坐着问："我的主人的丈夫死了,这是真的还是假的？"（他说）"确实是真的,就是你的丈夫死了。"
这时那人从内室出来伸着手指说："喂先生,现在我一点也没死,为什么说没死的我死了？"这时因看不到可说的理由为了不空口而伸着手指直视说："现在你虽然能来这里也是死的,我说死了的话是真实的,我没说任何假话。"这样他虽然一再说但因活着的人存在而且他就在眼前站着没有人相信他的话,他遭到失败了。
这样无比长老虽然为了不空口而说也没有人相信,他遭到失败了。
这是无比长老的第二次失败。
又像猎人看见大象用一箭射倒大象时为了不让再起来又用几箭射一样,披衣主张的大长老们为了不让一次遭到失败的主张再起来而让遭到几次失败这样说："你的小结书前面说'沙弥们不违犯齐整善覆等行而进入'后又说'应该把衣片作为上僧伽梨把系胸布系起',为什么说前后不相应的话,因为你们主张所依的圣典、注释、复注、其他著作没有而说'小结书是我们所依',从你们所依的小结书生起恐惧"后像用藏匿处抓盗贼一样用依止抓住非法论者。


Idaṃ imassa atthassa avibhāvatthāya vatthu, –

Atīte kira bārāṇasito avidūre nadītīre gāmake pāṭali nāma naṭamacco vasati. So ekasmiṃ ussava divase bhariyamādāya bārāṇasiṃ pavisitvā naccitvā vīṇaṃ vāditvā gāyitvā dhanaṃ labhitvā ussavapariyosāne bahu surābhattaṃ gāhāpetvā attano gāmaṃ gacchanto nadītīraṃ patvā navodakaṃ āgacchantaṃ disvā bhattaṃ bhuñjanto suraṃ vivanto nisīditvā matto hutvā attano balaṃ ajānanto mahāvīṇaṃ gīvāya bandhitvā nadiṃ otaritvā gamissāmīti bhariyaṃ hatthe gahetvā nadiṃ otari. Vīṇāchiddehi udakaṃ pāvisi. Atha naṃ sā pīṇā udake osīdāpesi. Bhariyā panassa osīdanabhāvaṃ ñatvā taṃ vissajjitvā uttaritvā nadītīre aṭṭhāsi. Naṭapāṭali sakiṃ ummujjati, sakiṃ nimmujjati, udakaṃ pavisitvā uddhumātaudaro ahosi. Athassa bhariyā cintesi,-mayhaṃ sāmiko idāni marissati, ekaṃ gītaṃ yācitvā parisamajjhe taṃ gāyantī jīvitaṃ kappessāmīti cintetvā sāmi tvaṃ udake nimmujjasi, ekaṃ me gītaṃ dehi, tena jīvitaṃ kappessāmīti vatvā–

Bahussutaṃ cittakathaṃ, gaṅgā vahati pāṭaliṃ;

Vuyhamānakaṃ bhaddante, ekaṃ me dehi gāthakanti.

Atha naṃ naṭapāṭali bhadde kathaṃ tava gītaṃ dassāmi, idāni mahājanassa patisaraṇabhūtaṃ udakaṃ maṃ māretīti vatvā–

Yena siñcanti dukkhitaṃ, yena siñcanti āturaṃ;

Tassa majjhe marissāmi, jātaṃ saraṇato bhayanti.

Atha atulatthero attano patisaraṇabhūtā cūḷagaṇṭhipadato bhayaṃ uppajjitvā kiñci vattabbaṃ ajānitvā adhomukho hutvā parājāyaṃ pattoti.

Ayaṃ atulattherassa tatiyo parājayo.

Atha rājā tesaṃ dvinnaṃ pakkhānaṃ vacanaṃ sutvā cūḷagaṇṭhipadassa pubbāparavirodhidosahi ākulattā suttasuttānulomādīsu appaviṭṭhattā āgamasuddhiyā ca abhāvato parovassasataṃ ciraṃ ṭhitassa gehassaviya atidubbalavasena athirataṃ jānitvā idāni sāsanaṃ parisuddhaṃ bhavissatīti somanassappatto hutvā mama vijite sabbepi bhikkhū pārupanavasena samānavādikā hontūti āṇaṃ ṭhapesi. Tato paṭṭhāya yāvajjatanā sakalepi marammaraṭṭhe pārupanavasena samānavādikā bhavantīti.

Ayamettha saṅkhepo,-tesañhi dvinnaṃ pakkhānaṃ sannipatitvā vacanappaṭivacana vasena vivādakathā vitthārena vuccamānā chapañcasāṇavāramattampi patvā niṭṭhaṃ na pāpuṇeyya. Yasmā pana sabbaṃ anavasesetvā vuccamānaṃ ayaṃ sāsanavaṃsappaṭīpikā atippapañcā bhavissati, tasmā ettha icchitamattameva dassayitvā ajjhupekkhāmāti.

Ñāṇābhivaṃsadhammasenāpatimahādhammarājādhirāja guru pana saṅgharājā mahāthero sīhaḷadīpe amarapuranikāyikānaṃ bhikkhūnaṃ ādibhūto ācariyo bahūpakāro. Amarapuranikāyoti tattherappabhavoti.

Kaliyuge pana ekāsītādhike vassasate sahasse ca sampatte tassa rañño nattā siritribhavanādityapavarapaṇḍitamahādhammarājādhirājā nāma rajjaṃ kāresi. So pana amarapurato saṅkamitvā ratanapūraṃ catutthaṃ māpesi. Tassa rañño kāle guṇamunindādhipatimahādhammarājādhirājaguruttherassa sīssaṃ sajīvagāmavāsiṃ sīlācāraṃ nāma theraṃ araññavāsīnaṃ bhikkhūnaṃ pāmokkhaṭṭhāne ṭhapesi. Rājāgāranāmake dese vihāraṃ kārāpetvā tasseva adāsi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这是为了显明这个意思的事例：
据说过去在波罗奈城不远的河岸村庄住着名叫波咤厘的舞者大臣。他在一个节日带着妻子进入波罗奈城跳舞弹琴唱歌得到财物后在节日结束时拿了许多酒饭回自己村子时到达河岸看见新水来时吃饭喝酒坐着醉了不知自己的力量把大琴系在颈上说"下河去"后抓着妻子的手下河。水从琴孔进入。这时那琴使他沉在水中。他的妻子知道他沉下后放开他上岸站在河岸。舞者波咤厘一会儿浮一会儿沉,水进入使腹部膨胀。这时他的妻子想："我的丈夫现在要死了,请求一首歌在集会中唱它过活"后说"主人,你沉在水中,给我一首歌,靠它过活"后说偈：
"多闻说种种,恒河载波咤厘;
漂流时贤者,请给我一首偈。"
这时舞者波咤厘说"夫人,我怎么给你歌,现在大众所依的水要杀我"后说偈：
"用它浇苦者,用它浇病者;
我将死其中,依止生恐怖。"
这时无比长老因从自己所依的小结书生起恐怖不知说什么低头遭到失败了。
这是无比长老的第三次失败。
这时国王听了那两派的话后知道小结书因前后矛盾过失混乱、没入经及经随顺等、没有传承清净而如过百年的旧屋一样以太弱而不坚固后想"现在教法将清净"而欢喜制定命令说："在我统治下所有比丘都要以披衣方式一致主张。"从那以后直到今天在整个缅甸国以披衣方式一致主张。
这里是简要：那两派集合说对话反驳方式的争论话如详细说即使到达六五百纸页也不能结束。因为全部不遗漏说的话这个教史灯明论将太冗长,所以这里只显示想要的部分而舍弃。
智族法将大法王主师僧王大长老是锡兰岛（今斯里兰卡）不死城派比丘们的始祖阿阇黎多所帮助。不死城派就是从那长老而来。
在贤劫一千一百八十一年那国王的孙子名叫吉祥三界日最胜智者大法王主统治。他从不死城迁到建造第四宝城。在那国王时期把功德牟尼主大法王主师长老的弟子住在活命村的名叫戒行的长老安置在林住比丘们的首要位置。在名叫王家的地方建造精舍给他。


Kaliyuge ekāsītādhike vassasate sahasse ca sampatte calaṅgapurato paññāsīhaṃ nāma theraṃ ānetvā asokārāme ratanabhūmikittivihāre patiṭṭhāpesi, munindābhisirisaddhammadhajamahādhammarājādhirājagurūti nāmalañchampi adāsi.

Kaliyuge catūsīsādhike vassasate sahasse ca sampatte munindābhivaṃsadhammasenāpatimahādhammarājādhirājagurūti nāmalañchaṃ datvā mahājeyyabhūmivihārarammaṇīyaṃ nāma vihāraṃ datvā taṃyeva mahātheraṃ saṅgharājaṭṭhāne ṭhapesi.

Ekasmiñca samaye mahāthere rājā pucchi,-catasso dāṭhā nāma cattālīsāya dantesu antogadhā vā, udāhu cattālīsāya dantehi visuṃ bhūtāti pucchi.

Atha ekacce therā evamāhaṃsu,-catasso dāṭhā nāma cattālīsāya dantesu antogadhāti. Ekacce pana catasso dāṭhā nāma cattālīsāya dantehi visuṃ bhūtāti āhaṃsu. Atha rājā ganthaṃ āharathāti āha. Atha antogadhavādikā therā ganthaṃ āhariṃsu,- aññesaṃ paripuṇṇadantānampi dvattiṃsadantā honti, imassa pana cattālīsaṃ bhavissantīti ca.

Dantāti paripuṇṇadantassa dvattiṃsadantaṭṭhikāni. Tepi vaṇṇato setā, saṇṭhānato anekasaṇṭhānā. Tesañhi heṭṭhimāya tāva dantapāḷiyā majjhe cattāro dantā mattikāpiṇḍe paṭipāṭiyā ṭhapitaālābubījasaṇṭhānā, tesaṃ ubhosu passesu ekeko ekamūlako ekakoṭiko mallikamakuḷasaṇṭhāno, tato ekeko dvimūlako dvikoṭiko yānakaupatthamphinisaṇṭhāno, tato dve dve timūlakā tikoṭikā, tato dve dve catumūlakā catukoṭikāti. Uparimāya dantapāḷiyāpi eseva nayoti ca.

Tassa kira uttaroṭṭhaappakatāya tiriyaṃ phāletvā apanītaddhaṃviya khāyati, cattāro dante dve ca dāṭhā na chādeti, tena naṃ oṭṭhaddhoti voharantīti ca.

Tattha tassāti licchavino nāma rājakumārassa, uttaroṭṭhaappakatāyāti upari oṭṭhassa appakatāya. Apanītaddhaṃ viyāti upari oṭṭhassa upaḍḍhabhāgaṃ apanītaṃ viya khāyatīti attho. Na chādetīti upari oṭṭhassa upaḍḍhabhāge pana na paṭicchādeti. Tenāhi yena cattāro dante dve ca dāṭhā na chādeti, tena naṃ licchavīrājakumāraṃ oṭṭhaddhoti voharantīti . Evaṃ antogadhavādehi therehi ganthaṃ āharitvā dassite sabbepi tasmiṃ vāde patiṭṭhahiṃsūti.

Ekasmiñca kāle rājā mantiniṃ amaccaṃ pucchi,-pubbarājūhi vihārassa cetiyassa vā dinnāni khettavatthuādīni pacchimarājūnaṃ kāle yathādinnaṃ tāni patiṭṭhahanti vā mā vāti.

Atha mantiniāmacco evaṃ kathesi,- saṅghikāya bhūmiyā puggalikāni bījāni ropayanti, bhāgaṃ datvā paribhuñjitabbānīti dasakoṭṭhāse katvā eko koṭṭhāso bhūmissāmikānaṃ dātabboti ca vinayapāḷiaṭṭhakathāsu vuttattā pubbe ekena raññā dinnāni khettavatthuādīni pacchā ekassa rañño kāle yathādinnaṃ ṭhitāni. Ettha hi saṅghikāya bhūmiyāti vuttattā lābhasīmāyaṃviya baliṃyeva adatvā saha bhūmiyā dinnattā paveṇīvasena saṅghikā bhūmi atthīti viññāyati. Etthaca paṭiggāhakesu matesu tadañño catuddisasaṅgho anāgatasaṅgho ca issaro, tassa santako, tena vicāretabboti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在贤劫一千一百八十一年从查浪城带来名叫般若狮的长老安置在阿育园宝地称誉精舍，也给了牟尼主胜吉祥正法幢大法王主师的名衔。
在贤劫一千一百八十四年给了牟尼主族法将大法王主师的名衔给了名叫大胜地精舍可意的精舍后安置那位大长老在僧王位置。
在一个时候国王问大长老："四个牙齿是包含在四十个牙中还是与四十个牙分开？"
这时一些长老这样说："四个牙齿是包含在四十个牙中。"一些则说"四个牙齿是与四十个牙分开。"这时国王说"拿著作来。"这时主张包含的长老们拿著作来："其他具足牙的也是三十二牙，而这个将是四十个"。
"牙"是具足牙者的三十二牙骨。它们以颜色是白的，以形状是多种形状。其中在下牙列中间四个牙形状如排列在泥团中的葫芦子，在它们两边各一个一根一尖形状如茉莉花蕾，从那各一个二根二尖形状如车支撑，从那各二个三根三尖，从那各二个四根四尖。在上牙列也是这个方式。
据说他因上唇不足好像横切除去一半，不覆盖四牙和二个犬齿，所以他们称他为"半唇"。
其中"他的"是离车王子的，"因上唇不足"是因上唇不足。"好像除去一半"意思是好像除去上唇的一半部分。"不覆盖"是在上唇一半部分不遮盖。因此因为不覆盖四牙和二个犬齿，所以他们称那离车王子为"半唇"。这样包含主张的长老们拿著作来显示后所有人都住立在那主张中。
在一个时候国王问掌管大臣："前国王们给精舍或塔的田地等在后国王时期如给的那样确立还是不确立？"
这时掌管大臣这样说："在僧团土地种个人种子，给分享后应受用"因在律圣典注释中说"做成十份一份应给土地主"所以前一个国王给的田地等在后一个国王时期如给的那样确立。因为这里说"在僧团土地"故如在得益界场一样不只给税而与土地一起给所以由传统而知有僧团土地。这里在受者死后四方僧和未来僧是主，是他的所有，应由他处理。


Cetiya padīpatthāya paṭisaṅkhāraṇatthāya vā diinnaārāmopi jaggitabbo, vettanaṃ atvāpi jaggāpetabboti cetiye chattaṃ vā vedikaṃ vā jiṇṇaṃ vā paṭisaṅkharontena sudhākammādīni vā karontena cetiyassa upanikkhepato kāretabbanti ca aṭṭhakathāyaṃ vuttattā pubbarājūhi cetiyassa dinnāni khettavatthuādīni pacchimarājūnaṃ kālepi cetiyasantakasāveneva ṭhitānīti veditabbāni.

Athāparampi pucchi,- kadā kassa rañño kāle ādiṃ katvā khettavatthuādīni vihārassa cetyassa vā dinnānīti.

Atha mantinamacco evamāha,-purimakappesu purimānaṃ rājūnaṃ kālepi vihārassa cetiyassa vā dinnānīti veditabbāni, teneva sujātassa nāma bhagavato amhākaṃ bodhisatto cakkavattirājā saddhiṃ sattahi ratanehi dvisahasse khuddakadīpe cattāro mahādīpe ca adāsi, raṭṭhavāsino ca ārāmagopakakiccaṃ kārāpesīti ganthesu āgataṃ, tasmā cirakālatoyeva paṭṭhāya pubbarājūhi khettavatthuādini dinnānīti veditabbāni.

Rājavaṃsesupi bhagavato parinibbānato vassasatānaṃ upari sirikhettanagare ekāya āpūpikāya pañcakarīsa mattaṃ khettaṃ ekassa therassa dinnaṃ, taṃ dvattapoṅko nāma rājā vilumpitvā gaṇhi. Atha pahāraghaṇṭabheriyo paharitāpi saddaṃ na akaṃsu. Rañño kuntacakkampi yathā pubbe, tathā pesitaṭṭhānaṃ na gacchi. Atha taṃ kāraṇaṃ ñatvā āpūpikāya yathādinnameva therassa niyyādesīti.

Kaliyuge pana navanavutādhike vassasate sahasse ca sampatte tassa kaniṭṭho siripavarādityalokāpeti vijayamahādhammarājādhirānā rajjaṃ kāresi, so pana rājā ratanapūrato saṅkamitvā amarapuraṃ dutiyaṃ māpesi. Tassa rañño rajjaṃ pattasaṃvacchareyeva jeṭṭhamāsassa juṇhapakkhapañcamiyaṃ ratanapūranagare māravijayaratanasudhammāya nāma piṭakasālāya sūriyavaṃsassa nāma therassa parisamajjhe rājalekhanaṃ vācāpetvā saṅgharajjaṃ niyyādesi. Sūriyavaṃsābhisiripavarālaṅkāradhammasenāpatimahādhammarājādhirājagurūti nā malañchampi adāsi.

So pana thero kaliyuge pañcavīsādhike vassasate sahasse ca sampatte migasiramāsassa juṇhapakkhasattamiyaṃ suttavāre vālukavāpigāme paṭisandhiyā vijātotisattativayaṃ sampatte saṅgharajjaṃ patto santindriyo khantī dhammo sikkhākāmo pariyattivihārado tipiṭakālaṅkāramahādhammarājaguruttherassa sisso. So pana kaliyuge pannarasādhike dvivassasate sahasseca sampatte tassa rañño kāleyeva maccuvasaṃ patto.

Atha rājā anekasahassehi pāsādehi abhūtapubbehi acchariyakammehi sarīrajhāpanakiccaṃ akāsi. Atha kaliyuge seḷasādhike vassasate sahasseca sampatte tassa mahātherassa sissaṃ ñeyyadhammaṃ nāma theraṃ puna saṅgharājaṭṭhāne ṭhapesi. Paṭhamaṃ ñeyyadhammālaṅkāradhamma senāpatimahādhammarājādhirājagurūti nāmalañchaṃ adāsi. Tato pacchā dutiyaṃ ñeyyadhammābhivaṃsasiripavarālaṅkāradhammasenāpatimahādhammarājādhirāja- gurūti nāmalañchaṃ adāsi.

So pana thero kaliyuge ekasaṭṭhādhike vassasate sahasseca devasūragāme paṭisandhiyā vijāto hutvā asītādhike vassasate sahasseca paṭhamaāsāḷimāsassa juṇhapakkhacuddasamiyaṃ upasampadabhūmiṃ patto.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
因在注释中说"为塔灯或修理给的园林也应护持，即使不给工资也应让护持"和"修理塔上的伞盖或栏杆或破损或作灰泥工作等时应从塔的存储物做"所以应知前国王们给塔的田地等在后国王时期也以塔的所有物而确立。
之后又问："从何时哪个国王时期开始给精舍或塔田地等？"
这时掌管大臣这样说："应知在前劫前国王们时期也给精舍或塔，因此在著作中说'名叫善生的世尊时我们的菩萨作转轮王与七宝一起给了两千小洲和四大洲，让国民做园林守护工作'，所以应知从很久以前就开始前国王们给田地等。"
在王统中也说在世尊般涅槃后百年以上在吉祥田城一个饼女给一位长老五耕地量的田，名叫德瓦塔邦戈王夺取了它。这时敲击的钟鼓也不出声。国王的投枪轮也不像以前那样去到派遣的地方。这时知道那原因后如饼女给的那样归还给长老。
在贤劫一千一百九十九年他的弟弟吉祥最胜日光护胜大法王主统治，那国王从宝城迁到建造第二不死城。在那国王得位年月光明分五日在宝城名叫魔胜宝善法的藏经堂中让名叫日族的长老在集会中读王书后付托僧王位。也给了日族胜吉祥最胜庄严法将大法王主师的名衔。
那位长老在贤劫一千五百二十五年十一月月光明分七日星期六降生在沙坑湖村，到达七十三岁时得僧王位，寂静诸根，具足忍耐法，欲学，通达教理，是三藏庄严大法王师长老的弟子。他在贤劫一千二百一十五年在那国王时期就去世了。
这时国王用前所未有神奇工作的数千高楼作荼毗事。这时在贤劫一千五百一十六年把那大长老的弟子名叫所知法的长老再安置在僧王位置。首先给了所知法庄严法将大法王主师的名衔。之后第二次给了所知法胜族吉祥最胜庄严法将大法王主师的名衔。
那位长老在贤劫一千六百六十一年降生在天修罗村后在一千六百八十年第一雨安居月月光明分十四日到达受具足戒地位。


Tassa rañño kāle kaliyuge navanavutādhike vassasate sahasseca sampatte sīhaḷadīpato paññātisso nāma thero saddhiṃ sunandena nāma bhikkhunā indasārena nāma sāmaṇerena ekena upāsakena ekena dārakenaca amarapuraṃ nāma nagaraṃ sampatto. Atha saṅgharājā tesaṃ paccayānuggahena dhammānuggaheca anuggahesi. Tesu aparabhāge kaliyuge dvivassādhike dvisate vassasahasseca sampatte paññātissatthero jararogena abhibhūtattā saṅkhāradhammānaṃ sabhāvaṃ anativattattā kālamakāsi. Tassa puna sikkhaṃ gaṇhissāmīti parivitakko matthakaṃ appatto hutvā vinassayi. Tenāhabhagavā, –

Acintitampi bhavati, cinti tampi vinassati;

Na hi cintāmayā bhogā, itthiyā purisassa vāti.

Imasmiṃ pana loke paṇḍito puññaṃ kattukāmo abhitthareva kareyya. Ko nāma jaññā ajje vā suve vā parasuve vā maraṇaṃ bhavissabhīti. Tenāha bhagavā, –

Abhittharetha kalyāṇe, pāpā cittaṃ nivāraye;

Dandañhi karato puññaṃ, pāpasmiṃ ramatī manoti.

Atha mahārājā tassa sarīrajhāpanakiccaṃ bahūhi sādhukīḷanasabhāyehi akāsi. Tato pacchā sunandassa nāma bhikkhussa puna sikkhaṃ adāsi. Sāmaṇeraṃ pana upasampadabhūmiyaṃ patiṭṭhāpesi. Dārakañca sāmaṇerabhūmiyanti.

Te pana mahārājā kaliyuge tivassādhike dvisate sahasseca sampatte māghamāse bahūhi paccayehi upatthambhetvā tānitāni sabbāni kammāni tīretvā kusimanagarajeṭṭhassa ekassa amaccassa bhāraṃ katvā tasseva sabbāni kiccāni niyyādetvā sīhaḷadīpaṃ pahiṇīti.

Saṅgharājāmahāthero pana sāsanassa ciraṭṭhitatthāya sotārānaṃ sukhappaṭibodhanatthāya nānāganthehi pāṭhaṃ visodhetvā saddhammappajjotikāya nāma mahāniddesaṭṭhakathāya atthayojanaṃ marammabhāsāya akāsi. Bahūnaṃ sissānaṃ pariyattivācanavasena jinasāsanassa anuggahaṃ akāsīti.

Aparabhāge kaliyuge aṭṭhavassādhike dvisake sahasseca sampatte migasiramāsassa juṇhapakkhaaṭṭhamiyaṃ tassa putto sīripavarādityavijayānantayasamahādhammarājādhirājā nāma rajjaṃ kāresi. Tadā sūriyavaṃsābhisiripavarālaṅkāradhammasenāpatimahādhammarājādhirājaguru- mahātherassa sissaṃ paññājotābhidhajamahādhammarājādhirājaguruttheraṃ saṅgharājaṭṭhāne ṭhapesi.

Sopi sīlavā pariyattikovido sikkhākāmo lajjīpesalo. Aṅguttaranikāyapāḷiyā tadaṭṭhakathāyaca attha yojanaṃ marammabhāsāya akāsi.

Tassa rañño kāle ñeyyadhammābhivaṃsasiripavarālaṅkāradhammasenāpatimahādhammarājādhirāja- gurutthero saddhammavilāsiniyā nāma paṭisambhidāmaggaṭṭhakathāya atthayojanaṃ marammabhāsāya akāsi.

Maṇijotasaddhammālaṅkāramahādhammarājādhirājaguruttherosaṃyutta- nikāyapāḷiyā tadaṭṭhakathāyaca atthayojanaṃ marammabhāsāya akāsi.

Medhābhivaṃsasaddhammadhajamahādhammarājādhirājagurutthero dīghanikāyapāḷiyā tadaṭṭhakathāyaca atthayojanaṃ marammabhāsāya akāsi.

Ñeyyadhammābhivaṃsasiripavarālaṅkāradhammasenāpatimahā dhammarājādhirājaguruttherassa sisso upasampadāvasena pañcavassiko paññāsāmi nāmāhaṃ saddatthabhedacintānāmakassaganthassa gaṇṭhipadatthavaṇṇanaṃ marammabhāsāya akāsiṃ. Dasavassikakāle pana abhidhānappadīpikāsaṃvaṇṇanāya atthayojanaṃ marammabhāsāya akāsiṃ. Tassāca pāṭhaṃ bahūhi ganthehi saṃsadditvā visodhesinti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在那国王时期贤劫一千一百九十九年从锡兰岛（今斯里兰卡）名叫般若帝须的长老与名叫善喜的比丘、名叫因陀萨罗的沙弥、一个优婆塞和一个男童来到名叫不死城的城市。这时僧王以资具摄受和法摄受摄受他们。在他们之后贤劫一千二百零二年般若帝须长老因被老病征服因诸行法的自性不能超越而去世。他"我将再受戒"的思惟未到顶点就消失了。因此世尊说：
"不想的也有,想的也灭;
非由思所成,女人或男人。"
在这世间智者想作福德应该很快作。谁能知道死亡将在今天或明天或后天？因此世尊说：
"善事应速作,心应止诸恶;
作福若迟缓,意则乐作恶。"
这时大王用许多善游戏会作他的荼毗事。之后给名叫善喜的比丘再受戒。把沙弥安立在具足戒地位。把男童在沙弥地位。
那大王在贤劫一千二百零三年二月用许多资具支持完成那些一切工作后把担子交给俱尸那城最长的一个大臣把一切事情付托给他后派遣到锡兰岛。
僧王大长老为了教法久住为了听者容易觉悟用多种著作清净文句后用缅甸语作名叫正法光明的大义疏的义释。以教理诵读方式对许多学生作胜者教法的摄受。
后来在贤劫一千二百零八年十一月月光明分八日他的儿子名叫吉祥最胜日光胜无边名声大法王主统治。那时安置日族胜吉祥最胜庄严法将大法王主师大长老的弟子般若光照幢大法王主师长老在僧王位置。
他也持戒通达教理欲学惭愧美善。用缅甸语作增支部圣典及其义疏的义释。
在那国王时期所知法胜族吉祥最胜庄严法将大法王主师长老用缅甸语作名叫正法显明的无碍解道义疏的义释。
宝光正法庄严大法王主师长老用缅甸语作相应部圣典及其义疏的义释。
慧胜族正法幢大法王主师长老用缅甸语作长部圣典及其义疏的义释。
所知法胜族吉祥最胜庄严法将大法王主师长老的弟子以受具足戒五年名叫智友的我用缅甸语作名叫义理差别思的著作的结释义解释。在十年时用缅甸语作名相灯注的义释。也用多种著作对照清净它的文句。


Aparabhāge sakkarāje cuddasādhike dvisate sahasseca sampatte ayaṃ amhākaṃ dhammiko rājā anekasatajātīsu upacitapuññānubhāvena jinasāsanassa paggaṇhanatthāya sammādevalokapālehi uyyojiyanoviyarajjasampattiṃ paṭilabhi. Dasabalassasāsanaṃ paggaṇhitukāmassa dhammarājassa manoratho matthakaṃ patto ahosi. Mariyādaṃ bhinditvā dinnakatamaggaṃviya udakaṃ laddhokāsatāya saddhā mahogho avattharitvā tiṭṭhati. Cattārica vassāni atikkamitvā besākhamāse pañcakakudhabhaṇḍādīhi anekehi rājabhoggabhaṇḍehi parivāretvā udumbarabhaddapiṭṭhe saddhiṃ mahesiyā abhisekaṃ patto. Tenāvocumhā nāgarājuppattikathāyaṃ,-

Mahāpuññova rājāyaṃ, kaṭṭhaṭagheva āgate;

Sakkarāje hi sampattiṃ, patvā dāne rato vate.

Tadā cattāri vassāni, atikkamitvā visādhike;

Saddhiṃ mahesiyā sekaṃ, patto hutvā mahātale.

Jinacakkañca jotesi, mahāsokādayo yathā;

Alajjinoca niggayha, paggahetvāna lajjino.

Raṭṭheca dānasīlesu, bhāvanāyābhiyuñcaye;

Nimirājādayo yathāti.

Tadā yasmā alajjino niggahitabbapuggale avīcinarake nikkhipantoviya niggahakammaṃ akāsi, tasmā te aladdhokāsā nilīyanti, yathā aruṇuggamanakāle kosiyāti. Tenāvocumhā nāgarājuppattikathāyaṃ,-

Tadā pana jinacakkaṃ, nabhe candova pākaṭaṃ;

Alajjino nilīyanti, aruṇuggeva kosiyāti.

Yasmāca lajjino paggahitabbapuggale bhavaggeukkhipantoviya paggahakammaṃ karoti, tasmā te laddhokāsā uṭṭhitasīsā nirāsaṅkā hutvā tiṭṭhanti, yathā candimasūriyālokānaṃ paṭiladdhakāle ādikappikāti. Tenāvocumhā, –

Tadāpica jinacakkaṃ, khe bhāṇumāva pākaṭaṃ;

Lajjinopi uṭṭhahanti, obhāladdheva kappikāti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
后来在缅历一千二百一十四年这位我们的法王似由正天护世主派遣为了护持胜者教法以在无数百生积累的福德威力得到王位成就。想要护持十力者教法的法王的愿望达到顶点。如溢出界限给出道路的水得到机会一样信仰大洪水横流而住。过了四年在四月以五种王族宝物等许多王享用物围绕在优昙钵吉祥座上与王后一起得到灌顶。因此我们在龙王生起故事中说：
"此王大福德，在八年到时；
缅历得成就，实乐于布施。
那时超四年，二十余年时；
与王后灌顶，居于大地上。
照耀胜者轮，如大阿育等；
制伏无惭者，护持有惭者。
国中行布施，持戒修禅定；
如尼弥王等。"
那时因为他对应制伏的无惭者如投入无间地狱一样作制伏工作，所以他们得不到机会隐藏，如在黎明时的猫头鹰。因此我们在龙王生起故事中说：
"那时胜者轮，空中如月显；
无惭者隐藏，如晓猫头鹰。"
又因为他对应护持的有惭者如举到有顶一样作护持工作，所以他们得到机会抬起头无畏而住，如在得到月日光明时的最初劫人。因此我们说：
"那时胜者轮，空如日轮显；
有惭者升起，如得光劫人。"


Tepiṭakampi navaṅgaṃ buddhavacanaṃ ciraṭṭhitikaṃ kattukāmo pariyattivissaradehi mahātherehi visodhāpetvā lekhakānaṃ bhatiṃ datvā kaṇṭhajamuddhajādividhānaṃ sithiladhanitādividhānañca punappunaṃ vicāretvā antamaso paricchedalekhamattampi avirādhetvā antepuraṃ pavisetvā suvaṇṇamayesu lohamayesuca potthakesu likhāpesi. Ñāṇathāmasampanneca bhikkhū vicinetvā yathābalaṃ vinayapiṭakaṃ visuṃ visuṃ dhāreti vācuggataṃ kārāpeti. Aggamahesiṃ ādiṃ katvā sakala orodhādayo bahū rājasevakā amaccādayo nāgarikeca yathābalaṃ suttantapiṭakaṃ abhidhammapiṭakañca visuṃ visuṃ ekekasuttamātikāpadabhājanīcittavārādivasena vibhājetvā dhāreti vācuggataṃ kārāpeti. Sayañca anattalakkhaṇādikaṃ anekavidhaṃ suttaṃ devasikaṃ sajjhāyaṃ karoti. Jinasāsanassa ciraṭṭhitatthāyasakalavijiteca araññavāsīnaṃ bhikkhūnaṃ assamassa samantato pañcadhanusatappamāṇe ṭhānethaladakacarānaṃ sabbesaṃ sattānaṃ abhayaṃ adāsi. Pariyatti visāradānañca therānutherānaṃ mātāpitādayo ñātake sabbarājakiccato balikammatoca mocāpetvā yathāsukhaṃ vasāpeti. Ekāhenevāpi sahassamatte kulaputte pabbajūpasampadabhūmīsu patiṭṭhāpetvā sāsanaṃ paggaṇhi. Aññānipi bahūni puññakammāni karoti. Katvāca vivaṭṭameva pattheti, no vaṭṭaṃ. Aññeca orodhādayo tumhe yāni kānici puññakammāni katvā vivaṭṭameva pattheta, mā vaṭṭanti abhiṇhaṃ ovadati. Aniccalakkhaṇādisaṃyuttāya dhammakathāya niccaṃ ovadati. Sayampi samathavipassanāsu niccāraddhaṃ akāsi. Rājūnaṃ pana raṭṭhasāmikānaṃ dhammatāya kiccabāhullatāya kadāci kadāci okāsaṃ na labhati kammaṭṭhānamanuyuñjituṃ, evampi samāno sarīramalaparijagganakālepi kammaṭṭhānamanuyuñjatiyeva, na moghavasena kālaṃ khepeti. Loke hi amaṅgalasammatānipi manussasīsakapālaṭṭhiādīni susāsanato ānetvā dantakaṭṭhādīni vā taṃsadisāni kārāpetvā attano samīpe ṭhapetvā aṭṭhikādibhāvanāmayapuññaṃ vicināti.

Tadā pana amhākaṃ ācariyavaraṃ pariyattivisāradaṃ tikkha javanagacchirādiñāṇopetaṃ vicitradhammadesanākathaṃ sakala marammikabhikkhūnaṃ onamitaṭṭhānabhūtaṃ vuddhāpacāyiṃ rūpasobhaggapattaṃ yuttavādikaṃ ñeyyadhammābhimunivarañāṇakittisiridhajadhammasenāpati- mahādhammarājādhirājagurūti tatiyaṃ laddhalañchaṃ taṃ bhikkhusaṅghānaṃ sakalaraṭṭhavāsīnaṃ pāmokkhabhāve patiṭṭhāpesi asokamahārājāviya mahāmoggaliputtatissattheraṃ. Tenāvocumhā nāgarājuppattikathāyaṃ,–

Tadāca bhikkhusaṅghānaṃ, theraṃ pāmokkhabhāvake;

Ñeyyādiladdhalañchaṃ taṃ, patiṭṭhāpesi sādhukanti.

Tadāca amhākaṃ dhammikamahārājā sakkarāje ekūnavīsatādhike sahasse dvisateca sampatte mantalākhyātācalassa samīpe subhūmilakkhaṇopetaṃ ekanipātatitthamiva bahujananayanavihaṅgānaṃ sabbanagarālaṅkārehi parikkhittaṃ manussānaṃ cakkhulolatājanakaṃ nānāratanehi sampuṇṇaṃ nānā verajjavāṇijānaṃ puṭabhedanaṭṭhānabhūtaṃ ratanapuṇṇanāmakaṃ mahārājaṭṭhānikaṃ māpesi, mandhātuviya rājagahaṃ, sudassano viyaca kusāvatīnagaranti. Tenāvocumhā nāgarājuppattikathāyaṃ,–

Tadā kaṭṭhaṭajhe sampatte, mantalākhyācalassaca;

Erāvatīti nāmāya, māpesi samīpe nagaraṃ.

Subhūmilakkhaṇopetaṃ , ratanapuṇṇanāmakaṃ;

Rājagahaṃva mandhātu, akirammaṇiyaṃ subhanti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
他想要使三藏九分佛语久住，让精通教理的大长老们清净后给抄写者工资，一再考察喉音头音等规则和松紧音等规则，乃至连章节书写也不错误地进入内宫让在金制铜制的书上抄写。选择具足智力的比丘们按能力分别记持律藏让背诵。以第一王后为首的所有后宫等许多王臣大臣等城民们按能力分别一一以经、母句、分别、心转等方式分配记持经藏和论藏让背诵。自己也每天诵习无我相等多种经。为了胜者教法久住在全领土给林住比丘们精舍周围五百弓量之处所有陆行水行众生无畏。让精通教理的上座长老们的父母等亲戚从一切王事和赋税解脱后随意安住。仅在一天就让约一千善男子安立在出家受具足戒地位护持教法。也作其他许多福德。作了后只愿出离，不愿轮回。也常常教诫其他后宫等说"你们作任何福德后只愿出离，不要愿轮回"。以无常相等相应的法话常常教诫。自己也在止观中常常精进。但以国王即国主的法性事务繁多有时得不到机会修习业处，即使这样在照料身体污秽时也修习业处，不空过时间。在世间从葬地带来被认为不吉祥的人头盖骨等或做类似的牙签等放在自己旁边寻求骨等修习所成福德。
那时把我们精通教理具备敏锐迅速等智显示种种法的教说是一切缅甸比丘敬礼之处尊敬长者达到形貌庄严说合理得到所知法牟尼胜智称吉祥幢法将大法王主师第三名衔的那位最胜阿阇黎安置在比丘僧团一切国民的首要地位如阿育大王对大目揵连帝须长老。因此我们在龙王生起故事中说：
"那时在比丘僧，上座首要位；
安置得所知，等名衔善哉。"
那时我们的法大王在缅历一千二百一十九年在曼德勒山附近建造如具备善地相的一处渡场对许多人眼鸟以一切城庄严围绕生人眼贪欲以种种宝充满是种种外国商人开包之处名叫宝满的大王居处如满度王的王舍城和善见王的俱娑婆提城。因此我们在龙王生起故事中说：
"那时八年到，曼德勒山边；
伊罗婆底，名建造城市。
具善地相好，名为宝满城；
如王舍满度，造作美丽城。"


Seyyathāpi nāma loke ālokatthikānaṃ sattānaṃ pītisomanassaṃ uppādento upakaronto udayapabbatato sahassaraṃsī divākaro uṭṭhahati, evamevaṃ marammaraṭṭhikānaṃ lajjīpesalānaṃ sikkhākāmānaṃ bhikkhūnaṃ gihīnañca pītisomanassaṃ uppādento upakāronto ayaṃ dhammikorājā imasmiṃ marammaraṭṭhe uppajjati.

Imañca dhammikarājānaṃ nissāya marammaraṭṭhe sammāsambuddhassa sāsanaṃ ativiya joteti. Vuḍḍhiṃ virūḷiṃ vepullaṃ āpajjati.

Sāsanañca nāmetaṃ rājānaṃ nissāya tiṭṭhatīti. Ayaṃ dhammikarājāyeva na sāsanassūpakāro dhammacārī dhammamānī, apica kho dhammikarājānaṃ nissitāpi sabbaraṭṭhavāsikā sāsanassūpakārāyeva dhammacārino dhammamānino rājānugatā hutvā. Tenevāha mahābodhijātakādīsu, –

Gavañce taramānānaṃ, ujuṃ gacchati puṅgavo;

Sabbā gāvī ujuṃ yanti, nette ujuṃ gate sati.

Evameva manussesu, yo hoti seṭṭhasammato;

So cepi dhammaṃ carati, pageva itarā pajā;

Sabbaraṭṭhaṃ sukhaṃ seti, rājā ce hoti dhammikoti.

Visesato pana dutiyaṃ amarapuraṃ māpentassa mahādhammarañño aggamahesiyā ajjavamaddavasohajjādiguṇayuttāya dhitā amhākaṃ rañño aggamahesī sammācārinī patibbatā. Sabbanārīnaṃ aggabhāvaṃ pattāpi samānā kāmaguṇasaṅkhātena surāmadena appamajjitvā puññakammesu appamādavasena niccāraddhavīriyā hoti. Niccaṃ pariyattiyā uggahaṇaṃ akāsi. Vedapāragūca ahosi. Sammāsambuddhasāsane ativiya pasannā aññāpi orodhādayo mahādhammarañño ovāde ṭhatvā dhammaṃ cariṃsu. Sāsanaṃ pasīdiṃsuyeva. Uparājāpi mahādhammarājassa ekamātāpītiko mahādhammarājicchāya avirodhetvāyeva sakalaraṭṭhavāsīnaṃ gihīnaṃ bhikkhūnañca atthahitamāvahati, seyyathāpi cakkavattirañño santike jeṭṭhaputto thāmajavasampanno atisūro uṭṭhānavīriyo. Aññepi amaccā anekasahassappamāṇā mahādhammaraññā laddhesu laddhesu ṭhānantaresu ṭhitā mahādhammarañño taṃ taṃ kiccamāvahanti puññakammesu abhiramanti. Sakalaraṭṭhavāsinoca manussā dānasīlabhāvanāsuyeva cittaṃ ṭhapenti. Bhikkhūca saṅgharājappamukhādayo theranavamajjhimā ganthadhuravipassanādhuresu abhiyuñjanti.

Evamekassa sādhujjanassa guṇaṃ mahantena ussāhena kathentopi dukkaraṃtāva niṭṭhaṃ pāpetuṃ, bhagavato pana tilokaggassa anekasahassapāramitānubhāvena pavattaṃ guṇaṃ ko nāma puggalo sakkhissati niṭṭhaṃ pāpetvā kathetunti. Evaṃ mahādhammarājassaca aggamahesiyāceva uparājādīnañca guṇe vissaṭṭhena vitthārato kathiyamāne imissā sāsanavaṃsappadīpikāya anekasatabhāṇavāramattampi patvā pariyanto na paññāyeyya, yasmāca atippapañcā bhaveyya, tasmā saṅkhepenevāyaṃ kathitā sādhujjanānaṃ mahāpuññamayāya pītiyā anumodanatthāya. Idañhi suṇantehi sādhujjanehi anumoditabbaṃ,- asukasmiṃ kira kāle asukasmiṃ raṭṭhe asuko nāma rājā sāsanaṃ paggaṇhitvā vuḍḍhiṃ virūḷiṃ vepullamāpajji, seyyathāpi nāma rukkho bhūmodakānaṃ nissāya vuḍḍhiṃ virūḷiṃ vepullamāpajjīti.

Imassa rañño kāle ñeyyadhammābhimunivaraññāṇakitti siridhajadhammasenāpatimahādhammarājādhirājaguru nāma saṅgharājā mahāthero raññā abhiyācito surājamaggadīpaniṃ nāma ganthaṃ akāsi. Majjhimanikāyaṭṭhakathāya atthaṃ sissānaṃ vācetvā yathāvācitaniyāmena atthayojanānayaṃ potthake āropāpesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
如在世间为求光明的众生生起喜悦承事从日出山升起的千光日轮一样，这位法王在这缅甸国生起为缅甸国有惭美善欲学的比丘和居士们生起喜悦承事。
依靠这位法王在缅甸国正等觉者的教法极其照耀。达到增长、增进、广大。
这教法是依靠国王而住。这位法王不仅自己是教法的帮助者行法尊重法，而且依靠法王的一切国民也都是教法的帮助者行法尊重法随顺国王。因此在大菩提本生等中说：
"牛群急行时，牡牛直前行；
牛群皆直行，若导正行时。
如是在人中，谁被认最胜；
若他修行法，何况其他众；
全国得安乐，若王为法者。"
特别是建造第二不死城的大法王的第一王后具足正直柔和亲爱等功德的女儿我们国王的第一王后正行持戒。即使达到一切女人的最上位也不以欲乐所说的酒醉放逸以不放逸方式在福德业常常精进。常常学习教理。成为通达吠陀者。对正等觉教法极其净信其他后宫等住立在大法王的教诫中行法。净信教法。副王也是大法王同父母兄弟不违大法王意愿而带来一切国民居士和比丘的义利，如转轮王身边具足力速极勇猛精进的长子。其他数千大臣安立在从大法王所得的各种职位中带来大法王的各种事务乐于福德业。一切国民也安立心于布施持戒禅修。以僧王为首的上中下座比丘们专修教典担和观察担。
这样即使以大精进说一个善人的功德也难以达到结束，那么谁能达到结束说世尊三界最上者以无数千波罗蜜威力转起的功德呢？这样详细地广说大法王和第一王后副王等的功德的话这个教史灯明论即使到达数百诵分量也看不到边际，因为将太冗长，所以只是简略地说为了善人以大福德所成喜悦随喜。听到这个善人们应该随喜："据说在某时某国某名国王护持教法达到增长增进广大，如树依靠地水达到增长增进广大。"
在这国王时期名叫所知法牟尼胜智称吉祥幢法将大法王主师的僧王大长老被国王请求作了名叫善王道灯明的著作。教导学生们中部义疏的义后让以所教方式把义释方法写上书。


Medhābhivaṃsasaddhammadhajamahādhammarājādhirājaguru nāma mahāthero jātakapāḷiyā atthayojanānayaṃ marammabhāsāya akāsi.

Saṅgharājassa sisso paññāsāmisirikavidhajamahādhammarājādhirājagurūti raññā laddhanāmalañcho soyevāhaṃ dhamma raññā aggamahesiyāca abhiyācito sīlakathaṃ nāma ganthaṃ upāyakathaṃ nāma ganthañca akāsiṃ. Rañño ācariyabhūtena disāpāmokkhena nāma upāsakena abhiyācito soyevātaṃ akkharavisodhaniṃ nāma ganthaṃ āpattivinicchayaṃ nāma ganthañca. Tathā saṅgharaññā codito soye vāhaṃ nāgarājuppatikathaṃ vohāratthabhedañca vivādavinicchayañca akāsiṃ. Tathā pañcajambugāmabhojakena lekhakāmaccena dvīhica ārocanalekhakāmaccehi abhiyācito so yevāhaṃ rājasevakadīpaniṃ nāma ganthaṃ akāsiṃ. Tathā dīghanāvānagarabhojakena mahāamaccena abhiyācito soyevāhaṃ nirayakathādīpakaṃ nāma ganthaṃ akāsiṃ. Tathā silāleḍḍukanāmakena upāsakena abhiyācito soyevāhaṃ uposathavinicchayaṃ nāma ganthaṃ akāsiṃ. Tathā bahūhi sotujanehi abhiyācito soyevāhaṃ saddanītiyā saṃvaṇṇanaṃ pāḷibhāsāya akāsinti.

Ekasmiñca samaye kaliyuge vīsādhike dvisate sahasseca sampatte rañño etadahosi,- idāni buddhassa bhagavato sāsane kesañci bhikkhūnaṃ sāmaṇerānañca kuladūsanādiasāruppakammehi uppāditā cattāro paccayā bahū dissanti , kecipi alajjī puggalā jātarūpādinissaggiyavatthumpisādiyanti, kecipi vinā paccayaṃ vikāle tambulaṃ khādanti, sannidhiñca katvā dhūmānica pivanti, agilānā hutvā saupāhanā gāmaṃ pavisanti, chattaṃ dhārenti, aññepi avinayānulomācāre caranti, idāni bhikkhūnaṃ sāmaṇerānañca buddhassa sammukhe buddhaṃ sakkhiṃ katvā ime anācāre na carissāmāti paṭiññaṃ kārāpetvā bhagavato sikkhāpadāni rakkhāpetuṃ vaṭṭati, evañca sati bhikkhū sāmaṇerāca mayaṃ buddhassa sammukhe evaṃ paṭiññaṃ karoma, paṭiññañca katvā vikāraṃ āpajjantānaṃ amhākaṃ imasmiṃyeva attabhāve imasmiṃyeva paccakkhe kiñci bhayaṃ uppajjeyyāti paccakkhabhayaṃ apekkhitvā te sikkhāpadaṃ rakkhissantīti. Evaṃ pana cintetvā bhikkhūnaṃ sāmaṇerānañca evaṃ paṭiññaṃ kārāpetuṃ yujjati vā mā vāti mayaṃ na jānāma, idāni saṅgharājādayo mahāthere sannipātāpetvā pucchissāmīti puna cintesi.

Atha sabbepi mahāthere saṅgharājassa vihāre sannipātāpetvā imaṃ kāraṇaṃ pucchathāti amacce āṇāpesi. Atha amaccā mahāthere sannipātāpetvā pucchiṃsu,-idāni bhante sāsane bhikkhūnaṃ sāmaṇerānañca avinayānulomācārāni disvā buddhassa sammukhe buddhaṃ sakkhiṃ katvā rājā yathā ime anācāre na carissāmāti paṭiññaṃ kārāpetvā bhagavato sikkhāpadāni rakkhāpetuṃ icchati, tathā kārāpetuṃ yujjati vā mā vāti.

Atha saṅgharājappamukhādayo mahātherā evamāhaṃsu,- yasmā sāsanassa parisuddhabhāvaṃ icchanto evaṃ karoti, tasmā tathā kārāpetuṃ yujjatīti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
名叫慧胜族正法幢大法王主师的大长老用缅甸语作本生圣典的义释方法。
僧王的弟子从国王得到般若友吉祥诗幢大法王主师名衔的我被法王和第一王后请求作了名叫戒说的著作和名叫方便说的著作。被作为国王阿阇黎的名叫方位首的优婆塞请求我作名叫字清净的著作和名叫罪裁决的著作。同样被僧王激励我作了龙王生起故事和言语义差别和诤裁决。同样被五阎浮村主书记大臣和两个通告书记大臣请求我作了名叫王臣灯明的著作。同样被长船城主大大臣请求我作了名叫地狱说灯明的著作。同样被名叫石块的优婆塞请求我作了名叫布萨裁决的著作。同样被许多听众请求我用圣典语作了声明论的注释。
在一个时候贤劫一千二百二十年到时国王有这样的想法："现在在佛世尊的教法中看到一些比丘沙弥以污家等不适合的工作获得的四资具很多，一些无惭人接受金银等舍置物，一些人无缘由在非时吃槟榔，作储存也喝烟，不病而穿鞋入村，持伞，也行其他不随顺律的行为，现在让比丘沙弥以佛为证在佛前作'我们不行这些非行'的承诺让守护世尊的学处是合适的，这样的话比丘沙弥'我们在佛前这样承诺，承诺后违犯的我们在这一生中在这现前会生起什么畏惧'以期待现前畏惧他们将守护学处。" 这样想后"让比丘沙弥这样承诺是否合适我们不知道，现在让僧王等大长老集合后我将询问"又这样想。
这时让一切大长老在僧王精舍集合后命令大臣们"问这件事"。这时大臣们让大长老集合后问："现在尊者们在教法中看到比丘沙弥的不随顺律的行为后国王以佛为证想在佛前让作'我们不行这些非行'的承诺后让守护世尊的学处，这样让作是否合适？"
这时以僧王为首的大长老们这样说："因为想要教法清净而这样做，所以这样让作是合适的。"


Paṇḍitābhidhajamunindaghosamahādhammarājaguruttherādayo pana katipayattherā evamāhaṃsu, – idāni bhikkhū nāma saddhābalādīnaṃ thokatāya bhagavato āṇāsaṅkhātaṃ sacittakācittakāpattiiṃ āpajjitvā bhagavatāyeva anuññātehi desanāvuṭṭhānakammehi paṭikaritvā sīlaṃ parisuddhaṃ katvā lajjīpesalabhāvaṃ karonti, na kadāci āpattiṃ anāpajjitvā, tasmā bhagavatā paṭikkhittaṃ kammaṃ sañciccana vītikkamissāmāti buddhassa sammukhe paṭiññākaraṇaṃ atibhāriyaṃ hoti, sacepi pubbe paṭiññaṃ katvā pacchā visaṃvādeyya, evaṃ sati paṭissavavisaṃvāde suddhacittassa dukkaṭaṃ paṭissavakkhaṇeeva pācitti itarassacāti vacanato taṃ taṃ āpattiṃ paṭissavavisaṃvādanadukkapettiyā saheva āpajjeyya, atha paṭiññākaraṇatoyeva āpattibahulatā bhaveyya, yathā pana rogaṃ vūpasamituṃ asappāyabhesajjaṃ paṭisevati, athassa rogo avūpasamitvā atikkameyya, evaṃ āpattiṃ anāpajjitukāmo buddhassa sammukhe paṭiññaṃ karoti, athassa āpattibahulāyeva bhaveyyāti, kiñca bhiyyo abhayadassāvino bhikkhū anekasatabuddhassa sammukhe anekasatavārānipi paṭiññaṃ katvā sikkhāpadaṃ vītikkamituṃ visahissantiyevāti.

Atha saṅgharājā mahāthero attano sissaṃ paññāsāmisirikavidhajamahādhammarājādhirājaguruṃ nāma maṃ uyyojesi, tassa therassa vacane paṭivacanaṃ dātuṃ.

Athāhaṃ evaṃ vadāmi,- dve puggalā abhabbā sañcicca āpattiṃ āpajjituṃ bhikkhūca bhikkhuniyoca ariyā puggalā, dve puggalā sabbā sañcicca āpattiṃ āpajjituṃ bhikkhūca bhikkhuniyoca puthujjanāti parivārapāḷiyaṃ vuttattā ariyapuggalānaṃviya puthujjanānaṃ vissaṭṭhena paṭiññaṃ kātuṃ na vaṭṭatīti manasikaritvā puthujjanabhikkhūnaṃ paṭiññākaraṇaṃ atibhāriyanti vedeyyace, sabbehipi ariyaputhujjanehi bhikkhūhi upasampadāmāḷake āditova cattāri akaraṇīyāni ācikkhitabbānīti vuttesu catūsu akaraṇīyesu antamaso tiṇasalākaṃ upādāya yo bhikkhu pādaṃ vā pādārahaṃ vā atirekapādaṃ vā adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyati, assamaṇo hoti asakyaputtiyoti, antamaso kuntakipillikaṃ upādāya yo bhikkhu sañcicca manussaviggahaṃ jīvitaṃ voropesi, antamaso gabbhapātanaṃ upādāya assamaṇo hoti asakyaputtiyoti, antamaso suññāgāre abhiramāmīti yo bhikkhupāpiccho icchāpakato asantaṃ abhūtaṃ uttarimanussadhammaṃ ullapati, assamaṇo hoti asakyaputtiyotica upajjhācariyena ovadiyamānehi abhinavopasampannehi āma bhanteti paṭiññākathāyeva. Sāmaṇerehipi pabbajjakkhaṇeyeva upajjhāyassa santike pāṇātipātāveramaṇisikkhāpadaṃ samādiyāmītiādinā paṭhamaṃ paṭiññā katāyeva. Tathā bhikkhūhi taṃtaṃāpattiṃ āpajjitvā desanāya paṭikaraṇakāle sādhu suṭṭhu bhante saṃvarissāmīti abhiṇhaṃ paṭiññā katāyeva. Sāmaṇerehipi upajjhācariyassa santike sikkhāggahaṇakālepi pāṇātipātāvera maṇisikkhāpadaṃ samādiyāmītiādinā abhiṇhaṃ paṭiññā katāyeva. Tāhi pana paṭiññāhi abhāyitvā itoyeva bhāyāmīti vuttavacanaṃ acchariyaṃviya hutvā khāyati. Imāya hi paṭiññāya tāsaṃ paṭiññānaṃ visesatā na dissatīti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
智者幢牟尼音大法王主师长老等一些长老们这样说："现在名为比丘因信力等少而违犯世尊命令所说的有心无心罪后以世尊允许的忏悔出罪工作补救后使戒清净成为有惭美善，不是从不违犯罪，所以'我们不故意违犯世尊禁止的行为'在佛前作承诺是太重的，如果先作承诺后违背，这样的话从'在违背允诺时清净心者突吉罗罪，在允诺时波逸提罪，其他者也是'的话将与违背允诺突吉罗罪一起违犯那些罪，这时从承诺开始就会有多罪，如服用不适合药物来平息病，这时病不平息而加重，这样想不违犯罪在佛前作承诺，这时就会有多罪，而且不见畏惧的比丘即使在百千佛前作百千次承诺也会敢于违犯学处。"
这时僧王大长老派遣他的弟子名叫般若友吉祥诗幢大法王主师的我来对那长老的话作回答。
这时我这样说：从在藏律圣典中说"两种人不应故意违犯罪即比丘和比丘尼圣者，两种人一切故意违犯罪即比丘和比丘尼凡夫"，如果思考"如圣者一样凡夫也不合适明显地作承诺"而认为凡夫比丘作承诺太重的话，在一切圣者凡夫比丘应在受具足戒场最初告知四不可作中说的四不可作中"乃至取草棍为始若比丘取未给与的足量或足量价或过足量的被称为偷盗者非沙门非释子"，"乃至取蚂蚁为始若比丘故意断绝人的生命乃至堕胎为始者非沙门非释子"，"乃至以'我喜乐空房'为始若比丘恶欲为欲所制诳说不存在不真的上人法者非沙门非释子"被和尚阿阇黎教诫的新受具足者以"是的尊者"正是承诺语。沙弥们也在出家时在和尚前以"我受持离杀生学处"等最初就作承诺。同样比丘们违犯那些罪后在忏悔补救时以"善哉甚善尊者我将防护"常常作承诺。沙弥们也在和尚阿阇黎前受学时以"我受持离杀生学处"等常常作承诺。不怕那些承诺而说"我怕从这个"好像是希奇的。因为这承诺看不到与那些承诺的差别。


Ayaṃ panettha sanniṭṭhānattho,- paṭissavadukkaṭāpatti nāma sāvatthiyaṃ passenadikosalaraññā imasmiṃ vihāre vassaṃ upagacchāhīti āyācite sādhūti paṭijānitvā lābhabahulataṃ paṭicca antarāmagge aññasmiṃ vihāre vassaṃ upagantvā paṭissavavisaṃvādanapaccayā upanandaṃ nāma bhikkhuṃ ārabbha paññattā. Samantapāsādikañca nāma vinayaṭṭhakathāya vassūpanāyikakkhandhakavaṇṇanāyaṃ paṭissaveca āpatti dukkaṭassāti ettha na kevalaṃ imaṃ temāsaṃ idha vassaṃ vasathāti etasseva paṭissave āpatti, imaṃ temāsaṃ bhikkhaṃ gaṇhatha, ubhopi mayaṃ vassaṃ vasissāma, ekato uddissāpessāmāti evamādināpi tassa tassa paṭissave dukkaṭaṃ, tañca kho paṭhamaṃ suddhacittassa pacchā visaṃvādanapaccayā, paṭhamampi asuddha cittassa pana paṭissave pācittiyanti vuttaṃ.

Iccevaṃ bhikkhūnaṃ aññamaññaṃ dāyakehica saddhiṃ paṭijānitvā visaṃvādanapaccayā aññesaṃ atthahitabhedeyeva dukkaṭāpatti vuttā, na attano icchāvasena sayameva ahaṃ bhuñjissāmi sayissāmīti evamādinā vatvā yathāvuttānurūpaṃ akatvā visaṃvādaneti. Sace pana bhikkhusāmaṇerānaṃ paṭhamameva āma bhantetiādinā paṭiññaṃ katvā pacchā kenacideva karaṇīyena taṃtaṃāpattiṃ āpajjanto saha paṭissavavisaṃvādena dukkaṭāpattiyā āpajjeyya, evaṃ sati tattha tattha sikkhāpadesu dve dve āpattiyo paññāpeyya, na ca evampi paññattā, teneva paṭissavadukkaṭāpatti nāma paresaṃ santike paresaṃ matiṃ gahetvā paṭijānitvā visaṃvādanaṭṭhāneyeva paññattāti daṭṭhabbā.

Idāni rājā sāsanassa suddhiṃ icchanto iminā upāyena bhikkhusāmaṇerānaṃ sīlaṃ saṃvarāpento paccakkhasamparāyikabhayaṃ anupekkhitvā saṃvaraṃ āpajjeyyunti cintetvā buddhassa sammukhe paṭiññaṃ kārāpitattā na koci doso dissati. Bhikkhusāmaṇerānampi bhiyyosomattāyasīlaṃ saṃvaritvā sīlaparisuddhi bhaveyyāti. Atha rājā sabbesaṃ bhikkhusāmaṇerānaṃ buddhassa sammukhe paṭiññaṃ kārāpetvā sīlaṃ rakkhāpesīti.

Iccevaṃ imassa rañño kāle pubbe alajjinopi samānā bhayaṃ anupekkhitvā yebhuyyena lajjinova bhavantīti.

Buddhassa bhagavato parinibbānato tisatādhikānaṃ dvivassasahassānaṃ upari navutime saṃvacchare bahinadītīre gāmasīmato paṭṭhāya yāva antoudakukkhepā, tāva kammaṃ karontānaṃ bhikkhūnaṃ sukhena gamanatthāya gahaṭṭhā gāmasīmāya udakukkhepasīmaṃ sambandhitvā setuṃ akaṃsu.

Atha tattha ñāṇālaṅkārasumanamahādhammarājagurugaṇā cariyanāmako thero upasampadādivinayakammāni katipaya vassesu akāsi.

Dhīrānandatthero pana tattha saṅkaradoso hotīti kammaṃ kātuṃ na icchati. Tathā paṭṭhāya ye ye ñāṇālaṅkārasumanamahādhammarājagurugaṇācariyassa matiṃ ruccanti, te te tassa pakkhikā bhavanti. Ye ye pana dhīrānandattherassamatiṃ ruccanti, tete tassa pakkhikā bhavanti. Evaṃlaṅkādīpe amarapuranikāyikā bhikkhū. Dvedhā bhinditvā tiṭṭhanti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这里这是决定的意思：名为允诺突吉罗罪是在舍卫城被波斯匿憍萨罗王"请你在这精舍安居"请求后说"好"允诺后因多利养在中途在另一精舍安居因违背允诺关于名叫优波难陀比丘制定。在名叫一切欢喜的律义疏安居篇注释中在"在允诺中突吉罗罪"这里说"不仅在'你们在这里安居三个月'这个允诺有罪，在'你们三个月接受食物，我们两人都将安居，一起教诵'等那些允诺也有突吉罗罪，而且那是先清净心后因违背，若先不清净心则在允诺时波逸提罪。"
这样对比丘们与彼此和施主们允诺后因违背只说在破坏他人利益时有突吉罗罪，不是自己随欲说"我将吃我将睡"等后不如所说而违背。如果比丘沙弥们最初以"是的尊者"等作承诺后因某些事情违犯那些罪时将与违背允诺突吉罗罪一起违犯，这样的话将在那些学处制定两两罪，而不是这样制定，因此名为允诺突吉罗罪应理解为在他人前得到他人意见后允诺在违背处制定。
现在国王想要教法清净以这个方法让比丘沙弥们防护戒想"不考虑现前来世畏惧他们会进入防护"让在佛前作承诺不见任何过失。比丘沙弥们也会更加防护戒成为戒清净。这时国王让一切比丘沙弥们在佛前作承诺让守护戒。
这样在这国王时期先前虽是无惭者考虑畏惧后大多成为有惭者。
从佛世尊般涅槃后二千三百九十年在外河边从村界开始直到内掷水，为了作业处的比丘们容易行走居士们连接村界和掷水界作桥。
这时在那里名叫智庄严善意大法王主师群阿阇黎的长老在几年中作受具足等律业。
但智乐长老说那里有混杂过失不愿作业。从此以来凡是喜欢智庄严善意大法王主师群阿阇黎意见的就成为他的支持者。凡是喜欢智乐长老意见的就成为他的支持者。这样在锡兰岛不死城部的比丘分裂成两部而住。


Atha dhīrānandapakkhe bhikkhu tappakkhikassa sīlakkhandhattherassa sisse dhammakkhandhavanaratanabhikkhū amhākaṃ jambudīpe ratanapuṇṇanagaraṃ pesesuṃ saṅgharājamahātherassa santike ovādassa paṭiggāhaṇatthāya. Te ca kaliyuge aṭṭhārasādhike dvivassasate sahasseca sampatte kattikamāsassa juṇhapakkhaaṭṭhamiyaṃ sīhaḷadīpato nikkhamitvā āgacchantā ekūnavīsādhike dvivassasate sahasseca sampatte phaggunamāsassa juṇhapakkhasattamiyaṃ ratanapuṇṇanagaraṃ sampattā.

Atha dhammarājā saṅgharājassa ārāme catubhūmikaṃ vihāraṃ kārāpetvā tattha te vasāpesi. Catūhi paccayehica saṅgahaṃ akāsi. Saṅgharājāca tesaṃ dvinnaṃ pakkhikānaṃ vacanaṃ sutvā bahūhi ganthehi saṃsanditvā vivādaṃ vinicchindi. Tādise ṭhāne saṅkaradosassa atthibhāvaṃ pakāsetvā sandesapaṇṇampi tesaṃ adāsi.

Mahādhammarājāca tesaṃ puna sikkhaṃ saṅgharājassa santike gaṇhāpetvā piṭakattayapotthakādīni dātabbavatthūni datvā tasmiṃyeva saṃvacchare paṭhamaāsāḷimāsassa kāḷapakkhadasamiyaṃ nāvāya te pesesi.

Tato pacchāca ñāṇālaṅkārasumanamahādhammarājagurugaṇācariyapakkhe bhikkhūpi tappakkhikassa paññāmolittherassa sisse vimalajotidhammanandabhikkhū pesesuṃ saddhiṃ ariyālaṅkārena nāma sāmaṇerena catūhica upāsakehi. Teca kaliyuge vīsādhike dvisate sahasseca sampatte kattikamāsassa juṇhapakkhapañcamiyaṃ sampattā.

Tadāpi saṅgharājassa ārāmeyeva ekaṃ vihāraṃ kārāpetvā te vasāpesi. Catūhi paccayehica saṅgahaṃ akāsi. Saṅgharājāpi puna vinicchayaṃ adāsi yathāvuttanayena. Dhammarājā tesampi bhikkhūnaṃ saṅgharājassa santike puna sikkhaṃ gaṇhāpetvā sāmaṇerañca upasampādetvā catūhi paccayehi saṅgahaṃ katvā pahiṇi.

Tato pacchāca kaliyuge bāvīsādhike dvivassasate sahasseca sampatte māghamāsassa kāḷapakkhaekādasamiyaṃ sīhaḷadīpatoyeva dve bhikkhū tayo sāmaṇerā cattāro upāsakā sarajatasuvaṇṇakaraṇḍakaṃ sarajatasuvaṇṇacetiyadātuṃ hatthidantamayaṃ buddharūpaṃ mahābodhipattāni mahābodhitacaṃ mahābodhipatiṭṭhānasūmiṃ sīhaḷadakkhiṇasākhābodhipattāni dutiyasattāhaanimisaṭṭhānabhūmiñca dhammapaṇṇākāratthāya gahetvā ratanapuṇṇaṃ nāma mahārājaṭṭhānīnagaraṃ sampattā. Tesampi dhammarājā catūhi paccayehi saṅgahaṃ katvā saṅgharañño ārāme vasāpesi. Bhikkhunañca puna sikkhaṃ gaṇhāpesi. Sāmaṇerānañca upasampadakammaṃ gahaṭṭhānañca pabbajjakammaṃ gaṇhāpesi.

Iccevaṃ marammaraṭṭhe bhagavato parinibbānato paṭṭhāya yāvajjatanā sāsanassa theraparamparavasena patiṭṭhānatā veditabbā.

Iccevaṃ marammamaṇḍale arimaddanapure arahantattheragaṇo uttarājīvattherachappadattheragaṇo sivalittheragaṇo ānandattheragaṇo tāmalindattheragaṇoti pañca gaṇā ahesuṃ.

Idāni arimaddananagare pañcagaṇato paṭṭhāya vijayapurajeyyapuraratanapūresu theraparamparavasena sāsanassa anukkamena āgatabhāvaṃ dassayissāmi. Sirikhettanagare hi ‘so yāṃ noṃ’ nāma rājā parakkamavaṃsikassa sāradassittherassa antevāsikaṃ saddhammaṭṭhitittheraṃ attano ācariyaṃ katvā pūjesi.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
这时智乐派的比丘们派遣他们派别的戒蕴长老的弟子法蕴森宝比丘们到我们阎浮提的宝满城为了在僧王大长老前接受教诫。他们在贤劫一千二百一十八年十月白分第八日从锡兰岛出发来到一千二百一十九年二月白分第七日到达宝满城。
这时法王在僧王园做了四层精舍让他们住在那里。以四资具摄受。僧王听了他们两派的话后对照许多著作裁决诤论。宣说在那样的处所有混杂过失后也给他们书信。
大法王让他们在僧王前再受学后给了三藏书等应给物后在那年第一四月黑分第十日用船派遣他们。
此后智庄严善意大法王主师群阿阇黎派的比丘们也派遣他们派别的般若鬘长老的弟子无垢光法喜比丘们与名叫圣庄严的沙弥和四个优婆塞。他们在贤劫一千二百二十年十月白分第五日到达。
那时也在僧王园做一个精舍让他们住。以四资具摄受。僧王也如前说的方式再给裁决。法王也让那些比丘在僧王前再受学后让沙弥受具足戒以四资具摄受后派遣。
此后在贤劫一千二百二十二年正月黑分第十一日从锡兰岛两个比丘三个沙弥四个优婆塞拿着银金匣银金塔舍利象牙佛像大菩提叶大菩提皮大菩提树立地土锡兰右分枝菩提叶和第二七日不眨处地为了法的礼物到达名叫宝满的大王居城。法王也以四资具摄受让他们住在僧王园。让比丘再受学。让沙弥作受具足戒业让居士作出家业。
这样应知在缅甸国从世尊般涅槃开始直到今天教法以长老相承方式安立。
这样在缅甸国在阿黎曼达那城（蒲甘）有阿罗汉长老群、上命长老六足长老群、戒护长老群、阿难长老群、多摩林长老群五群。
现在我将显示从阿黎曼达那城五群开始在胜城（实皆）、胜城（阿瓦）、宝城（曼德勒）以长老相承方式教法次第到来的情况。在室利刹城（实皆）名叫'索阳'的国王尊敬胜王族的光见长老的弟子正法住长老作自己的阿阇黎。


Kaliyugassa catuvassādhikaaṭṭhasatakāle sirikhettanagarato āgantvā so ratanapūre rajjaṃ kāresi. Atha attano puttaṃ anekibhaṃ nāma rājakumāraṃ mahārāja nāmena sirikhettanagaraṃ bhuñjāpesi. Dakkhiṇadisābhāge ‘kū vṭhe ṭa-yo mo’ nagaraṃ, pacchimadisābhāge ‘pho khoṃ’ nāma ṭhānaṃ, uttaradisābhāge ‘ma loṃ’ nagaraṃ, puratthimadisābhāge ‘koṃ khoṃ’ nāma ṭhānaṃ, etthantare nisinnānaṃ gihīnaṃ mama puttassa āṇā pavattatu, bhikkhūnaṃ mamācariyassa saddhammaṭṭhitittherassa āṇā pavattatūti niyyādesi.

Tassaca saddhammaṭṭhitittherassa ariyavaṃsatthero mahāsāmittheroti dve sissā ahesuṃ. Tesu mahāsāmitthero pubbe vuttanayena sāsanavaṃsaṃ ānessāmīti sīhaḷadīpaṃ gantvā sīhaḷadīpato saddhiṃ pañcahi bhikkhūhi saddhammacāriṃ nāma theraṃ ānetvā abhinavasikkhaṃ gaṇhitvā sirikhettanagare sīhaḷadīpavaṃsikaṃ sāsanaṃ vaḍḍhāpetvā nisīdi. Tassa mahāsārittherassa sisso atulavaṃso nāma thero catūsu disāsu ahiṇḍitvā pariyattiṃ uggaṇhitvā sirikhettanagareyeva tambulabhuñjamātikāsamīpe sāsanaṃ paggaṇhitvā nisīdi. Tassa atulavaṃsattherassa sisso ratanaraṃsī nāma theroca pariyattivesārajjaṃ patvā sirikhettanagareyeva sāsanaṃ paggaṇhitvā nisīdi. Tassaca ratanaraṃ sittherassa sisso satvavadhammarājassa ācariyo abhisaṅketo nāma thero pariyattivesārajjaṃ patvā sirikhettanagarayeva sāsanaṃ paggaṇhitvā nisīdi. Tassa pana sisso munindaghoso nāma thero atthi. Kaliyuge sattatādhike navasate sampatte pacchimapakkhādhikarājā sirikhettanagaraṃ abhibhavitvā nandayodhena nāma amaccena saddhiṃ taṃ munindaghosattheraṃ ānetvā ratanapūre patiṭṭhāpesi.

So kira pacchimapakkhādhikarājā evaṃ kathesi,- ahaṃ sirikhettanagaraṃ labhitvā ekaṃyeva bhikkhuṃ ekaṃyeva gihiṃ labhāmīti.

So pana thero sāmaṇeranāmena munindaghoso nāma. Upasampannakāle pana mātulabhūtassa therassa nāmena upāli nāma. Dinnanāmena pana tipiṭakālaṅkāro nāma. Tiriyapabbatavihāre pana vāsattā ṭhānanāmena tiriyapabbatatthero nāma.

So kira erāvatīnadītīre catubhūmikavihāre paṭhamaṃ nisīditvā pacchā kaliyugassa vassasahasse kālesaṭṭhivassāyuko hutvā tiriyapabbatavihāre nisīdi. Sāmaṇerakāle so jalumasyāmabhayena ratanapūrato nikkhamitvā ketumatīnagaraṃ patvā tattha tisāsanadhajattherassa sissabhūtassa dhammarājaguruttherassa santike ganthaṃ uggaṇhiṃ. Pāḷiaṭṭhakathāṭīkāsu atichekatāya daharakāleyevaca vessantarajātakaṃ kabyālaṅkārena bandhitvā kathanato ativiya pākaṭo ahosi. Tassa pana therassa sisso uccanagaravāsī mahātissattheroti saṅgirajanapade araññavāsaṃ vasitvā pariyattiṃ vācetvā sāsanaṃ paggaṇhi. Tassa pana sisso reminagāme gāmavāsī candatthero nāma. Tassa sisso taṃgāmavāsī guṇasiritthero nāma. Tassa sisso taṃgāmavāsī kalyāṇadhajattharo nāma. So pana thero padumanagare sahassorodhabodhodadhigāmesu pariyattiṃ vācetvā nisīdi. Tassa sisso bodhodadhigāmavāsino indobhāsakalyāṇacakkavimalācārattherā sahassorodhagāmavāsino guṇasāracandasārattherā vaṃtumagāmavāsī varaesitthero kanninagare jararājagāma vāsī guṇasirittherocāti ime therā kalyāṇadhajattherassa santike puna sikkhaṃ gahetvā pariyattiṃ uggaṇhitvā kovidā ahesuṃ.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
在贤劫八百零四年从室利刹城（实皆）来到在宝城（曼德勒）治国。这时让自己的儿子名叫阿内克巴王子以大王名享有室利刹城（实皆）。在南方'古铁达约莫'城，在西方名叫'颇空'处，在北方'马隆'城，在东方名叫'贡空'处，让住在这之间的居士们我儿子的命令运行，让比丘们我的阿阇黎正法住长老的命令运行这样交付。
那个正法住长老有圣族长老和大沙弥长老两个弟子。其中大沙弥长老说"我将如前说的方式带来教史"去锡兰岛从锡兰岛带来名叫正法行的长老和五个比丘后受新学后在室利刹城（实皆）增长锡兰岛传承的教法而住。他的弟子大精要长老的弟子名叫无比族的长老在四方游行学习教理后就在室利刹城（实皆）槟榔食母经旁护持教法而住。他的弟子无比族长老的弟子名叫宝光的长老也达到教理通达后就在室利刹城（实皆）护持教法而住。他的弟子宝光长老的弟子萨特瓦法王的阿阇黎名叫殊胜记号的长老达到教理通达后就在室利刹城（实皆）护持教法而住。他的弟子有名叫牟尼音的长老。在贤劫九百零七年西派总长官征服室利刹城（实皆）后与名叫难陀勇的大臣一起带来那牟尼音长老安置在宝城（曼德勒）。
据说那西派总长官这样说："我得到室利刹城（实皆）只得到一个比丘一个居士。"
那长老沙弥名叫牟尼音。受具足戒时以作舅父的长老的名字叫优波离。以给的名字叫三藏庄严。因住在横山精舍以处所名字叫横山长老。
据说他先住在伊洛瓦底河边四层精舍后在贤劫一千年时六十岁住在横山精舍。在沙弥时因恐怖扎伦暹从宝城（曼德勒）出发到达吉祥光城在那里在三教幢长老的弟子法王主师长老前学习经典。因在圣典义疏复注中极聪明和在年轻时就以诗庄严结合说韦山达罗本生而极著名。他的弟子高城住大帝须长老在僧耆罗国住林居教导教理护持教法。他的弟子是热米村住旃陀长老。他的弟子是该村住功德吉祥长老。他的弟子是该村住贤善幢长老。那长老在莲城在千后菩提海村教导教理而住。他的弟子是菩提海村住因陀光贤善轮无垢阿阇黎长老们、千后村住功德精髓月精髓长老们、梵图村住殊胜仙长老、甘尼城耆罗王村住功德吉祥长老等这些长老们在贤善幢长老前再受学学习教理成为智者。


Tasseva kalyāṇadhajattherassa sisso saṅgirajanapade samivanagāme nisinno dhammadharo nāma thero mahallakakāle padumanagare kusumamūlagāme nisīditvā ganthaṃ vācetvā sāsanaṃ paggaṇhi.

Tesu guṇasiritthero amarapuramāpakassa rañño kāle guṇābhilaṅkārasaddhammamahārājādhirājagurūti nāmalañchaṃ gaṇhitvā jeyyabhūmivāsakittivihāre paṭivasi.

Tassa pana therassa sisso ñāṇābhivaṃsadhammasenāpatimahādhammarājāguru nāma mahāthero. Tasseva rañño kāle saṅgharājā ahosi. So pana thero sīhaḷadīpe amarapuranikāyikānaṃ pabhavo. Guṇābhilaṅkārasaddhammamahādhammarājādhirājaguruttherasseva sisso tipiṭakālaṅkāramahādhammarājaguru nāma thero. Tassa sisso sūriyavaṃsābhisiripavarālaṅkāradhammasenāpati mahādhammarājādhirājaguru nāma thero amarapuradutiyamāpakassa rañño kāle saṅgharājā ahosi. Tassa pana sisso ñeyya dhammābhivaṃsamunivarañāṇakittisiripavarālaṅkāradhammasenāpati- mahādhammarājādhirājaguru mahāthero dutiyaṃ amarapuramāpakassa ratanapuṇṇamāpakassaca rañño kālesu saṅgha rājā ahosi. So pana ñāṇābhivaṃsadhammasenāpatimahādhammarājādhirājaguruttherassa saṅgharañño sissopi varaesittherassa sissoca ahosi.

Ayaṃ sīhaḷadīpato sabbapacchimāgatehi saddhammacārīmahāsāmittherehi yāva amhākaṃ ācariyā theraparamparā dassanakathā.

Ayampi aparā theraparamparā veditabbā. Chappadattheravaṃsiko saddhammakitti nāma thero jeyyapuraṃ āgantvā catudīpabhūmiṭṭhāne nisīditvā mahāariyavaṃsattherassa santike pariyattiṃ uggaṇhitvā tato pacchā jetavanavihāraṃ saṅkamitvā tattha nisīditvā pariyattiṃ vācetvā sāsanaṃ paggaṇhi.

Tassa saddhammakittittherassa sisso tisāsanadhajo nāma. Tassa sisso dhammarājaguru nāma. Tassa sisso munindaghoso nāma. Tassa sisso mahātisso nāma. Tassa sisso candapañño nāma. Tassa sisso guṇasiri nāma. Tassa sisso ñāṇadhajo nāma. Tassa sisso dhammadharo nāma. Tassa sisso indobhāso nāma. Tato paṭṭhāya kalyāṇacakka vimalācāra guṇasāra candasāra varaesī guṇasiri ñāṇābhivaṃsa ñeyyadhammābhivaṃsattherānaṃ vasena sāsanavaṃso veditabboti.

Ayaṃ pattalaṅkassa chappadattherassa sissabhūtā saddhammakittittherato paṭṭhāya theraparamparadassanakathā.

Idaṃ ratanapuṇṇanagare sāsanassa patiṭṭhānaṃ.

Evaṃ aparantaraṭṭhasaṅkhātena ekadesena sakalampi marammaraṭṭhaṃ gahetvā sāsanavaṃso dassetabbo. Bhagavāpi hi aparantaraṭṭhe candanavihāre vasitvā tambadīparaṭṭhe taṃtaṃdesampi iddhiyā caritvā sattānaṃ dhammaṃ desesiyevāti.

Iti sāsanavaṃse aparantaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo

Nāma chaṭṭho paricchedo.

7. Kasmiragandhāraraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo



我来将这段巴利文直译成简体中文：
那个贤善幢长老的弟子住在僧耆罗国沙米瓦村名叫法持的长老在老年时住在莲城花根村教导经典护持教法。
其中功德吉祥长老在建造不死城的国王时期得到功德庄严正法大王主师的名衔住在胜地住吉祥精舍。
他的弟子是名叫智胜法将大法王主师的大长老。在那个国王时期成为僧王。那长老是锡兰岛不死城部的源头。功德庄严正法大法王主师长老的弟子是名叫三藏庄严大法王主师的长老。他的弟子是名叫日族殊胜吉祥庄严法将大法王主师的长老在建造第二不死城的国王时期成为僧王。他的弟子是所知法智胜牟尼胜智称吉祥殊胜庄严法将大法王主师大长老在第二不死城建造者和宝满建造者的国王时期成为僧王。他是智胜法将大法王主师长老僧王的弟子也是殊胜仙长老的弟子。
这是从锡兰岛最后来的正法行大沙弥长老们直到我们的阿阇黎的长老相承显示说。
这也是另一个应知的长老相承。六足长老族的名叫正法称的长老来到胜城（阿瓦）住在四洲地处在大圣族长老前学习教理此后迁到祇园精舍住在那里教导教理护持教法。
那个正法称长老的弟子名叫三教幢。他的弟子名叫法王主师。他的弟子名叫牟尼音。他的弟子名叫大帝须。他的弟子名叫月慧。他的弟子名叫功德吉祥。他的弟子名叫智幢。他的弟子名叫法持。他的弟子名叫因陀光。从此开始应知以贤善轮无垢阿阇黎功德精髓月精髓殊胜仙功德吉祥智胜所知法智胜长老们的方式教史。
这是从作六足长老的弟子的正法称长老开始的长老相承显示说。
这是在宝满城（曼德勒）教法的建立。
这样以称为西方国的一部分摄取整个缅甸国教史应显示。因为世尊也住在西方国旃檀精舍后以神通游历铜洲国的那些地方为众生说法。
如是在教史中名为第六品西方国教史说道分。
7.、迦湿弥罗健驮罗国教史说道分

7. Idāni yathāvuttamātikāvasena kasmīravandhāraraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggaṃ vattuṃ okāso anuppatto, tasmā taṃ vakkhāmi.

Tatiyasaṅgītāvasāne hi mahāmoggaliputtatissatthero majjhanti kattheraṃ kasmīragandhāraraṭṭhaṃ pesesi,-tvaṃ etaṃ raṭṭhaṃ gantvā ettha sāsanaṃ pabhiṭṭhāpehīti. Ettha ca kasmīragandhāraraṭṭhaṃ nāma cīnaraṭṭhasamīpe tiṭṭhati. Teneva hi adhunā kasmīragandhāraraṭṭhavāsino cinaraṭṭhavāsinoca manussā aravāḷassa nāma nāgarājassa uppajjanakālato paṭṭhāya yāvajjatanā nāgarūpaṃ katvā mānenti pūjenti sakkaronti, vatthabhājanādīsupi nāgarūpameva te yebhuyyena karontīti.

Soca majjhantikattheropi catūhi bhikkhūhi saddhiṃ attha pañcamo hutvā pāṭaliputtato vehāsaṃ abbhuggantvā himavati aravāḷadahassa upari otari. Tena kho pana samayena kasmīragandhāraraṭṭhe sassapākasamaye aravāḷo nāma nāgarājā aravāḷadahe nisīditvā karakavassaṃ nāma vassāpetvā sassaṃ harāpetvā mahāsamuddaṃ pāpesi. Teroca aravāḷadahassa upari otaritvā aravāḷadahapiṭṭhikaṃ caṅkamatipi tiṭṭhatipi nisīdatipi seyyampi kappeti. Nāgamāṇavakā taṃ disvā aravāḷassa nāgarājassa ārocesuṃ, - mahārāja eko chinnabhinnapaṭadharo bhaṇḍukāsāvavasano amhākaṃ udakaṃ dūsetīti. Tadā pana thero attānaṃyeva nāgānaṃ dasseti. Nagarājā tāvadeva kodhābhibhūto nikkhamitvā theraṃ disvā makkhaṃ assahamāno antalikkhe anekāni bhiṃsanakāni nimmini. Tato tato bhusāvātā vāyanti, rukkhā chijjanti, pabbatakūṭā patanti meghāgajjanti, vijjuṃlatā niccharanti, asaniyo phalanti, bhinnaṃ viya gaganaṃ udakaṃ paggharati, bhayānakarūpā nāgakumārā sannipatanti, sayampi dhūmāyati pajjalati, paharaṇavuṭṭhiyo vissajjeti, ko ayaṃmuṇḍako chinnabhinnapaṭadharotiādīhi pharusavacanehi theraṃ santajjeti, etha gaṇhatha hanatha niddhamatha imaṃ samaṇanti nāgabalaṃ āṇāpesi.

Thero sabbaṃ taṃ bhiṃsanakaṃ attano iddhibalena paṭibāhitvā nāgarājānaṃ āha,–

Sadevakopi ce loko, āgantvā tāsayeyya maṃ;

Na me paṭibalo assa, janetuṃ bhayabheravaṃ.

Sacepi tvaṃ mahiṃ sabba, sasamuddaṃ sapabbataṃ;

Ukkhipitvā mahānāga, khipeyyāsi mamūpari.

Neva me sakkuṇeyyāsi, janetuṃ bhayabheravaṃ;

Aññadatthu tavevassa, vighāto uragādhipāti.

Evaṃ vutte nāgarājā vihatānubhāvo nipphalavāyāmo dukkhī dummano ahosi.

Taṃ thero taṅkhaṇānurūpāya dhammiyā kathāya sandassetvā samādapetvā samuttejetvā sampahaṃsetvā tīsu saraṇesu pañcasuca sīlesu patiṭṭhāpesi saddhiṃ caturāsītiyā nāgasahassehi. Aññepi bahū himavantavāsino yakkhāca gandhabbāca kumbhaṇḍāca therassa dhammakathaṃ sutvā saraṇesuca sīlesuca patiṭṭhahiṃsu. Pañcakopi yakkho saddhiṃ bhariyāya yakkhiniyā pañcahica puttasatehi paṭhame phale patiṭṭhito. Athāyasmā majjhanti katthero sabbenāgayakkharakkhase āmantetvā evamāha,-

Mādāni kodhaṃ janayittha, ito uddhaṃ yathā pure;

Sassaghātañca mā kattha, sukhakāmā hi pāṇino;

Karotha mettaṃ sattesu, vasantu manujā sukhanti.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
7.、现在按照如前所说的目录说迦湿弥罗健驮罗国教史说道分的机会已到，所以我将说那个。
在第三结集结束时大目犍连子帝须长老派遣中天长老到迦湿弥罗健驮罗国："你去那个国家在那里建立教法。"这里迦湿弥罗健驮罗国位于中国附近。因此现在迦湿弥罗健驮罗国住民和中国住民从名叫阿拉瓦拉龙王生起时开始直到今天作龙形而尊敬供养恭敬，在衣服器皿等也大多作龙形。
那个中天长老也与四个比丘一起自己为第五从华氏城升空下到雪山阿拉瓦拉池上。那时在迦湿弥罗健驮罗国谷物成熟时名叫阿拉瓦拉的龙王住在阿拉瓦拉池降名叫冰雹雨让毁坏谷物送到大海。长老下到阿拉瓦拉池上在阿拉瓦拉池上经行也站立也坐也卧。龙童们看到他告诉阿拉瓦拉龙王："大王一个穿破碎衣剃发着袈裟者污染我们的水。"那时长老只让龙们看见自己。龙王立即被忿怒胜过出来看见长老不堪忍耐在空中化作许多恐怖。从那里强风吹来，树木断裂，山峰倒塌，云雷鸣，闪电出现，雷电落下，像破碎一样天空降水，可怕形相的龙童们集合，自己也冒烟燃烧，放射打击雨，以"这个剃头的破碎衣穿着者是谁"等粗语威胁长老，命令龙众"来抓杀驱逐这个沙门。"
长老以自己神通力阻止一切那些恐怖后对龙王说：
"即使有天世界来临吓我，不能让我生起怖畏惊骇。
即使你大龙举起一切大地连同大海山岳，投向我上，
也不能让我生起怖畏惊骇，只会成为你的蛇王的损恼。"
这样说时龙王失去威力徒劳无功苦恼忧愁。
长老以适合那刹那的法语开示劝导激励欢喜后与八万四千龙众一起安立在三皈依和五戒中。其他许多雪山住夜叉乾闼婆鸠槃荼听了长老的法语后也安立在皈依和戒中。般遮迦夜叉与夜叉妻子和五百儿子一起安立在初果。这时尊者中天长老召集一切龙夜叉罗刹这样说：
"从今往后不要生起忿怒，如从前一样，不要毁坏谷物，因为生命喜乐，对众生修习慈，让人类快乐住。"


Te sabbepi sādhu bhanteti therassa vacanaṃ paṭissuṇitvā yathānusiṭṭhaṃ paṭipajjiṃsu. Taṃ divasameva nāgarājassa pūjāsamayo hoti. Atha nāgarājā attano ratanamayaṃ pallaṅkaṃ āharāpetvā therassa paññapesi. Nisīdi thero pallaṅke. Nāgarājāpi theraṃ bījayamāno samīpe aṭṭhāsi. Tasmiṃ khaṇe kasmīragandhāraraṭṭhavāsino āgantvā theraṃ disvā amhākaṃ nāgarājatopi thero mahiddhikataroti therameva vanditvā nisinnā. Thero tesaṃ āsivisopamasuttaṃ kathesi. Suttapariyosāne asītiyāpāṇasahassānaṃ dhammābhisamayo ahosi. Kulasatasahassañca pabbaji. Tato pabhuti ca kasmīragandhāro yāvajjetanā kāsāvapajjotā isivātapaṭivātāeva.

Gantvā kasmīragandhāraṃ, isi majjhantiko tadā;

Duṭṭhaṃ nāgaṃ pasādetvā, mocesi bandhanā bahūti.

Adhunā pana kasmīragandhāraraṭṭhe sāsanassa atthaṅgatassaviya sūriyassa obhāso na paññāyati, tasmā tattha sāsanassa patiṭṭhāne vitthārena vattabbakiccaṃ natthīti.

Iti sāsanavaṃse kasmīragandhāraraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo

Nāma sattamo paricchedo.

8. Mahiṃsakaraṭṭhassāsanavaṃsakathāmaggo

8. Idāni yathāvuttamātikāvasena mahiṃsakaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggaṃ vattuṃ okāso anuppatto, tasmā taṃ vakkhāmi.

Tatiyasaṅgītāvasāne hi mahāmoggaliputtatissatthero mahārevattheraṃ mahiṃsakamaṇḍalaṃ pesesi,- tvaṃ etaṃ raṭṭhaṃ gantvā ettha sāsanaṃ patiṭṭhāpehīti.

Soca attapañcamo hutvā mahiṃsakamaṇḍalaṃ agamāsi paccantimesu janapadesu pañcavaggo gaṇo alaṃ upasampadakammāyāti maññamāno. Thero mahiṃsakamaṇḍalaṃ gantvā devadūtasuttaṃ kathesi. Suttapariyosāne cattālīsapāṇasahassāni dhammacakkhuṃ ppaṭilabhiṃsu. Cattālīsaṃyeva pāṇasahassāni pabbajiṃsu.

Gantvāna raṭṭhaṃ mahiṃsaṃ, mahārevo mahiddhiko;

Codetvā devadūtehi, mocesi bandhanā bahūti.

Adhunā pana tattha sāsanassa abbhehiviya paṭicchannassa sūriyassa okāso dubbalo hutvā paññāyati.

Iti sāsanavaṃse mahiṃsakaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo

Nāma aṭṭhamo paricchedo.

9. Mahāraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo



我来将这段巴利文直译成简体中文：
他们全都说"善哉尊者"听受长老的话后如教导而行。那天正是龙王的供养时。这时龙王让拿来自己的宝座为长老准备。长老坐在宝座上。龙王也为长老扇风站在旁边。那刹那迦湿弥罗健驮罗国住民来看见长老说"长老比我们的龙王更有大神通"只礼敬长老而坐。长老对他们说毒蛇譬喻经。经终时八万众生证悟法。十万家族出家。从此以来迦湿弥罗健驮罗直到今天都是袈裟光明仙人风相对。
"那时仙人中天去迦湿弥罗健驮罗，调伏恶龙后解脱许多束缚。"
现在在迦湿弥罗健驮罗国教法如日没一样光明不显现，所以关于那里教法建立没有需要详细说的事。
如是在教史中名为第七品迦湿弥罗健驮罗国教史说道分。
8.、摩醯娑迦国教史说道分
8.、现在按照如前所说的目录说摩醯娑迦国教史说道分的机会已到，所以我将说那个。
在第三结集结束时大目犍连子帝须长老派遣大离婆多长老到摩醯娑迦地区："你去那个国家在那里建立教法。"
他自己为第五去摩醯娑迦地区想"在边地五人众团足以作受具足戒业。"长老去摩醯娑迦地区说天使经。经终时四万众生获得法眼。四万众生出家。
"大神通者大离婆多去摩醯娑迦国，以天使劝导后解脱许多束缚。"
现在在那里教法如被云遮蔽的太阳机会变弱而显现。
如是在教史中名为第八品摩醯娑迦国教史说道分。
9.、摩诃罗咤国教史说道分

9. Ito paraṃ mahāraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggaṃ kathayissāmi yathāvuttamātikāvasena.

Tatiyasaṅgītāvasāne hi mahāmoggaliputtatissatthero mahādhammarakkhittheraṃ mahāraṭṭhaṃ pesesi,-tvaṃ etaṃ raṭṭhaṃ gantvā ettha sāsanaṃ patiṭṭhāpesīti.

Mahādhammarakkhitattheroca attapañcamo hutvā mahāraṭṭhaṃ gantvā mahānāradakassapajātakakathāya mahāraṭṭhake pasādetvā caturāsītipāṇasahassāni maggaphalesu patiṭṭhāpesi. Terasasahassāni pabbajiṃsu. Evaṃ so tattha sāsanaṃ patiṭṭhāpesi.

Mahāraṭṭhaṃ isi gantvā, so mahā dhammarakkhito;

Jātakaṃ kathayitvāna, pasādesi mahājananti.

Tattha kira manussā pubbe aggihutādimicchākammaṃ yebhuyyena akaṃsu. Teneva thero mahānāradakassapajātakakathaṃ desesi. Tato paṭṭhāya tattha manussā jātaka kathaṃ yebhuyyena sotuṃ ativiya icchanti. Bhikkhūca yebhuyyena gahaṭṭhānaṃ jātakakathaṃyeva desenti. Visesato pana vassantarajātakakathaṃ te manussā bahūhi dātabbavatthūhi pūjetvā suṇanti.

Tañca mahāraṭṭhaṃ nāma syāmaraṭṭhasamīpe ṭhitaṃ, teneva syāmaraṭṭhavāsinopi bhikkhū gahaṭṭhāca yebhuyyena sotuṃ icchantīti. Mahādhammarakkhitattheropi mahāraṭṭhavāsīhi saddhiṃ sakalasyāmaraṭṭhavāsīnaṃ dhammaṃ desesi, amatarasaṃ pāyesi, yathā yonakadhammarakkhitatthero aparantaraṭṭhaṃ gantvā sakalamarammaraṭṭhavāsīnanti.

Yaṃ pana yonakaraṭṭhasāsanavaṃsakathāyaṃ vuttaṃ, tampi sabbaṃ etthāpi daṭṭhabbaṃyeva, tehi tassa ekasadisattena ṭhitattāti. Tathā hi nāgasenattheropi yonakaraṭṭhe vasitvā syāmaraṭṭhādīsupi sāsanaṃ patiṭṭhāpesi. Yonakaraṭṭhavāsino mahādhammagambhīrattheramahāmedhaṅkarattherāca saddhiṃ bahūhi bhikkhūhi sīhaḷadīpaṃ gantvā tato punāgantvā syāmaraṭṭhe sokkatayanagaraṃ patvā tattha nisīditvā sāsanaṃ paggaṇhitvā pacchā lakunnanagare nisīditvā sāsanaṃ paggaṇhi. Evaṃ yonakaraṭṭhe sāsanaṃ ṭhitaṃ syāmādīsupi ṭhitaṃyevāti daṭṭhabbaṃ.

Buddhassa bhagavato parinibbānato dvisatādhikānaṃ dvinnaṃ vassasahassānaṃ upari navutime vassa sīhaḷadīpe rajjaṃ pattassa kittissirirājasīhamahārājassa abhisekato tatiye vasse teneva kittissirirājasīhamahāraññā pahitapaṇṇākārasāsanaṃ āgamma sarāmādhipatidhammikamahārājādhirājenāṇattehi laṅkādīpaṃ āgatehi upālitthe rādīhi patiṭṭhāpito vaṃso upālivaṃsoti pākaṭo. Soca duvidho pubbārāmavihāravāsīabhayagirivihāravāsīvasenāti. Evaṃ mahānagarayonakalyāmaraṭṭhesu sāsanaṃ thiraṃ hutvā tiṭṭhatīti veditabbanti.

Iti sāsanavaṃse mahāraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo nāma

Navamo paricchedo.

10. Cinaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo



我来将这段巴利文直译成简体中文：
9.、从这以后我将按照如前所说的目录说摩诃罗咤国教史说道分。
在第三结集结束时大目犍连子帝须长老派遣大法护长老到摩诃罗咤国："你去那个国家在那里建立教法。"
大法护长老自己为第五去摩诃罗咤国以大那罗陀迦叶本生故事使摩诃罗咤人们信净后安立八万四千众生在道果中。一万三千人出家。这样他在那里建立教法。
"大法护仙人去摩诃罗咤，说了本生后使大众信净。"
据说那里的人们先前大多作祭火等邪业。因此长老开示大那罗陀迦叶本生故事。从此以来那里人们大多极想听本生故事。比丘们也大多对居士们只开示本生故事。特别是那些人们以许多应施物供养后听韦山达罗本生故事。
那个摩诃罗咤国位于暹罗国附近，因此暹罗国住民的比丘和居士们也大多想听。大法护长老也与摩诃罗咤住民一起对整个暹罗国住民说法，饮以不死味，如优那法护长老去西方国对整个缅甸国住民一样。
在优那国教史说中说的，那一切在这里也应看到，因为它们以那个相同而住立。如是那罗先长老也住在优那国后也在暹罗国等建立教法。优那国住民大法深长老大智灯长老与许多比丘去锡兰岛后再回来到暹罗国索迦达雅城住在那里护持教法后住在拉贡那城护持教法。这样应知优那国教法住立在暹罗等也住立。
从佛世尊般涅槃后二千零九十年在锡兰岛得国的吉祥狮子大王灌顶第三年因那个吉祥狮子大王送来礼物和书信后被法住第一法大王主命令来到锡兰岛的优波离长老等建立的传承著名为优波离传承。它以前园住精舍住和无畏山精舍住分为两种。这样应知在大城优那暹罗国教法坚固而住。
如是在教史中名为第九品摩诃罗咤国教史说道分。
10.、中国教史说道分

10. Tato paraṃ pavakkhāmi cīnaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggaṃ yathāṭṭhavitamātikāvasena.

Tatiyasaṅgītāvasāne hi mahāmoggaliputtatissatthero majjhimattheraṃ cinaraṭṭhaṃ pesesi,-tvaṃ etaṃ raṭṭhaṃ gantvā ettha sāsanaṃ patiṭṭhāpehīti.

Majjhimattheroca kassapagottarena aḷakarevattherena dundabhiyattherena mahārevattherenaca saddhiṃ himavantappadese pañcacīnaraṭṭhaṃ gantvā dhammacakkappavattanasuttantakathāyataṃ desaṃ pasādetvā asītipāṇakoṭiyo maggaphalaratanāni paṭilābhesi. Pañcapica te therā pañcaraṭṭhāni pasādesuṃ. Ekamekassa santike sahassamattā pabbajiṃsu. Evaṃ te tattha sāsanaṃ patiṭṭhāpesuṃ.

Gantvā majjhimatthero, himavantaṃ pasādayi;

Yakkhasenaṃ pakāsento, dhammacakkappavattananti.

Tattha kira manussā yebhuyyena candīparamīsvārānaṃ yakkhānaṃ pūjaṃ karonti. Teneva te pañca therā tesaṃ yakkhasenaṃ pakāsayitvā dhammaṃ desesuṃ. Kasmīragandhāraraṭṭhaṃ pana kadāci kadāci cīnaraṭṭhindassa vijitaṃ hoti, kadāci kadāci pana visuṃ hoti. Tadā pana visuṃyeva ahosīti daṭṭhabbaṃ.

Cīranaṭṭhe pana bhagavato sāsanaṃ dubbalaṃyeva hutvā aṭṭhāsi, na thiraṃ hutvā. Teneva idāni tattha katthaciyeva sāsanaṃ chāyāmattaṃva paññāyati, vātavegena vikiṇṇaabbhaṃviya tiṭṭhatīti.

Iti sāsanavaṃse cīnaraṭṭhasāsanavaṃsakathāmaggo nāma

Dasamo paricchedo.

Evaṃ sabbena sabbaṃ sāsanavaṃsakathāmaggo niṭṭhito.

Ettāvatāca –

Laṅkāgatena santena, citrañāṇena bhikkhunā;

Saraṇaṅkaranāmena, saddhammaṭṭhitikāminā.

Dūratoyeva dīpamhā, sumaṅgalena jotinā;

Visuddhasīlināceva, dīpantaraṭṭhabhikkhunā.

Aññehicābhiyācito, paññāsāmīti nāmako;

Akāsiṃ suṭṭhukaṃ ganthaṃ, sāsanavaṃsappadīpikaṃ.

Dvisateca sahasseca, tevīsādhike gate;

Puṇṇāyaṃ migasīrassa, niṭṭhaṃ gatāva sabbaso.


我来将这段巴利文直译成简体中文：
10.、从这以后我将按照已立目录说中国教史说道分。
在第三结集结束时大目犍连子帝须长老派遣中天长老到中国："你去那个国家在那里建立教法。"
中天长老与迦叶族的阿拉迦离婆多长老、顿达毗长老、大离婆多长老一起去雪山地区五中国以转法轮经的说法使那地区信净后使八十俱胝众生获得道果宝。那五长老们也使五国信净。在每一位前约一千人出家。这样他们在那里建立教法。
"中天长老去使雪山信净，显示夜叉军讲说转法轮。"
据说那里的人们大多对暴主自在夜叉作供养。因此那五长老显示他们的夜叉军后说法。而迦湿弥罗健驮罗国有时是中国王的征服地，有时是独立的。那时应知是独立的。
在中国世尊的教法是衰弱而住，不是坚固。因此现在在那里教法只在某些地方显现如影子，如被风力吹散的云而住。
如是在教史中名为第十品中国教史说道分。
这样一切教史说道分结束。
到这里：
"被锡兰来的寂静、
具种种智的比丘、
名叫皈依作者、
希求正法住立者，
从远处岛来的、
善吉祥光明、
清净戒和
他方岛比丘，
和其他人请求，
名叫慧主的我，
作了善妙的书
教史灯。
在二千二百二十三年
六月满月完全结束。"


Koci ettheva doso ce, paññāyati sucittakā;

Taṃ khamantu ca suddhiyā, gaṇhantu yuttikaṃ haveti.

我来将这段巴利文直译成简体中文：
"如果在这里有什么过失，请善心者原谅，
并为清净而接受适当的部分。"


